Een gerichte pauze voor meer focus | Leer deens in het Nederlands

Danish lesson set in a contemporary Copenhagen everyday setting: At work, two adults pause spreadsheet work to take a short focused break and return with a clearer plan..

NL → DA / Niveau: B1

Over deze les

Met Een gerichte pauze voor meer focus oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

A

Jeg har siddet og stirret på dette regneark i næsten to timer.

Jai haa sèdə oh sde-a(d) po de-de rai-nə-aag ie nesn too tiemə. Ik staar al bijna twee uur naar dit spreadsheet.
B

Din koncentration er nok ved at forsvinde, selv om du bliver ved.

Dien kon-sen-tra-sjôon èr nog vee a(d) fo-svee-nə, sel om doe blie-a vee(d). Je concentratie neemt waarschijnlijk af, ook al blijf je doorgaan.
A

Mine øjne føles trætte, men jeg ville gerne blive færdig før frokost.

Mie-nə euinə feu-ləs tredə, men jai velə jè-ne blie-və fè-a-die feu-a froo-kost. Mijn ogen voelen moe aan, maar ik wilde het voor de lunch afmaken.
B

En kort pause kan måske hjælpe dig med at blive hurtigere færdig bagefter.

En koo-a(d) pau-sə ken mo-sgee jelbə dai me a(d) blie-və ho-a-dige fè-a-die bè-ef-tə. Een korte pauze kan je misschien helpen om daarna sneller klaar te zijn.
A

Måske burde jeg strække mig og hente vand i stedet for at tjekke min telefon.

Mo-sgee boe-a-dhə jai sdregə mai oh hen-də van ie sdee-də foo a(d) tsje-gə mien tele-foon. Misschien moet ik me uitrekken en water halen in plaats van op mijn telefoon te kijken.
B

Det ville hjælpe dine øjne og din krop med at hvile ordentligt.

De velə jelbə die-nə euinə oh dien groob me a(d) wie-lə oo-a(d)n-lie. Dat zou je ogen en je lichaam helpen om goed uit te rusten.
A

Lad os tage en kort pause og komme tilbage med en klarere plan.

Lè os tè-ə en koo-a(d) pau-sə oh komə te-lè me en klaa-rə-rə plèn. Laten we een korte pauze nemen en terugkomen met een duidelijker plan.
B

Når vi kommer tilbage, kan vi kun gennemgå rækkerne med problemer.

Noo wie komə te-lè, ken wie koen greu-nəm-goo rè-gə-nə me pro-blee-mə. Als we terug zijn, kunnen we alleen de rijen met problemen bekijken.
A

Det lyder mere fokuseret end at tvinge mig selv igennem det hele.

De luu-a mee-a fo-ko-see-a(d) en a(d) tvengə mai sel ie-gee-nəm de hee-lə. Dat klinkt doelgerichter dan mezelf door alles heen dwingen.
B

Så sætter vi en timer og starter med de rækker som det første.

Soo sè-də wie en tiemə oh sdaa-də me die rè-gə som de feu-a-sdə. Dan zetten we een timer en beginnen we eerst met die rijen.

