Rustig reageren op geluid in de stille zone | Leer deens in het Nederlands

Danish lesson set in a contemporary Copenhagen everyday setting: In a library silent area, two adults decide how to politely respond when nearby people are talking..

NL → DA / Niveau: B1

Elke dag 10 minuten gratis

Ga verder met audiolessen in de app

Woorduitleg verschijnt automatisch synchroon met de audio.

Geen login · gesynchroniseerde vertalingen · afspelen met vergrendeld scherm

Kies je leertaal en open deze les in de app.

Audioles en woordnotities in de Kotobridge-app

Over deze les

Met Rustig reageren op geluid in de stille zone oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

A

Folkene bag os taler i stilleområdet.

Folguh-nuh bèè oes teeluh ie steluh-oomroo-eh. De mensen achter ons praten in de stille zone.
B

Det forstyrrer, men vi kan håndtere det høfligt.

Deh foh-streuh, men wie kèn hon-teer-uh deh heuf-lie. Het leidt af, maar we kunnen er beleefd mee omgaan.
A

Skal jeg tale med dem eller spørge bibliotekaren?

Sgèl jai teeluh meh dem elluh spøhr-uh biblio-teeg-aa-n? Zal ik met hen praten of de bibliothecaris vragen?
B

Prøv først at give dem en stille påmindelse, medmindre det føles ubehageligt.

Pruhv feurst eh kie-vuh dem en stelluh poo-men-uhl-suh, meh-men-uh deh feuluhs oe-bee-heh-lie. Geef ze eerst zachtjes een seintje, tenzij dat ongemakkelijk voelt.
A

Jeg kunne bede dem om at fortsætte samtalen udenfor.

Jai koen-uh bee-dhuh dem om eh foh-stèh-duh sem-teel-uh oe-dhen-fohr. Ik zou ze kunnen vragen om het gesprek buiten voort te zetten.
B

På den måde er det tydeligt uden at lyde uhøfligt.

Poo dehn moo-dhuh èh deh tuu-dhuh-lie oe-dhuhn eh luu-dhuh oe-heuf-lie. Zo blijft het duidelijk zonder onbeleefd te klinken.
A

Hvis de bliver ved med at tale, kan vi bede bibliotekaren om at gribe ind.

Vès die blie-vuh veh meh eh teeluh, kèn wie bee-dhuh biblio-teeg-aa-n om eh grie-vuh en. Als ze blijven praten, kunnen we de bibliothecaris vragen om in te grijpen.
B

På den måde bliver det ikke til en scene.

Poo dehn moo-dhuh blie-vuh deh eeg-uh tel en see-nuh. Zo wordt het geen scène.
A

Det vil jeg hellere gøre end at klage højlydt.

Deh vèl jai helluh keur-uh en eh klèè-uh hoi-luud. Dat doe ik liever dan luid te klagen.
B

Lad os spørge stille og roligt og så vende tilbage til at studere.

Lèh oes spøhr-uh stelluh oh roo-lie oh soo venuh teh-bèèluh tel eh stoe-teer-uh. Laten we het zachtjes vragen en daarna weer gaan studeren.

Uitleg van de zinnen

  1. Folkene bag os taler i stilleområdet.

    De mensen achter ons praten in de stille zone.

    Folkene
    de mensen
    bag os
    achter ons
    taler
    praten
    stilleområdet
    de stille zone
    Uitgebreide uitleg

