Een boek verlengen | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Een boek verlengen oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Jeg vil gerne forny en bog, jeg har lånt.

Jai vel kèrne foonüü en boo, jai haa lond. Ik wil graag een boek dat ik heb geleend verlengen.

Du kan forny den via din onlinekonto.

Doo kèn foonüü den via dien oon-lain-kondo. Je kunt het via je onlineaccount verlengen.

Jeg kan ikke komme ind på min konto i dag.

Jai kèn ega komme en poo main kondo ee dè. Ik kan vandaag niet in mijn account komen.

Vi kan hjælpe dig ved skranken.

Vi kèn jèlbe dai ve sgrènken. We kunnen je aan de balie helpen.

Har jeg brug for mit lånerkort?

Haa jai broew fo med loonekoort? Heb ik mijn bibliotheekpas nodig?

Tag dit kort med, så vi kan finde dine oplysninger.

Tè ded koort me, soo vi kèn fènne diene oplüüsninge. Neem je pas mee, zodat we je gegevens kunnen vinden.

Kan jeg så forny bogen i dag?

Kèn jai soo foonüü boowen ee dè? Kan ik het boek daarna vandaag nog verlengen?

Det kan du, medmindre en anden har reserveret den.

De kèn doe, me-men en anner haa resevee-əd den. Dat kan, tenzij iemand anders het heeft aangevraagd.

Woord voor woord

Jeg ‘Jeg’ betekent ‘ik’ en verwijst hier naar de persoon die om verlenging vraagt. Het staat als onderwerp in ‘Jeg vil gerne forny en bog’.

vil ‘vil’ drukt in ‘Jeg vil gerne’ de wens uit om iets te doen: ‘ik wil graag’. Je gebruikt het voor een gewenste handeling, gevolgd door een werkwoord zoals ‘forny’.

gerne ‘gerne’ betekent hier ‘graag’ en maakt de wens in ‘Jeg vil gerne forny en bog’ vriendelijker. De vaste combinatie ‘vil gerne + werkwoord’ is bruikbaar wanneer je beleefd zegt wat je wilt doen.

forny ‘forny’ betekent hier een geleend boek verlengen. In ‘vil gerne forny en bog’ staat het na de wens ‘vil gerne’; je kunt dezelfde vorm gebruiken voor een andere handeling die je wilt uitvoeren.

en ‘en’ is hier het onbepaalde lidwoord bij ‘bog’: ‘een boek’. Je gebruikt ‘en’ in een vergelijkbare nieuwe uitdrukking vóór een enkelvoudig zelfstandig naamwoord van dit type.

bog ‘bog’ betekent ‘boek’ in ‘en bog’. In een bibliotheek gebruik je het bijvoorbeeld wanneer je over een geleend of te verlengen boek praat.

har ‘har’ betekent hier ‘hebben’ en werkt samen met ‘lånt’ in ‘jeg har lånt’: ‘ik heb geleend’. De combinatie ‘har + lånt’ beschrijft wat de spreker eerder heeft geleend.

lånt ‘lånt’ betekent ‘geleend’ in ‘jeg har lånt’. Het hoort bij ‘har’ in de combinatie ‘har lånt’; een nieuwe toepassing is bijvoorbeeld ‘har lånt en bog’ voor ‘heeft een boek geleend’.

Du ‘Du’ betekent ‘jij’ of ‘u’ en is hier de persoon die uitlegt hoe de verlenging werkt. Het staat als onderwerp in ‘Du kan forny den’.

kan ‘kan’ drukt hier een mogelijkheid of toestemming uit: de bezoeker kan het boek verlengen. In ‘Kan jeg så forny bogen i dag?’ wordt dezelfde vorm gebruikt om naar toestemming of mogelijkheid te vragen.

den ‘den’ verwijst in ‘forny den’ naar het eerder genoemde boek: ‘het boek’. Je gebruikt ‘den’ hier als verwijzing naar een bekend voorwerp dat je niet opnieuw wilt noemen.

via ‘via’ betekent ‘via’ of ‘door middel van’ in ‘via din onlinekonto’. Het introduceert de route of het hulpmiddel waarmee je iets doet, zoals via een onlineaccount.

din ‘din’ betekent ‘jouw’ of ‘uw’ in ‘din onlinekonto’. Deze vorm staat vóór het bijbehorende zelfstandig naamwoord; de combinatie ‘din onlinekonto’ betekent ‘jouw onlineaccount’.

