Min
“Min” betekent hier “mijn” en geeft aan dat de koffer van de spreker is. Het staat vóór het zelfstandig naamwoord in “Min kuffert”. Gebruik het bij persoonlijke bezittingen.
kuffert
“kuffert” betekent hier “koffer”, het bagagestuk dat wordt gewogen. In “Min kuffert” staat het na een bezittelijk woord. Je gebruikt het bijvoorbeeld wanneer je over bagage voor een reis praat.
føles
“føles” betekent hier “voelt aan” en beschrijft hoe de koffer wordt ervaren. In “kuffert føles tung” volgt er een beschrijving van het gevoel. Je gebruikt deze vorm om te zeggen hoe iets aanvoelt.
tung
“tung” betekent hier “zwaar” en beschrijft de koffer in “føles tung”. Het woord geeft aan dat iets veel gewicht heeft of zo aanvoelt. Je gebruikt het bijvoorbeeld bij bagage die moeilijk te tillen is.
og
“og” betekent “en” en verbindt in deze zin twee mededelingen: de koffer voelt zwaar aan en de bagagegrens is streng. Het kan twee woorden, woordgroepen of volledige zinnen verbinden. Hier verbindt het twee hoofdzinnen.
bagagegrænsen
“bagagegrænsen” betekent hier “de bagagegrens”, dus de maximale hoeveelheid of het maximale gewicht dat is toegestaan. Het is de bepaalde vorm van “bagagegrænse”. Je gebruikt het wanneer je over de toegestane bagage bij een vlucht praat.
er
“er” betekent hier “is” en koppelt de bagagegrens aan de beschrijving “virkelig streng”. Het wordt gebruikt in een zin waarin iets wordt beschreven of geïdentificeerd. In “bagagegrænsen er virkelig streng” zegt het hoe streng de grens is.
virkelig
“virkelig” betekent hier “echt” en versterkt de beschrijving “streng”. Het staat vóór het woord dat het versterkt. Je kunt het gebruiken om een sterke indruk of beoordeling uit te drukken.
streng
“streng” betekent hier “streng” en beschrijft de bagagegrens als weinig soepel. Het staat na “er” in “er virkelig streng”. Je gebruikt het bijvoorbeeld voor regels of limieten die nauwkeurig worden gehandhaafd.
Vej
“Vej” betekent hier “weeg” en is een directe opdracht om de koffer te wegen. Het is de gebiedende vorm van “veje”. In “Vej den” staat het werkwoord vóór het voornaamwoord, zoals bij een korte instructie.
den
“den” verwijst in “Vej den” naar de koffer die gewogen moet worden. In “Den er over grænsen” verwijst dezelfde vorm opnieuw naar de koffer, nu als onderwerp. Je gebruikt “den” hier voor een specifiek object waar al over gesproken is.
før
“før” betekent hier “voordat” en introduceert de handeling die eerst moet gebeuren: “før vi tager af sted”. Het staat vóór een volledige bijzin. Je gebruikt het om de volgorde van twee gebeurtenissen aan te geven.
vi
“vi” betekent “wij” en is in “vi tager af sted” de groep die vertrekt. Het staat als onderwerp vóór het werkwoord. Je gebruikt het wanneer de spreker zichzelf samen met anderen bedoelt.
tager af sted
“tager af sted” betekent hier “vertrekken” of “op weg gaan”. De hele uitdrukking beschrijft het moment waarop de reizigers vertrekken, niet het nemen van een voorwerp. Je kunt haar gebruiken wanneer iemand een plaats verlaat of aan een reis begint.
så
“så” heeft in deze dialoog verschillende functies. In “så du kan pakke den om” betekent het “zodat”, in “så jeg skal tage noget ud” leidt het een gevolg in met “dus”, en in “Så kan vi tage af sted” betekent het “dan”. De precieze betekenis volgt uit de zin eromheen.
du
“du” betekent “jij” en verwijst naar de persoon die de koffer opnieuw moet inpakken. Het staat in “du kan pakke den om” als onderwerp. Je gebruikt het om de andere gesprekspartner direct aan te spreken.
kan
“kan” betekent hier “kunt” of “kunt in staat zijn om” en geeft aan dat iemand de koffer opnieuw kan inpakken. Het staat vóór het werkwoord “pakke”. Je gebruikt “kan” vaak met een ander werkwoord voor mogelijkheid of vermogen.