    Folkene betekent hier “de mensen”. Het is de bepaalde meervoudsvorm van folk: de vorm verwijst dus naar een bekende of als groep bedoelde verzameling mensen. Vergelijk: folk = mensen/volk, folkene = de mensen. bag os betekent “achter ons”. bag is een voorzetsel met de ruimtelijke betekenis “achter”. os is de objectsvorm van het eerste meervoud: vi staat als onderwerp (“wij”), maar na een voorzetsel gebruik je os (“ons”). Voorbeeld: De står bag os. — “Ze staan achter ons.” taler betekent hier “praten”. Het is de tegenwoordige tijd van tale (“praten”): jeg taler = “ik praat”, de taler = “zij praten”. De tegenwoordige tijd kan zowel een handeling op dit moment als een algemene of lopende situatie uitdrukken; in deze zin gaat het om mensen die praten. stilleområdet betekent “de stille zone”. Het is een bepaald zelfstandig naamwoord: stilleområde betekent “stille zone” en stilleområdet betekent “de stille zone”. In het samengestelde woord beschrijft stille het soort gebied; het zelfstandig naamwoord is område (“gebied”), met de bepaalde uitgang in het volledige woord. Voorbeeld: Vi arbejder i et stilleområde. — “We werken in een stille zone.” Samen vormt Folkene bag os het onderwerp “de mensen achter ons”, en taler zegt wat zij doen. i stilleområdet geeft de plaats aan: “in de stille zone”. De volledige betekenis is daarom: “De mensen achter ons praten in de stille zone.”

  2. Det forstyrrer, men vi kan håndtere det høfligt.

    Het leidt af, maar we kunnen er beleefd mee omgaan.

    Det
    het
    forstyrrer
    leidt af; stoort
    vi kan
    we kunnen
    håndtere
    omgaan met; hanteren
    det
    het
    høfligt
    beleefd
    Uitgebreide uitleg

    Det staat hier aan het begin als onderwerp: “het/het [een eerder begrepen verschijnsel]”. De vorm det is een onzijdig enkelvoudig Deens voornaamwoord. De zin identificeert niet precies waarnaar het verwijst; de context maakt wel duidelijk dat er iets storends wordt bedoeld. Det kan ook in andere zinnen een andere grammaticale functie hebben, dus vertaal het niet altijd automatisch op dezelfde manier. forstyrrer betekent hier “leidt af” of “stoort”. Het is de tegenwoordige tijd van forstyrre: forstyrre – forstyrrer. De tegenwoordige tijd kan een huidige toestand of gebeurtenis uitdrukken. Voorbeeld: Støjen forstyrrer mig. — “Het lawaai leidt me af.” vi kan bestaat uit vi (“wij”) en kan (“kunnen”). kan is de tegenwoordige vorm van het modale werkwoord kunne en drukt hier mogelijkheid of vermogen uit. Na kan staat in het Deens rechtstreeks een infinitief, zonder een apart infinitiefwoord: vi kan håndtere = “wij kunnen omgaan met”. Het onderwerp van kan is dus vi, niet het eerdere det. håndtere is de infinitief en betekent hier “omgaan met” of “hanteren”. Het staat na het modale werkwoord kan; daarom krijgt het geen tegenwoordige-tijdsuitgang. Een bruikbaar patroon is kan + infinitief: Vi kan løse problemet. — “Wij kunnen het probleem oplossen.” Het tweede det is het lijdend voorwerp van håndtere: “het” in “ermee omgaan/het hanteren”. De vorm is opnieuw het onzijdige enkelvoudige voornaamwoord det. In deze vaste zin wordt niet nader bepaald welk concreet ding of welke concrete situatie ermee wordt bedoeld; de vertaling bevestigt alleen de lezing “ermee omgaan”. høfligt beschrijft hoe het omgaan gebeurt: “beleefd”. Het is hier een bijwoord. Het bijvoeglijk naamwoord is høflig; vergelijk høflig (gemeenschappelijk enkelvoud), høfligt (onzijdig enkelvoud of de bijwoordelijke vorm) en høflige (meervoud of bepaalde vorm). In deze zin bepaalt høfligt niet het geslacht van een zelfstandig naamwoord, maar wijst het op de manier van handelen. Voorbeeld: Hun svarer høfligt. — “Zij antwoordt beleefd.” Samen vormen de delen: Det forstyrrer = “Het leidt af”, men = “maar”, en vi kan håndtere det høfligt = “we kunnen er beleefd mee omgaan”. De volledige betekenis is dus: “Het leidt af, maar we kunnen er beleefd mee omgaan.”

