Warm worden | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Warm worden oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Jeg fryser nu.

yai fruu-suh noe Ik heb het nu koud.

Pak dig ind i dette varme tæppe.

pag dai en ie deduh vamuh tebbuh Wikkel jezelf in deze warme deken.

Mine hænder er også kolde.

mienuh hennuh uh osuh kolluh Mijn handen zijn ook koud.

Hold om denne varme kop et stykke tid.

hol om dennuh vamuh kob et stegguh tie Houd deze warme kop een tijdje vast.

Det hjælper lidt.

de yelbuh led Dat helpt een beetje.

Sæt dig i sofaen og hvil dig.

sed dai ie soofun uh viel dai Ga op de bank zitten en rust uit.

Rummet føles varmere nu.

rommuh feuls vamuruh noe De kamer voelt nu warmer aan.

Jeg lukker vinduet, så det bliver ved med at være sådan.

yai loekuh vennoe, so de blie-uh vee mee ee wee-uh so-dun Ik doe het raam dicht, zodat het zo blijft.

Woord voor woord

Jeg In “Jeg fryser nu.” betekent “Jeg” ‘ik’ en verwijst het naar de persoon die spreekt. Het staat hier als onderwerp vóór het werkwoord. Je gebruikt het wanneer je over jezelf vertelt, bijvoorbeeld bij een lichamelijke toestand.

fryser In “Jeg fryser nu.” betekent “fryser” dat de spreker het koud heeft. De vorm hoort bij “fryse” en wordt hier gebruikt om een gevoel van kou uit te drukken. Je gebruikt “Jeg fryser” wanneer je aan iemand vertelt dat je het koud hebt.

nu In “Jeg fryser nu.” betekent “nu” ‘op dit moment’. Het geeft aan wanneer de spreker het koud heeft en staat na “fryser”. Je gebruikt het om een huidige toestand of handeling in de tijd te plaatsen.

Pak In “Pak dig ind i dette varme tæppe.” is “Pak” een aansporing om jezelf in te wikkelen. De vorm hoort bij “pakke” en krijgt hier zijn betekenis samen met “dig ind”. Je gebruikt deze instructie wanneer je iemand adviseert zich warm te maken met iets.

dig In “Pak dig ind i dette varme tæppe.” verwijst “dig” naar de persoon die zichzelf moet inwikkelen. Samen met “Pak ... ind” vormt het de uitdrukking voor jezelf in iets wikkelen. Je gebruikt deze vorm wanneer de handeling op de aangesproken persoon zelf gericht is.

ind In “Pak dig ind i dette varme tæppe.” geeft “ind” aan dat iemand zich naar binnen of rondom iets wikkelt. De betekenis ontstaat hier samen met “Pak dig”. Je kunt de hele constructie “Pak dig ind i ...” gebruiken voor een warme deken of een ander omhullend voorwerp.

i In “Pak dig ind i dette varme tæppe.” betekent “i” ‘in’ en leidt het de deken in waarin iemand zich wikkelt. Het verbindt de handeling met het voorwerp. Je gebruikt “i” hier in de constructie “pakke sig ind i” gevolgd door datgene waarin iemand zich wikkelt.

dette In “dette varme tæppe” betekent “dette” ‘deze’ en wijst het naar de specifieke deken waarover wordt gesproken. Het staat vóór “varme tæppe”. Je gebruikt het om een voorwerp dichtbij of duidelijk aangewezen te maken.

varme In “dette varme tæppe” beschrijft “varme” de deken als warm. Deze vorm hoort bij “varm” en staat hier vóór het zelfstandig naamwoord “tæppe”. Je gebruikt het om een voorwerp of iets anders als warm te beschrijven.

tæppe In “dette varme tæppe” betekent “tæppe” ‘deken’. Het is het voorwerp waarin de aangesproken persoon zich moet wikkelen. Je gebruikt het bijvoorbeeld samen met “i” in een zin over jezelf in een deken wikkelen.

Mine In “Mine hænder er også kolde.” betekent “Mine” ‘mijn’ en geeft het aan dat de handen van de spreker zijn. Het staat direct vóór “hænder”. Je gebruikt het vóór een zelfstandig naamwoord wanneer je bezit of verbondenheid met jezelf aangeeft.

hænder In “Mine hænder er også kolde.” betekent “hænder” ‘handen’. De vorm hoort bij “hånd” en verwijst hier naar de handen van de spreker. Je gebruikt het met “Mine” wanneer je over je eigen handen praat.

er In “Mine hænder er også kolde.” verbindt “er” de handen met de beschrijving “kolde”. De vorm hoort bij “være” en geeft hier aan hoe de handen zijn. Je gebruikt “er” om een onderwerp met een toestand of eigenschap te verbinden.

også In “Mine hænder er også kolde.” betekent “også” ‘ook’ en voegt het de handen toe aan de eerder genoemde kou. Het staat hier na “er” en vóór “kolde”. Je gebruikt het wanneer iets of iemand dezelfde eigenschap of toestand deelt.

kolde In “Mine hænder er også kolde.” betekent “kolde” dat de handen koud zijn. De vorm hoort bij “kold” en beschrijft hier “hænder”. Je gebruikt “er kolde” om te zeggen dat iets koud aanvoelt of koud is.

