Det
In "Det er jeg virkelig ked af" verwijst "Det" naar de situatie waarvoor de spreker zich verontschuldigt: dat vind ik erg. De vaste combinatie "Det er jeg virkelig ked af" gebruik je om je oprecht te verontschuldigen.
er
In "Det er jeg virkelig ked af" betekent "er" hier ben. In "Er der sket noget akut?" staat "Er" in een vraag over wat er gebeurd is; gebruik het samen met "der" in zulke vragen.
jeg
"jeg" betekent ik en verwijst hier naar de spreker. Je gebruikt "jeg" als onderwerp, bijvoorbeeld in "Jeg håber" of "Jeg skriver til dig".
virkelig
"virkelig" betekent echt en versterkt hier de verontschuldiging. In "Det er jeg virkelig ked af" maakt het de spijtbetuiging nadrukkelijker; je kunt het ook vóór andere versterkte beschrijvingen gebruiken.
ked
"ked" betekent hier spijtig of bedroefd in de vaste combinatie "ked af". "Det er jeg virkelig ked af" gebruik je wanneer je je verontschuldigt voor iets dat de ander raakt of teleurstelt.
af
In "ked af" hoort "af" bij de vaste uitdrukking voor ergens spijt van hebben. De combinatie "Det er jeg virkelig ked af" betekent als geheel dat de spreker ergens echt spijt van heeft.
men
"men" betekent maar en verbindt hier een verontschuldiging met een reden of beperking. Je gebruikt "men" om na een eerste uitspraak een tegenstelling of aanvullende reden te geven.
nødt
"nødt" betekent hier genoodzaakt in "er nødt til at aflyse": de spreker moet afzeggen omdat er geen echte keuze is. Gebruik de vaste constructie "er nødt til at" gevolgd door de handeling.
til
In "er nødt til at aflyse" maakt "til" deel uit van de constructie voor iets moeten doen. De volledige structuur is "er nødt til at" plus een werkwoord, zoals "aflyse".
at
In "til at aflyse" is "at" het woord dat de daaropvolgende handeling inleidt. Na "er nødt til" gebruik je "at" vóór het werkwoord dat zegt wat iemand moet doen.
aflyse
"aflyse" betekent afzeggen, hier van een afspraak. Gebruik het bijvoorbeeld in "aflyse vores aftale" wanneer je een geplande afspraak annuleert.
vores
"vores" betekent onze en verwijst hier naar de afspraak die de spreker en de ander samen hebben. Het staat vóór het zelfstandig naamwoord in "vores aftale".
aftale
"aftale" betekent afspraak, hier een geplande afspraak tussen twee mensen. Je kunt "aftale" combineren met een bezittelijk woord, zoals "vores aftale", of met een tijdsbepaling.
i
In "i aften" betekent "i" op of in en vormt het samen met "aften" de tijdsaanduiding voor vanavond. Gebruik de vaste uitdrukking "i aften" wanneer je naar deze avond verwijst.
aften
"aften" betekent avond en staat hier in "i aften", dus vanavond. Gebruik "i aften" om een plan of gebeurtenis op de avond van vandaag te plaatsen.
ærgerligt
"ærgerligt" betekent jammer of teleurstellend als reactie op de late afzegging. "Det er ærgerligt" is een veelgebruikte manier om te zeggen dat een situatie vervelend of teleurstellend is.
der
In "Er der sket noget akut?" en "Der er opstået et familieproblem" helpt "der" om het bestaan of gebeuren van iets uit te drukken. Gebruik het in zulke structuren vóór wat er gebeurd of ontstaan is.
sket
"sket" betekent gebeurd in de vraag "Er der sket noget akut?". Het staat hier samen met "er" in een constructie over iets dat heeft plaatsgevonden; het onderwerp kan daarna volgen, zoals "noget akut".
noget
"noget" betekent iets en verwijst hier naar een onbekende urgente gebeurtenis. In "Er der sket noget akut?" vraag je met "noget" of er iets is gebeurd.
akut
"akut" betekent acuut of dringend en beschrijft hier wat er mogelijk gebeurd is. Je kunt "akut" gebruiken voor een situatie die onmiddellijke aandacht vraagt.
