Vragen naar een vertraagde bus | Leer deens in het Nederlands

Danish lesson set in a contemporary Copenhagen everyday setting: At a bus stop, two adults talk about a delayed bus, traffic, and whether to wait for the same route..

NL → DA / Niveau: A2

Over deze les

Met Vragen naar een vertraagde bus oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

A

Undskyld, er bussen forsinket?

on-SKUL, a BOE-sen fo-SENG-ked? Pardon, is de bus vertraagd?
B

Der er meget trafik i nærheden.

da a MEE-eth tra-FEEK ie NÈ-a-heen. Er is veel verkeer in de buurt.
A

Ved du, hvornår den kommer?

vee doe, vo-NA da KOM-a? Weet je wanneer hij aankomt?
B

Den er stadig på vej.

den a STÈ-li po VAI. Hij is nog onderweg.
B

Så kan ventetiden blive længere.

so kan VEN-te-tai-en BLII-a LENG-a. Dus het wachten kan langer duren.
A

Er der en anden bus på samme rute?

a da en AN-en BOES po SEM-a ROE-de? Is er een andere bus op dezelfde route?
B

Der er en, men den tager længere tid.

da a en, men den TEE-a LENG-a TII. Er is er een, maar die doet er langer over.
A

Jeg bliver her og venter på den bus.

yai BLII-a haa o VEN-a po den BOES. Ik blijf hier wachten op deze bus.
B

Det er nok bedst, hvis du kan vente.

de a nok BEST, ves doe kan VEN-a. Dat is waarschijnlijk het beste als je kunt wachten.

