Een kortere rij kiezen | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Een kortere rij kiezen oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Skal vi bruge noget mere?

Sgèl vie broe-uh noo-uh mee-uh? Hebben we nog iets nodig?

Jeg tror, det er det hele.

Yai troo-uh, dee è-uh dee hee-luh. Ik denk dat dat alles is.

Så går vi til kassen.

Sô kôôr vie teel kès-sun. Dan gaan we naar de kassa.

Køen er lang.

Keu-un è-uh lang. De rij is lang.

Kassen derovre har en kortere kø.

Kès-sun te-uh-ô-uh haa en kô-uh-tuh-ruh keu. De kassa daar heeft een kortere rij.

Lad os stille os i kø derovre.

Lè os sdeel-uh os ie keu te-uh-ô-uh. Laten we daar in de rij gaan staan.

Woord voor woord

Skal In deze vraag betekent „Skal” dat de spreker vraagt of iets nodig is. In het patroon „Skal vi bruge noget mere?” staat het vooraan; zo kun je samen met iemand controleren of er nog iets nodig is.

vi „vi” betekent „wij” en verwijst hier naar de spreker en de andere persoon samen. Het is het onderwerp in „Skal vi bruge noget mere?” en kan in hetzelfde patroon vóór het werkwoord staan.

bruge In „Skal vi bruge noget mere?” draagt „bruge” bij aan de betekenis „nodig hebben”. Na „Skal vi” volgt de handeling of behoefte; het voorwerp staat erna, zoals in „bruge noget mere”.

noget „noget” betekent hier „iets” of, in deze vraag, „iets/iets extra”. Het is het voorwerp bij „bruge” in „bruge noget mere”; samen met „mere” vraagt de spreker of er nog iets nodig is.

mere „mere” betekent hier „meer” of „extra”. In „noget mere” voegt het de betekenis „nog iets” toe, bijvoorbeeld wanneer je controleert of je nog iets moet kopen.

Jeg „Jeg” betekent „ik” en is het onderwerp van de uitspraak „Jeg tror, det er det hele.” Je gebruikt het aan het begin wanneer je je eigen mening of inschatting geeft.

tror „tror” betekent hier „denk” of „geloof”; de spreker geeft een inschatting, geen uitdrukkelijke zekerheid. In „Jeg tror, det er det hele” volgt na „Jeg tror” de inhoud van die gedachte.

det In „det er det hele” verwijst het eerste „det” naar de situatie of de benodigde spullen. Het tweede „det” hoort bij de vaste uitdrukking „det hele”, die samen betekent dat alles compleet is.

er „er” verbindt in „det er det hele” de situatie met de beschrijving „det hele”. Het patroon „det er ...” is bruikbaar wanneer je iets identificeert of beschrijft.

hele In „det hele” betekent „hele” „het geheel” of „alles bij elkaar”. De volledige uitdrukking „det hele” verwijst hier naar alle benodigde spullen, niet alleen naar één onderdeel.

Så „Så” betekent hier „dan” of „vervolgens” en leidt de volgende actie in. In „Så går vi til kassen” volgt de actie nadat de sprekers hebben vastgesteld dat ze alles hebben.

går „går” betekent hier „gaan” en beschrijft de beweging naar de kassa. In „går vi til kassen” staat de groep als onderwerp vóór de bestemming; je gebruikt dit wanneer je samen ergens naartoe gaat.

til „til” geeft in „går til kassen” de bestemming van de beweging aan: naar de kassa. Na „til” komt de plaats waar iemand naartoe gaat.

kassen „kassen” betekent hier „de kassa”, het betalingspunt in de winkel. Het verwijst in „til kassen” naar de specifieke kassa waar de twee personen naartoe willen.

Køen „Køen” betekent „de rij” en verwijst naar de rij mensen bij de kassa. In „Køen er lang” beschrijft de spreker de lengte van die specifieke rij.

lang „lang” betekent „lang” en beschrijft hier de rij in „Køen er lang”. Je gebruikt het in deze situatie om aan te geven dat het wachten waarschijnlijk veel tijd kost.

derovre „derovre” betekent „daar verderop” en wijst naar een zichtbare plaats op enige afstand. In „Kassen derovre” staat het na het zelfstandig naamwoord om aan te geven welke kassa bedoeld wordt.

har „har” betekent hier „heeft” en beschrijft wat er bij de kassa te vinden is: „Kassen derovre har en kortere kø.” Het patroon „X har Y” kan worden gebruikt om te zeggen dat iets een bepaald onderdeel of kenmerk heeft.

en „en” is hier het onbepaalde lidwoord vóór „kortere kø”. In „en kortere kø” introduceert het één niet nader bepaalde rij die korter is dan de andere rij.

kortere „kortere” betekent „korter” en vergelijkt deze rij met de lange rij uit „Køen er lang”. In „en kortere kø” beschrijft het dat de andere rij minder lang is.

kø „kø” betekent „rij”, hier een rij mensen bij een kassa. In „en kortere kø” is het de rij die wordt vergeleken; in „i kø” verwijst hetzelfde woord naar het in de rij staan.

Lad „Lad” staat hier aan het begin van het voorstel „Lad os stille os i kø derovre”, dat samen „laten we daar in de rij gaan staan” betekent. Het patroon „Lad os + werkwoord” gebruik je om samen een actie voor te stellen.

os „os” betekent „ons” en verwijst naar de groep die de voorgestelde actie uitvoert. In „Lad os stille os i kø derovre” hoort het bij het voorstel om samen in de rij te gaan staan.

stille „stille” draagt hier de betekenis „ons opstellen” of „ons ergens plaatsen”. In de volledige uitdrukking „stille os i kø” betekent het dat de groep zich in de rij gaat opstellen.

i „i” betekent hier „in” en geeft de plaats van de groep aan: „i kø”, in de rij. Samen met „stille os” vormt het de gebruikelijke uitdrukking „stille os i kø” voor aansluiten in een rij.

Grammatica

så + werkwoord + onderwerp

Så går jeg til kassen.

Sô kôôr yai teel kès-sun.

Dan ga ik naar de kassa.

Na het inleidende så staat het werkwoord vóór het onderwerp: så går jeg.

lad os + infinitief

Lad os stille os i kø.

Lè os sdeel-uh os ie keu.

Laten we in de rij gaan staan.

Lad os wordt gevolgd door een infinitief en betekent ‘laten we ...’.

Deens woordenschat

bruge werkwoord

broe-uh nodig hebben

det hele uitdrukking

dee hee-luh alles

går werkwoord

kôôr gaan

jeg voornaamwoord

yai ik

kassen zelfstandig naamwoord

kès-sun de kassa

køen zelfstandig naamwoord

keu-un de rij

mere bijwoord

mee-uh meer

noget voornaamwoord

noo-uh iets

så bijwoord

sô dan

til voorzetsel

teel naar

tror werkwoord

troo-uh denk

vi voornaamwoord

vie we

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Hebben we nog iets nodig?

Antwoord tonen

Skal vi bruge noget mere?

Ik denk dat dat alles is.

Antwoord tonen

Jeg tror, det er det hele.

Dan gaan we naar de kassa.

Antwoord tonen

Så går vi til kassen.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

denk

Antwoord tonen

tror

meer

Antwoord tonen

mere

iets

Antwoord tonen

noget

nodig hebben

Antwoord tonen

bruge