De pauze en het toilet | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met De pauze en het toilet oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Hvor lang er pausen?

Voh lang eah pau-sən? Hoe lang duurt de pauze?

Pausen varer ti minutter.

Pau-sən vee-ah tie mie-noe-dah. De pauze duurt tien minuten.

Hvor er toilettet?

Voh eah to-jel-ət? Waar is het toilet?

Gå ud af rummet og drej til højre.

Goh oe æ rom-ət oh drèj tiel hoj-ah. Ga de kamer uit en ga naar rechts.

Jeg tror, jeg kan finde det.

Jaj troh, jaj ken fen-ə de. Ik denk dat ik het kan vinden.

Jeg venter her, før lektionen begynder igen.

Jaj ven-tah heah, fö-ah lek-sjo-nən be-kun-dah i-jen. Ik wacht hier voordat de les weer begint.

Woord voor woord

Hvor Hvor betekent hier ‘hoe’ in de vraag ‘Hvor lang er pausen?’ en vormt samen met lang de vraag naar de duur. In ‘Hvor er toilettet?’ wordt Hvor gebruikt om naar een plaats te vragen. Gebruik het in vragen om informatie over duur of plaats te vragen.

lang Lang betekent hier ‘hoe lang’ in ‘Hvor lang er pausen?’, waarmee naar de duur van de pauze wordt gevraagd. In het patroon ‘Hvor lang er pausen?’ staat het tussen Hvor en er. Gebruik het om naar de lengte of duur van iets te vragen.

er Er betekent hier ‘is’ in ‘Hvor lang er pausen?’ en verbindt de pauze met de beschrijving van haar duur. In ‘Hvor er toilettet?’ staat er in een vraag naar plaats. Gebruik er in vragen met een onderwerp en een beschrijving of locatie.

pausen Pausen betekent hier ‘de pauze’ in ‘Hvor lang er pausen?’. De vorm verwijst naar de specifieke pauze tijdens de les. In ‘Pausen varer ti minutter.’ is dezelfde vorm aan het begin van de zin met een hoofdletter geschreven. Gebruik deze vorm wanneer je naar die concrete pauze verwijst.

varer Varer betekent hier ‘duurt’ in ‘Pausen varer ti minutter.’ en geeft aan hoelang de pauze duurt. Het staat vóór de tijdsduur ‘ti minutter’. Gebruik het wanneer je de duur van een pauze of andere activiteit beschrijft.

ti Ti betekent ‘tien’ in ‘ti minutter’ en geeft het aantal minuten aan. Het staat direct vóór ‘minutter’. Gebruik het om een hoeveelheid van tien aan te geven, bijvoorbeeld bij een tijdsduur.

minutter Minutter betekent ‘minuten’ in ‘Pausen varer ti minutter’ en benoemt de tijdseenheid van de duur. Het volgt hier op ‘ti’. Gebruik het wanneer je vertelt hoelang een pauze of andere periode duurt.

toilettet Toilettet betekent ‘het toilet’ in ‘Hvor er toilettet?’. Het verwijst naar het toilet waarnaar de spreker vraagt. Gebruik deze vorm bijvoorbeeld wanneer je in een gebouw naar de locatie van het toilet vraagt.

Gå Gå betekent hier ‘ga’ in de aanwijzing ‘Gå ud af rummet’. Het geeft een directe instructie om te bewegen. Gebruik het aan het begin van een routebeschrijving.

ud Ud betekent hier ‘naar buiten’ of ‘uit’ in ‘Gå ud af rummet’ en geeft aan dat je de kamer verlaat. Samen met ‘af rummet’ beschrijft het de beweging uit die ruimte; de volledige richting komt dus uit de combinatie. Gebruik deze combinatie wanneer je iemand uit een ruimte wegwijst.

af Af betekent hier ‘uit’ in ‘ud af rummet’ en maakt duidelijk uit welke ruimte iemand naar buiten gaat. In deze route-instructie staat het tussen ud en rummet. Gebruik ‘ud af’ met een plaats die iemand verlaat.

rummet Rummet betekent ‘de kamer’ in ‘ud af rummet’, de ruimte waaruit iemand naar buiten gaat. Het verwijst hier naar de kamer waarin de les plaatsvindt. Gebruik het in een aanwijzing over het verlaten van die ruimte.

og Og betekent ‘en’ en verbindt in ‘Gå ud af rummet og drej til højre’ twee opeenvolgende aanwijzingen. Het laat zien dat de tweede actie na de eerste komt. Gebruik het om twee handelingen in één instructie te koppelen.

drej Drej betekent hier ‘sla af’ of ‘draai’ in ‘drej til højre’. Het geeft de tweede beweging in de route aan. Gebruik het in een routebeschrijving wanneer iemand van richting moet veranderen.

til Til betekent hier ‘naar’ in ‘drej til højre’ en richt de draai op de rechterkant. De betekenis ‘naar rechts’ ontstaat uit de hele uitdrukking, niet uit til alleen. Gebruik dezelfde uitdrukking om een richting aan te geven.

højre Højre betekent hier ‘rechts’ in ‘til højre’. Samen met til geeft het de richting van de draai aan. Gebruik het in een routebeschrijving wanneer je de rechterkant aanwijst.