Woord voor woord

Undskyld ‘Undskyld’ betekent hier ‘pardon’ en wordt gebruikt om beleefd iemands aandacht te vragen. Je kunt ‘Undskyld’ gebruiken voordat je een onbekende een vraag stelt, bijvoorbeeld bij een halte.
er In ‘er bussen forsinket’ betekent ‘er’ ‘is’; in ‘Er der en anden bus’ maakt ‘Er der’ de vraag ‘is er’. In een vraag staat ‘er’ hier vóór het onderwerp, zoals in ‘Er der ...?’.
bussen ‘Bussen’ betekent hier ‘de bus’ waar de spreker naar vraagt. De vorm staat in ‘bussen forsinket’; je kunt ‘bussen’ gebruiken wanneer je naar een specifieke bus verwijst.
forsinket ‘Forsinket’ betekent hier dat de bus later komt dan verwacht: ‘vertraagd’ of ‘te laat’. In ‘er bussen forsinket’ beschrijft het de toestand van de bus.
Der ‘Der’ betekent in ‘Der er meget trafik’ en ‘Der er en’ dat iets aanwezig is: ‘er is’ of ‘er zijn’. De vaste structuur ‘Der er ...’ is bruikbaar om te zeggen dat iets ergens aanwezig is.
meget ‘Meget’ betekent hier ‘veel’ en versterkt de hoeveelheid verkeer in ‘meget trafik’. Je gebruikt het vóór het beschreven woord, zoals in ‘meget trafik’.
trafik ‘Trafik’ betekent hier ‘verkeer’, als verklaring voor de vertraging. Je kunt ‘trafik’ gebruiken in gesprekken over drukte op de weg of vertragingen.
i ‘I’ betekent hier ‘in’ en verbindt ‘trafik’ met de plaatsaanduiding ‘nærheden’. De combinatie ‘i nærheden’ betekent ‘in de buurt’.
nærheden ‘Nærheden’ betekent hier ‘de buurt’ of ‘de nabijheid’ in ‘i nærheden’. Samen met ‘i’ gebruik je het om iets als dichtbij te situeren: ‘i nærheden’.
Ved ‘Ved’ betekent hier ‘weet’ in de vraag ‘Ved du, hvornår den kommer?’. Het is de vorm waarmee je iemand vraagt of die informatie heeft; de infinitief is ‘vide’.
du ‘Du’ betekent ‘je’ of ‘jij’ en verwijst hier naar de aangesproken persoon. In ‘Ved du ...?’ staat het direct na het werkwoord in een vraag.
hvornår ‘Hvornår’ betekent ‘wanneer’ en introduceert hier de vraag naar het aankomsttijdstip. Je gebruikt het bijvoorbeeld in de structuur ‘Ved du, hvornår ...?’.
den ‘Den’ verwijst hier naar de eerder genoemde bus: ‘die bus’ of ‘hij/het’ in de Nederlandse vertaling. In ‘den kommer’ is de bus het onderwerp van ‘kommer’.
kommer ‘Kommer’ betekent hier ‘komt’ en wordt in deze context begrepen als ‘arriveert’. In ‘den kommer’ gebruik je het om te zeggen dat de bus aankomt; de infinitief is ‘komme’.
stadig ‘Stadig’ betekent hier ‘nog steeds’ en laat zien dat de bus zich ondanks het wachten nog altijd onderweg bevindt. In ‘stadig på vej’ staat het vóór de plaats- of toestandsaanduiding.
på vej ‘På vej’ betekent als geheel ‘onderweg’ in ‘Den er stadig på vej’. ‘På’ betekent hier letterlijk ‘op’ en ‘vej’ betekent ‘weg’; samen beschrijven ze dat iemand of iets onderweg is. De uitdrukking ‘være på vej’ is bruikbaar om een persoon of voertuig dat onderweg is te beschrijven.
‘Så’ betekent hier ‘dus’ en verbindt de verkeerssituatie en het onderweg zijn met de conclusie over de wachttijd. Je kunt ‘Så’ gebruiken om een gevolg of conclusie in te leiden.
kan ‘Kan’ betekent hier dat iets mogelijk is: de wachttijd kan langer worden. In ‘kan ventetiden blive længere’ staat het vóór de werkwoordsvorm ‘blive’.
ventetiden ‘Ventetiden’ betekent hier ‘de wachttijd’, dus de tijd die men op de bus moet wachten. In ‘kan ventetiden blive længere’ is het datgene waarvan de duur verandert.
blive ‘Blive’ betekent hier ‘worden’ in ‘blive længere’: langer worden. Na ‘kan’ staat deze vorm in de uitdrukking ‘kan ... blive ...’.
længere ‘Længere’ betekent hier ‘langer’ en beschrijft dat de wachttijd meer tijd zal vragen. In ‘blive længere’ geeft het aan hoe de wachttijd verandert.
en In ‘en anden bus’ is ‘en’ het onbepaalde lidwoord ‘een’. In ‘Der er en’ verwijst ‘en’ zelfstandig naar één andere bus; de betekenis hangt dus af van de volledige zin.
anden ‘Anden’ betekent hier ‘andere’ in ‘en anden bus’ en onderscheidt deze bus van de bus waarop men wacht. Het staat vóór het zelfstandig naamwoord in ‘en anden bus’.
bus ‘Bus’ betekent hier letterlijk ‘bus’. In ‘en anden bus’ verwijst het naar een alternatieve bus die dezelfde route kan volgen.
In ‘på samme rute’ betekent ‘på’ hier ‘op’, zoals in ‘op dezelfde route’; in ‘venter på den bus’ hoort het bij de uitdrukking voor wachten op iets. Let op de volledige combinaties ‘på samme rute’ en ‘venter på den bus’.
samme ‘Samme’ betekent hier ‘dezelfde’ in ‘samme rute’. Het maakt duidelijk dat de alternatieve bus dezelfde route heeft als de vertraagde bus.
rute ‘Rute’ betekent hier ‘route’, de weg of lijn die de bus volgt. In ‘på samme rute’ gebruik je het om een busverbinding of traject aan te duiden.
men ‘Men’ betekent ‘maar’ en leidt hier een beperking in: er is een andere bus, maar die duurt langer. Je gebruikt ‘men’ om twee tegengestelde of beperkende mededelingen te verbinden.
tager ‘Tager’ betekent hier ‘duurt’ in ‘tager længere tid’, niet letterlijk ‘neemt’. De vaste combinatie ‘tage længere tid’ gebruik je om te zeggen dat iets meer tijd kost; de infinitief is ‘tage’.
tid ‘Tid’ betekent hier ‘tijd’ in de uitdrukking ‘tager længere tid’. Samen met ‘tager’ beschrijft het hoeveel tijd een reis of handeling nodig heeft.
Jeg ‘Jeg’ betekent ‘ik’ en verwijst naar de spreker die besluit bij de halte te blijven. In ‘Jeg bliver her’ staat het als onderwerp vóór het werkwoord.
bliver ‘Bliver’ betekent hier ‘blijf’ in ‘Jeg bliver her’ en drukt uit dat de spreker op deze plaats blijft. De infinitief is ‘blive’; met ‘her’ vormt het de betekenis ‘hier blijven’.
her ‘Her’ betekent ‘hier’ en verwijst naar de huidige plaats, de bushalte. In ‘bliver her’ geeft het aan waar de spreker blijft.
og ‘Og’ betekent ‘en’ en verbindt in ‘bliver her og venter’ twee handelingen van dezelfde spreker. Je gebruikt ‘og’ om handelingen of mededelingen naast elkaar te plaatsen.
venter ‘Venter’ betekent hier ‘wacht’ in ‘venter på den bus’. De vaste combinatie is ‘vente på’ plus datgene waarop je wacht; de infinitief is ‘vente’.
Det ‘Det’ betekent hier ‘dat’ en verwijst naar het besluit om bij deze bus te blijven wachten. In ‘Det er nok bedst’ staat het als onderwerp van de beoordeling.
nok ‘Nok’ verzacht hier de uitspraak en betekent ongeveer ‘waarschijnlijk’ of ‘wel’ in ‘Det er nok bedst’. Je kunt het gebruiken om een voorzichtige inschatting te geven zonder volledige zekerheid uit te drukken.
bedst ‘Bedst’ betekent hier ‘het beste’ en beoordeelt de keuze om te blijven wachten. In ‘Det er nok bedst’ volgt het op ‘er’ om een advies of oordeel te formuleren.
hvis ‘Hvis’ betekent ‘als’ en introduceert hier de voorwaarde ‘als je kunt wachten’. Je gebruikt ‘hvis’ aan het begin van een voorwaardelijke bijzin, zoals in ‘hvis du kan vente’.
vente ‘Vente’ betekent hier ‘wachten’ in ‘kan vente’. Na ‘kan’ staat deze vorm; de combinatie ‘kan vente’ beschrijft dat iemand in staat is om te wachten.

