Een toegankelijke route naar het juiste perron | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Een toegankelijke route naar het juiste perron oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Undskyld, er der en tilgængelig vej til det rigtige perron?

on-sguul, è dè è(n) tel-gèng-uh-li wai tel dee rig-de pe-rong? Pardon, is er een toegankelijke route naar het juiste perron?

Den nærmeste elevator er lukket på grund af vedligeholdelse lige nu.

den nè-muhs-duh e-li-wa-to-uh è lo-guhd po gron è we-lie-uh-hol-suh lie-uh noo. De dichtstbijzijnde lift is op dit moment gesloten wegens onderhoud.

Det kan være besværligt med min tunge kuffert.

de ken wè-uh be-swè-uh-li me mien tong-uh ko-fuhd. Dat kan lastig zijn met mijn zware koffer.

Brug elevatoren ved den nordlige indgang. Så skal du gå et kort stykke ekstra.

broe e-li-wa-to-uhn we den no-uh-li en-gèng. Soo sgèl doe goo uht ko-uhd stök-uh èk-stra. Neem de lift bij de noordelijke ingang. Daarvoor moet u een kort stukje extra lopen.

Kan du vise mig vej til den, eller er skiltene nemme at følge?

ken doe wie-suh mai wai tel den, è-luh èr sgè-luh-nuh nem-muh uh feul-uh? Kunt u me de weg wijzen, of zijn de borden gemakkelijk te volgen?

Gå forbi billetautomaterne, og følg så de blå skilte.

goo for-bie bel-uh-ow-to-mah-duh-nuh, ow feul soo die bloo sgèl-duh. Loop langs de kaartautomaten en volg daarna de blauwe borden.

Kan jeg stadig nå toget, før det kører?

ken yai stè-yi noo toow-uh, feur de keur-uh? Kan ik de trein nog halen voordat hij vertrekt?

Hvis du går nu, burde du nå frem i god tid.

wes doe goo noo, boe-jeh doe noo frem ie goo tie. Als u nu gaat, zou u daar nog ruim op tijd moeten zijn.

Jeg går den vej nu.

yai goo den wai noo. Ik ga nu die kant op.

Spørg personalet ved gaten, hvis du har brug for hjælp undervejs.

speur pèr-so-nè-luh we gè-den, ves doe haa broe fo jèlp on-uh-wais. Vraag het personeel bij de poort om hulp als u onderweg hulp nodig hebt.

Woord voor woord

Undskyld “Undskyld” betekent hier “pardon” of “excuseer me” en opent een beleefde vraag aan iemand die je niet kent. Je gebruikt het bijvoorbeeld om personeel op straat, in een station of in een winkel aan te spreken.

er In “er der en tilgængelig vej” helpt “er” om te vragen of iets bestaat of beschikbaar is: “is er...?”. Het staat in zulke vragen samen met “der”, bijvoorbeeld in “Er der en elevator?”.

der In “er der en tilgængelig vej” verwijst “der” niet naar een concrete plaats, maar hoort het bij de vraag of iets aanwezig is. De vaste vraagstructuur is “er der + iets?”, zoals in een vraag naar een route of voorziening.

en “En” is hier het onbepaalde lidwoord bij “vej”: “een route” of “een weg”. Je gebruikt “en” vóór een enkelvoudig zelfstandig naamwoord wanneer je niet naar een specifiek eerder genoemd exemplaar verwijst.

tilgængelig “Tilgængelig” beschrijft hier een route die bruikbaar is voor iemand die toegang nodig heeft zonder gewone trappen of een afgesloten lift. Je kunt het gebruiken voor voorzieningen, routes of informatie die beschikbaar of toegankelijk zijn.

vej “Vej” betekent hier “weg” of “route” naar het perron. In “en vej til...” geeft de toevoeging na “til” aan waar de route naartoe leidt.

til “Til” geeft hier de bestemming van de route aan: “til det rigtige perron” betekent “naar het juiste perron”. Je gebruikt “til” vaak vóór een bestemming, persoon of doel.

det In “det rigtige perron” betekent “det” “het” en hoort het bij het genoemde perron. In “Det kan være besværligt” verwijst “Det” juist naar de hele voorafgaande situatie; de hoofdletter komt daar doordat het aan het begin van de zin staat.

rigtige “Rigtige” betekent hier “juiste” en onderscheidt het gewenste perron van andere perrons. In “det rigtige perron” staat het bij de bestemming waar de reiziger naartoe wil.

perron “Perron” betekent “perron”, de plaats naast het spoor waar reizigers op de trein stappen. Je gebruikt het bijvoorbeeld in een routebeschrijving naar een trein.

