Kleding kiezen voor wisselvallig weer | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Kleding kiezen voor wisselvallig weer oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Vejret skifter hele tiden i denne uge.

wai-ur-dh skif-dur hee-luh tie-un ie den-uh oe-uh. Het weer verandert deze week steeds.

Tag flere lag tøj på, så du kan tilpasse dem i løbet af dagen.

tee flee-ur lauw tui poh, soo doe ken tel-pas-uh dum ie leu-buh eh dee-un. Draag meerdere lagen, zodat je ze overdag kunt aanpassen.

Skal jeg også tage en varm jakke med?

skel yai osso tee en varm yag-uh mee? Moet ik ook een warme jas meenemen?

Tag en med om morgenen.

tee en mee om mor-un. Neem er een mee voor de ochtend.

Bær den senere, hvis det bliver varmere.

bair den see-nuh-ruh, wis de blii-vuh var-muh-ruh. Draag hem later bij je als het warmer wordt.

Jeg har også brug for sko, som er nemme at gå i.

yai haa osso broe for sgoo, som a nem-uh eh goh ie. Ik heb ook schoenen nodig waar ik makkelijk op kan lopen.

Vælg et par lette sko med godt greb, hvis stierne er våde.

wel et paa led-uh sgoo mee got gree, wis stie-nuh a voo-dhuh. Kies een licht paar schoenen met goede grip voor het geval de paden nat zijn.

Det burde fungere, hvis det bliver varmere om eftermiddagen.

de boe-uh-duh fong-kee-ruh, wis de blii-vuh var-muh-ruh om ef-tuh-medh-un. Dat zou moeten werken als het 's middags warmer wordt.

Så kan du bære jakken, uden at den føles for tung.

soo ken doe bair-uh yag-un, oe-n eh den feu-luhs fo tong. Dan kun je de jas meenemen zonder dat hij te zwaar aanvoelt.

Woord voor woord

Vejret “Vejret” betekent hier “het weer”. Het is de bepaalde vorm van “vejr” en wordt gebruikt als onderwerp in een zin over het weer.

skifter “skifter” betekent hier “verandert” of “wisselt”. Deze vorm beschrijft dat het weer niet hetzelfde blijft; het werkwoord kan ook voor andere veranderende omstandigheden worden gebruikt.

hele “hele” betekent hier “hele” in de vaste tijdsaanduiding “hele tiden”. Het versterkt “tiden” en komt in zulke combinaties vóór het zelfstandig naamwoord.

tiden “tiden” betekent hier “de tijd” en maakt samen met “hele” de uitdrukking “hele tiden”, dus “de hele tijd”. Deze uitdrukking gebruik je om aan te geven dat iets voortdurend gebeurt.

i “i” betekent hier “in” en staat in “i denne uge” voor een tijdsperiode. Het wordt vaak gebruikt om aan te geven binnen welke periode iets gebeurt.

denne “denne” betekent hier “deze” en verwijst naar de huidige week. Het staat vóór “uge” en bepaalt welk zelfstandig naamwoord bedoeld wordt.

uge “uge” betekent “week” in “denne uge”. Het woord gebruik je om een periode van zeven dagen aan te duiden.

Tag “Tag” is hier een aansporing om iets aan te trekken in “Tag flere lag tøj på”, en in “Tag en med” om iets mee te nemen. De betekenis hangt dus af van de combinatie met “på” of “med”.

flere “flere” betekent hier “meerdere” en beschrijft dat er meer dan één laag kleding wordt bedoeld. Het staat vóór “lag” en wordt gebruikt bij een hoeveelheid die niet precies wordt genoemd.

lag “lag” betekent hier “lagen” in “flere lag tøj”. Het verwijst naar verschillende kledinglagen die over elkaar worden gedragen; het kan ook andere op elkaar liggende niveaus aanduiden.

tøj “tøj” betekent hier “kleding” en specificeert wat voor soort lagen bedoeld zijn. Het staat na “lag” in de combinatie “lag tøj” en wordt gebruikt voor kleding als geheel.

på “på” maakt in “Tag flere lag tøj på” deel uit van de combinatie voor kleding aantrekken. Het staat na het kledingstuk en is daardoor niet simpelweg het losse voorzetsel “op”.

så “så” betekent in “så du kan tilpasse dem” “zodat”, terwijl “Så” aan het begin van de laatste zin “dan” betekent. Het verbindt hier een doel of gevolg met wat eerder is gezegd.

du “du” betekent “je” en is degene die de kleding moet aanpassen. Het staat als onderwerp vóór “kan” en verwijst naar de gesprekspartner.

kan “kan” betekent hier “kunt” en geeft de mogelijkheid aan om iets te doen. Het staat vóór de infinitief “tilpasse”, zoals bij een constructie met kunnen gevolgd door een handeling.

