Zonnig weer | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Zonnig weer oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Det er solrigt udenfor.

De e sool-rid oenunfoo. Het is zonnig buiten.

Tag dine solbriller med.

Tè dee-nuh sool-bril-luh mee. Neem je zonnebril mee.

Er det for varmt til en gåtur?

E de foa vamd tiel en goh-toe? Is het te warm voor een wandeling?

Det er varmt, men vi kan stadig gå.

De e vamd, men vee kan stee-die goh. Het is warm, maar we kunnen nog steeds gaan.

Vi kan blive i skyggen.

Vee kan blee-wuh ie sguu-un. We kunnen in de schaduw blijven.

Træerne vil nok holde os kølige.

Tree-un-uh vil nog hol-uh os keu-lie-uh. De bomen zullen ons wel koel houden.

Jeg tager en flaske vand med.

Yai tee-uh en fles-kuh van mee. Ik neem een fles water mee.

Den er god at have på gåturen.

Den e goh a hae-wuh poh goh-toe-un. Die is handig tijdens de wandeling.

Woord voor woord

Det ‘Det’ is here the impersonal subject in the weather sentence ‘Det er solrigt udenfor’: het gaat om de toestand buiten, niet om een bepaald voorwerp. Deze vorm komt ook voor in ‘Det er varmt’.

er ‘er’ betekent hier ‘is’ en is de vorm van het werkwoord zijn in ‘Det er solrigt udenfor’ en ‘Det er varmt’. In de vraag staat dezelfde vorm aan het begin als ‘Er det’.

solrigt ‘solrigt’ betekent ‘zonnig’ en beschrijft hier het weer buiten in ‘Det er solrigt udenfor’. Het past in de veelgebruikte combinatie ‘Det er’ plus een beschrijving van het weer.

udenfor ‘udenfor’ betekent hier ‘buiten’ en geeft aan waar het zonnige weer is: ‘Det er solrigt udenfor’. Je kunt het gebruiken om een plaats buiten aan te duiden.

Tag ‘Tag’ betekent hier ‘neem’ of ‘pak’ en is een aansporing in ‘Tag dine solbriller med’. Het is een vorm van ‘tage’ en komt in deze zin samen met ‘med’ voor wanneer je iemand vraagt iets mee te nemen.

dine ‘dine’ betekent hier ‘je’ of ‘jouw’ bij het meervoudige zelfstandig naamwoord ‘solbriller’. In ‘dine solbriller’ geeft het aan van wie de zonnebril is.

solbriller ‘solbriller’ betekent ‘zonnebril’ en is het voorwerp dat iemand moet meenemen in ‘Tag dine solbriller med’. Het woord staat hier na ‘dine’.

med ‘med’ betekent hier ‘mee’ in de volledige uitdrukking ‘Tag dine solbriller med’. Het voegt het idee toe dat je de zonnebril met je meeneemt; de combinatie ‘... med’ is bruikbaar bij iets meenemen.

for ‘for’ betekent hier ‘te’ in ‘for varmt’: het geeft aan dat de temperatuur misschien boven een geschikte grens ligt. De vaste combinatie is ‘for’ plus een beschrijvend woord, zoals ‘for varmt’.

varmt ‘varmt’ betekent hier ‘warm’ en beschrijft de temperatuur in ‘Er det for varmt til en gåtur?’ en ‘Det er varmt’. In de vraag staat het samen met ‘for’ om ‘te warm’ uit te drukken.

til ‘til’ betekent hier ‘voor’ in ‘til en gåtur’ en verbindt de temperatuur met de activiteit waarvoor die mogelijk ongeschikt is. De combinatie ‘til en gåtur’ duidt het doel of de activiteit aan.

en ‘en’ betekent hier ‘een’ in ‘en gåtur’. Het staat direct voor het zelfstandig naamwoord en maakt van de activiteit ‘een wandeling’.