  3. Skal jeg tale med dem eller spørge bibliotekaren?

    Zal ik met hen praten of de bibliothecaris vragen?

    Skal jeg
    zal ik
    tale
    praten
    med dem
    met hen
    spørge
    vragen
    bibliotekaren
    de bibliothecaris
    Uitgebreide uitleg

    Skal jeg bestaat uit skal + jeg. skal is de tegenwoordige vorm van skulle; in deze vraag drukt het uit: “zal/hoor ik …?”. jeg betekent “ik”. In een ja/nee-vraag staat het werkwoord vóór het onderwerp: Skal jeg ...? = “Zal ik ...?”. tale betekent hier “praten”. Het is de infinitief na skal; na een modaal werkwoord zoals skal komt in het Deens de infinitief zonder at. De vaste combinatie tale med + persoon betekent “met iemand praten”. Voorbeeld: Jeg taler med læreren. — “Ik praat met de leraar.” med dem betekent “met hen”. dem is de objectsvorm van de en wordt gebruikt voor een meervoudige persoon of groep na bijvoorbeeld med; het is niet de onderwerpvorm. De vertaling maakt hier de bedoelde verwijzing naar personen duidelijk. Vergelijk: De taler med mig. — “Zij praten met mij.” spørge betekent “vragen”. Ook dit is een infinitief die door skal wordt beheerst. In spørge bibliotekaren is bibliotekaren degene aan wie de vraag wordt gesteld: het Deens kan spørge + persoon gebruiken zonder een voorzetsel tussen het werkwoord en die persoon. Voorbeeld: Jeg spørger lægen. — “Ik vraag het aan de dokter.” bibliotekaren betekent “de bibliothecaris”. Het basiswoord is bibliotekar; de uitgang -en maakt het enkelvoud bepaald: bibliotekar = “een bibliothecaris”, bibliotekaren = “de bibliothecaris”. Het is dus dit zelfstandig naamwoord dat de bepaalde vorm draagt, niet spørge. De structuur is Skal jeg [tale med dem] eller [spørge bibliotekaren]?. eller betekent “of” en verbindt twee alternatieven. De vraag betekent als geheel: “Zal ik met hen praten of de bibliothecaris vragen?” Dezelfde keuze kan als patroon worden hergebruikt: Skal jeg [werkwoord] eller [werkwoord + persoon]?.

  4. Prøv først at give dem en stille påmindelse, medmindre det føles ubehageligt.

    Geef ze eerst zachtjes een seintje, tenzij dat ongemakkelijk voelt.

    Prøv
    probeer
    først
    eerst
    at give
    geven
    dem
    hen / ze
    stille
    zacht, rustig
    påmindelse
    herinnering als seintje
    medmindre
    tenzij
    det
    dat / het
    føles
    voelt aan
    ubehageligt
    ongemakkelijk
    Uitgebreide uitleg

