有人
「有人」 betekent hier dat er iemand is die de loopband gebruikt. Het staat als onbepaalde persoon aan het begin van de zin en krijgt daarna een handeling, zoals in 「有人已经用跑步机」.
已经
「已经」 betekent hier ‘al’ of ‘reeds’: het gebruik van de loopband is op dit moment al een tijd bezig. Het staat vóór de handeling, zoals in 「已经用跑步机」.
用
「用」 betekent hier ‘gebruiken’, met 「跑步机」 als het voorwerp. De combinatie 「用跑步机」 is bruikbaar wanneer je zegt welk apparaat iemand gebruikt.
跑步机
「跑步机」 betekent ‘loopband’. In 「用跑步机」 is het de apparatuur die iemand gebruikt; in 「轮流用跑步机」 gaat het om diezelfde gedeelde loopband.
很
「很」 versterkt hier 「长」 in 「很长时间」 en betekent samen ‘heel’ of ‘erg’. Het wordt vóór de beschrijving geplaatst om de duur als lang te typeren.
长
「长」 betekent hier ‘lang’ in de tijdsduur 「很长时间」. Het beschrijft dus niet de fysieke lengte van de loopband, maar hoe lang iemand hem gebruikt.
时间
「时间」 betekent ‘tijd’ of ‘tijdsduur’. In 「很长时间」 gaat het om een lange periode en in 「更多时间」 om extra tijd die iemand nog nodig heeft.
了
Het zinsdeelslot 「了」 laat hier zien dat de beschreven situatie nu geldt: iemand gebruikt de loopband al lang. In 「有人已经用跑步机很长时间了」 sluit het de constatering over de huidige situatie af.
牌子
「牌子」 betekent hier ‘bord’ of ‘teken’ met geschreven informatie. In 「牌子上」 is het het bord waarop de regel staat.
上
「上」 betekent hier ‘op’ en geeft de plaats aan in 「牌子上」, dus ‘op het bord’. De vorm wordt na het ding geplaatst waarop iets staat.
写
「写」 betekent hier ‘schrijven’ of ‘vermelden’: het bord vermeldt een regel. In 「牌子上写着」 wordt het gevolgd door 「着」 om aan te geven dat de tekst daar staat.
着
In 「写着」 geeft 「着」 aan dat de geschreven toestand voortduurt: de tekst staat op het bord. Het maakt hier deel uit van de vaste beschrijving van wat er op het bord geschreven staat.
别人
「别人」 betekent ‘andere mensen’ of ‘anderen’. In 「别人等着的时候」 verwijst het naar de andere mensen die op hun beurt wachten.
等
「等」 betekent hier ‘wachten’. In 「等着」 beschrijft het samen met 「着」 een handeling of toestand die op dat moment voortduurt.
的
In 「别人等着的时候」 verbindt 「的」 de voorafgaande situatie met 「时候」. Het maakt van ‘anderen wachten’ de tijdsomschrijving ‘wanneer anderen wachten’.
时候
「时候」 betekent hier ‘moment’ of ‘wanneer’. Na 「别人等着的」 vormt het de tijdsbepaling 「别人等着的时候」.
大家
「大家」 betekent ‘iedereen’ of ‘alle mensen in de groep’. In 「大家应该轮流用跑步机」 is het de groep die volgens het bord om de beurt de loopband hoort te gebruiken.
应该
「应该」 betekent hier ‘zouden moeten’ en drukt een regel of aanbeveling uit. Het staat vóór de handeling in 「应该轮流用」.
轮流
「轮流」 betekent ‘om de beurt’. In 「轮流用跑步机」 beschrijft het hoe meerdere mensen een gedeeld apparaat gebruiken.
我
「我」 betekent ‘ik’ en verwijst hier naar de persoon die overweegt de andere gebruiker aan te spreken. Het staat als onderwerp in 「我应该问那个人吗」.
问
「问」 betekent hier ‘vragen’ of iemand aanspreken om informatie te krijgen. In 「问那个人」 volgt de persoon die je iets wilt vragen direct op het werkwoord.
那个
「那个」 betekent hier ‘die’ en wijst een specifieke persoon aan. Samen met 「人」 vormt het de uitdrukking 「那个人」.
人
「人」 betekent ‘persoon’ of ‘mens’. In 「那个人」 maakt het duidelijk dat 「那个」 naar die specifieke persoon verwijst.