Hold In “Hold om denne varme kop et stykke tid.” is “Hold” een instructie om iets vast te houden. Samen met “om” betekent de uitdrukking dat je je handen om de kop houdt. Je gebruikt “Hold om ...” wanneer je iemand vraagt een voorwerp rondom vast te houden.

om In “Hold om denne varme kop et stykke tid.” geeft “om” aan dat de handen rondom de kop worden gehouden. De betekenis hoort bij de hele constructie “Hold om”. Je gebruikt “Hold om ...” met het voorwerp dat iemand met beide handen of rondom vasthoudt.

denne In “denne varme kop” betekent “denne” ‘deze’ en wijst het naar de specifieke kop die wordt aangeboden. Het staat vóór “varme kop”. Je gebruikt het om een concreet voorwerp aan te wijzen waarover de gesprekspartners het hebben.

kop In “denne varme kop” betekent “kop” ‘kopje’ of ‘kop’. Het is het warme voorwerp dat de persoon moet vasthouden. Je gebruikt het hier in de constructie “Hold om denne varme kop” voor een kop die warmte geeft.

et In “et stykke tid” is “et” het onbepaalde woord bij “stykke”. Samen begint het de vaste tijdsaanduiding voor ‘een tijdje’. Je gebruikt “et” vóór een zelfstandig naamwoord in een onbepaalde uitdrukking zoals “et stykke tid”.

stykke In “et stykke tid” betekent “stykke” letterlijk ‘stuk’, maar de hele uitdrukking betekent ‘een tijdje’. “Stykke” draagt hier bij aan een tijdsduur en moet samen met “et” en “tid” worden geleerd. Je gebruikt “et stykke tid” om aan te geven dat iets gedurende een korte periode gebeurt.

tid In “et stykke tid” betekent “tid” ‘tijd’. Samen met “et stykke” vormt het een vaste uitdrukking voor ‘een tijdje’. Je gebruikt “et stykke tid” wanneer je een korte duur wilt aangeven.

Det In “Det hjælper lidt.” verwijst “Det” naar wat zojuist is gedaan, namelijk de warme kop vasthouden. Het betekent hier ‘dat’ of ‘het’ en staat als onderwerp vóór “hjælper”. Je gebruikt “Det” om naar een eerder genoemde handeling, situatie of zaak te verwijzen.

hjælper In “Det hjælper lidt.” betekent “hjælper” dat iets effect heeft en de situatie verbetert. De vorm hoort bij “hjælpe” en beschrijft hier het effect van de warme kop. Je gebruikt “Det hjælper” wanneer je wilt zeggen dat een middel of handeling werkt.

lidt In “Det hjælper lidt.” betekent “lidt” ‘een beetje’ en beperkt het de mate waarin iets helpt. Het staat na “hjælper”. Je gebruikt het wanneer een effect aanwezig is, maar klein of beperkt blijft.

Sæt In “Sæt dig i sofaen og hvil dig.” is “Sæt” een instructie om te gaan zitten. Samen met “dig” betekent het dat de aangesproken persoon zelf moet gaan zitten. Je gebruikt “Sæt dig i ...” wanneer je iemand vraagt op een bepaalde plaats te gaan zitten.

sofaen In “Sæt dig i sofaen og hvil dig.” betekent “sofaen” ‘de sofa’. De vorm verwijst naar de specifieke sofa waarop de persoon moet gaan zitten. Je gebruikt het hier na “i” om de plaats van het zitten aan te geven.

og In “Sæt dig i sofaen og hvil dig.” betekent “og” ‘en’ en verbindt het twee instructies: gaan zitten en rusten. Het staat tussen de twee handelingen. Je gebruikt “og” om opeenvolgende handelingen of opdrachten met elkaar te verbinden.

hvil In “Sæt dig i sofaen og hvil dig.” is “hvil” een instructie om te rusten. Samen met “dig” richt de handeling zich op de aangesproken persoon zelf. Je gebruikt deze instructie bijvoorbeeld wanneer iemand zich niet goed voelt of moet bijkomen.