    Prøv betekent hier “probeer” en is de gebiedende wijs van at prøve (“proberen”). De gebiedende wijs staat vaak aan het begin van een advies of verzoek. Vergelijk: Prøv igen. = “Probeer het opnieuw.” først betekent “eerst” en geeft de volgorde aan: deze handeling komt als eerste. In combinatie met het begin van de zin betekent Prøv først ...: “Probeer eerst ...”. at give bestaat uit het infinitiefmerkteken at en het werkwoord give (“geven”). De infinitiefreeks is give – giver – gav – givet. Na Prøv volgt deze infinitief om te zeggen wat iemand moet proberen te doen. Prøv at vente. betekent bijvoorbeeld: “Probeer te wachten.” dem is de schuine/voorwerpsvorm van het Deense derdepersoon meervoud en betekent hier “hen” of “ze”. De vorm verandert niet naar mannelijk of vrouwelijk enkelvoud, maar contrasteert met het onderwerpspaar de (“zij/ze”) – dem (“hen/hun”). De concrete personen waarnaar dem verwijst, worden in de aangeleverde zinnen niet uniek benoemd. stille betekent hier “zachtjes” of “op een rustige, weinig opvallende manier”. Het staat vóór påmindelse en beschrijft dus het soort herinnering/seintje dat wordt gegeven. Als bijwoord kan stille ook een handeling beschrijven, bijvoorbeeld Tal stille. = “Praat zachtjes.” påmindelse is een zelfstandig naamwoord met de betekenis “herinnering” of, in deze context, “seintje”. Het is een en-woord: en påmindelse; de bepaalde vorm is påmindelsen en het meervoud is påmindelser. De combinatie give en påmindelse betekent letterlijk een herinnering geven en wordt hier natuurlijk opgevat als iemand een seintje geven. medmindre is een voegwoord met de betekenis “tenzij”. Het introduceert de voorwaarde die de eerste aanbeveling begrenst. Een herbruikbaar patroon is Gør X, medmindre Y. = “Doe X, tenzij Y.” det is een Deens onzijdig voornaamwoord dat hier als onderwerp van de bijzin staat en in het Nederlands overeenkomt met “dat” of “het”. De vorm zelf identificeert niet zelfstandig precies waarnaar wordt verwezen; de zin beoordeelt de betreffende situatie als geheel. føles betekent hier “voelt aan” of “voelt”. Het is de tegenwoordige tijd van at føles; de vorm bevat de Deense -s-vorm die in deze uitdrukking een onpersoonlijke indruk of ervaring uitdrukt. In det føles ... gaat het om hoe iets aanvoelt, niet om iemand die bewust iets aan een ander laat voelen. Vergelijk: Det føles godt. = “Dat voelt goed.” ubehageligt betekent “ongemakkelijk” of “onaangenaam”. Het is de onzijdige vorm van het bijvoeglijk naamwoord ubehagelig, passend bij het onzijdige det in deze constructie. De vormen zijn bijvoorbeeld en ubehagelig situation en et ubehageligt øjeblik; het bijvoeglijk naamwoord krijgt dus de vorm die bij het zelfstandig naamwoord hoort. Samen vormt Prøv først at give dem en stille påmindelse de aanbeveling “Probeer hun eerst zachtjes een seintje te geven”. medmindre det føles ubehageligt voegt de uitzondering toe: “tenzij dat ongemakkelijk voelt”. De volledige betekenis is daarom: “Geef ze eerst zachtjes een seintje, tenzij dat ongemakkelijk voelt.”

  5. Jeg kunne bede dem om at fortsætte samtalen udenfor.

    Ik zou ze kunnen vragen om het gesprek buiten voort te zetten.

    Jeg kunne
    ik zou kunnen
    bede
    vragen
    dem
    ze / hen
    om at
    om te
    fortsætte
    voortzetten
    samtalen
    het gesprek
    udenfor
    buiten
    Uitgebreide uitleg