opstået
"opstået" betekent ontstaan of zich voorgedaan en beschrijft hier een familieprobleem dat nieuw is ontstaan. In "Der er opstået et familieproblem" staat het bij "er" om het ontstaan van de situatie uit te drukken.
et
"et" betekent een en staat hier vóór "familieproblem". Het is het onbepaalde lidwoord dat bij dit onzijdige Deense woord hoort; gebruik het om naar één niet eerder genoemde zaak te verwijzen.
familieproblem
"familieproblem" betekent familieprobleem en benoemt hier de reden voor de afzegging. Je kunt het gebruiken na "et" in "et familieproblem" om een concreet probleem binnen de familie aan te duiden.
og
"og" betekent en en verbindt hier de ontstane situatie met het gevolg dat de spreker niet weg kan. Gebruik "og" om twee samenhangende mededelingen aan elkaar te koppelen.
kan
"kan" betekent kan en drukt hier uit dat de spreker niet in staat is om van huis te vertrekken. Je gebruikt "kan" vóór een werkwoord, zoals in "kan ikke tage".
ikke
"ikke" betekent niet en ontkent hier de mogelijkheid om van huis te gaan. In "kan ikke tage" staat het vóór de handeling die wordt ontkend.
tage
In "tage hjemmefra" betekent "tage" vertrekken of gaan, hoewel het ook nemen kan betekenen. De vaste combinatie "tage hjemmefra" gebruik je wanneer iemand van huis vertrekt.
hjemmefra
"hjemmefra" betekent van huis en geeft hier het vertrekpunt aan. Gebruik het samen met een werkwoord van gaan of vertrekken, zoals in "tage hjemmefra".
forstår
"forstår" betekent begrijp in "Jeg forstår det". Je gebruikt deze vorm om te zeggen dat je een situatie of uitleg begrijpt; het voornaamwoord of object kan erbij staan, zoals "det".
ville
In "ville ønske" draagt "ville" de betekenis zou willen en maakt het de wens minder direct of hypothetisch. Gebruik de combinatie "ville ønske" om een wens over een andere of niet gerealiseerde situatie uit te drukken.
ønske
"ønske" betekent wensen in de combinatie "ville ønske". Samen met "ville" introduceert het hier de wens dat de spreker eerder geïnformeerd was; het kan gevolgd worden door een volledige bijzin.
havde
In "havde vidst" betekent "havde" had en helpt het een eerdere situatie te beschrijven: de ander had het eerder geweten. Gebruik "havde" hier samen met "vidst" voor die terugverwijzing naar kennis in het verleden.
vidst
"vidst" betekent geweten in "havde vidst". Het verwijst naar kennis die de ander eerder had kunnen hebben; gebruik het hier met "havde" in de uitdrukking "havde vidst".
tidligere
"tidligere" betekent eerder en geeft aan dat de kennis op een vroeger moment gewenst was. In "havde vidst det tidligere" staat het bij de gebeurtenis waarnaar wordt terugverwezen.
Du
"Du" betekent jij en is hier de persoon tot wie de spreker zich richt. Je gebruikt "Du" als onderwerp, bijvoorbeeld in "Du har ret".
har
In "Du har ret" betekent "har" hebt en vormt het samen met "ret" de uitdrukking je hebt gelijk. Gebruik "har" in deze vaste combinatie om iemand gelijk te geven.
ret
In "Du har ret" betekent "ret" gelijk. De volledige uitdrukking "Du har ret" gebruik je om te erkennen dat de ander gelijk heeft.
burde
"burde" betekent zou moeten en geeft hier aan dat het beter of juist was geweest om eerder iets te vertellen. In "burde have fortalt" verwijst het naar een handeling die eerder had moeten gebeuren.
have
In "burde have fortalt" is "have" een hulpwerkwoord bij de eerdere handeling. Gebruik na "burde" de structuur "have" plus een vorm zoals "fortalt" om te zeggen wat iemand had moeten doen.
fortalt
"fortalt" betekent verteld in "burde have fortalt dig". Het benoemt hier de informatie die de spreker eerder aan de ander had moeten geven; gebruik het samen met "have".