Woord voor woord

Jeg “Jeg” betekent hier “ik” en is het onderwerp van de zin. Het verwijst naar de persoon die naar het spreadsheet kijkt.
har “har” is hier het hulpwerkwoord in “Jeg har siddet og stirret”. Samen met de volgende werkwoordsvormen verbindt het een eerder begonnen handeling met het heden.
siddet “siddet” is de vorm van “sidde” en betekent hier dat de spreker zittend bezig is geweest. In “har siddet og stirret” beschrijft het samen met “stirret” de activiteit.
og “og” betekent “en” en verbindt in “siddet og stirret” twee werkwoordelijke onderdelen. Het laat zien dat zitten en staren samen één activiteit vormen.
stirret “stirret” is de vorm van “stirre” en betekent hier aandachtig of langdurig kijken. Je gebruikt dit werkwoord in de vaste combinatie “stirre på” gevolgd door datgene waarnaar je kijkt.
på “på” hoort hier bij “stirret på dette regneark” en geeft aan waarnaar iemand kijkt. Een bruikbaar patroon is “stirre på + iets”.
dette “dette” betekent “dit” en verwijst naar iets dat dichtbij of op dat moment relevant is. Hier bepaalt het “regneark” nader: “dit spreadsheet”.
regneark “regneark” betekent “spreadsheet” of “rekenblad”. In “dette regneark” gaat het om het document waar de spreker al lange tijd naar kijkt.
i “i” geeft in “i næsten to timer” een tijdsduur aan: gedurende bijna twee uur. Een bruikbaar patroon is “i + tijdsduur”.
næsten “næsten” betekent “bijna” en geeft aan dat de genoemde tijd nog net niet volledig bereikt is. Het staat hier voor de tijdsaanduiding “to timer”.
timer “timer” betekent “uren” en noemt hier de duur van het staren. In “næsten to timer” wordt het gecombineerd met een getal om een tijdsduur aan te geven.
Din “Din” betekent “jouw” en verwijst naar de concentratie van de aangesproken persoon. De hoofdletter komt hier doordat het woord aan het begin van de zin staat.
koncentration “koncentration” betekent “concentratie” en is hier datgene waarvan wordt gezegd dat het waarschijnlijk afneemt. Het woord kan gebruikt worden voor mentale aandacht tijdens werk of studie.
er “er” betekent hier “is” en verbindt “Din koncentration” met de toestand die daarna wordt beschreven. In “er nok ved at forsvinde” gaat het om een toestand die waarschijnlijk aan het verdwijnen is.
nok “nok” betekent hier “waarschijnlijk” en maakt de uitspraak voorzichtig in plaats van absoluut. In deze zin drukt het een inschatting van de spreker uit.
ved “ved” maakt samen met “at forsvinde” de constructie “ved at forsvinde”, waarmee een handeling of verandering wordt voorgesteld als iets dat bezig is te gebeuren. Het betekent hier niet eenvoudigweg “bij”.
at “at” staat in “ved at forsvinde” voor het werkwoord dat volgt. Het is hier onderdeel van de constructie “ved at + werkwoord” en betekent niet “dat”.
forsvinde “forsvinde” betekent “verdwijnen” en beschrijft hier dat de concentratie minder wordt. Het staat na “ved at” in “ved at forsvinde”.
selv “selv” betekent hier “zelfs” en versterkt de daaropvolgende voorwaarde. Samen met “om” vormt het “selv om”, waarmee de spreker toegeeft dat iets zo is, maar toch een ander punt maakt.
om “om” maakt samen met “selv” de concessieve uitdrukking “selv om”: “ook al”. Het leidt de omstandigheid in dat de ander blijft doorgaan.
du “du” betekent “je” of “jij” en is het onderwerp van “du bliver ved”. Het verwijst naar de persoon tegen wie de spreker praat.
bliver “bliver” is de vorm van “blive” en betekent in “bliver ved” niet simpelweg “wordt”. Samen met “ved” betekent de uitdrukking dat iemand doorgaat met iets.
Mine “Mine” betekent “mijn” en hoort bij “øjne”. Het geeft aan dat de ogen van de spreker zijn.
øjne “øjne” betekent “ogen” en is datgene wat moe aanvoelt. In “Mine øjne” wordt het gekoppeld aan het bezittelijke “Mine”.
føles “føles” beschrijft hoe iets wordt ervaren of aanvoelt. In “Mine øjne føles trætte” zegt de spreker dat de ogen moe aanvoelen, niet dat iemand ze actief voelt.
trætte “trætte” betekent “moe” en beschrijft in deze zin de toestand van de ogen. Het staat na “føles” als beschrijving van hoe de ogen aanvoelen.
men “men” betekent “maar” en verbindt twee tegengestelde punten: de ogen zijn moe, maar de spreker wilde toch doorgaan. Het leidt de tegenstelling in.
ville “ville” is de vorm van “ville” en drukt in “ville gerne blive færdig” een wens of bedoeling uit. Samen met “gerne” maakt het duidelijk dat de spreker graag vóór de lunch klaar wilde zijn.
gerne “gerne” betekent hier “graag” en voegt bereidheid of een wens toe aan “ville”. De combinatie “ville gerne + werkwoord” is bruikbaar om te zeggen dat iemand iets graag wil doen.
blive “blive” betekent hier “worden” in de uitdrukking “blive færdig”: klaar worden of klaar zijn. Het staat als infinitief na “ville gerne”.
færdig “færdig” betekent “klaar” en beschrijft in “blive færdig” het gewenste eindresultaat van het werk. De uitdrukking kan gebruikt worden wanneer iemand een taak afrondt.
før “før” betekent hier “voor” en geeft een tijdsgrens aan. In “før frokost” betekent het dat de taak vóór de lunch klaar moet zijn.
frokost “frokost” betekent “lunch” en is hier het tijdstip waarvoor de spreker klaar wilde zijn. Het staat na “før” in de tijdsaanduiding “før frokost”.
En “En” betekent “een” en introduceert “kort pause”. De hoofdletter komt doordat het woord aan het begin van de zin staat.
kort “kort” betekent “kort” en beschrijft de duur van de pauze. In “En kort pause” staat het vóór het zelfstandig naamwoord.
pause “pause” betekent “pauze” en verwijst hier naar een korte onderbreking van het spreadsheetwerk. Het woord wordt gebruikt in “tage en kort pause”, een patroon voor een pauze nemen.
kan “kan” is de vorm van “kunne” en drukt hier mogelijkheid uit: een korte pauze kan helpen. Het staat vóór het infinitief “hjælpe”.
måske “måske” betekent “misschien” en maakt de voorspelling voorzichtig. In “kan måske hjælpe” wordt aangegeven dat hulp mogelijk is, maar niet zeker.
hjælpe “hjælpe” betekent “helpen” en staat hier na “kan”. Een bruikbaar patroon is “hjælpe nogen med at + werkwoord”, zoals in “hjælpe dig med at blive ...”.
dig “dig” betekent hier “je” of “jou” en is degene die geholpen wordt. Het is de objectsvorm die bij “du” hoort.
med “med” maakt samen met “hjælpe dig” de constructie “hjælpe dig med at blive ...”. Het geeft aan waarmee iemand geholpen wordt.