吗
「吗」 is hier een vraagpartikel aan het einde van een ja-neevraag. In 「我应该问那个人吗」 maakt het van de mededeling een vraag.
还是
「还是」 betekent hier ‘of’ en introduceert de tweede mogelijkheid in een alternatief. In de dialoog gaat het om de keuze tussen vragen en mogelijk onbeleefd overkomen.
那样
「那样」 betekent ‘op die manier’ en verwijst hier terug naar de zojuist genoemde manier van handelen. In 「那样会显得不礼貌」 beoordeelt het de mogelijke indruk van die handeling.
会
「会」 drukt in 「会显得」 uit dat iets een bepaalde indruk kan wekken of waarschijnlijk zo kan overkomen. Het verwijst hier niet simpelweg naar een toekomstige gebeurtenis.
显得
「显得」 betekent hier ‘lijken’ of ‘overkomen als’. In 「显得不礼貌」 beschrijft het hoe de handeling op de ander kan overkomen.
不
「不」 ontkent hier het daaropvolgende 「礼貌」. De combinatie 「不礼貌」 betekent ‘onbeleefd’ en wordt gebruikt om een gedrag of indruk negatief te beoordelen.
礼貌
「礼貌」 verwijst hier naar beleefdheid; in 「不礼貌」 betekent het dat iets niet beleefd overkomt. Je gebruikt het in deze context om de sociale manier van aanspreken te beoordelen.
你
「你」 betekent ‘jij’ of ‘u’. In 「你可以礼貌地问一下」 is het de persoon aan wie het advies wordt gegeven.
可以
「可以」 betekent hier ‘kunnen’ of ‘mogen’ en geeft aan dat de voorgestelde handeling mogelijk en passend is. Het staat vóór 「礼貌地问一下」.
地
In 「礼貌地问」 maakt 「地」 van 「礼貌」 een omschrijving van de manier waarop je vraagt. Het betekent hier dus dat je op beleefde wijze vraagt.
一下
「一下」 verzacht hier 「问一下」 en geeft de handeling een lichte betekenis als ‘even vragen’. Het staat direct na het werkwoord om een verzoek minder zwaar te laten klinken.
并
「并」 betekent hier ‘en bovendien’ en verbindt twee handelingen. In 「问一下,并说」 gaat het om eerst vragen en daarnaast zeggen dat je wacht.
说
「说」 betekent ‘zeggen’. In 「说你在等着轮到自己」 leidt het de inhoud in die je tegen de andere persoon kunt zeggen.
在
「在」 geeft hier aan dat de handeling bezig is. In 「在等着轮到自己」 staat het vóór de activiteit van wachten op je beurt.
轮到
「轮到」 betekent hier ‘aan de beurt komen’ of ‘dat je beurt is’. In 「轮到自己」 volgt de persoon wiens beurt het is.
自己
「自己」 betekent hier ‘zelf’ en verwijst naar de persoon die spreekt. In 「轮到自己」 gaat het om ‘wanneer ik zelf aan de beurt ben’.
不好意思
「不好意思」 is hier een vaste beleefde uitdrukking voor ‘pardon’ of ‘sorry’, waarmee je iemands aandacht vraagt zonder directief te klinken. 「不」 draagt het idee van ‘niet’ bij, 「好」 dat van ‘goed’, en 「意思」 verwijst in deze uitdrukking naar het gevoel of de bedoeling; samen vormen ze de beleefde formule 「不好意思,请问」.
请问
「请问」 is een beleefde manier om een vraag in te leiden, hier ongeveer ‘mag ik vragen’ of ‘pardon’. 「请」 voegt de beleefde uitnodiging toe en 「问」 betekent ‘vragen’; samen vormen ze 「不好意思,请问」.
快
「快」 betekent hier ‘bijna’ of ‘spoedig’ in de vraag of iemand bijna klaar is. Het staat vóór 「用完」 in 「快用完」.
用完
「用完」 betekent hier ‘klaar zijn met gebruiken’. 「用」 geeft het gebruiken aan en 「完」 het bereiken van het einde; in 「用完这台跑步机」 gaat het om klaar zijn met deze loopband.
这
「这」 betekent ‘dit’ of ‘deze’ en wijst in 「这台跑步机」 naar de loopband die dichtbij of in de aandacht is. Het staat vóór het telwoord 「台」.