pakke
“pakke” betekent hier “inpakken” en komt voor in “pakke den om” en “pakke den ned”. De partikel erna verandert de precieze richting of handeling: opnieuw inpakken tegenover weg- of inpakken. Je gebruikt het bij het ordenen van spullen in bagage.
om
“om” is in “pakke den om” een partikel dat aangeeft dat iets opnieuw wordt ingepakt of anders wordt ingedeeld. De betekenis ontstaat samen met “pakke”, niet los van het werkwoord. Je gebruikt deze combinatie wanneer je bestaande bagage opnieuw ordent.
nu
“nu” betekent “nu” en verwijst naar het huidige moment. In “pakke den om nu” geeft het aan dat het opnieuw inpakken meteen kan gebeuren. Je gebruikt het om een handeling aan het huidige moment te koppelen.
hvis
“hvis” betekent hier “als” en introduceert de voorwaarde “hvis det er nødvendigt”. De bijzin zegt onder welke voorwaarde de koffer opnieuw wordt ingepakt. Je gebruikt het om een mogelijke situatie of voorwaarde aan te geven.
det
“det” verwijst in “hvis det er nødvendigt” naar de handeling of situatie die nodig kan zijn. In “rækker til det” verwijst het naar wat eerder is voorgesteld, en in “Det burde hjælpe” naar de voorgestelde oplossing. Je gebruikt het dus als verwijzend woord voor iets dat uit de context duidelijk is.
nødvendigt
“nødvendigt” betekent hier “nodig” of “noodzakelijk”. In “det er nødvendigt” zegt het dat opnieuw inpakken alleen gebeurt wanneer de situatie dat vereist. Je gebruikt het om aan te geven dat iets vereist is.
over
“over” betekent hier “boven” de toegestane grens. In “over grænsen” geeft het aan dat het gewicht de limiet overschrijdt. Je gebruikt deze combinatie bij waarden die een grens te boven gaan.
grænsen
“grænsen” betekent hier “de grens”, namelijk de toegestane bagagelimiet. Het is de bepaalde vorm van “grænse”. In “over grænsen” wordt duidelijk dat het gewicht te hoog is.
jeg
“jeg” betekent “ik” en is in “jeg skal tage noget ud” de persoon die iets uit de koffer moet halen. Het staat als onderwerp vóór “skal”. Je gebruikt het om naar jezelf te verwijzen.
skal
“skal” betekent hier “moet” en drukt een noodzakelijke volgende handeling uit. In “jeg skal tage noget ud” wordt die handeling door “tage” benoemd. Je gebruikt “skal” vaak om een verplichting of noodzakelijke actie aan te geven.
tage
“tage” betekent hier “nemen” en staat in “tage noget ud” samen met de partikel “ud”. Daardoor gaat het om iets uit de koffer halen. Je gebruikt het in deze constructie met het voorwerp tussen het werkwoord en de partikel.
noget
“noget” betekent hier “iets” en verwijst naar een niet nader genoemd voorwerp dat uit de koffer moet. In “tage noget ud” staat het als het voorwerp van de handeling. Je gebruikt het wanneer het precieze object niet belangrijk of nog niet bepaald is.
ud
“ud” is in “tage noget ud” een partikel dat de beweging naar buiten aangeeft. Samen betekenen “tage noget ud” en de context dat iets uit de koffer wordt gehaald. Je gebruikt het na het werkwoord wanneer iets naar buiten of uit een ruimte gaat.
Flyt
“Flyt” betekent hier “verplaats” en is een directe opdracht om zware spullen naar een andere tas te brengen. Het is de gebiedende vorm van het werkwoord “flytte”. In “Flyt tunge ting over i din rygsæk” wordt daarna aangegeven wat en waarheen.
tunge
“tunge” betekent hier “zware” en beschrijft de spullen in “tunge ting”. De vorm hoort bij meerdere spullen en staat vóór het zelfstandig naamwoord. Je gebruikt het bijvoorbeeld voor voorwerpen die veel gewicht aan de bagage toevoegen.
ting
“ting” betekent hier “dingen” of “spullen” en verwijst algemeen naar de voorwerpen in de koffer. In “tunge ting” wordt het nader beschreven als zwaar. Je gebruikt het wanneer je geen specifiek woord voor de voorwerpen nodig hebt.
i
“i” betekent hier “in” en geeft in “i din rygsæk” de bestemming van de verplaatste spullen aan. Het staat vóór de tas waar de spullen terechtkomen. Je gebruikt het bij iets dat naar of in een ruimte wordt gebracht.