gåtur ‘gåtur’ betekent ‘wandeling’ in ‘en gåtur’. Het woord wordt gebruikt na ‘en’ en benoemt de activiteit waarover de sprekers praten; later verwijst ‘gåturen’ naar dezelfde wandeling.

men ‘men’ betekent ‘maar’ en introduceert in ‘Det er varmt, men vi kan stadig gå’ een tegenstelling: het is warm, maar toch is gaan mogelijk. Je gebruikt het om twee tegengestelde mededelingen te verbinden.

vi ‘vi’ betekent ‘we’ en is hier het onderwerp van ‘vi kan stadig gå’ en ‘Vi kan blive i skyggen’. Het verwijst naar de twee mensen die samen beslissen wat ze gaan doen.

kan ‘kan’ betekent hier ‘kunnen’ en geeft mogelijkheid aan in ‘vi kan stadig gå’ en ‘Vi kan blive i skyggen’. Na ‘kan’ volgt in deze zinnen een werkwoord in de infinitief, zoals ‘gå’ of ‘blive’.

stadig ‘stadig’ betekent hier ‘nog steeds’ en laat zien dat ze ondanks de warmte toch kunnen gaan: ‘vi kan stadig gå’. In deze zin staat het tussen ‘kan’ en ‘gå’.

gå ‘gå’ betekent hier ‘gaan’ en verwijst in ‘vi kan stadig gå’ naar doorgaan met de wandeling. Het staat na ‘kan’; de combinatie ‘kan ... gå’ drukt uit dat gaan mogelijk is.

blive ‘blive’ betekent hier ‘blijven’ in ‘Vi kan blive i skyggen’. Het gaat om op dezelfde plaats blijven, namelijk in de schaduw, en niet om ergens naartoe gaan.

i ‘i’ betekent hier ‘in’ en geeft in ‘i skyggen’ de plaats aan waar ze kunnen blijven. De gebruikelijke structuur is ‘i’ gevolgd door een plaats of ruimte.

skyggen ‘skyggen’ betekent ‘de schaduw’ in ‘Vi kan blive i skyggen’. Dit is de bepaalde vorm van ‘skygge’ en staat hier na ‘i’ om de plaats aan te duiden.

Træerne ‘Træerne’ betekent ‘de bomen’ en is het onderwerp in ‘Træerne vil nok holde os kølige’. Het verwijst naar de bomen die volgens de spreker voor verkoeling zullen zorgen.

vil ‘vil’ betekent hier ‘zullen’ in ‘Træerne vil nok holde os kølige’ en drukt een verwachting over de toekomst uit. In deze betekenis staat het voor een infinitief, hier ‘holde’.

nok ‘nok’ betekent hier ongeveer ‘waarschijnlijk’ of ‘wel’ en verzacht de voorspelling in ‘vil nok holde’. De combinatie ‘vil nok’ wordt gebruikt wanneer iets als waarschijnlijk wordt voorgesteld, zonder absolute zekerheid.

holde ‘holde’ draagt in ‘holde os kølige’ de betekenis ‘houden’ bij: de bomen zullen ervoor zorgen dat wij koel blijven. De herbruikbare structuur is ‘holde’ plus een persoon of zaak plus een beschrijving, hier ‘os kølige’.

os ‘os’ betekent ‘ons’ en is in ‘holde os kølige’ de groep die door de bomen koel wordt gehouden. Het staat hier na het werkwoord ‘holde’ als degene op wie het effect gericht is.

kølige ‘kølige’ betekent hier ‘koel’ en beschrijft in ‘holde os kølige’ de toestand waarin ‘os’ blijft. Samen met ‘holde os’ vormt het de betekenis ‘ons koel houden’.

Jeg ‘Jeg’ betekent ‘ik’ en is het onderwerp in ‘Jeg tager en flaske vand med’. Het maakt duidelijk dat de spreker zelf de fles zal meenemen.

tager ‘tager’ betekent hier ‘neem’ of ‘breng mee’ in ‘Jeg tager en flaske vand med’. Het is een vorm van ‘tage’ en wordt hier gebruikt in de combinatie ‘tager ... med’ voor iets meenemen.

flaske ‘flaske’ betekent ‘fles’ in ‘en flaske vand’. Het staat na ‘en’ en wordt gevolgd door ‘vand’ om te zeggen wat voor fles het is.

vand ‘vand’ betekent ‘water’ en specificeert in ‘en flaske vand’ wat er in de fles zit. Deze combinatie benoemt een fles water.