台
「台」 is hier het telwoord voor een machine of apparaat. In 「这台跑步机」 staat het tussen 「这」 en het zelfstandig naamwoord.
这样
「这样」 betekent ‘op deze manier’ en verwijst hier naar de voorgestelde formulering. In 「这样说得很清楚」 beoordeelt het de manier waarop je iets zegt.
得
In 「说得很清楚」 verbindt 「得」 het werkwoord 「说」 met de beschrijving van het resultaat of de mate. De combinatie zegt hoe duidelijk het spreken overkomt.
清楚
「清楚」 betekent hier ‘duidelijk’ of ‘goed begrijpelijk’. In 「说得很清楚」 beschrijft het dat de boodschap zonder verwarring wordt overgebracht.
也
「也」 betekent ‘ook’ en voegt hier een tweede gevolg toe. In 「也不会给那个人太大压力」 zegt het dat de formulering naast duidelijkheid ook geen grote druk veroorzaakt.
给
「给」 betekent hier niet alleen ‘geven’, maar ‘iemand iets bezorgen of aandoen’. In 「给那个人太大压力」 staat de persoon na 「给」 en volgt daarna wat die persoon ervaart.
太
「太」 versterkt hier 「大」 tot ‘te groot’ of ‘te veel’. In 「太大压力」 geeft het aan dat de druk een ongewenst hoge mate zou hebben.
大
「大」 betekent hier ‘groot’ in de hoeveelheid of intensiteit van de druk. In 「太大压力」 gaat het dus niet om fysieke grootte, maar om de mate van 「压力」.
压力
「压力」 betekent ‘druk’ of ‘spanning’. In 「给那个人太大压力」 gaat het om sociale druk die de andere persoon door de vraag zou kunnen voelen.
如果
「如果」 betekent ‘als’ of ‘indien’ en opent hier de voorwaarde. De voorwaardelijke situatie begint met 「如果那个人还需要更多时间」.
还
「还」 betekent hier ‘nog’ en laat zien dat de andere persoon extra tijd blijft nodig hebben. Het staat vóór 「需要」 in 「还需要更多时间」.
需要
「需要」 betekent ‘nodig hebben’. In 「需要更多时间」 volgt na het werkwoord wat er nodig is, namelijk extra tijd.
更多
「更多」 betekent ‘meer’ of ‘extra’. In 「更多时间」 geeft het aan dat de persoon bovenop de al verstreken tijd nog extra tijd nodig heeft.
或者
「或者」 betekent ‘of’ en verbindt hier twee mogelijke reacties. In 「等待一等,或者用另一台机器」 zou je kunnen wachten of een andere machine gebruiken.
另一
「另一」 betekent ‘een andere’ en verwijst naar een alternatief exemplaar. In 「另一台机器」 staat het vóór het telwoord 「台」 en het zelfstandig naamwoord.
机器
「机器」 betekent ‘machine’. In 「另一台机器」 gaat het om een andere machine die je kunt gebruiken als de loopband nog bezet is.
既
「既」 is hier het eerste deel van de combinatie 「既能……也不会……」. Het kondigt het eerste van twee samenhangende positieve gevolgen aan: de apparatuur kan gedeeld worden en er ontstaat geen ruzie.
能
「能」 betekent hier ‘kunnen’ of ‘in staat zijn’. In 「既能让大家共用器械」 geeft het aan dat deze aanpak het gezamenlijke gebruik mogelijk maakt.
让
「让」 betekent hier ‘ervoor zorgen dat’ of ‘laten’. In 「让大家共用器械」 volgt eerst de groep die iets doet en daarna de handeling die mogelijk wordt gemaakt.
共用
「共用」 betekent ‘samen gebruiken’ of ‘delen’. In 「共用器械」 gaat het om apparatuur die door meerdere mensen gezamenlijk wordt gebruikt.
器械
「器械」 betekent hier ‘apparatuur’ of ‘toestellen’, in het bijzonder de fitnessapparatuur. In 「共用器械」 is het datgene wat de mensen samen gebruiken.
引起
「引起」 betekent ‘veroorzaken’ of ‘teweegbrengen’. In 「引起争吵」 volgt daarna het gevolg dat door de situatie kan ontstaan.
争吵
「争吵」 betekent ‘ruzie’ of ‘een woordenwisseling’. In 「不会引起争吵」 wordt gezegd dat de beleefde aanpak zo’n conflict voorkomt.