Een vastzittende deur repareren | Leer deens in het Nederlands

Danish lesson set in a contemporary Copenhagen everyday setting: At a stuck door, two adults try to open it and decide to fix the loose handle before anyone gets stuck..

NL → DA / Niveau: A1

Over deze les

Met Een vastzittende deur repareren oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

A

Døren sidder fast.

Deu-en sè-ther fesd. De deur zit vast.
B

Prøv at trække i håndtaget.

Preu ed trekke ie hon-teh. Probeer aan de klink te trekken.
A

Jeg trak i håndtaget, men døren er stadig lukket.

Yai trahg ie hon-teh, men deu-en eh steh-lee loh-guhth. Ik trok aan de klink, maar de deur blijft dicht.
B

Skub langsomt nær kanten.

Sguuw langsomd nè-er khen-den. Duw langzaam bij de rand.
A

Døren gik lidt op.

Deu-en gie let op. De deur ging een beetje open.
B

Håndtaget føles løst.

Hon-teh feuls leust. De klink voelt los.
A

Skal vi ikke bruge denne dør mere?

Sgèèl vie eg-uh broe-uh den-uh deu-eh mee-eh? Zullen we deze deur niet meer gebruiken?
B

Vi kan reparere håndtaget, før nogen sidder fast igen.

Vie khen repa-ree-eh hon-teh, feu-eh no-ohn sè-ther fesd ie-ghen. We kunnen de klink repareren voordat iemand weer vast komt te zitten.