tilpasse “tilpasse” betekent hier “aanpassen”, namelijk de kledinglagen aanpassen aan het weer gedurende de dag. Na “kan” staat deze vorm als de handeling die mogelijk is.

dem “dem” betekent hier “ze” en verwijst naar de kledinglagen. Het staat na “tilpasse” als datgene wat wordt aangepast; zo’n voornaamwoord kan naar eerder genoemde meervoudige zaken verwijzen.

i løbet af “i løbet af” betekent als geheel “gedurende” of “in de loop van”, hier in “i løbet af dagen”. “i” opent de tijdsaanduiding, “løbet” verwijst binnen deze vaste uitdrukking naar het verloop, en “af” verbindt dat verloop met de genoemde periode.

dagen “dagen” betekent hier “de dag” in “i løbet af dagen”. Het is de periode waarbinnen de kleding kan worden aangepast; de vorm is de bepaalde vorm van “dag”.

Skal “Skal” betekent hier “moet” of “zal” in de vraag of de spreker ook een jas moet meenemen. Met een persoon en een handeling erna wordt het gebruikt om naar noodzaak, plan of verwachting te vragen.

jeg “jeg” betekent “ik” en is degene die de jas moet meenemen. Het staat als onderwerp in de vraag vóór “også” en “tage”.

også “også” betekent “ook” en voegt de warme jas toe aan wat de spreker al van plan is mee te nemen. Het staat vóór de handeling die extra wordt genoemd.

tage “tage” betekent hier “meenemen” in “tage en varm jakke med”. Samen met “med” beschrijft het dat iets naar een andere plaats wordt meegenomen; na “skal” staat deze vorm als de handeling.

en “en” betekent in “en varm jakke” “een” en in “Tag en med” “er een”, waarbij het naar de jas verwijst. Het kan dus zowel een zelfstandig naamwoord bepalen als naar een eerder genoemd voorwerp verwijzen.

varm “varm” betekent hier “warm” en beschrijft de jas. Het staat vóór “jakke” en geeft een gewenste eigenschap van die jas aan.

jakke “jakke” betekent “jas” en is het kledingstuk dat in de ochtend wordt meegenomen. Het woord kan in deze context worden gecombineerd met een beschrijving zoals “varm”.

med “med” betekent hier “mee” in de combinatie “tage ... med” en geeft aan dat de jas wordt meegenomen. Het staat bij de handeling van meenemen, niet alleen bij de betekenis “met”.

om “om” betekent hier “in” bij een tijdstip of dagdeel, in “om morgenen”. Het wordt gebruikt om aan te geven wanneer iets plaatsvindt.

morgenen “morgenen” betekent “de ochtend” in “om morgenen”. Met “om” vormt het een tijdsaanduiding voor het moment waarop de jas nodig is.

Bær “Bær” is hier een aansporing om de jas te dragen of bij je te houden. In “Bær den senere” verwijst “den” naar de jas; de vorm wordt gebruikt om iemand direct een handeling te laten uitvoeren.

den “den” betekent hier “hem” of “die” en verwijst naar de eerder genoemde jas. Het staat na “Bær” als het voorwerp dat gedragen wordt.

senere “senere” betekent “later” en geeft aan dat de jas op een later moment wordt gedragen. Het bepaalt wanneer de handeling plaatsvindt en kan bij veel tijdsaanduidingen worden gebruikt.

hvis “hvis” betekent “als” en leidt de voorwaarde “hvis det bliver varmere” in. Het verbindt een mogelijke verandering in het weer met het advies over de jas.

det “det” verwijst in “Det burde fungere” naar de voorgestelde kledingkeuze en betekent daar “dat” of “het”. In “det bliver varmere” is het een onpersoonlijk onderwerp bij een verandering in het weer.

bliver “bliver” betekent hier “wordt” of “raakt”, zoals in “bliver varmere”. Het beschrijft een overgang naar een warmere toestand en staat vóór de beschrijving daarvan.

varmere “varmere” betekent “warmer” en beschrijft dat de temperatuur hoger wordt. Het staat na “bliver” en ook in “bliver varmere om eftermiddagen”; de vorm vergelijkt met een minder warme toestand.

har “har” betekent hier “heb” in de vaste combinatie “har brug for”. Samen met “brug for” geeft het aan dat iemand iets nodig heeft.

brug “brug” betekent hier niet gewoon “gebruik”, maar maakt deel uit van “har brug for”, dus “nodig hebben”. De combinatie wordt gevolgd door datgene wat iemand nodig heeft, hier “sko”.

for “for” betekent hier “voor” binnen de vaste combinatie “har brug for”. Het verbindt “brug” met het voorwerp waaraan behoefte is.

sko “sko” betekent hier “schoenen”, namelijk schoenen waarin gemakkelijk kan worden gelopen. Het staat na “brug for” als datgene wat de spreker nodig heeft.