Den ‘Den’ betekent hier ‘die’ of ‘het’ en verwijst terug naar ‘en flaske vand’ in ‘Den er god at have på gåturen’. Het is het onderwerp van de volgende beoordeling van die fles.

god ‘god’ betekent hier ‘goed’ in de betekenis ‘handig’ of ‘nuttig’ binnen ‘Den er god at have’. De volledige constructie zegt dat de fles nuttig is om bij je te hebben tijdens de wandeling.

at ‘at’ is hier het woord dat de infinitief inleidt in ‘god at have’. Samen met ‘have’ maakt het de constructie ‘om te hebben’ binnen de beoordeling dat de fles nuttig is.

have ‘have’ betekent ‘hebben’ in ‘god at have’: de fles is nuttig om te hebben tijdens de wandeling. Het staat hier als infinitief na ‘at’ en maakt deel uit van de constructie ‘god at have’.

på ‘på’ betekent hier ‘tijdens’ in ‘på gåturen’. Het verbindt de wandeling met het moment waarop de fles nuttig is; de structuur is ‘på’ plus een activiteit of gebeurtenis.

gåturen ‘gåturen’ betekent ‘de wandeling’ in ‘på gåturen’. Het is de bepaalde vorm van ‘gåtur’ en verwijst naar de wandeling die in het gesprek wordt gepland.

Grammatica

Adjektiv i intetkøn: -t

solrigt, varmt

sool-rid, vamd

zonnig, warm

Bij een onzijdig zelfstandig naamwoord of ‘det’ krijgt het bijvoeglijk naamwoord vaak -t.

Bepaalde vorm van zelfstandige naamwoorden: -en/-ene

skyggen, træerne

sguu-un, tree-un-uh

de schaduw, de bomen

De bepaalde vorm wordt vaak gevormd met -en voor enkelvoud en -ene voor meervoud.

Deens woordenschat

blive werkwoord

blee-wuh blijven

Vi kan blive i skyggen.

for bijwoord

foa te

Er det for varmt til en gåtur?

gåtur zelfstandig naamwoord

goh-toe wandeling

Geslacht: common

Er det for varmt til en gåtur?

men voegwoord

men maar

Det er varmt, men vi kan stadig gå.

skygge zelfstandig naamwoord

sguu-uh schaduw skyggen

Geslacht: common

Vi kan blive i skyggen.

solbrille zelfstandig naamwoord

sool-bril-luh zonnebril solbriller

Geslacht: common

Tag dine solbriller med.

solrig bijvoeglijk naamwoord

sool-rie zonnig solrigt

Geslacht: neuter

Det er solrigt udenfor.

stadig bijwoord

stee-die nog steeds

Det er varmt, men vi kan stadig gå.

tage werkwoord

tee-uh nemen Tag

Tag dine solbriller med.

træ zelfstandig naamwoord

trè boom Træerne

Geslacht: neuter

Træerne vil nok holde os kølige.

udenfor bijwoord

oenunfoo buiten

Det er solrigt udenfor.

varm bijvoeglijk naamwoord

vam warm varmt

Geslacht: neuter

Er det for varmt til en gåtur?

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Het is zonnig buiten.

Antwoord tonen

Det er solrigt udenfor.

Neem je zonnebril mee.

Antwoord tonen

Tag dine solbriller med.

We kunnen in de schaduw blijven.

Antwoord tonen

Vi kan blive i skyggen.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

warm

Antwoord tonen

varmt

zonnig

Antwoord tonen

solrigt

nog steeds

Antwoord tonen

stadig

wandeling

Antwoord tonen

gåtur