Vragen naar ingrediënten | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Vragen naar ingrediënten oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Må jeg spørge, hvad der er i denne sauce?

Moo jaj spèurə, wè dèr è ie denne sausa? Mag ik vragen wat er in deze saus zit?

Der er mælk og lidt hvidløg i.

Dèr è melk o led wie-loo ie. Er zit melk en een beetje knoflook in.

Jeg må ikke få mælk.

Jaj mo egge foo melk. Ik mag geen melk.

Jeg kan servere saucen ved siden af.

Jaj ken sè-wè-rə sausen wè sien-ə è. Ik kan de saus apart houden.

Det ville fungere bedre for mig.

De welle fongə-rə bèd-rə foo maj. Dat zou beter voor mij werken.

Er der andet mad, du skal undgå?

È dèr andə mèd, doe sgal ongoo? Is er nog ander eten dat je moet vermijden?

Hvidløg er fint.

Wie-loo è fènt. Knoflook is prima.

Jeg gør din tallerken klar uden saucen.

Jaj keur dien tal-a-gən klaa oedən sausen. Ik maak je bord klaar zonder de saus.

Woord voor woord

Må In “Må jeg spørge” betekent “Må” dat de spreker toestemming vraagt: mag ik. Het staat hier vooraan in de vraag en wordt gebruikt met een persoon en een werkwoord, zoals in “Må jeg spørge”. In een vergelijkbare vraag gebruik je dezelfde structuur om beleefd toestemming te vragen.

jeg “jeg” betekent “ik” en verwijst hier naar de persoon die de vraag stelt. Het staat in “Må jeg spørge” vóór het werkwoord “spørge”. Nieuw voorbeeld: “Jeg er sulten” betekent “Ik heb honger”.

spørge “spørge” betekent “vragen” in “Må jeg spørge”. Het is de handeling waarvoor de spreker toestemming vraagt. Je gebruikt het met wat of wie je iets wilt vragen, bijvoorbeeld in de structuur “spørge om ...”.

hvad “hvad” betekent “wat” en introduceert in “hvad der er i denne sauce” de informatie waarnaar gevraagd wordt. Het staat hier aan het begin van de bijzin. Je gebruikt “hvad” om naar informatie of een onbekend ding te vragen.

der In “hvad der er i denne sauce” maakt “der” deel uit van de Deense constructie voor wat ergens aanwezig is of ergens in zit. Het verwijst hier niet naar een afzonderlijk voorwerp. De combinatie “der er ... i” is bruikbaar om te zeggen wat er in iets zit.

er “er” betekent hier “is” of “zijn” en vormt samen met “der” de zin over wat ergens aanwezig is. In “Der er mælk ... i” geeft het aan dat er melk en knoflook in de saus zitten. De structuur “Der er ...” wordt gebruikt om aanwezigheid te beschrijven.

i “i” betekent “in”. In “i denne sauce” geeft het aan dat de ingrediënten zich binnen de saus bevinden, en in “Der er mælk og lidt hvidløg i” verwijst het naar de saus als plaats van de inhoud. Je gebruikt “i” met een plaats of houder waarin iets zich bevindt.

denne “denne” betekent “deze” en verwijst in “denne sauce” naar de saus die op dat moment wordt besproken. Het staat direct vóór “sauce”. Je gebruikt “denne” om een specifiek, dichtbij of al aangewezen zelfstandig naamwoord aan te wijzen.

sauce “sauce” betekent “saus” en is in “denne sauce” het voedsel waarin de ingrediënten zitten. Het is de onbepaalde vorm die in de dialoog na “denne” staat. Je kunt het gebruiken voor een saus die bij een gerecht wordt geserveerd.

mælk “mælk” betekent “melk”. In “Der er mælk og lidt hvidløg i” is het een van de ingrediënten van de saus, en in “Jeg må ikke få mælk” is het iets wat de spreker niet mag hebben. Je gebruikt het met hoeveelheden of met een ontkenning wanneer iemand melk vermijdt.

og “og” betekent “en” en verbindt in “mælk og lidt hvidløg” twee ingrediënten. Het voegt het tweede genoemde element toe aan het eerste. Je gebruikt “og” om woorden of woordgroepen van gelijke functie te verbinden.

