Basisbehoeften en voorkeuren | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Basisbehoeften en voorkeuren oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Jeg har brug for lidt hjælp.

Jaj haa broe foa let jelp. Ik heb wat hulp nodig.

Jeg har brug for lidt vand.

Jaj haa broe foa let van. Ik heb wat water nodig.

Jeg vil have denne.

Jaj vel hee-we denne. Ik wil deze.

Jeg vil have den.

Jaj vel hee-we den. Ik wil die.

Jeg kan lide denne.

Jaj kan lie-uh denne. Ik vind deze leuk.

Jeg kan ikke lide den.

Jaj kan egge lie den. Ik vind het niet leuk.

Woord voor woord

Jeg “Jeg” betekent hier “ik” en is degene die iets nodig heeft, wil of leuk vindt. Het staat vooraan in zinnen zoals “Jeg har brug for lidt hjælp.” en “Jeg vil have denne.” Je kunt “Jeg” gebruiken als onderwerp wanneer je over jezelf spreekt.

har “har” betekent hier “heb” in de uitdrukking “har brug for”. Samen met “brug for” betekent “Jeg har brug for ...” dat je iets nodig hebt. Een bruikbaar patroon is “Jeg har brug for + zelfstandig naamwoord”, zoals in “Jeg har brug for lidt vand.”

brug “brug” betekent in “brug for” niet op zichzelf “gebruik”; samen met “for” vormt het de uitdrukking “har brug for”, met de betekenis “nodig hebben”. De vaste herbruikbare structuur is “Jeg har brug for + iets”. Je gebruikt die bijvoorbeeld wanneer je om hulp of een andere basisbehoefte vraagt.

for “for” is hier onderdeel van de vaste uitdrukking “brug for”. In “Jeg har brug for lidt hjælp.” helpt het samen met “brug” om uit te drukken dat je iets nodig hebt. Gebruik het in het patroon “har brug for + iets”, niet als losse vertaling voor de hele betekenis “nodig hebben”.

lidt “lidt” betekent hier “wat” of “een beetje” en geeft een kleine of niet nader bepaalde hoeveelheid aan. Het staat direct voor “hjælp” en “vand” in “lidt hjælp” en “lidt vand”. Je gebruikt “lidt” vóór iets waarvan je een kleine hoeveelheid vraagt of noemt.

hjælp “hjælp” betekent “hulp” in “Jeg har brug for lidt hjælp.” Het is datgene waaraan de spreker behoefte heeft. Je kunt het gebruiken na “brug for” wanneer je om ondersteuning vraagt: “Jeg har brug for + hulp”.

vand “vand” betekent “water” in “Jeg har brug for lidt vand.” Het is datgene wat de spreker nodig heeft. Het kan in dezelfde structuur na “brug for” staan wanneer je om water vraagt: “Jeg har brug for lidt vand.”

vil “vil” betekent hier “wil” en staat in de uitdrukking “Jeg vil have ...”. Samen met “have” drukt het uit dat de spreker iets wenst of kiest. Een bruikbaar patroon is “Jeg vil have + voorwerp”, zoals “Jeg vil have denne.”

have “have” betekent in “Jeg vil have denne.” letterlijk “hebben”, maar samen met “vil” vormt het de uitdrukking voor iets willen hebben. Het staat vóór het gekozen voorwerp, zoals in “Jeg vil have denne.” Gebruik het patroon “Jeg vil have + voorwerp” wanneer je iets kiest of vraagt.

denne “denne” betekent hier “deze” of “deze hier” en verwijst naar het gekozen voorwerp. In de dialoog staat het in “Jeg vil have denne.” en “Jeg kan lide denne.” Je kunt “denne” gebruiken om naar een dichtbij genoemd of aangewezen voorwerp te verwijzen.

den “den” verwijst hier naar het bedoelde voorwerp en betekent afhankelijk van de zin “die” of “het”. In “Jeg vil have den.” is het het voorwerp dat de spreker wil hebben; in “Jeg kan ikke lide den.” is het het voorwerp dat de spreker niet leuk vindt. Je kunt “den” gebruiken na “Jeg vil have” of “Jeg kan ikke lide” om naar dat voorwerp te verwijzen.

kan “kan” betekent hier “kan” en maakt samen met “lide” de uitdrukking “kan lide”, die “leuk vinden” betekent. In “Jeg kan ikke lide den.” wordt de combinatie met “ikke” ontkend. Een bruikbaar patroon is “Jeg kan lide + voorwerp” of “Jeg kan ikke lide + voorwerp.”

lide “lide” betekent in de combinatie “kan lide” “leuk vinden”. De volledige uitdrukking “Jeg kan lide denne.” betekent “Ik vind deze leuk.” Je kunt “lide” gebruiken in het patroon “kan lide + voorwerp”, en met “ikke” in “kan ikke lide + voorwerp”.

ikke “ikke” betekent “niet” en ontkent hier de uitdrukking “kan lide”. In “Jeg kan ikke lide den.” zegt de spreker dat hij of zij het bedoelde voorwerp niet leuk vindt. Een bruikbaar patroon is “kan ikke lide + voorwerp”.

Grammatica

har brug for + zelfstandig naamwoord

Jeg har brug for lidt hjælp.

Jaj haa broe foa let jelp.

Ik heb een beetje hulp nodig.

In het Deens staat har brug for samen vóór het zelfstandig naamwoord; letterlijk betekent het ‘heb behoefte aan’.

ikke vóór het werkwoord of de werkwoordelijke uitdrukking

Jeg kan ikke lide vand.

Jaj kan egge lie van.

Ik vind water niet leuk.

Bij een gewone ontkenning staat ikke vóór het hoofdwerkwoord of de werkwoordelijke uitdrukking.

Deens woordenschat

brug for uitdrukking

broe foa nodig hebben

Jeg har brug for lidt hjælp.

den voornaamwoord

den die / het

Jeg vil have den. / Jeg kan ikke lide den.

denne bepaler

denne deze

Jeg vil have denne. / Jeg kan lide denne.

har werkwoord

haa heb

have werkwoord

hee-we hebben

hjælp zelfstandig naamwoord

jelp hulp

ikke bijwoord

egge niet

Jeg voornaamwoord

jaj ik

kan lide uitdrukking

kan lie-uh leuk vinden

lidt bepaler

let wat / een beetje

vand zelfstandig naamwoord

van water

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Ik heb wat hulp nodig.

Antwoord tonen

Jeg har brug for lidt hjælp.

Ik heb wat water nodig.

Antwoord tonen

Jeg har brug for lidt vand.

Ik wil deze.

Antwoord tonen

Jeg vil have denne.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

deze

Antwoord tonen

denne

hulp

Antwoord tonen

hjælp

wat / een beetje

Antwoord tonen

lidt

water

Antwoord tonen

vand