Jeg Jeg betekent ‘ik’ en is het onderwerp in ‘Jeg tror, jeg kan finde det.’ Het verwijst naar de persoon die spreekt. Gebruik het voor een zin over je eigen mening, mogelijkheid of handeling.

tror Tror betekent hier ‘denk’ in ‘Jeg tror, jeg kan finde det’ en laat zien dat de spreker een inschatting geeft. Het staat vóór de bijzin ‘jeg kan finde det’. Gebruik ‘Jeg tror’ wanneer je een mening of verwachting formuleert.

kan Kan betekent hier ‘kan’ in ‘jeg kan finde det’ en drukt uit dat de spreker denkt dat het vinden mogelijk is. Het staat vóór de handeling ‘finde’. Gebruik deze volgorde wanneer je een mogelijkheid met een handeling verbindt.

finde Finde betekent ‘vinden’ in ‘jeg kan finde det’ en benoemt de handeling die mogelijk is. Het staat na ‘kan’ en vóór ‘det’. Gebruik het wanneer je zegt dat je iets probeert te lokaliseren.

det Det betekent hier ‘het’ in ‘jeg kan finde det’ en verwijst naar het toilet dat eerder genoemd is. Het staat na finde als datgene wat gevonden moet worden. Gebruik det wanneer je naar een eerder genoemd ding verwijst.

venter Venter betekent hier ‘wacht’ in ‘Jeg venter her’. De zin zegt dat de spreker op deze plaats wacht tot de les weer begint. Gebruik het om te zeggen wat je tijdens een korte onderbreking doet.

her Her betekent ‘hier’ en geeft in ‘Jeg venter her’ de plaats van het wachten aan. Het verwijst naar de plek waar de spreker zich bevindt. Gebruik het om een locatie bij een handeling aan te wijzen.

før Før betekent hier ‘voordat’ en leidt in ‘før lektionen begynder igen’ de tijdsbeschrijving in. Na før volgt hier de gebeurtenis ‘lektionen begynder igen’. Gebruik het om aan te geven dat iets eerder gebeurt dan een andere gebeurtenis.

lektionen Lektionen betekent ‘de les’ in ‘før lektionen begynder igen’. Het verwijst naar de specifieke les die na de pauze opnieuw start. Gebruik deze vorm wanneer je naar die les als concrete activiteit verwijst.

begynder Begynder betekent ‘begint’ in ‘lektionen begynder igen’. Het beschrijft het moment waarop de les opnieuw start. Gebruik het met een activiteit of gebeurtenis die aanvangt.

igen Igen betekent hier ‘weer’ of ‘opnieuw’ in ‘begynder igen’ en laat zien dat de les na een onderbreking opnieuw start. Het staat na begynder. Gebruik het bij iets dat nogmaals gebeurt.

Grammatica

Definitte substantiver: -en/-et

før lektionen begynder

fö-ah lek-sjo-nən be-kun-dah

voordat de les begint

In het Deens staat het bepaalde lidwoord vaak als achtervoegsel aan het zelfstandig naamwoord: lektion + en.

gå ud af + bestemt substantiv

gå ud af rummet

goh oe æ rom-ət

uit de ruimte gaan

De vaste combinatie gå ud af betekent ‘naar buiten gaan uit’. Het voorzetsel af staat vóór het bepaalde zelfstandig naamwoord.

Deens woordenschat

drej werkwoord

drèj sla af

Drej til højre.

gå werkwoord

goh ga

Gå ud af rummet.

hvor bijwoord

voh waar; hoe

Hvor lang er pausen?

lang bijvoeglijk naamwoord

lang lang

Hvor lang er pausen?

minutter zelfstandig naamwoord

mie-noe-dah minuten

Pausen varer ti minutter.

pausen zelfstandig naamwoord

pau-sən de pauze

Geslacht: common

Hvor lang er pausen?

rummet zelfstandig naamwoord

rom-ət de kamer; de ruimte

Geslacht: neuter

Gå ud af rummet.

ti telwoord

tie tien

Pausen varer ti minutter.

til højre uitdrukking

tiel hoj-ah naar rechts

Drej til højre.

toilettet zelfstandig naamwoord

to-jel-ət het toilet

Geslacht: neuter

Hvor er toilettet?

ud af uitdrukking

oe æ uit; naar buiten uit

Gå ud af rummet.

varer werkwoord

vee-ah duurt

Pausen varer ti minutter.

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Hoe lang duurt de pauze?

Antwoord tonen

Hvor lang er pausen?

De pauze duurt tien minuten.

Antwoord tonen

Pausen varer ti minutter.

Waar is het toilet?

Antwoord tonen

Hvor er toilettet?

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

de pauze

Antwoord tonen

pausen

duurt

Antwoord tonen

varer

lang

Antwoord tonen

lang

het toilet

Antwoord tonen

toilettet