lidt “lidt” betekent “een beetje” en geeft in “lidt hvidløg” een kleine hoeveelheid aan. Het staat vóór het ingrediënt waarvan er weinig aanwezig is. Je gebruikt “lidt” bij een kleine hoeveelheid van een stof of voedsel.

hvidløg “hvidløg” betekent “knoflook” en is in “lidt hvidløg” het tweede ingrediënt van de saus. De hoeveelheid wordt bepaald door “lidt”. Je kunt het gebruiken om een ingrediënt in een gerecht te benoemen.

ikke “ikke” betekent “niet” en ontkent in “Jeg må ikke få mælk” dat de spreker melk mag hebben. Het staat hier na “må” en vóór “få”. De combinatie “må ikke” wordt gebruikt om een verbod, beperking of niet-toegestane handeling uit te drukken.

få “få” betekent in “Jeg må ikke få mælk” dat de spreker melk mag krijgen of gebruiken als voedsel. Samen met “må ikke” betekent het dat melk voor deze persoon niet toegestaan is. Je gebruikt “få” onder andere voor iets krijgen of iets aangeboden krijgen.

kan “kan” betekent “kan” en drukt in “Jeg kan servere saucen ved siden af” de mogelijkheid of bereidheid uit om iets te doen. Het staat vóór het werkwoord “servere”. Je gebruikt “kan” met een werkwoord om te zeggen wat iemand kan of wil doen.

servere “servere” betekent “serveren” en beschrijft in “Jeg kan servere saucen ved siden af” wat de spreker met de saus kan doen. Het volgt op “kan”. Je gebruikt het met eten of drinken dat je aan iemand aanbiedt, bijvoorbeeld in de structuur “servere ...”.

saucen “saucen” betekent “de saus” en verwijst in “servere saucen ved siden af” naar de specifieke saus uit het gesprek. De vorm is gebaseerd op “sauce” en heeft de bepaalde uitgang “-n”. Je gebruikt deze vorm wanneer het om een al bekende saus gaat.

ved siden af “ved siden af” betekent als geheel “ernaast” of “apart ernaast”. In “servere saucen ved siden af” geeft de uitdrukking aan dat de saus naast het eten wordt geserveerd; “ved” geeft de positie bij iets aan, “siden” verwijst naar de zijkant en “af” maakt deel uit van deze vaste combinatie. Je gebruikt “ved siden af” met datgene waar iets naast staat of wordt geplaatst.

Det “Det” betekent “dat” en verwijst in “Det ville fungere bedre for mig” naar het voorgestelde plan om de saus apart te serveren. Het staat aan het begin van de reactie als onderwerp. Je gebruikt “Det” om naar een eerder genoemde situatie, handeling of voorstel te verwijzen.

ville “ville” betekent hier “zou” en maakt in “Det ville fungere bedre for mig” een voorwaardelijke of voorzichtige uitspraak over wat beter zou werken. Het staat vóór “fungere”. Je gebruikt “ville” om een mogelijkheid, wens of gevolg minder stellig te formuleren.

fungere “fungere” betekent “werken” of “functioneren”. In “ville fungere bedre for mig” gaat het om een oplossing die voor de spreker beter werkt. Het volgt op “ville”. Je gebruikt het vaak met een oplossing, plan of regeling als onderwerp.

bedre “bedre” betekent “beter” en vergelijkt in “fungere bedre for mig” deze oplossing met de eerdere situatie. Het beschrijft hoe goed iets voor iemand werkt. Je gebruikt het bij een verbetering, bijvoorbeeld wanneer een andere regeling beter past.

for “for” betekent hier “voor” en geeft in “for mig” aan voor wie de voorgestelde oplossing beter werkt. Het staat vóór het persoonlijke voornaamwoord “mig”. Je gebruikt “for” met een persoon om aan te geven voor wie iets geldt of geschikt is.

mig “mig” betekent “mij” en verwijst in “for mig” naar de persoon voor wie de oplossing beter werkt. Het volgt op het voorzetsel “for”. Je gebruikt “mig” na voorzetsels wanneer je naar jezelf verwijst.

andet “andet” betekent in “andet mad” “ander” of “andere” en verwijst naar voedsel naast het al besproken voedsel. Het staat direct vóór “mad”. Je gebruikt “andet” om naar een andere mogelijkheid of een ander soort voedsel te vragen.