dig
"dig" betekent jou en verwijst hier naar de persoon die eerder geïnformeerd had moeten worden. In "fortalt dig" staat het bij de handeling van iets aan iemand vertellen.
så
In "så snart jeg vidste det" betekent "så" zo en maakt het samen met "snart" de betekenis zodra. Gebruik de volledige combinatie "så snart" om een handeling direct na een ander moment te plaatsen.
snart
In "så snart jeg vidste det" betekent "snart" zodra wanneer het samen met "så" wordt gebruikt. De constructie "så snart" leidt hier de voorwaarde of het moment in waarop de spreker iets wist.
vidste
"vidste" betekent wist en verwijst hier naar het moment waarop de spreker de situatie kende. In "så snart jeg vidste det" staat het in de bijzin over dat eerdere weten.
sætter
In "sætter jeg pris på" betekent "sætter" stel of waardeer; de hele uitdrukking betekent ik waardeer dat. Gebruik de vaste combinatie "sætte pris på" met datgene wat je waardeert.
pris
In "sætter jeg pris på" betekent "pris" waarde, maar de volledige uitdrukking betekent waarderen. Gebruik "sætte pris på" om erkenning of dankbaarheid voor iets uit te drukken.
på
In "sætter jeg pris på" hoort "på" bij de vaste uitdrukking voor iets waarderen. Het deel dat je waardeert kan na "på" komen, zoals "det" in de dialoog.
var
In "var allerede begyndt" betekent "var" was en beschrijft het een toestand in het verleden. Samen met "begyndt" geeft het aan dat het klaarmaken al gestart was.
allerede
"allerede" betekent al en benadrukt hier dat het klaarmaken vóór de afzegging was begonnen. Je kunt het vóór de relevante handeling plaatsen, zoals in "allerede begyndt".
begyndt
"begyndt" betekent begonnen en beschrijft hier het starten van het klaarmaken. In "var allerede begyndt" staat het samen met "var" om een eerdere beginnende handeling aan te geven.
gøre
In "gøre mig klar" betekent "gøre" maken of krijgen en vormt het samen met "mig klar" de betekenis me klaarmaken. Gebruik de vaste combinatie "gøre sig klar" wanneer iemand zich voorbereidt.
mig
In "gøre mig klar" betekent "mig" me en verwijst het naar de persoon die zich klaarmaakt. Het hoort bij de wederkerige constructie "gøre mig klar".
klar
In "gøre mig klar" betekent "klar" klaar en beschrijft het de toestand die iemand bereikt door zich voor te bereiden. Gebruik de combinatie "gøre sig klar" voor klaarmaken.
Lad
"Lad" betekent laat in de uitnodigende constructie "Lad mig gøre det godt igen": laat mij het goedmaken. Gebruik "Lad mig" om aan te bieden dat je zelf iets gaat doen.
godt
In "gøre det godt igen" betekent "godt" goed en maakt het samen met "igen" de betekenis iets herstellen of goedmaken. De volledige uitdrukking gebruik je wanneer je een eerdere fout wilt compenseren.
igen
In "gøre det godt igen" betekent "igen" weer of opnieuw en geeft het herstel van een eerdere situatie aan. Gebruik het hier niet los, maar als onderdeel van de uitdrukking "godt igen".
ved
In "ved at vælge" betekent "ved" door en introduceert het de manier waarop de spreker iets wil goedmaken. Gebruik de structuur "ved at" plus een werkwoord om uit te leggen hoe iets gebeurt.
vælge
"vælge" betekent kiezen en benoemt hier de handeling waarmee de spreker een nieuwe datum wil voorstellen. In "ved at vælge en anden dato" staat het na "ved at" en vóór het gekozen object.
en
"en" betekent een en staat hier vóór "anden dato". Het is het onbepaalde lidwoord voor het gemeenschappelijke woord "dato".
anden
"anden" betekent andere en beschrijft hier een datum die verschilt van de oorspronkelijke afspraak. In "en anden dato" staat het vóór het zelfstandig naamwoord.
dato
"dato" betekent datum en verwijst hier naar een mogelijk nieuw moment voor de afspraak. Je kunt het gebruiken in "vælge en anden dato" of "finde en ny dato".
passer
In "der passer dig" betekent "passer" past of komt uit en beschrijft het een datum die geschikt is voor de ander. Gebruik "passer dig" om te zeggen dat iets iemand goed uitkomt.