Rummet In “Rummet føles varmere nu.” betekent “Rummet” ‘de kamer’. Het is de ruimte waarvan de temperatuur of sfeer wordt beschreven. Je gebruikt het als onderwerp wanneer je zegt hoe een kamer aanvoelt.

føles In “Rummet føles varmere nu.” betekent “føles” dat de kamer warmer aanvoelt. De vorm geeft een waargenomen indruk van de kamer, niet alleen een feitelijke beschrijving. Je gebruikt “X føles ...” om te zeggen hoe iets voor iemand aanvoelt.

varmere In “Rummet føles varmere nu.” betekent “varmere” ‘warmer’ en beschrijft het een hogere warmte dan eerder. De vorm hoort bij “varm” en staat na “føles”. Je gebruikt “føles varmere” wanneer iets na een verandering warmer aanvoelt.

lukker In “Jeg lukker vinduet” betekent “lukker” dat de spreker het raam sluit. De vorm hoort bij “lukke” en krijgt hier “vinduet” als voorwerp. Je gebruikt het wanneer je een deur, raam of ander geopend voorwerp sluit.

vinduet In “Jeg lukker vinduet” betekent “vinduet” ‘het raam’. Het is het voorwerp dat wordt gesloten om de warmere toestand te behouden. Je gebruikt het bijvoorbeeld met “lukker” wanneer je over een specifiek raam spreekt.

så In “så det bliver ved med at være sådan” betekent “så” ‘zodat’ en leidt het het doel of gevolg van het sluiten van het raam in. Het verbindt de handeling met de gewenste toestand. Je gebruikt “så” om uit te leggen waarvoor je iets doet of wat daardoor moet gebeuren.

bliver In “det bliver ved med at være sådan” draagt “bliver” samen met “ved med at være” de betekenis ‘blijft’. Het gaat hier om het voortduren van de eerder beschreven warmere toestand. Je gebruikt de constructie “bliver ved med at ...” wanneer iets doorgaat.

ved In “bliver ved med at være” is “ved” onderdeel van de vaste constructie die voortduring uitdrukt. Het betekent hier niet zelfstandig ‘bij’, maar helpt samen met “bliver” en “med at være” om ‘blijven’ te vormen. Je gebruikt de volledige constructie “bliver ved med at ...” voor iets dat doorgaat.

med In “bliver ved med at være” is “med” onderdeel van de vaste constructie voor een toestand die voortduurt. De combinatie moet hier samen met “ved” en “at være” worden begrepen. Je gebruikt “bliver ved med at ...” wanneer een handeling of toestand blijft voortduren.

at In “bliver ved med at være sådan” staat “at” vóór “være” en leidt het de werkwoordsvorm in die de voortgaande toestand beschrijft. Het hoort bij de constructie “ved med at være”. Je gebruikt “at” hier om na een vaste werkwoordelijke uitdrukking de volgende handeling of toestand in te leiden.

være In “bliver ved med at være sådan” betekent “være” ‘zijn’ en beschrijft het de toestand waarnaar wordt verwezen. Samen met “bliver ved med at” betekent het dat die toestand blijft bestaan. Je gebruikt “at være” om een toestand of eigenschap uit te drukken.

sådan In “bliver ved med at være sådan” betekent “sådan” ‘zo’ of ‘op die manier’. Het verwijst naar de eerder genoemde warmere toestand van de kamer. Je gebruikt “sådan” om naar een al beschreven toestand of manier te verwijzen.

Grammatica

varm → varmere

Rummet føles varmere.

rommuh feuls vamuruh

De kamer voelt warmer aan.

Bij veel bijvoeglijke naamwoorden krijgt de vergrotende trap de uitgang -ere: varm → varmere.

så + zin

Luk vinduet, så sofaen bliver ved med at være varm.

loek vennoe, so soofun blie-uh vee mee ee wee-uh vam

Sluit het raam, zodat de bank warm blijft.

så kan een gevolg aangeven: de tweede zin vertelt wat daardoor gebeurt.

Deens woordenschat

et stykke tid uitdrukking

ee stegguh tie een tijdje

fryse werkwoord

fruu-suh het koud hebben fryser

hjælpe werkwoord

yelbuh helpen hjælper

holde om uitdrukking

holuh om vasthouden Hold om

hånd zelfstandig naamwoord

hon hand hænder

kold bijvoeglijk naamwoord

kol koud kolde

kop zelfstandig naamwoord

kob kop

Geslacht: common

lidt bijwoord

led een beetje

nu bijwoord

noe nu

pakke sig ind uitdrukking

paguh sai en zich inwikkelen Pak dig ind

tæppe zelfstandig naamwoord

tebbuh deken

Geslacht: neuter

varm bijvoeglijk naamwoord

vam warm varme

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Ik heb het nu koud.

Antwoord tonen

Jeg fryser nu.

Mijn handen zijn ook koud.

Antwoord tonen

Mine hænder er også kolde.

Dat helpt een beetje.

Antwoord tonen

Det hjælper lidt.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

koud

Antwoord tonen

kolde

deken

Antwoord tonen

tæppe

het koud hebben

Antwoord tonen

fryser

hand

Antwoord tonen

hænder