hurtigere “hurtigere” betekent “sneller” en beschrijft hier dat de spreker na de pauze sneller klaar kan zijn. Het vergelijkt de snelheid van het afronden met de huidige manier van werken.
bagefter “bagefter” betekent “daarna” of “achteraf” en verwijst hier naar de tijd na de pauze. Het staat aan het einde van “blive hurtigere færdig bagefter”.
burde “burde” betekent “zou moeten” en drukt hier een voorzichtige suggestie of overweging uit. In “burde jeg strække mig” vraagt de spreker zich af of dat een goede keuze is.
strække “strække” betekent “strekken” en staat na “burde”. In “strække mig” gaat het om het eigen lichaam strekken.
mig “mig” betekent “me” of “mij” en verwijst hier terug naar de spreker. In “strække mig” is het degene die zichzelf strekt.
hente “hente” betekent “halen” en staat als tweede werkwoord naast “strække mig”. Hier gaat het om water halen tijdens de pauze.
vand “vand” betekent “water” en is het directe object van “hente”. Het wordt hier genoemd als iets dat de spreker tijdens de pauze wil halen.
stedet “stedet” betekent letterlijk “de plaats”, maar staat hier in de vaste uitdrukking “i stedet for”. De volledige uitdrukking betekent “in plaats van” en introduceert de activiteit die niet gekozen wordt.
for “for” maakt samen met “i stedet” de uitdrukking “i stedet for”, die een alternatief of vervanging aangeeft. Hier wordt water halen en strekken geplaatst tegenover de telefoon controleren.
tjekke “tjekke” betekent “checken” en staat na “i stedet for at”. Hier gaat het om het controleren van de telefoon.
min “min” betekent “mijn” en geeft aan dat de telefoon van de spreker is. Het staat vóór “telefon”.
telefon “telefon” betekent “telefoon” en is het object van “tjekke”. De spreker wil de telefoon niet controleren tijdens de voorgestelde pauze.
Det “Det” betekent hier “dat” en verwijst naar de voorgestelde handelingen: strekken en water halen. De hoofdletter komt doordat het woord aan het begin van de zin staat.
dine “dine” betekent “jouw” en hoort hier bij “øjne”. Het verwijst naar de ogen van de aangesproken persoon.
krop “krop” betekent “lichaam” en wordt hier samen met de ogen genoemd als iets dat door de pauze kan rusten. Het staat na het bezittelijke “din” in de volledige zin.
hvile “hvile” betekent “rusten” en staat na “hjælpe ... med at”. Hier beschrijft het het gewenste herstel van de ogen en het lichaam.
ordentligt “ordentligt” betekent hier “goed” of “behoorlijk” en beschrijft hoe de ogen en het lichaam kunnen rusten. Het hoort bij het werkwoord “hvile”.
Lad “Lad” betekent hier “laten we” en begint de uitnodiging “Lad os tage ...”. Het wordt gebruikt om samen een voorstel te doen.
os “os” betekent “ons” en staat in “Lad os” voor de groep die samen iets gaat doen. De combinatie “Lad os + werkwoord” betekent “laten we + werkwoord”.
tage “tage” betekent hier “nemen” in “tage en kort pause”. Het staat na “Lad os” in een voorstel om samen een pauze te nemen.
komme “komme” betekent “komen” en staat als tweede werkwoord in “komme tilbage”. De volledige combinatie betekent terugkomen.
tilbage “tilbage” betekent “terug” en maakt samen met “komme” de uitdrukking “komme tilbage”. Hier verwijst het naar terugkeren naar het werk na de pauze.
klarere “klarere” betekent “duidelijker” en beschrijft het plan dat na de pauze beter afgebakend zal zijn. Het vergelijkt dit plan met het eerdere plan.
plan “plan” betekent “plan” en is hier het plan waarmee de twee personen na de pauze verder willen werken. In “med en klarere plan” beschrijft het een duidelijkere aanpak.
Når “Når” betekent hier “wanneer” en leidt de tijdsbepaling “Når vi kommer tilbage” in. Het geeft aan op welk moment de volgende actie plaatsvindt.
vi “vi” betekent “we” of “wij” en verwijst naar de twee personen samen. Het is het onderwerp van “kommer” en later ook van “kan”.
kun “kun” betekent “alleen” of “slechts” en beperkt wat ze zullen doornemen. Hier zullen ze niet alles bekijken, maar alleen de rijen met problemen.
gennemgå “gennemgå” betekent “doornemen” of “nalopen” en staat na “kan”. Het gaat hier om het systematisch bekijken van specifieke rijen in het spreadsheet.
rækkerne “rækkerne” betekent “de rijen” en verwijst naar de rijen in het spreadsheet. Het woord staat in “gennemgå rækkerne med problemer”.
problemer “problemer” betekent “problemen” en specificeert welke rijen bedoeld worden. In “rækkerne med problemer” zijn het de rijen waarin problemen staan.
lyder “lyder” is de vorm van “lyde” en betekent hier “klinkt”. In “Det lyder mere fokuseret” geeft het een beoordeling van het voorgestelde plan.
mere “mere” betekent “meer” en versterkt hier de vergelijking “mere fokuseret”. Het geeft aan dat de nieuwe aanpak een grotere mate van focus heeft.
fokuseret “fokuseret” betekent “gefocust” of “gericht” en beschrijft hoe de voorgestelde aanpak klinkt. Het staat in de vergelijking “mere fokuseret end ...”.
end “end” betekent “dan” en leidt in “mere fokuseret end” het tweede deel van een vergelijking in. Het vergelijkt de gerichte aanpak met jezelf door alles heen dwingen.
tvinge “tvinge” betekent “dwingen” en staat na “end at”. In “tvinge mig selv” gaat het om jezelf onder druk zetten om door te gaan.
igennem “igennem” betekent hier “doorheen” en hoort bij “tvinge mig selv igennem det hele”. De volledige uitdrukking beschrijft jezelf door al het werk heen dwingen.
hele “hele” betekent “hele” en staat in “det hele”, waarmee al het werk of alle onderdelen worden bedoeld. Het benadrukt dat de spreker niet slechts een deel bedoelt.
Så “Så” betekent hier “dan” en verbindt de conclusie met de volgende actie. De hoofdletter komt doordat het woord aan het begin van de zin staat.
sætter “sætter” is de vorm van “sætte” en betekent hier “zetten” in de combinatie “sætter en timer”. Het gaat om een timer instellen voor de geplande taak.
starter “starter” betekent “begint” en beschrijft de eerste werkactie na het instellen van de timer. In “starter med de rækker” geeft het aan waarmee ze beginnen.
de “de” verwijst hier naar de eerder genoemde probleemrijen. In “de rækker” betekent het dus “die rijen” en maakt het duidelijk welke rijen bedoeld zijn.
som “som” staat hier in de uitdrukking “som det første” en geeft de volgorde of manier aan waarin iets gebeurt. De volledige uitdrukking betekent “als eerste” of “om te beginnen”.
første “første” betekent “eerste” en staat in “som det første”. Samen verwijst deze uitdrukking naar de eerste stap: beginnen met die rijen.