Den “Den” betekent in “Den nærmeste elevator” “de” en verwijst naar de lift die als onderwerp wordt besproken. In “til den” verwijst het kleine-letterwoord “den” terug naar die lift; zo voorkom je herhaling van “elevatoren”.

nærmeste “Nærmeste” betekent “dichtstbijzijnde” en geeft aan welke lift het meest dichtbij is. Je gebruikt het om één plaats, persoon of voorziening te kiezen uit meerdere mogelijkheden.

elevator “Elevator” betekent “lift” en is hier de voorziening die wegens onderhoud niet beschikbaar is. In een station kan het woord voorkomen in informatie over routes, verdiepingen en toegankelijkheid.

lukket “Lukket” betekent hier “gesloten” of “niet beschikbaar”: de dichtstbijzijnde lift kan op dit moment niet worden gebruikt. Je kunt het gebruiken voor een lift, deur, winkel of andere voorziening die niet open is.

på grund af “På grund af vedligeholdelse” betekent “wegens onderhoud” en geeft de reden voor de sluiting. De drie onderdelen blijven samen een vaste redengevende uitdrukking: “på” maakt deel uit van de verbinding, “grund” betekent letterlijk “reden” of “grond”, en “af” verbindt die reden met wat erop volgt. Je gebruikt “på grund af + zelfstandig naamwoord” om een oorzaak te noemen.

vedligeholdelse “Vedligeholdelse” betekent “onderhoud” en noemt hier de reden waarom de lift gesloten is. Je kunt het gebruiken voor regelmatig onderhoud aan gebouwen, voertuigen, machines of andere voorzieningen.

lige In “lige nu” versterkt “lige” de verwijzing naar het huidige moment: “op dit moment” of “nu meteen”. Leer het hier als onderdeel van de veelgebruikte tijdsaanduiding “lige nu”, bijvoorbeeld wanneer een voorziening momenteel anders werkt.

nu “Nu” betekent “nu” en verwijst naar het huidige moment. In “lige nu” maakt het duidelijk dat de lift op het moment van spreken gesloten is.

kan In “Det kan være besværligt” drukt “kan” uit dat iets mogelijk lastig is; het is geen stellige voorspelling. In “Kan du vise mig vej...?” maakt “Kan” een verzoek mogelijk: je vraagt of iemand je de weg kan wijzen.

være “Være” betekent “zijn” en staat hier na “kan” in “kan være besværligt”. Je gebruikt deze combinatie om te zeggen dat iets mogelijk een bepaalde eigenschap of toestand heeft.

besværligt “Besværligt” betekent hier “lastig” of “omslachtig”, omdat de reiziger met een zware koffer een langere route moet nemen. Je kunt het gebruiken voor een taak, situatie of oplossing die extra moeite vraagt.

med “Med” betekent hier “met” en verbindt de moeilijke situatie met de koffer: “met mijn zware koffer”. Je gebruikt “med” vaak om een voorwerp of omstandigheid te noemen die bij een handeling of situatie betrokken is.

min “Min” betekent “mijn” en geeft aan dat de koffer van de spreker is. Je gebruikt “min” vóór iets waar je naar verwijst, bijvoorbeeld om je eigen bagage, route of reservering aan te duiden.

tunge “Tunge” betekent “zware” en beschrijft hier de koffer die de reiziger bij zich heeft. In “min tunge kuffert” staat het als beschrijving vóór het zelfstandig naamwoord.

kuffert “Kuffert” betekent “koffer” en is hier de bagage die het lopen moeilijker maakt. Je gebruikt het in gesprekken over reizen, stations, luchthavens en bagage.

