Een shirt omruilen voor een grotere maat | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Een shirt omruilen voor een grotere maat oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Jeg købte den her skjorte.

Jaj keubde den hèèr sjeurde. Ik heb dit shirt gekocht.

Den passer ikke.

Den pasuh egguh. Het past niet.

Har du stadig kvitteringen og mærket?

Haa doe stèèdie kwetieringuh en mèrgeh? Heb je de bon en het kaartje nog?

Jeg har gemt dem begge i posen.

Jaj haa gemd dem boguh ie poosuh. Ik heb ze allebei in de tas bewaard.

Så kan jeg hjælpe dig med at returnere den eller bytte den.

Soo ken jaj jèlbuh dai mee retuneeruh den elle-r beuduh den. Dan kan ik je helpen het shirt terug te brengen of te ruilen.

Jeg vil helst bytte den til en større størrelse.

Jaj wel helst beuduh den tel en steuruh steurelsuh. Ik wil het liever omruilen voor een grotere maat.

Det burde kunne lade sig gøre, hvis skjorten ikke er brugt.

De boode koenuh lee-du sai geuruh, wes sjeurdun egguh a brood. Dat moet kunnen als het shirt niet gedragen is.

Hvor kan jeg prøve den større størrelse?

Voor ken jaj preuvuh den steuruh steurelsuh? Waar kan ik de grotere maat passen?

Prøverummene er bag den udstilling.

Preuvuh-rummenuh a bèè den oethstelling. De paskamers zijn achter die display.

Woord voor woord

Jeg Jeg betekent hier ‘ik’ en is de persoon die het shirt heeft gekocht. Het staat vooraan in de mededeling Jeg købte den her skjorte. Nieuw voorbeeld: Jeg arbejder her betekent ‘Ik werk hier’.

købte købte betekent hier ‘kocht’ en beschrijft de aankoop van het shirt. Het is de verleden vorm van købe, zoals in Jeg købte den her skjorte. Je kunt dezelfde vorm gebruiken voor een eerdere aankoop, bijvoorbeeld Jeg købte en bog.

den den verwijst hier naar het genoemde shirt en betekent ‘het/deze’ binnen den her skjorte. In het Deens verwijst den naar iets van het soort dat met skjorte wordt aangeduid. In een winkel gebruik je den ook om naar een eerder genoemd kledingstuk te verwijzen.

her her betekent hier ‘hier’ en geeft samen met den aan dat het om dit specifieke shirt gaat: den her skjorte. De combinatie den her staat vóór het zelfstandig naamwoord. Nieuw voorbeeld: den her jakke betekent ‘deze jas’.

skjorte skjorte betekent ‘shirt’ en benoemt het kledingstuk in den her skjorte. Het woord staat na den her in de uitdrukking voor ‘dit shirt’. In een kledingwinkel kun je skjorte gebruiken om naar een shirt te vragen of te verwijzen.

passer passer betekent hier ‘passen’ in de zin dat een kledingstuk de juiste maat heeft: Den passer ikke. Het onderwerp den verwijst naar het shirt. Nieuw voorbeeld: Skoene passer betekent ‘De schoenen passen’.

ikke ikke maakt de uitspraak negatief: Den passer ikke betekent ‘Het past niet’. Het staat hier na passer. Je gebruikt ikke om in een winkel duidelijk te zeggen dat een kledingstuk niet goed past.

Har Har betekent hier ‘heb’ en staat vooraan omdat het een vraag in Har du stadig kvitteringen og mærket? inleidt. Het hoort bij du en vraagt of de ander iets nog bezit. Nieuw voorbeeld: Har du tid? betekent ‘Heb je tijd?’.

du du betekent ‘jij’ en is hier de persoon aan wie gevraagd wordt of die de bon en het label nog heeft. In Har du stadig kvitteringen og mærket? staat du direct na Har. Je gebruikt du om een klant of andere persoon rechtstreeks aan te spreken.

stadig stadig betekent hier ‘nog’ of ‘nog steeds’ en vraagt of de bon en het label nog beschikbaar zijn. Het staat in Har du stadig kvitteringen og mærket? bij de vraag naar bezit. Nieuw voorbeeld: Har du stadig billetten? betekent ‘Heb je het kaartje nog?’.