    Jeg kunne betekent hier “ik zou kunnen”: jeg is de eerste persoon enkelvoud en kunne is de vorm van kunne (“kunnen”) die in deze formulering een mogelijke handeling uitdrukt. In een andere context kan kunne ook eenvoudig “kon” betekenen; de vaste vertaling maakt hier de mogelijkheid “zou kunnen” duidelijk. bede betekent “vragen”. Het is de infinitief na het modale werkwoord kunne; na een modaal werkwoord staat in het Deens geen at vóór de volgende infinitief. Voorbeeld: Jeg kan hjælpe. — “Ik kan helpen.” dem is het object voor “ze/hen”: de personen die gevraagd zouden kunnen worden. Het is hier geen onderwerp, maar degene(n) tot wie het vragen gericht is. De vorm dem wordt gebruikt als objectvorm van het meervoudige persoonlijke voornaamwoord; de vaste vertaling ondersteunt hier “ze”. om at leidt het verzoek of de gevraagde handeling in: “om te”. Na bede geeft deze constructie weer wat iemand gevraagd wordt te doen. Patroon: bede nogen om at + infinitief — “iemand vragen om te + werkwoord”. Voorbeeld: Hun bad ham om at vente. — “Zij vroeg hem om te wachten.” fortsætte betekent “voortzetten” of “doorgaan”. Het is de infinitief na at in om at fortsætte. Voorbeeld: Vi fortsætter mødet. — “We zetten de vergadering voort.” samtalen betekent “het gesprek”. Het zelfstandig naamwoord is samtale (“gesprek”); -en markeert hier de bepaalde enkelvoudsvorm: “het gesprek”. De vorm zegt niet op zichzelf wie aan het gesprek deelnemen. udenfor betekent “buiten”. Het is hier een plaatsaanduiding bij het voortzetten van het gesprek: het gesprek zou buiten worden voortgezet. Voorbeeld: Børnene leger udenfor. — “De kinderen spelen buiten.” Samen vormen de delen: Jeg kunne bede dem = “ik zou hen kunnen vragen”, om at fortsætte samtalen = “om het gesprek voort te zetten”, en udenfor = “buiten”. De volledige betekenis is dus: “Ik zou ze kunnen vragen om het gesprek buiten voort te zetten.”

  6. På den måde er det tydeligt uden at lyde uhøfligt.

    Zo blijft het duidelijk zonder onbeleefd te klinken.

    På den måde
    op die manier
    tydeligt
    duidelijk
    uden at lyde
    zonder te klinken
    uhøfligt
    onbeleefd
    Uitgebreide uitleg

    På den måde betekent hier “op die manier”. Het is een herbruikbare manier om te verwijzen naar een eerder genoemde aanpak: På den måde ... = “Op die manier ...”. tydeligt betekent hier “duidelijk”. De vorm hoort bij het bijvoeglijk naamwoord tydelig; tydeligt is de vorm die bij het onzijdige det staat. Vergelijk: en tydelig besked = “een duidelijke boodschap”, maar et tydeligt svar = “een duidelijk antwoord”. In deze zin zegt det niet precies waarnaar het verwijst; de vaste vertaling ondersteunt wel de lezing “het blijft duidelijk”. uden at lyde betekent “zonder te klinken”. Na uden at staat de infinitief: lyde is de basisvorm en betekent hier “klinken” of “overkomen”. Het patroon uden at + infinitief geeft aan dat iets gebeurt zonder dat de genoemde handeling of indruk optreedt. Voorbeeld: Hun svarer uden at lyde vred. — “Ze antwoordt zonder boos te klinken.” uhøfligt betekent “onbeleefd”. Het hoort bij lyde: iets kan “onbeleefd klinken”. De basisvorm van het bijvoeglijk naamwoord is uhøflig; uhøfligt is de onzijdige vorm, zoals in Det lyder uhøfligt. — “Dat klinkt onbeleefd.” Het voorvoegsel u- vormt hier een betekenis met het tegenovergestelde van beleefd. Samen vormen de delen: På den måde (“op die manier”) + er det tydeligt (“blijft het duidelijk/is het duidelijk”) + uden at lyde uhøfligt (“zonder onbeleefd te klinken”). De volledige betekenis is dus: “Zo blijft het duidelijk zonder onbeleefd te klinken.”

  7. Hvis de bliver ved med at tale, kan vi bede bibliotekaren om at gribe ind.

    Als ze blijven praten, kunnen we de bibliothecaris vragen om in te grijpen.