Brug “Brug” is hier een instructie en betekent “gebruik”: de reiziger moet de lift bij de noordelijke ingang nemen. Je gebruikt deze vorm aan het begin van een directe aanwijzing, bijvoorbeeld bij een routebeschrijving.

elevatoren “Elevatoren” betekent “de lift” en verwijst naar de specifieke lift bij de noordelijke ingang. De vorm wordt gebruikt wanneer de gesprekspartners weten over welke lift het gaat.

ved “Ved” betekent hier “bij” of “aan” en plaatst de lift bij een bepaalde ingang: “ved den nordlige indgang”. Je gebruikt “ved” om een locatie in de buurt van een gebouw, ingang of ander herkenningspunt aan te geven.

nordlige “Nordlige” betekent “noordelijke” en helpt de juiste ingang te identificeren. In “den nordlige indgang” staat het als richtingsbeschrijving bij een concrete ingang.

indgang “Indgang” betekent “ingang” en verwijst hier naar de noordelijke toegang tot het station. Je gebruikt het bijvoorbeeld om een route via een specifieke toegang te beschrijven.

Så “Så” betekent hier “dan” en leidt de praktische consequentie van de gekozen route in: daarna moet de reiziger een extra stuk lopen. Je gebruikt “så” vaak om een volgende stap of gevolg in een instructie aan te geven.

skal “Skal” geeft in “Så skal du gå...” aan wat de reiziger vervolgens moet doen. Je gebruikt het vaak in instructies of plannen met de betekenis “moet” of “zal”.

du “Du” betekent “jij” of “u” en verwijst naar de reiziger die wordt aangesproken. In deze dialoog gebruikt het stationspersoneel “du” rechtstreeks in de route-instructies.

gå “Gå” betekent “gaan” of “lopen”. Na “skal” staat het in “skal du gå”, en aan het begin van “Gå forbi...” is het dezelfde vorm in een directe instructie.

et “Et” is hier het onbepaalde lidwoord bij “stykke”: “een kort stuk”. Je gebruikt “et” vóór een enkelvoudig zelfstandig naamwoord zoals “stykke” in deze routebeschrijving.

kort “Kort” betekent hier “kort” en beschrijft de beperkte lengte van het extra stuk dat de reiziger moet lopen. Je kunt het gebruiken voor afstanden, wandelingen, tijdsperiodes of andere zaken met een beperkte duur of lengte.

stykke “Stykke” betekent hier “stuk” of “stukje” en verwijst naar een deel van de wandelroute. In “et kort stykke” gebruik je het om een korte afstand aan te duiden.

ekstra “Ekstra” betekent “extra” en maakt duidelijk dat dit stuk boven op de gewone route komt. Het kan in een routebeschrijving aangeven dat iemand meer moet lopen, wachten of doen dan eerst verwacht.

vise “Vise” betekent hier “wijzen” in de uitdrukking “vise mig vej”: iemand de weg wijzen. In “Kan du vise mig vej til den?” vraagt de reiziger om hulp bij het vinden van de lift.

mig “Mig” betekent “mij” en is in “vise mig vej” de persoon die de weg gewezen wil krijgen. Je gebruikt het na een werkwoord wanneer de handeling op de spreker gericht is.

eller “Eller” betekent “of” en verbindt hier twee mogelijkheden: iemand wijst de weg, of de borden zijn gemakkelijk te volgen. Je gebruikt het om alternatieven of een keuze in een vraag te verbinden.

skiltene “Skiltene” betekent “de borden” of “de bewegwijzering” en verwijst naar de concrete aanwijzingen in het station. Je gebruikt het wanneer je praat over borden die reizigers naar een bestemming leiden.

nemme “Nemme” betekent hier “gemakkelijk” in “skiltene er nemme at følge”: de borden zijn eenvoudig te volgen. De gebruikelijke constructie is “nemme at + infinitief”, waarbij de infinitief zegt wat gemakkelijk is.