kvitteringen kvitteringen betekent hier ‘de bon’ en verwijst naar het aankoopbewijs. De vorm staat samen met mærket in Har du stadig kvitteringen og mærket? De uitgang -en hoort bij de bepaalde vorm van kvittering; je gebruikt het woord bij aankopen en retouren.

og og betekent ‘en’ en verbindt hier de twee dingen die de klant nog moet hebben: kvitteringen og mærket. Het verbindt zelfstandige naamwoorden of andere gelijkwaardige delen. Nieuw voorbeeld: en bon og en tas betekent ‘een bon en een tas’.

mærket mærket betekent hier ‘het label’ of ‘het kaartje’ dat nog aan het shirt zit. In Har du stadig kvitteringen og mærket? wordt het naast de bon genoemd als bewijs of onderdeel van het artikel. Je gebruikt mærket in een winkel wanneer je naar het label van een kledingstuk verwijst.

gemt gemt betekent hier ‘bewaard’ en beschrijft dat de bon en het label in de tas zijn gehouden: Jeg har gemt dem begge i posen. De vorm staat na har in deze voltooide mededeling. Nieuw voorbeeld: Jeg har gemt billetten betekent ‘Ik heb het kaartje bewaard’.

dem dem verwijst hier naar de twee eerder genoemde dingen, de bon en het label, en betekent ‘ze’ of ‘die’. In Jeg har gemt dem begge i posen is dem het voorwerp van gemt. Je gebruikt dem voor meerdere personen of dingen waarnaar al is verwezen.

begge begge betekent ‘beide’ en benadrukt dat zowel de bon als het label zijn bewaard. Het staat direct bij dem in Jeg har gemt dem begge i posen. Je gebruikt begge wanneer precies twee genoemde dingen samen bedoeld zijn.

i i betekent hier ‘in’ en geeft aan dat de bon en het label zich binnen de tas bevinden: i posen. Het voorzetsel staat vóór posen. Nieuw voorbeeld: i tasken betekent ‘in de tas’.

posen posen betekent hier ‘de tas’ en is de plaats waarin de twee dingen zijn bewaard. In i posen staat de bepaalde vorm na het voorzetsel i. In een winkel kan posen verwijzen naar de tas waarin je je aankoop meeneemt.

Så Så betekent hier ‘dan’ of ‘in dat geval’ en verbindt de aanwezige bon en het label met het aanbod om te helpen. In Så kan jeg hjælpe dig ... staat het aan het begin van de reactie. Je gebruikt så om een gevolg of volgende stap aan te kondigen.

kan kan betekent hier ‘kan’ en geeft aan dat de medewerker in staat is om te helpen: kan jeg hjælpe dig. Het staat vóór jeg en het werkwoord hjælpe. Nieuw voorbeeld: Jeg kan hjælpe dig betekent ‘Ik kan je helpen’.

hjælpe hjælpe betekent ‘helpen’ en staat in kan jeg hjælpe dig voor de aangeboden hulp. Na kan staat deze vorm zonder at. Je gebruikt hjælpe vaak met een persoon als object, zoals hjælpe dig.

dig dig betekent ‘jou’ en verwijst naar de klant die hulp krijgt: hjælpe dig. Het staat na hjælpe in de uitdrukking kan jeg hjælpe dig. In een winkel gebruik je dig wanneer je rechtstreeks tegen één klant spreekt.

med med betekent hier ‘met’ en maakt deel uit van de uitdrukking hjælpe dig med at returnere den eller bytte den. Het introduceert de handeling waarbij de medewerker helpt. Nieuw voorbeeld: hjælpe dig med at finde en størrelse betekent ‘je helpen een maat te vinden’.

at at is hier de infinitiefmarkeerder vóór returnere in hjælpe dig med at returnere den. Het laat zien welke handeling de hulp inhoudt. Je gebruikt de combinatie med at vóór een volgende handeling, bijvoorbeeld med at finde noget.

returnere returnere betekent hier ‘terugbrengen’ of ‘retourneren’ en verwijst naar het teruggeven van het shirt. Het staat na at in med at returnere den. In een winkel gebruik je returnere wanneer je een artikel teruggeeft in plaats van het om te ruilen.

eller eller betekent ‘of’ en verbindt hier de twee mogelijkheden returnere den en bytte den. Het maakt een keuze tussen retourneren en omruilen duidelijk. Nieuw voorbeeld: returnere eller bytte varen betekent ‘het artikel retourneren of omruilen’.