din
“din” betekent “jouw” en geeft aan dat de rugzak van de aangesproken persoon is. Het staat vóór “rygsæk” in “din rygsæk”. Je gebruikt het om bezit van de gesprekspartner aan te geven.
rygsæk
“rygsæk” betekent “rugzak”, de tas waarnaar de zware spullen worden verplaatst. In “din rygsæk” wordt aangegeven van wie de rugzak is. Je gebruikt het bij bagage die iemand op de rug draagt.
tilladte
“tilladte” betekent hier “toegestane” en beschrijft de hoeveelheid gewicht die in de rugzak mag. In “den tilladte vægt” staat het vóór “vægt”. Je gebruikt het om aan te geven dat iets door een regel of limiet wordt toegestaan.
vægt
“vægt” betekent hier “gewicht” en verwijst naar de hoeveelheid die de rugzak nog kan dragen. In “den tilladte vægt” gaat het om de toegestane gewichtslimiet. Je gebruikt het bij het meten of beperken van bagage.
rækker
“rækker” betekent hier niet alleen “reikt”, maar “is voldoende” in “rækker til det”. De toegestane hoeveelheid gewicht is voldoende voor de verplaatste spullen. Je gebruikt deze constructie om te zeggen dat iets genoeg is voor een doel of situatie.
til
“til” betekent in “rækker til det” “voor” in de betekenis van voldoende voor iets. Het verbindt de beschikbare gewichtsmarge met “det”, waarnaar wordt verwezen. Je gebruikt “rækker til” om aan te geven waarvoor iets genoeg is.
Bøgerne
“Bøgerne” betekent “de boeken” en verwijst naar de boeken als groep die waarschijnlijk het grootste probleem veroorzaken. Het is de bepaalde meervoudsvorm van “bog”. Je gebruikt het wanneer het om bekende of al bedoelde boeken gaat.
nok
“nok” betekent hier “waarschijnlijk” en maakt de uitspraak over de boeken minder absoluut. In “er nok det største problem” geeft het een vermoedelijke beoordeling aan. Je gebruikt het wanneer je iets aannemelijk vindt zonder volledige zekerheid.
største
“største” betekent hier “grootste” en beschrijft het probleem als het belangrijkste of meest omvangrijke probleem. Het is de overtreffende vorm die bij “stor” hoort. In “det største problem” staat het vóór het zelfstandig naamwoord.
problem
“problem” betekent “probleem” en verwijst hier naar de boeken als belangrijkste oorzaak van het te hoge gewicht. In “det største problem” wordt het nader bepaald door “største”. Je gebruikt het voor iets dat een oplossing of ingreep nodig maakt.
Tag
“Tag” betekent hier “neem mee” en is een directe opdracht om slechts één boek mee te nemen. In “Tag kun den bog med” vormen “Tag” en “med” samen de betekenis van meenemen. Je gebruikt deze instructie wanneer iemand een voorwerp moet meenemen.
kun
“kun” betekent hier “alleen” en beperkt de hoeveelheid tot één boek. Het staat vóór “den bog” in “Tag kun den bog med”. Je gebruikt het om andere mogelijkheden of extra voorwerpen uit te sluiten.
bog
“bog” betekent “boek” en verwijst naar het ene boek dat voor de vlucht nodig is. In “den bog” wordt het boek als een specifiek exemplaar aangewezen. Je gebruikt het bij leesmateriaal dat iemand meeneemt.
med
“med” betekent hier niet gewoon “met”, maar vormt met “Tag” de uitdrukking “Tag kun den bog med”, dus “neem alleen dat boek mee”. Het staat aan het einde van de werkwoordelijke uitdrukking. Je gebruikt deze partikelconstructie wanneer een voorwerp wordt meegenomen.
bruge
“bruge” betekent hier “nodig hebben” in “du skal bruge”, hoewel het als werkwoord ook “gebruiken” kan betekenen. Het boek is iets dat de persoon tijdens de vlucht nodig heeft. Je gebruikt “skal bruge” om te zeggen wat iemand nodig heeft.
på
“på” betekent hier “tijdens” in “på flyveturen”. Het koppelt het boek aan de periode van de vlucht. Je gebruikt deze combinatie om aan te geven wanneer iets tijdens een reis wordt gebruikt.
flyveturen
“flyveturen” betekent hier “de vlucht” of “de vliegreis”. Het is de bepaalde vorm van “flyvetur”. In “på flyveturen” verwijst het naar de concrete vlucht waarvoor wordt ingepakt.