at “At” markeert hier de infinitief in “at følge”: “te volgen”. Je gebruikt het in deze constructie na een bijvoeglijke beschrijving zoals “nemme”.

følge “Følge” betekent hier “volgen”, namelijk de route die door de borden wordt aangegeven. In “nemme at følge” gaat het om borden of aanwijzingen volgen; de directe instructie gebruikt later de vorm “følg”.

forbi “Forbi” betekent hier “langs” of “voorbij” en beschrijft dat de reiziger langs de ticketmachines moet gaan. Je gebruikt het in route-instructies met een herkenningspunt dat je passeert.

billetautomaterne “Billetautomaterne” betekent “de kaartautomaten” en noemt het herkenningspunt waar de reiziger langs moet lopen. Je gebruikt het in een station om ticketmachines als onderdeel van een route te beschrijven.

og “Og” betekent “en” en verbindt hier twee opeenvolgende instructies: eerst langs de ticketmachines gaan en daarna de blauwe borden volgen. Je gebruikt het om handelingen of aanwijzingen aan elkaar te koppelen.

følg “Følg” is een directe instructie en betekent “volg”. In “følg så de blå skilte” vraagt het personeel de reiziger om de blauwe borden als routeaanwijzing te gebruiken.

de “De” betekent hier “de” vóór het meervoudige “skilte”: “de blauwe borden”. Je gebruikt “de” wanneer je naar bepaalde borden of andere bekende meervoudige zaken verwijst.

blå “Blå” betekent “blauwe” en helpt de reiziger de juiste borden te herkennen. In “de blå skilte” staat de kleur als beschrijving bij de bewegwijzering.

skilte “Skilte” betekent “borden” of “bewegwijzering” en verwijst hier naar de blauwe routeaanwijzingen. Je gebruikt het bijvoorbeeld wanneer iemand een weg moet vinden aan de hand van stationsborden.

jeg “Jeg” betekent “ik” en is in “Jeg går den vej nu” de persoon die nu vertrekt. Je gebruikt het als onderwerp wanneer je over je eigen handeling of plan spreekt.

stadig “Stadig” betekent hier “nog” of “nog steeds” en vraagt of de reiziger ondanks de omweg op tijd de trein kan halen. Je gebruikt het om te vragen of een mogelijkheid na een verandering nog blijft bestaan.

nå “Nå” betekent in “nå toget” de trein nog halen voordat die vertrekt. In “nå frem” verwijst hetzelfde werkwoord naar het bereiken van een bestemming; het doel wordt bepaald door wat erna komt.

toget “Toget” betekent “de trein” en verwijst naar de concrete trein die de reiziger wil halen. Je gebruikt deze vorm wanneer de gesprekspartners weten om welke trein of reis het gaat.

før “Før” betekent “voordat” en introduceert in “før det kører” de gebeurtenis die later plaatsvindt: het vertrek van de trein. Je gebruikt “før” om een tijdsgrens of eerdere handeling aan te geven.

kører “Kører” betekent hier dat de trein vertrekt of gaat rijden. In “før det kører” verwijst “det” naar de trein; je kunt “kører” in een vervoerscontext gebruiken voor het moment waarop een trein of ander voertuig vertrekt.

Hvis “Hvis” betekent “als” en opent de voorwaarde “Hvis du går nu”: wanneer je nu vertrekt. Je gebruikt het aan het begin van een voorwaardelijke zin om een mogelijke situatie te verbinden met een gevolg.

går “Går” betekent hier “gaat” of “vertrekt”. In “Hvis du går nu” gaat het om nu vertrekken, terwijl “Jeg går den vej nu” betekent dat de spreker die richting op gaat.

burde “Burde” betekent hier “zou moeten” en drukt een redelijke verwachting uit: bij vertrek nu zal de reiziger waarschijnlijk op tijd zijn. Je gebruikt het om een advies of verwachting voorzichtig te formuleren.

frem In “nå frem” draagt “frem” het idee van aankomen op de bedoelde bestemming bij. De hele uitdrukking betekent hier “daar aankomen” of “het daar halen”; “frem” benadrukt het bereiken van het eindpunt.