    Hvis
    als
    bliver ved med at
    blijven doorgaan met
    tale
    praten
    kan vi
    kunnen we
    bede
    vragen
    bibliotekaren
    de bibliothecaris
    om at
    om te
    gribe ind
    ingrijpen
    Uitgebreide uitleg

    Hvis betekent hier ‘als’ en leidt een voorwaardelijke bijzin in. Het introduceert de voorwaarde: als iets gebeurt, volgt daarna de hoofdzin. bliver ved med at is een vaste constructie voor ‘blijven doorgaan met’. bliver is de tegenwoordige tijd van blive; de constructie gebruikt daarna med at plus een infinitief. Bijvoorbeeld: Hun bliver ved med at spørge. — ‘Zij blijft maar vragen.’ tale betekent hier ‘praten’. Dit is de infinitief na med at. De vorm is ook bruikbaar zonder die constructie, bijvoorbeeld na een modaal werkwoord: Vi kan tale. — ‘We kunnen praten.’ kan vi betekent ‘kunnen we’. kan is de tegenwoordige tijd van het modale werkwoord kunne; vi is het persoonlijke voornaamwoord ‘we’. Na een voorwaardelijke bijzin staat de hoofdzin hier met het werkwoord vóór het onderwerp: kan vi. bede betekent ‘vragen’ of ‘verzoeken’. Het is de infinitief van bede. Met een persoon als ontvanger en om at formuleert het Deens een verzoek om iets te doen: Vi beder hende om at vente. — ‘We vragen haar om te wachten.’ bibliotekaren betekent ‘de bibliothecaris’. bibliotekar is de onbepaalde enkelvoudsvorm; bibliotekaren is de bepaalde enkelvoudsvorm met het achtervoegsel -en. Het woord benoemt hier de persoon aan wie het verzoek wordt gericht. om at vormt hier samen met het volgende werkwoord de constructie ‘om te’. Na bede maakt deze combinatie duidelijk wat iemand gevraagd wordt te doen. Het is dus geen losse vertaling van alleen om; de betekenis ontstaat samen met bede en gribe ind. gribe ind betekent ‘ingrijpen’. Dit is een werkwoordelijke combinatie; gribe staat hier in de infinitief na at, en ind maakt deel uit van de combinatie. Bijvoorbeeld: Læreren må gribe ind. — ‘De leraar moet ingrijpen.’ De hele zin bestaat uit de voorwaarde Hvis de bliver ved med at tale — ‘Als ze blijven praten’ — en de hoofdzin kan vi bede bibliotekaren om at gribe ind — ‘kunnen we de bibliothecaris vragen om in te grijpen’. Samen betekent de zin: ‘Als ze blijven praten, kunnen we de bibliothecaris vragen om in te grijpen.’

  8. På den måde bliver det ikke til en scene.

    Zo wordt het geen scène.

    På den måde
    op die manier
    bliver
    wordt
    det
    het
    ikke
    niet
    til
    tot
    scene
    scène
    Uitgebreide uitleg