bytte bytte betekent hier ‘ruilen’ of ‘omruilen’ en is de tweede mogelijkheid naast returnere den. Het staat in Så kan jeg hjælpe dig med at returnere den eller bytte den. Je gebruikt bytte in een winkel wanneer je een artikel voor een ander artikel of een andere maat wisselt.

vil vil betekent hier ‘wil’ en geeft aan wat de klant wenst: Jeg vil helst bytte den til en større størrelse. Het staat vóór helst en het werkwoord bytte. Nieuw voorbeeld: Jeg vil købe den betekent ‘Ik wil die kopen’.

helst helst betekent hier ‘het liefst’ en maakt duidelijk dat de klant omruilen verkiest boven retourneren. In Jeg vil helst bytte den ... staat het na vil en vóór bytte. Je gebruikt helst om een voorkeur aan te geven, bijvoorbeeld wanneer je tussen twee oplossingen kiest.

til til betekent hier ‘naar’ of ‘voor’ en geeft aan welke nieuwe maat het doel van de omruiling is: bytte den til en større størrelse. Het staat vóór de gewenste maat. In winkels gebruik je deze constructie om te zeggen waarnaar je een artikel wilt omruilen.

en en betekent hier ‘een’ en introduceert de gewenste maat in en større størrelse. Het staat vóór grotere en størrelse. Je gebruikt en bij een zelfstandig naamwoord zoals størrelse in deze uitdrukking.

større større betekent hier ‘groter’ en beschrijft de maat waarnaar de klant wil omruilen. Het staat vóór størrelse in en større størrelse. Nieuw voorbeeld: en større jakke betekent ‘een grotere jas’.

størrelse størrelse betekent ‘maat’ en verwijst hier naar de gewenste kledingmaat: en større størrelse. Het woord kan in een winkel gebruikt worden wanneer je naar een andere maat vraagt. De uitdrukking en større størrelse benoemt specifiek een grotere maat.

Det Det verwijst hier naar het voorgestelde omruilen en betekent ‘dat’ of ‘dat idee’. In Det burde kunne lade sig gøre wordt daarmee de hele mogelijkheid bedoeld. Je gebruikt Det aan het begin van een reactie op een eerder genoemde situatie.

burde burde betekent hier ‘zou moeten’ en drukt een voorzichtige verwachting uit: het zou mogelijk moeten zijn. In Det burde kunne lade sig gøre verzacht het de zekerheid van de medewerker. Je gebruikt burde wanneer iets waarschijnlijk of volgens de verwachting mogelijk is.

kunne kunne betekent hier ‘kunnen’ en maakt samen met lade sig gøre duidelijk dat iets mogelijk is. Het staat na burde in Det burde kunne lade sig gøre. Je gebruikt kunne ook in patronen waarin je zegt dat iemand iets kan doen, zoals kan hjælpe.

lade lade maakt hier deel uit van de vaste uitdrukking lade sig gøre, die betekent dat iets mogelijk is of lukt. In Det burde kunne lade sig gøre draagt lade dus bij aan de betekenis ‘mogelijk zijn’, samen met sig gøre. Leer de drie woorden in deze uitdrukking als geheel wanneer je over haalbaarheid praat.

sig sig hoort hier bij de vaste uitdrukking lade sig gøre en verwijst niet naar een afzonderlijk persoon in de vertaling. Samen met lade en gøre betekent de uitdrukking dat iets mogelijk is of lukt. Je gebruikt lade sig gøre om te zeggen dat een oplossing uitvoerbaar is.

gøre gøre betekent in lade sig gøre niet simpelweg ‘doen’, maar vormt samen met lade sig de uitdrukking voor ‘mogelijk zijn’ of ‘lukken’. In Det burde kunne lade sig gøre gaat het om de mogelijkheid van de omruiling. Gebruik de volledige uitdrukking wanneer je de haalbaarheid van een handeling bespreekt.

hvis hvis betekent ‘als’ en introduceert de voorwaarde voor de omruiling: hvis skjorten ikke er brugt. Het verbindt de voorwaarde met de uitspraak dat het mogelijk zou moeten zijn. Nieuw voorbeeld: hvis du har kvitteringen betekent ‘als je de bon hebt’.

skjorten skjorten betekent hier ‘het shirt’ en verwijst naar het specifieke shirt dat omgeruild wordt. In hvis skjorten ikke er brugt staat het als onderwerp van de voorwaarde. De vorm is de bepaalde vorm van skjorte, passend bij het eerder genoemde kledingstuk.

er er betekent hier ‘is’ en beschrijft de toestand van het shirt in skjorten ikke er brugt. Het verbindt skjorten met de toestand brugt. Nieuw voorbeeld: Skjorten er ren betekent ‘Het shirt is schoon’.

brugt brugt betekent hier ‘gebruikt’ of, bij een kledingstuk, ‘gedragen’. In skjorten ikke er brugt wordt met ikke gezegd dat het shirt ongebruikt is. Je gebruikt brugt in een winkel om de gebruikstoestand van een artikel te beschrijven.