Woord voor woord

Døren “Døren” betekent hier “de deur” en verwijst naar de specifieke deur waarover de gesprekspartners praten. Het is de bepaalde vorm van “dør”. Gebruik deze vorm wanneer de deur al bekend of duidelijk aangewezen is, zoals in “Døren sidder fast.”
sidder “sidder” betekent hier “zit” en beschrijft de toestand van de deur. Samen met “fast” vormt het de uitdrukking “sidder fast” voor iets dat vastzit. Gebruik deze uitdrukking bijvoorbeeld wanneer je uitlegt waarom een deur of ander voorwerp niet beweegt.
fast “fast” draagt in “Døren sidder fast” de betekenis “vast”; de hele uitdrukking betekent “vastzitten”. Het hoort hier bij “sidder” en beschrijft dat de deur niet vrij kan bewegen. Gebruik “sidder fast” wanneer iemand of iets klemzit.
Prøv “Prøv” betekent hier “probeer” en is een directe aansporing om iets te doen. In “Prøv at trække i håndtaget” staat het vooraan als instructie. Gebruik deze vorm wanneer je iemand vriendelijk of direct een handeling laat uitproberen.
at “at” markeert hier het infinitief in “at trække” en betekent in deze constructie “te”. Het verbindt “Prøv” met de handeling die iemand moet proberen. Gebruik de constructie “Prøv at” gevolgd door een handeling wanneer je een suggestie of instructie geeft.
trække “trække” betekent hier “trekken”, namelijk aan het handvat. In “at trække i håndtaget” staat het als de handeling na “at”. Gebruik “at trække i” met iets waaraan je trekt, bijvoorbeeld bij een handvat of een lade.
i “i” betekent hier “aan” in de verbinding “trække i håndtaget”. Het geeft aan waaraan de trekkende handeling wordt uitgevoerd. Gebruik “trække i” wanneer je zegt dat iemand aan een bepaald voorwerp trekt.
håndtaget “håndtaget” betekent hier “het handvat” of, bij deze deur, “de klink”. Het is de bepaalde vorm van “håndtag” en verwijst naar het bekende onderdeel van de deur. In “trække i håndtaget” en “Håndtaget føles løst” gebruik je het wanneer het handvat al duidelijk is.
Jeg “Jeg” betekent “ik” en geeft aan dat de spreker zelf de handeling heeft uitgevoerd. In “Jeg trak i håndtaget” staat het als onderwerp voor de persoonsvorm. Gebruik “Jeg” wanneer je over je eigen handeling of ervaring vertelt.
trak “trak” betekent hier “trok” en beschrijft de eerdere handeling aan het handvat. Het is de verleden vorm van “trække”. Gebruik “Jeg trak i ...” wanneer je meldt dat je ergens aan hebt getrokken.
men “men” betekent “maar” en verbindt de eerdere handeling met een tegengesteld resultaat. In “Jeg trak i håndtaget, men døren er stadig lukket” maakt het duidelijk dat trekken de deur niet opende. Gebruik “men” om zo’n tegenstelling in een gesprek te verbinden.
er “er” betekent hier “is” en verbindt “døren” met de toestand “lukket”. In “døren er stadig lukket” beschrijft het de huidige toestand van de deur. Gebruik “er” met een beschrijving van de toestand van iets.
stadig “stadig” betekent hier “nog steeds” en laat zien dat de deur ondanks de eerdere poging gesloten blijft. De combinatie “er stadig lukket” beschrijft een toestand die voortduurt. Gebruik deze combinatie wanneer een situatie niet veranderd is.
lukket “lukket” betekent hier “gesloten” en beschrijft de toestand van de deur. In “Døren er stadig lukket” maakt het duidelijk dat de deur nog niet open is. Gebruik “lukket” wanneer je de toestand van een deur of andere opening beschrijft.
Skub “Skub” betekent “duw” en is hier een directe instructie. In “Skub langsomt nær kanten” vertelt de spreker wat de ander met de deur moet doen. Gebruik deze vorm wanneer je iemand aanwijzingen geeft tijdens het duwen van een voorwerp.
langsomt “langsomt” betekent “langzaam” en beschrijft hier hoe de ander moet duwen. In “Skub langsomt” staat het bij de handeling om de manier van uitvoeren aan te geven. Gebruik het wanneer een handeling voorzichtig of met lage snelheid moet gebeuren.
nær “nær” betekent hier “dicht bij” en geeft de plaats van de duw aan ten opzichte van de rand. Samen met “kanten” vormt het “nær kanten”. Gebruik “nær” om de positie van iets ten opzichte van een herkenbaar punt te beschrijven.
kanten “kanten” betekent “de rand” en verwijst hier naar de rand van de deur. Het is de bepaalde vorm van “kant”. In “nær kanten” gebruik je het wanneer je iemand naar een specifieke rand of grens verwijst.
gik “gik” betekent hier “ging” en beschrijft dat de deur door het duwen naar een open positie bewoog. Het is de verleden vorm van “gå”; in “Døren gik lidt op” betekent de hele uitdrukking dat de deur een beetje openging. Gebruik deze zin wanneer je het resultaat van een eerdere poging beschrijft.
lidt “lidt” betekent “een beetje” en geeft hier aan dat de deur slechts in beperkte mate openging. In “Døren gik lidt op” maakt het de mate van de verandering kleiner. Gebruik “lidt” wanneer iets maar in geringe mate gebeurt of verandert.
op “op” geeft hier aan dat de deur naar een open positie bewoog; “Døren gik lidt op” betekent als geheel dat de deur een beetje openging. Het woord beschrijft dus de richting of het resultaat van de beweging samen met “gik”. Gebruik deze uitdrukking wanneer een deur gedeeltelijk opengaat.
føles “føles” betekent hier “voelt aan” en geeft een tastbare indruk van het handvat. In “Håndtaget føles løst” meldt de spreker hoe het handvat bij aanraking aanvoelt. Gebruik deze vorm wanneer je een fysieke indruk van iets beschrijft.
løst “løst” betekent hier “los” en beschrijft de toestand waarin het handvat aanvoelt. Samen met “føles” vormt het “føles løst”, dus “voelt los aan”. Gebruik deze combinatie wanneer je merkt dat een handvat of ander onderdeel niet stevig vastzit.
Skal “Skal” drukt hier een voorstel of vraag uit over wat de gesprekspartners zullen doen. In “Skal vi ikke bruge denne dør mere?” vraagt de spreker of ze deze deur niet langer zullen gebruiken. Gebruik “Skal vi ...?” om samen een handeling voor te stellen of daarover te overleggen.
vi “vi” betekent “wij” en verwijst naar de spreker en de andere persoon samen. Het is het onderwerp in “Skal vi ikke bruge denne dør mere?” en “Vi kan reparere håndtaget”. Gebruik “vi” wanneer een handeling door jou en minstens één andere persoon wordt uitgevoerd.
ikke “ikke” betekent “niet” en maakt de vraag in “Skal vi ikke bruge denne dør mere?” negatief. Samen met de rest van de zin drukt het een voorstel uit om de deur niet langer te gebruiken. Gebruik de constructie “Skal vi ikke ...?” wanneer je een gezamenlijke actie als voorstel oppert.
bruge “bruge” betekent “gebruiken” en staat hier na “skal”. In “bruge denne dør” is “denne dør” het voorwerp dat men wel of niet gebruikt. Gebruik “bruge” met een voorwerp, hulpmiddel of plaats die iemand inzet.
denne “denne” betekent “deze” en wijst in “denne dør” naar een specifieke deur in de situatie. Het staat direct voor het zelfstandig naamwoord dat het aanwijst. Gebruik “denne” met iets dat dichtbij is of duidelijk wordt aangewezen.
dør “dør” betekent “deur” en verwijst hier naar de deur die mogelijk niet meer gebruikt moet worden. In “denne dør” wordt de deur met “denne” specifiek aangewezen. Gebruik deze combinatie wanneer je naar een bepaalde deur in de omgeving verwijst.
mere “mere” betekent hier “meer” in de betekenis “langer” of “nog”. In de zin “Skal vi ikke bruge denne dør mere?” betekent “ikke ... mere” dat men de deur niet langer moet gebruiken. Gebruik deze combinatie wanneer een handeling vanaf nu niet meer moet doorgaan.
kan “kan” betekent hier “kan” en drukt de mogelijkheid uit om het handvat te repareren. In “kan reparere” staat het voor de infinitief die de mogelijke handeling benoemt. Gebruik “kan” gevolgd door een infinitief wanneer je een mogelijkheid of haalbare actie beschrijft.
reparere “reparere” betekent “repareren” en benoemt de voorgestelde oplossing voor het losse handvat. In “Vi kan reparere håndtaget” staat het na “kan”. Gebruik “reparere” met het voorwerp dat hersteld moet worden.
før “før” betekent “voordat” en verbindt het repareren met een gebeurtenis die eerder moet worden voorkomen. In “før nogen sidder fast igen” gaat het om repareren voordat iemand opnieuw vast komt te zitten. Gebruik “før” om een voorafgaande voorwaarde of tijdsgrens aan te geven.
nogen “nogen” betekent hier “iemand” en verwijst naar een niet nader genoemde persoon. In “før nogen sidder fast igen” gaat het om iedere mogelijke persoon die opnieuw vast zou kunnen komen te zitten. Gebruik “nogen” wanneer niet belangrijk is wie de persoon precies is.
igen “igen” betekent “weer” of “opnieuw” en geeft in “sidder fast igen” aan dat het vastzitten opnieuw kan gebeuren. Het verwijst hier naar een herhaling van het probleem met de deur. Gebruik “igen” wanneer een handeling of situatie terugkeert.