som “som” betekent hier “die” of “welke” en leidt de beschrijving van de schoenen in. Het verbindt “sko” met de bijzin “som er nemme at gå i”.

er “er” betekent hier “zijn” en koppelt de schoenen aan de eigenschap “nemme”. Het staat in de bijzin die uitlegt welk soort schoenen bedoeld zijn.

nemme “nemme” betekent hier “gemakkelijk” in de combinatie “nemme at gå i”. Het beschrijft hoe gemakkelijk het is om op of in deze schoenen te lopen.

at “at” is hier het woord dat de infinitief “gå” inleidt in “nemme at gå i”. Het verbindt de eigenschap “nemme” met de handeling waarop die eigenschap betrekking heeft.

gå “gå” betekent hier “lopen” in “gå i”, waarbij het gaat om lopen in de schoenen. Na “at” benoemt het de handeling die gemakkelijk is.

Vælg “Vælg” is een aansporing om een keuze te maken, hier een paar lichte schoenen. Het wordt gebruikt wanneer je iemand direct adviseert of opdraagt iets te kiezen.

et “et” betekent hier “een” in de vaste combinatie “et par”. Het bepaalt “par” en introduceert één paar schoenen.

par “par” betekent “paar” en verwijst hier naar twee schoenen die samen worden gekozen. Het staat na “et” en vóór de beschrijving van de schoenen.

lette “lette” betekent hier “lichte” en beschrijft het gekozen paar schoenen. Het staat vóór “sko” en geeft een praktische eigenschap van het paar aan.

godt “godt” betekent hier “goed” in “godt greb”, dus dat de schoenen een goede grip hebben. Het staat vóór “greb” en beschrijft de kwaliteit daarvan.

greb “greb” betekent hier “grip”, namelijk het vermogen van de schoenen om houvast te bieden. Het wordt in “godt greb” gebruikt bij schoenen en natte paden.

stierne “stierne” betekent hier “de paden” en verwijst naar de paden waarop gelopen wordt. In de voorwaardelijke bijzin bepaalt het woord welke ondergrond mogelijk nat is.

våde “våde” betekent hier “nat” en beschrijft de paden. Het staat bij “stierne” en geeft een omstandigheid aan waarvoor goede grip nodig is.

burde “burde” betekent hier “zou moeten” in “Det burde fungere”. Het drukt een redelijke verwachting uit dat de voorgestelde keuze zal werken.

fungere “fungere” betekent hier “werken” of “functioneren”, namelijk geschikt blijken voor de omstandigheden. Het staat na “burde” als de handeling of werking die wordt verwacht.

eftermiddagen “eftermiddagen” betekent “de middag” in “om eftermiddagen”. Samen met “om” vormt het een tijdsaanduiding voor het moment waarop het warmer kan worden.

uden “uden” betekent “zonder” en leidt in “uden at den føles for tung” een omstandigheid in die niet moet optreden. Het wordt hier gevolgd door “at” en een volledige handeling.

føles “føles” betekent hier “aanvoelt” en beschrijft hoe zwaar de jas voor iemand lijkt. In “den føles for tung” verbindt het de jas met de ervaren eigenschap.

tung “tung” betekent hier “zwaar” in “for tung”, dus te zwaar om prettig mee te dragen. Het staat na “føles” en beschrijft hoe de jas aanvoelt.

Grammatica

hvis + zin

Hvis vejret skifter hele tiden

wis wai-ur-dh skif-dur hee-luh tie-un

Als het weer steeds verandert

hvis leidt een voorwaardelijke bijzin in, net als ‘als’ in het Nederlands.

uden at + infinitief

uden at vælge let tøj

oe-n eh wel-uh leed tui

zonder lichte kleding te kiezen

Na uden at staat de infinitief; het onderwerp blijft hetzelfde als in de hoofdzin.

Deens woordenschat

dag zelfstandig naamwoord

dee dag dagen

flere bepaler

flee-ur meerdere

hele tiden bijwoord

hee-luh tie-un steeds; de hele tijd

jakke zelfstandig naamwoord

yag-uh jas

lag zelfstandig naamwoord

lauw lagen

skifte werkwoord

skif-duh veranderen skifter

tage werkwoord

tee nemen; aantrekken

tilpasse werkwoord

tel-pas-uh aanpassen

tøj zelfstandig naamwoord

tui kleding

uge zelfstandig naamwoord

oe-uh week

varm bijvoeglijk naamwoord

varm warm

vejr zelfstandig naamwoord

wai-ur weer Vejret

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Neem er een mee voor de ochtend.

Antwoord tonen

Tag en med om morgenen.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

weer

Antwoord tonen

Vejret

veranderen

Antwoord tonen

skifter

aanpassen

Antwoord tonen

tilpasse

meerdere

Antwoord tonen

flere