Hvor Hvor betekent ‘waar’ en vraagt naar de plaats van de paskamers of de plek waar de maat geprobeerd kan worden. In Hvor kan jeg prøve den større størrelse? staat het aan het begin van de vraag. Nieuw voorbeeld: Hvor er prøverummene? betekent ‘Waar zijn de paskamers?’.

prøve prøve betekent hier ‘passen’ of ‘uitproberen’ en verwijst naar het aantrekken van de grotere maat om te controleren of die goed zit. Het staat na kan in Hvor kan jeg prøve den større størrelse? Je gebruikt prøve in een kledingwinkel wanneer je een kledingstuk wilt passen.

Prøverummene Prøverummene betekent ‘de paskamers’ en benoemt de ruimtes waar klanten kleding kunnen passen. In Prøverummene er bag den udstilling staat het als onderwerp van de plaatsaanduiding. Je gebruikt dit woord wanneer je in een winkel naar de paskamers verwijst.

bag bag betekent ‘achter’ en geeft de positie van de paskamers ten opzichte van de uitstalling aan: bag den udstilling. Het staat vóór den udstilling. Nieuw voorbeeld: bag døren betekent ‘achter de deur’.

udstilling udstilling betekent hier ‘uitstalling’ of ‘display’ en verwijst naar het winkelgedeelte waar artikelen worden gepresenteerd. In bag den udstilling is het oriëntatiepunt voor de plaats van de paskamers. In een winkel kun je udstilling gebruiken voor een presentatie van producten.

Grammatica

stor → større

Jeg vil helst have en større skjorte.

Jaj wel helst haa en steuruh sjeurde.

Ik wil het liefst een groter shirt.

De vergrotende trap van stor is onregelmatig: stor wordt større, niet *storer.

lade sig gøre

Det kan lade sig gøre at bytte.

De ken lee-du sai geuruh uh beuduh.

Het is mogelijk om te ruilen.

lade sig gøre is een vaste uitdrukking voor ‘mogelijk zijn’; sig hoort bij de uitdrukking.

Deens woordenschat

begge voornaamwoord

boguh allebei

Jeg har gemt dem begge i posen.

gemme werkwoord

gemuh bewaren gemt

Jeg har gemt dem begge i posen.

hjælpe werkwoord

jèlbuh helpen

Så kan jeg hjælpe dig med at returnere den eller bytte den.

ikke bijwoord

egguh niet

Den passer ikke.

kvittering zelfstandig naamwoord

kwetiering bon kvitteringen

Geslacht: common

Har du stadig kvitteringen og mærket?

købe werkwoord

keubuh kopen købte

Jeg købte den her skjorte.

mærke zelfstandig naamwoord

mèrgeh kaartje mærket

Geslacht: neuter

Har du stadig kvitteringen og mærket?

passe werkwoord

pasuh passen passer

Den passer ikke.

pose zelfstandig naamwoord

poosuh tas posen

Geslacht: common

Jeg har gemt dem begge i posen.

returnere werkwoord

retuneeruh retourneren

Så kan jeg hjælpe dig med at returnere den eller bytte den.

skjorte zelfstandig naamwoord

sjeurde shirt

Geslacht: common

Jeg købte den her skjorte.

stadig bijwoord

stèèdie nog

Har du stadig kvitteringen og mærket?

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Ik heb dit shirt gekocht.

Antwoord tonen

Jeg købte den her skjorte.

Het past niet.

Antwoord tonen

Den passer ikke.

Heb je de bon en het kaartje nog?

Antwoord tonen

Har du stadig kvitteringen og mærket?

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

passen

Antwoord tonen

passer

bewaren

Antwoord tonen

gemt

kopen

Antwoord tonen

købte

kaartje

Antwoord tonen

mærket