onlinekonto ‘onlinekonto’ betekent ‘onlineaccount’ in ‘din onlinekonto’. Je gebruikt het voor het account waarmee iemand online toegang heeft tot de bibliotheekdienst.

ikke ‘ikke’ betekent ‘niet’ en ontkent in ‘Jeg kan ikke komme ind på min konto’ de mogelijkheid om binnen te komen. Het staat hier bij ‘kan’ en maakt de zin negatief.

komme ‘komme’ betekent hier ‘komen’ in de uitdrukking ‘komme ind på min konto’: toegang krijgen tot mijn account. Je kunt ‘komme ind’ gebruiken wanneer iemand ergens binnenkomt of toegang krijgt.

ind ‘ind’ geeft in ‘komme ind’ de richting naar binnen aan. Samen met ‘komme’ vormt het de uitdrukking voor ergens binnenkomen of toegang krijgen.

på ‘på’ hoort in ‘komme ind på min konto’ bij de toegang tot een account: inloggen of toegang krijgen tot mijn account. Deze combinatie moet je als geheel onthouden en niet alleen als ‘op’ vertalen.

min ‘min’ betekent ‘mijn’ in ‘min konto’. Het geeft aan dat het account van de spreker is en staat vóór ‘konto’.

konto ‘konto’ betekent ‘account’ in ‘min konto’. In deze situatie gaat het om het persoonlijke account waarin de bibliotheekgegevens staan.

i ‘i’ betekent in ‘i dag’ ‘op’ bij de tijdsaanduiding ‘vandaag’. De vaste uitdrukking ‘i dag’ gebruik je om naar de huidige dag te verwijzen.

dag ‘dag’ betekent ‘dag’ en vormt samen met ‘i’ de uitdrukking ‘i dag’: ‘vandaag’. Je gebruikt ‘i dag’ bijvoorbeeld om aan te geven wanneer iets niet lukt of wanneer je iets wilt doen.

Vi ‘Vi’ betekent ‘wij’ en verwijst hier naar het bibliotheekpersoneel samen met de gesprekspartner. Het staat als onderwerp in ‘Vi kan hjælpe dig’.

hjælpe ‘hjælpe’ betekent ‘helpen’ in ‘Vi kan hjælpe dig ved skranken’. Na ‘kan’ staat het als de handeling die mogelijk is; je kunt dezelfde structuur gebruiken met een andere persoon die hulp nodig heeft.

dig ‘dig’ betekent ‘jou’ of ‘u’ en is in ‘hjælpe dig’ de persoon die geholpen wordt. Het staat na het werkwoord in de combinatie ‘hjælpe dig’.

ved ‘ved’ betekent hier ‘bij’ in ‘ved skranken’: bij de balie. Je gebruikt ‘ved’ om de plaats aan te geven waar iemand beschikbaar is of iets gebeurt.

skranken ‘skranken’ betekent ‘de balie’ in ‘ved skranken’. Het verwijst hier naar de bibliotheekbalie waar het personeel kan helpen; de combinatie ‘ved skranken’ is bruikbaar voor hulp op die plek.

brug ‘brug’ betekent in ‘har jeg brug for’ niet letterlijk een gebruiksvoorwerp, maar maakt deel uit van de uitdrukking ‘brug for’: behoefte hebben aan of nodig hebben. Je gebruikt de volledige combinatie ‘have brug for + iets’, zoals in ‘har jeg brug for mit lånerkort’.

for ‘for’ hoort bij de vaste uitdrukking ‘har brug for’: iets nodig hebben. Het leidt in ‘har jeg brug for mit lånerkort’ datgene in wat de spreker nodig denkt te hebben.

mit ‘mit’ betekent ‘mijn’ in ‘mit lånerkort’ en staat vóór het genoemde bibliotheekpasje. Je gebruikt deze vorm in een vergelijkbare nieuwe combinatie met een onzijdig zelfstandig naamwoord.

lånerkort ‘lånerkort’ betekent ‘bibliotheekpas’ of ‘lenerspas’ in ‘mit lånerkort’. Je gebruikt het wanneer je je als lener bij de bibliotheek moet identificeren.