    På den måde betekent hier “op die manier”. Het is een vaste, herbruikbare manier om te verwijzen naar de wijze waarop iets gebeurt: På den måde lærer du hurtigere. — “Op die manier leer je sneller.” bliver is de tegenwoordige tijd van blive (“worden” of “blijven”). In deze zin hoort het samen met til bij de constructie blive til + zelfstandig naamwoord: iets ontwikkelt zich tot iets of loopt uit op iets. Blive kan ook “blijven” betekenen; de betekenis hangt af van de constructie en de context. det is hier een onzijdig enkelvoudig voornaamwoord met de betekenis “het”. In deze zin fungeert het als onderwerp van de constructie en hoeft het niet naar één eerder genoemd zelfstandig naamwoord te verwijzen. De vorm det legt op zichzelf geen specifiek referent in de context vast. In andere functies veranderen Deense persoonlijke voornaamwoorden wel naar grammaticaal geslacht of getal, bijvoorbeeld den, det en de; dat verandert de vorm hier niet. ikke is de ontkenning “niet”. Het ontkent hier het resultaat van bliver ... til: de situatie loopt niet uit op het genoemde resultaat. In deze hoofdzin staat ikke na het vervoegde werkwoord: bliver det ikke. til betekent hier “tot” binnen blive til. Het is dus niet alleen een los voorzetsel; met blive vormt het de constructie voor veranderen in of uitlopen op iets. Een vergelijkbaar voorbeeld is: Vandet bliver til is. — “Het water wordt ijs.” scene betekent “scène”. Na het onbepaalde lidwoord en blijft de enkelvoudsvorm scene staan; het woord zelf draagt hier geen zichtbare meervoudsuitgang. Het kan in andere contexten een scène in een toneelstuk of film aanduiden, maar hier gaat het volgens de vaste vertaling om een situatie die een scène wordt. Samen vormt de zin: På den måde + bliver det ikke til en scene: “Op die manier wordt het geen scène.” De eerste woordgroep geeft de manier aan; daarna beschrijft bliver ... til en scene het mogelijke resultaat, dat door ikke wordt ontkend. De zin zegt dus dat de gekozen manier voorkomt dat de situatie in een scène uitmondt.

  9. Det vil jeg hellere gøre end at klage højlydt.

    Dat doe ik liever dan luid te klagen.

    Det
    dat
    vil jeg
    wil ik
    hellere
    liever
    gøre
    doen
    end at
    dan ... te
    klage
    klagen
    højlydt
    luidop
    Uitgebreide uitleg

    Det betekent hier dat en is een zelfstandig voornaamwoord dat de handeling of keuze als geheel aanduidt. Het verwijst in deze zin niet noodzakelijk naar een genoemd zelfstandig naamwoord. vil jeg bevat de tegenwoordige vorm vil van ville en het onderwerp jeg (ik). In deze zin betekent vil niet simpelweg een toekomstige gebeurtenis, maar drukt het met hellere een voorkeur uit. Omdat Det vooraan staat, komt het werkwoord vóór het onderwerp: Det vil jeg .... hellere betekent liever en wordt gebruikt om een voorkeur te vergelijken. Een veelgebruikt patroon is vil ... hellere ... end ...: Ik wil liever ... dan .... gøre is de infinitief van gøre (doen). Na vil staat deze infinitief zonder extra infinitiefmarker: jeg vil gøre = ik wil doen. In deze zin slaat gøre samen met Det op de gekozen handeling. end at leidt het alternatief in waarmee de voorkeur wordt vergeleken: dan ... te. Het Deense at markeert hier de infinitief klage; het is dus niet het lidwoord een. klage is de infinitief (klagen, klagen) en betekent klagen. In end at klage wordt de niet-gekozen handeling genoemd: dan klagen. højlydt beschrijft hier de manier waarop men zou klagen: luidop of met luide stem. Het staat bij de handeling klage en maakt de vergelijking concreter. Als geheel betekent Det vil jeg hellere gøre end at klage højlydt.: Dat doe ik liever dan luid te klagen. De structuur is: Det (dat) + vil jeg hellere gøre (doe ik liever) + end at klage højlydt (dan luid te klagen).

  10. Lad os spørge stille og roligt og så vende tilbage til at studere.

    Laten we het zachtjes vragen en daarna weer gaan studeren.

    Lad os
    laten we
    spørge
    vragen
    stille og roligt
    rustig en kalm
    så
    daarna
    vende tilbage
    terugkeren
    studere
    studeren
    Uitgebreide uitleg