Vi
"Vi" betekent wij en verwijst hier naar beide gesprekspartners. Je gebruikt "Vi" als onderwerp, bijvoorbeeld in "Vi kan finde en ny dato".
finde
In "finde en ny dato" betekent "finde" vinden en verwijst het naar samen een nieuw moment regelen. Gebruik het vóór het object dat je wilt vinden, zoals "en ny dato".
ny
"ny" betekent nieuwe en beschrijft hier de voorgestelde datum. In "en ny dato" staat het tussen het lidwoord en het zelfstandig naamwoord.
bekræft
"bekræft" betekent bevestig en is hier een directe, beleefde vraag om de nieuwe afspraak later te bevestigen. Gebruik deze vorm vóór wat bevestigd moet worden, zoals "det".
venligst
"venligst" betekent alsjeblieft en verzacht hier het verzoek "bekræft det". Je kunt het bij een verzoek plaatsen om beleefd aan te geven wat je van de ander vraagt.
når
In "når der er kommet mere ro på" betekent "når" wanneer of zodra en introduceert het moment waarop bevestiging mogelijk is. Gebruik "når" om een handeling aan een toekomstige of verwachte situatie te koppelen.
kommet
In "er kommet mere ro på" betekent "kommet" gekomen en maakt het deel uit van de uitdrukking dat er meer rust is gekomen. De volledige constructie "der er kommet mere ro på" betekent dat de situatie rustiger is geworden.
mere
"mere" betekent meer en beschrijft hier een grotere hoeveelheid rust. In "mere ro" staat het vóór het zelfstandig naamwoord om aan te geven dat de rust is toegenomen.
ro
In "mere ro på" betekent "ro" rust en verwijst het naar een kalmere situatie. De uitdrukking "der er kommet mere ro på" gebruik je wanneer spanning of drukte is afgenomen.
skriver
In "Jeg skriver til dig" betekent "skriver" schrijf, maar in deze context stuur ik je een bericht. Gebruik "skrive til" met de persoon aan wie je schrijft, zoals "skriver til dig".
den
"den" betekent de of deze en verwijst hier naar de specifieke late verandering. In "den sene ændring" staat het vóór de beschrijving en het zelfstandig naamwoord.
sene
"sene" betekent late en beschrijft hier een verandering die pas laat is meegedeeld. In "den sene ændring" staat het tussen het lidwoord en het zelfstandig naamwoord.
ændring
"ændring" betekent verandering en verwijst hier naar de late wijziging van het gemaakte plan. Je kunt het gebruiken met een beschrijving, zoals "den sene ændring".
forstyrrede
"forstyrrede" betekent verstoorde en beschrijft hier dat de verandering de avond van de ander nadelig beïnvloedde. Gebruik het met de persoon of zaak die verstoord werd, zoals "forstyrrede din aften".
din
"din" betekent jouw en verwijst hier naar de avond van de ander. In "din aften" staat het vóór het zelfstandig naamwoord om bezit of verbondenheid aan te geven.
håber
"håber" betekent hoop in "Jeg håber, at alt er i orden". Gebruik "håber, at" om een hoop of goede wens over een volledige situatie uit te drukken.
alt
"alt" betekent alles en verwijst hier naar de algemene situatie rond de familie. In "alt er i orden" staat het als onderwerp van de wens dat alles goed is.
orden
In "i orden" betekent "orden" orde, maar de volledige uitdrukking betekent in orde of goed. Gebruik "være i orden" om te zeggen dat een situatie geen probleem heeft of goed gaat.
med
In "i orden med din familie" betekent "med" met en geeft het aan met wie of wat de situatie verband houdt. Gebruik de structuur "i orden med" wanneer je vraagt of zegt dat het goed gaat met iemand of iets.
familie
"familie" betekent familie en verwijst hier naar de familie van de aangesprokene. In "med din familie" staat het na "din" om te zeggen met wiens familie het goed gaat.