i “I” betekent hier “in” en vormt samen met “god tid” de uitdrukking “i god tid”. Deze combinatie gebruik je wanneer iemand vóór een afgesproken moment arriveert met voldoende tijd over.

god “God” betekent hier letterlijk “goed” en draagt in “i god tid” bij aan het idee van voldoende of ruime tijd. De vaste uitdrukking “i god tid” is bruikbaar wanneer iemand niet op het laatste moment aankomt.

tid “Tid” betekent “tijd” en verwijst in “i god tid” naar de beschikbare tijd vóór het vertrek. Je kunt het gebruiken om te spreken over een moment, duur of resterende tijd.

Spørg “Spørg” is een directe instructie en betekent “vraag”. Het personeel geeft hiermee de reiziger het advies om onderweg hulp te vragen als dat nodig is.

personalet “Personalet” betekent “het personeel” en verwijst hier naar medewerkers bij de gate die kunnen helpen. Je gebruikt het voor de groep medewerkers van een station, luchthaven, winkel of andere organisatie.

gaten “Gaten” betekent “de gate” en verwijst naar de concrete toegang of controlepost waar personeel aanwezig is. In “ved gaten” geeft het aan waar de reiziger hulp kan vragen.

har brug for “Har brug for hjælp” is de vaste uitdrukking voor “hulp nodig hebben”. De onderdelen werken samen: “har” betekent “heeft”, “brug” betekent hier letterlijk “gebruik”, en “for” maakt deel uit van de verbinding; samen drukken ze behoefte uit. Je gebruikt “har brug for + zelfstandig naamwoord” wanneer iemand iets nodig heeft.

hjælp “Hjælp” betekent “hulp” en is hier datgene wat de reiziger eventueel van het gatepersoneel nodig heeft. Je gebruikt het bijvoorbeeld in een verzoek of in de uitdrukking “har brug for hjælp”.

undervejs “Undervejs” betekent “onderweg” of “en route” en verwijst naar de tijd tijdens het lopen naar het perron. Je gebruikt het om hulp, problemen of gebeurtenissen te beschrijven die zich tijdens een reis of route voordoen.

Grammatica

have brug for + substantiv

Du har brug for hjælp.

Doe haa broe fo jèlp.

Je hebt hulp nodig.

In het Deens staat brug for na have. Het vaste patroon betekent ‘nodig hebben’.

nå frem + bijwoordelijke bepaling

Vi når frem i god tid.

Wie noor frem ie goo tie.

We komen ruim op tijd aan.

Het Deense werkwoord nå frem bestaat uit een werkwoord en een vast bijwoordelijk deel: ‘aankomen’.

Deens woordenschat

besværlig bijvoeglijk naamwoord

be-swè-uh-li lastig

Det kan være besværligt

elevator zelfstandig naamwoord

e-li-wa-to-uh lift

Den nærmeste elevator

lige nu bijwoord

lie-uh noo op dit moment

lige nu

lukket bijvoeglijk naamwoord

lo-guhd gesloten

elevatoren er lukket

nærmeste bijvoeglijk naamwoord

nè-muhs-duh dichtstbijzijnde

Den nærmeste elevator

perron zelfstandig naamwoord

pe-rong perron

det rigtige perron

rigtige bijvoeglijk naamwoord

rig-de juiste

det rigtige perron

tilgængelig bijvoeglijk naamwoord

tel-gèng-uh-li toegankelijk

en tilgængelig vej

tunge bijvoeglijk naamwoord

tong-uh zware

min tunge kuffert

undskyld tussenwerpsel

on-sguul pardon

Undskyld, er der en tilgængelig vej?

vedligeholdelse zelfstandig naamwoord

we-lie-uh-hol-suh onderhoud

på grund af vedligeholdelse

vej zelfstandig naamwoord

wai weg

en tilgængelig vej

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Ik ga nu die kant op.

Antwoord tonen

Jeg går den vej nu.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

juiste

Antwoord tonen

rigtige

gesloten

Antwoord tonen

lukket

perron

Antwoord tonen

perron

toegankelijk

Antwoord tonen

tilgængelig