Grammatica

trække i + object

Trak i håndtaget.

Trahg ie hon-teh.

Trok aan het handvat.

Het Deense vaste werkwoord gebruikt i waar het Nederlands meestal aan gebruikt.

ikke ... mere

Vi bruger ikke denne mere.

Vie broe-eh eg-uh den-uh mee-eh.

Wij gebruiken deze niet meer.

Ikke staat na het vervoegde werkwoord; mere maakt de betekenis ‘niet meer’ compleet.

Deens woordenschat

dør zelfstandig naamwoord
deu-eh deur Døren
Geslacht
common

Døren sidder fast.

håndtag zelfstandig naamwoord
hon-teh handvat håndtaget
Geslacht
neuter

Prøv at trække i håndtaget.

jeg voornaamwoord
yai ik

Jeg trak i håndtaget.

langsomt bijwoord
lang-somd langzaam

Skub langsomt nær kanten.

lukket bijvoeglijk naamwoord
loh-guhth gesloten

Døren er stadig lukket.

men voegwoord
men maar

Men døren er stadig lukket.

prøve werkwoord
preu-uh proberen Prøv

Prøv at trække i håndtaget.

sidde fast uitdrukking
sè-thuh fesd vastzitten sidder fast

Døren sidder fast.

skubbe werkwoord
sgu-buh duwen Skub

Skub langsomt nær kanten.

stadig bijwoord
steh-lee nog steeds

Døren er stadig lukket.

trække werkwoord
treh-guh trekken

Prøv at trække i håndtaget.

trække i uitdrukking
treh-guh ie aan iets trekken trak i

Jeg trak i håndtaget.

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

De deur zit vast.

Antwoord tonenDøren sidder fast.

Probeer aan de klink te trekken.

Antwoord tonenPrøv at trække i håndtaget.

Duw langzaam bij de rand.

Antwoord tonenSkub langsomt nær kanten.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

trekken

Antwoord tonentrække

deur

Antwoord tonenDøren

proberen

Antwoord tonenPrøv

handvat

Antwoord tonenhåndtaget