Lad
“Lad” betekent hier “laat” en is een opdracht om iets op zijn plaats te laten. In “Lad resten blive derhjemme” wordt daarna gezegd wat er moet blijven en waar. Je gebruikt deze constructie om iemand iets te laten blijven of gebeuren.
resten
“resten” betekent “de rest”, dus alles wat niet het ene benodigde boek is. Het is de bepaalde vorm van “rest”. In “Lad resten blive derhjemme” verwijst het naar de overige boeken of spullen.
blive
“blive” betekent hier “blijven” en staat in de constructie “Lad resten blive derhjemme”. De spreker wil dat de overige spullen thuis blijven in plaats van mee te gaan. Je gebruikt het na “lad” om aan te geven wat iets moet blijven doen of waar het moet blijven.
derhjemme
“derhjemme” betekent “thuis” en geeft de plaats aan waar de rest moet blijven. In “blive derhjemme” beschrijft het de plaats van blijven. Je gebruikt het wanneer iemand of iets thuis is of thuis blijft.
jakken
“jakken” betekent “het jasje” en verwijst naar het kledingstuk dat de spreker aantrekt in plaats van inpakt. Het is de bepaalde vorm van “jakke”. In “tage jakken på” wordt het jasje het voorwerp van het aantrekken.
i stedet for
“i stedet for” betekent als geheel “in plaats van” en geeft een alternatief aan: het jasje aantrekken in plaats van het in de koffer pakken. “i” betekent hier “in”, “sted” betekent “plaats” en “for” betekent “voor”; samen vormen ze deze vaste constructie. In “i stedet for at pakke den ned” wordt daarna de handeling genoemd die niet wordt uitgevoerd.
at
“at” is hier de infinitiefmarkeerder in “at pakke den ned” en betekent in het Nederlands “te”. Het leidt de handeling in die na “i stedet for” wordt genoemd. Je gebruikt het vóór een werkwoord in een infinitiefconstructie.
ned
“ned” is in “pakke den ned” een partikel dat aangeeft dat iets wordt opgeborgen of weggepakt. Samen betekent de uitdrukking dat het jasje in de bagage wordt gestopt. Je gebruikt het bij iets dat naar beneden of weg naar een opbergplaats gaat.
burde
“burde” betekent hier “zou moeten” en drukt een verwachting uit dat de voorgestelde oplossing helpt. In “Det burde hjælpe” gaat het om een waarschijnlijke uitkomst, niet om een harde opdracht. Je gebruikt het om een redelijke verwachting of aanbeveling uit te drukken.
hjælpe
“hjælpe” betekent hier “helpen” en verwijst naar het verminderen van het bagageprobleem. In “Det burde hjælpe” is de voorgestelde oplossing datgene wat zou moeten helpen. Je gebruikt het wanneer een handeling een probleem of situatie verbetert.
uden
“uden” betekent “zonder” en introduceert in “uden at åbne kufferten” een handeling die niet nodig is. Het wordt hier gevolgd door “at” en een werkwoord. Je gebruikt deze constructie om te zeggen dat iets gebeurt zonder een andere handeling.
hele
“hele” betekent in “det hele” “alles” of “het geheel”. Het maakt duidelijk dat de volledige inhoud of de volledige inpakhandeling bedoeld wordt. Je gebruikt “det hele” wanneer niets van het geheel wordt uitgezonderd.
under
“under” betekent hier “onder” en geeft aan dat het gewicht lager is dan de toegestane grens. In “under grænsen” is de limiet het vergelijkingspunt. Je gebruikt het bij waarden die beneden een grens blijven.
åbne
“åbne” betekent “openen” en beschrijft in “uden at åbne kufferten” de handeling die niet hoeft te gebeuren. Het staat na “at” als infinitief. Je gebruikt het bij het openen van een tas, deur of andere sluitbare plaats.
kufferten
“kufferten” betekent “de koffer” en verwijst naar de concrete koffer die bij de balie niet geopend hoeft te worden. Het is de bepaalde vorm van “kuffert”. In “åbne kufferten” is het de zaak die geopend zou worden.
ved
“ved” betekent hier “bij” en geeft de plaats van de handeling aan: bij de balie. In “ved skranken” verwijst het naar de plek waar reizigers worden geholpen. Je gebruikt het voor een locatie naast of bij een plaats of object.
skranken
“skranken” betekent “de balie”, hier de balie op de luchthaven. Het is de bepaalde vorm van “skranke”. In “ved skranken” geeft het aan waar de koffer niet geopend hoeft te worden.