Grammatica

ved at + infinitiv

Koncentrationen er ved at forsvinde.

kon-sen-tra-sjôon-en èr vee a(d) fo-svee-nə.

De concentratie staat op het punt te verdwijnen.

De constructie ved at + infinitief geeft aan dat iets op het punt staat te gebeuren of al bezig is.

selv om + bijzin

Selv om øjnene er trætte, bliver jeg ved.

sel om euinə-nə èr tredə, blie-a jai vee(d).

Ook al zijn de ogen moe, ik ga door.

Selv om leidt een bijzin in en betekent ‘ook al’; het drukt een tegenstelling of toegeving uit.

Deens woordenschat

blive færdig uitdrukking
blie-və fè-a-die klaar worden
bliver ved uitdrukking
blie-a vee(d) doorgaan
frokost zelfstandig naamwoord
froo-kost lunch
Geslacht
common
koncentration zelfstandig naamwoord
kon-sen-tra-sjôon concentratie
Geslacht
common
næsten bijwoord
nesn bijna
regneark zelfstandig naamwoord
rai-nə-aag spreadsheet
Geslacht
neuter

dette regneark

selv om voegwoord
sel om ook al
siddet werkwoord
sèdə zitten

har siddet

stirret werkwoord
sde-a(d) staren

og stirret

trætte bijvoeglijk naamwoord
tredə moe
ved at forsvinde uitdrukking
vee a(d) fo-svee-nə aan het verdwijnen zijn
øjne zelfstandig naamwoord
euinə ogen

Quiz

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

staren

Antwoord tonenstirret

zitten

Antwoord tonensiddet

bijna

Antwoord tonennæsten

ogen

Antwoord tonenøjne