Grammatica

blive + bijvoeglijk naamwoord

Ventetiden bliver nok længere.

VEN-te-tai-en BLII-a nok LENG-a.

De wachttijd wordt waarschijnlijk langer.

bliver + bijvoeglijk naamwoord drukt een verandering of toekomstige toestand uit.

hvis + bijzin

Hvis ventetiden bliver længere, tager det mere tid.

ves VEN-te-tai-en BLII-a LENG-a, TEE-a de MEE-a TII.

Als de wachttijd langer wordt, duurt het meer tijd.

hvis introduceert een voorwaarde; het werkwoord staat in de bijzin op de normale tweede plaats.

Deens woordenschat

blive werkwoord
BLII-a worden

Så kan ventetiden blive længere.

bus zelfstandig naamwoord
BOES bus bussen

Undskyld, er bussen forsinket?

forsinket bijvoeglijk naamwoord
fo-SENG-ked vertraagd

Er bussen forsinket?

hvornår bijwoord
vo-NA wanneer

Ved du, hvornår den kommer?

i nærheden uitdrukking
ie NÈ-a-heen in de buurt

Der er meget trafik i nærheden.

komme werkwoord
KOM-a aankomen kommer

Ved du, hvornår den kommer?

på vej uitdrukking
po VAI onderweg

Den er stadig på vej.

stadig bijwoord
STÈ-li nog

Den er stadig på vej.

trafik zelfstandig naamwoord
tra-FEEK verkeer

Der er meget trafik i nærheden.

undskyld tussenwerpsel
on-SKUL pardon Undskyld

Undskyld, er bussen forsinket?

ved werkwoord
vee weten Ved

Ved du, hvornår den kommer?

ventetid zelfstandig naamwoord
VEN-te-tai wachttijd ventetiden

Så kan ventetiden blive længere.

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Pardon, is de bus vertraagd?

Antwoord tonenUndskyld, er bussen forsinket?

Er is veel verkeer in de buurt.

Antwoord tonenDer er meget trafik i nærheden.

Weet je wanneer hij aankomt?

Antwoord tonenVed du, hvornår den kommer?

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

aankomen

Antwoord tonenkommer

verkeer

Antwoord tonentrafik

pardon

Antwoord tonenUndskyld

bus

Antwoord tonenbussen