mad “mad” betekent “eten” of “voedsel”. In “Er der andet mad, du skal undgå?” gaat het om ander voedsel dat de gesprekspartner misschien moet vermijden. Je gebruikt het voor voedsel in algemene zin, zonder een specifiek gerecht te noemen.

du “du” betekent “je” of “jij” en verwijst in “du skal undgå” naar de persoon aan wie de vraag wordt gesteld. Het staat vóór “skal”. Je gebruikt “du” als onderwerp wanneer je rechtstreeks met één persoon spreekt.

skal “skal” betekent hier “moet” en geeft in “du skal undgå” aan dat de persoon bepaald voedsel moet vermijden. Het staat vóór het werkwoord “undgå”. Je gebruikt “skal” met een werkwoord om een verplichting, noodzaak of geplande handeling uit te drukken.

undgå “undgå” betekent “vermijden”. In “du skal undgå” gaat het om voedsel dat de gesprekspartner niet moet eten of gebruiken. Je gebruikt het met datgene wat iemand bewust uit de buurt moet houden, zoals in “undgå ...”.

fint “fint” betekent in “Hvidløg er fint” “prima” of “in orde”. De spreker zegt hiermee dat knoflook geen probleem vormt. Je gebruikt “er fint” om aan te geven dat iets acceptabel of toegestaan is.

gør “gør” betekent in “Jeg gør din tallerken klar” “maak ... klaar” of “bereid ... voor”. Het beschrijft hier het voorbereiden van iemands bord of bordmaaltijd. Het is een vorm van “gøre” en wordt vaak gebruikt in de structuur “gøre noget klar”.

din “din” betekent “jouw” en geeft in “din tallerken” aan dat het bord bij de aangesproken persoon hoort. Het staat vóór “tallerken”. Je gebruikt “din” om bezit of verbondenheid met de gesprekspartner aan te geven.

tallerken “tallerken” betekent “bord” en is in “din tallerken” het bord dat voor de andere persoon wordt klaargemaakt. Het wordt gecombineerd met “gør ... klar” voor het voorbereiden van de maaltijd. Je gebruikt het voor een bord waarop eten wordt geserveerd.

klar “klar” betekent “klaar” en beschrijft in “gør din tallerken klar” de gewenste toestand van het bord. Samen met “gør” betekent de uitdrukking dat iemand het bord voorbereidt. Je gebruikt “gøre ... klar” wanneer je iets gereedmaakt voor gebruik.

uden “uden” betekent “zonder” en geeft in “uden saucen” aan dat de saus wordt weggelaten. Het staat vóór het zelfstandig naamwoord “saucen”. Je gebruikt “uden” met datgene wat niet aanwezig mag zijn of niet wordt toegevoegd.

Grammatica

ikke + infinitiv

ikke fungere

egge fongə-rə

niet werken

ikke staat vóór het werkwoord in de infinitief wanneer je een handeling ontkent.

uden + zelfstandig naamwoord

uden hvidløg

oedən wie-loo

zonder knoflook

Na uden volgt direct het zelfstandig naamwoord voor iets dat ontbreekt of niet wordt gebruikt.

Deens woordenschat

fungere werkwoord

fongə-rə werken

få werkwoord

foo krijgen

hvad voornaamwoord

wè wat

hvidløg zelfstandig naamwoord

wie-loo knoflook

ikke bijwoord

egge niet

ingredienser zelfstandig naamwoord

engredjensər ingrediënten

lidt bepaler

led een beetje

mælk zelfstandig naamwoord

melk melk

sauce zelfstandig naamwoord

sausa saus saucen

servere werkwoord

sè-wè-rə serveren

spørge werkwoord

spèurə vragen

ved siden af uitdrukking

wèd sien-ə è apart

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Ik mag geen melk.

Antwoord tonen

Jeg må ikke få mælk.

Dat zou beter voor mij werken.

Antwoord tonen

Det ville fungere bedre for mig.

Knoflook is prima.

Antwoord tonen

Hvidløg er fint.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

wat

Antwoord tonen

hvad

ingrediënten

Antwoord tonen

ingredienser

vragen

Antwoord tonen

spørge

niet

Antwoord tonen

ikke