    Lad os is een vaste manier om een voorstel in de eerste persoon meervoud te formuleren: “laten we …”. Lad is hier de gebiedende wijs van lade (“laten”), gevolgd door os (“ons”). Het daaropvolgende werkwoord staat in de infinitief. Voorbeeld: Lad os gå. — “Laten we gaan.” spørge betekent hier “vragen”. Het is de infinitief die na Lad os komt. Dezelfde vorm kan in andere zinnen ook na een ander werkwoord of in een infinitiefconstructie staan; hier vormt hij samen met Lad os het voorgestelde handelen. Voorbeeld: Jeg vil spørge hende. — “Ik wil het haar vragen.” stille og roligt beschrijft de manier waarop het vragen gebeurt: rustig en zachtjes, zonder luidruchtigheid. Het is een vaste combinatie van twee bijwoorden; stille betekent hier “zachtjes/stil” en roligt “rustig”. Voorbeeld: Tal stille og roligt. — “Praat rustig en zachtjes.” så betekent hier “daarna” of “vervolgens”. Het ordent de tweede handeling na de eerste: eerst vragen, daarna terugkeren naar het studeren. Voorbeeld: Vi spiser, så går vi. — “We eten en daarna gaan we.” vende tilbage is een werkwoordelijke combinatie met de betekenis “terugkeren” of “teruggaan”. vende is de infinitief van “keren/draaien”, terwijl tilbage het teruggaan naar een eerder punt of een eerdere activiteit aangeeft. In deze zin wordt de bestemming verder uitgewerkt met til at studere: terugkeren naar het studeren. Voorbeeld: Hun vender tilbage til arbejdet. — “Zij keert terug naar het werk.” studere betekent “studeren”. Het staat na til at als infinitief in de uitdrukking vende tilbage til at studere, dus “terugkeren naar het studeren”. Voorbeeld: Efter pausen skal vi studere. — “Na de pauze gaan we studeren.” Samen ontstaat de structuur Lad os + infinitief: een voorstel om iets te doen. Eerst is de handeling spørge stille og roligt; så zet daarna de volgende stap in. vende tilbage til at studere betekent vervolgens dat men weer naar de activiteit van studeren overgaat. De volledige betekenis is daarom: “Laten we het zachtjes vragen en daarna weer gaan studeren.”

Grammatica

bliver ved med at + infinitiv

Folkene bliver ved med at klage højlydt.

Folguh-nuh blie-vuh veh meh eh klèè-uh hoi-luud.

De mensen blijven luid klagen.

bliver ved med at + infinitiv drukt uit dat een handeling doorgaat.

medmindre + bijzin

Bibliotekaren griber ind, medmindre folkene fortsætter samtalen udenfor.

Biblio-teeg-aa-n grie-buh en, meh-men-uh folguh-nuh foh-stèh-duh sem-teel-uh oe-dhen-fohr.

De bibliothecaris grijpt in, tenzij de mensen het gesprek buiten voortzetten.

medmindre leidt een voorwaarde in en betekent ‘tenzij’. De bijzin heeft een volledig werkwoord.

Deens woordenschat

bag voorzetsel
bèè achter
bede werkwoord
bee-dhuh vragen; verzoeken
bibliotekaren zelfstandig naamwoord
biblio-teeg-aa-n de bibliothecaris
folkene zelfstandig naamwoord
folguh-nuh de mensen
forstyrrer werkwoord
foh-streuh leidt af; stoort
høfligt bijwoord
heuf-lie beleefd
håndtere werkwoord
hon-teer-uh omgaan met; aanpakken
medmindre voegwoord
meh-men-uh tenzij
påmindelse zelfstandig naamwoord
poo-men-uhl-suh herinnering; seintje
samtalen zelfstandig naamwoord
sem-teel-uh het gesprek
stilleområdet zelfstandig naamwoord
steluh-oomroo-eh de stille zone
ubehageligt bijvoeglijk naamwoord
oe-bee-heh-lie ongemakkelijk

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

De mensen achter ons praten in de stille zone.

Antwoord tonenFolkene bag os taler i stilleområdet.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

omgaan met; aanpakken

Antwoord tonenhåndtere

tenzij

Antwoord tonenmedmindre

leidt af; stoort

Antwoord tonenforstyrrer

beleefd

Antwoord tonenhøfligt