Tag ‘Tag’ betekent hier ‘neem mee’ of ‘breng mee’ in de instructie ‘Tag dit kort med’. Je gebruikt deze vorm wanneer je iemand vraagt iets mee te nemen.

dit ‘dit’ betekent ‘jouw’ of ‘uw’ in ‘dit kort’. Het staat vóór ‘kort’ en geeft aan van wie de kaart is; samen betekent ‘dit kort’ hier ‘jouw kaart’.

kort ‘kort’ betekent ‘pas’ of ‘kaart’ in ‘dit kort’. In deze situatie gaat het om de kaart die de bibliotheekmedewerker nodig heeft om de gegevens te vinden.

med ‘med’ betekent hier ‘mee’ in ‘Tag dit kort med’: neem deze kaart mee. In deze combinatie geeft het aan dat het voorwerp met de persoon of naar de bedoelde plaats gaat.

så ‘så’ heeft in deze dialoog twee functies. In ‘så vi kan finde dine oplysninger’ betekent het ‘zodat’, terwijl het in ‘Kan jeg så forny bogen i dag?’ ‘dan’ of ‘daarna’ betekent.

finde ‘finde’ betekent ‘vinden’ in ‘vi kan finde dine oplysninger’. Na ‘kan’ benoemt het de handeling die het personeel kan uitvoeren; je kunt dezelfde structuur gebruiken voor iets dat iemand kan vinden.

dine ‘dine’ betekent ‘jouw’ of ‘uw’ in ‘dine oplysninger’. Het staat vóór ‘oplysninger’ en verwijst naar gegevens die bij de gesprekspartner horen.

oplysninger ‘oplysninger’ betekent ‘gegevens’ of ‘informatie’ in ‘dine oplysninger’. In deze situatie gaat het om de bibliotheekgegevens waarmee het personeel het juiste record kan vinden.

bogen ‘bogen’ betekent ‘het boek’ in ‘forny bogen’. Het verwijst naar een specifiek boek dat al bekend is; de vorm is de bepaalde vorm van ‘bog’.

Det ‘Det’ verwijst in ‘Det kan du’ naar de mogelijkheid waarnaar de vorige vraag vraagt: ‘dat kan’. Je gebruikt deze vorm om een eerder genoemde handeling of mogelijkheid kort op te nemen.

medmindre ‘medmindre’ betekent ‘tenzij’ en introduceert in ‘medmindre en anden har reserveret den’ de voorwaarde die de verlenging kan verhinderen. Je gebruikt het om een uitzondering op een uitspraak te formuleren.

anden ‘anden’ betekent ‘andere’ in ‘en anden’ en verwijst hier naar iemand anders dan de gesprekspartner. De combinatie ‘en anden’ is een bruikbare manier om ‘iemand anders’ aan te duiden.

reserveret ‘reserveret’ betekent hier ‘gereserveerd’ of ‘aangevraagd’ in ‘har reserveret den’: iemand anders heeft het boek gereserveerd. Het staat samen met ‘har’ in ‘har reserveret den’ om die eerdere reservering uit te drukken.

Grammatica

have brug for + zelfstandig naamwoord

Jeg har brug for et lånerkort.

Jai haa broew fo ed loonekoort.

Ik heb een lenerspas nodig.

brug for staat in de vaste combinatie have brug for en betekent samen ‘nodig hebben’.

medmindre + bijzin

Du kan forny bogen, medmindre den er reserveret.

Doo kèn foonüü boowen, me-men den è resevee-əd.

Je kunt het boek verlengen, tenzij het gereserveerd is.

medmindre leidt een voorwaarde in en betekent ‘tenzij’.

Deens woordenschat

bog zelfstandig naamwoord

boo boek

Geslacht: common

brug for uitdrukking

broew fo nodig hebben

forny werkwoord

foonüü verlengen

gerne bijwoord

kèrne graag

hjælpe werkwoord

jèlbe helpen

i dag uitdrukking

ee dè vandaag

komme ind uitdrukking

komme en binnenkomen; toegang krijgen

konto zelfstandig naamwoord

kondo account

Geslacht: common

lånerkort zelfstandig naamwoord

loonekoort lenerspas; bibliotheekpas

Geslacht: neuter

lånt werkwoord

lond geleend

onlinekonto zelfstandig naamwoord

oon-lain-kondo onlineaccount

Geslacht: common

skranken zelfstandig naamwoord

sgrènken de balie

Geslacht: common

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

We kunnen je aan de balie helpen.

Antwoord tonen

Vi kan hjælpe dig ved skranken.

Heb ik mijn bibliotheekpas nodig?

Antwoord tonen

Har jeg brug for mit lånerkort?

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

geleend

Antwoord tonen

lånt

helpen

Antwoord tonen

hjælpe

verlengen

Antwoord tonen

forny

onlineaccount

Antwoord tonen

onlinekonto