De toon van een professionele e-mail controleren | Leer deens in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Kan du tjekke tonen i denne e-mail, før jeg sender den?

   Kun je de toon van deze e-mail controleren voordat ik hem verstuur?

   Kan du

   kun je

   tjekke

   controleren

   tonen

   toon

   denne

   deze

   e-mail

   e-mail

   før

   voordat

   jeg

   ik

   sender

   verstuur

   den

   hem

   Uitgebreide uitleg

   Kan du vormt hier een vraag met het modale werkwoord kan en het onderwerp du: “kun jij/kun je”. In een gewone hoofdvraag staat het werkwoord vóór het onderwerp. kan is de tegenwoordige vorm van kunne; het drukt hier mogelijkheid of bereidheid uit, niet een verplichting. Na een modaal werkwoord komt het volgende werkwoord in de infinitief. Tjekke is de infinitief “controleren, nakijken”. Het is een zelfstandig werkwoord en blijft na kan in deze vorm: kan tjekke. Een bruikbaar patroon is kan + persoon + infinitief, bijvoorbeeld: Kan du åbne døren? — “Kun je de deur openen?” Tonen betekent hier “de toon”. De vorm bestaat uit het zelfstandig naamwoord tone met de bepaalde uitgang -n: tone = “een toon”, tonen = “de toon”. De bepaalde vorm verwijst hier naar de toon als kenmerk van de e-mail; het is niet hetzelfde als het werkwoord “tonen”. Denne betekent “deze” en staat vóór het zelfstandig naamwoord. Het is de enkelvoudige vorm voor een gemeenschappelijk-geslachtwoord, zoals e-mail in denne e-mail. Het aanwijzende woord geeft nabijheid of identificatie aan; het betekent niet op zichzelf “één”. Een vergelijkbaar patroon is denne bog — “dit boek”. E-mail is het zelfstandig naamwoord “e-mail”. In denne e-mail vormt het samen met denne de bepaalde aanduiding “deze e-mail”. Het volgende gesprek bevestigt dat het om een professionele e-mail gaat, maar dat is aanvullende context en geen extra betekenis van het woord zelf. Før betekent hier “voordat” en leidt de bijzin før jeg sender den in. Het verbindt twee gebeurtenissen in de tijd: het controleren gebeurt eerder dan het versturen. Het kan ook in een korter patroon voorkomen, bijvoorbeeld før mødet — “voor de vergadering”; in deze zin introduceert het een volledige bijzin. Jeg is het persoonlijke voornaamwoord “ik”, hier het onderwerp van de bijzin. De spreker stelt zichzelf voor als degene die de e-mail zal versturen. Jeg is niet hetzelfde als het objectvoornaamwoord mig, zoals in Hun hjælper mig — “Zij helpt mij”. Sender betekent hier “verstuur”. Het is de tegenwoordige vorm van sende (“versturen”). De vorm sender kan in het Deens bij verschillende onderwerpen in de tegenwoordige tijd worden gebruikt; de persoon blijkt dus uit het onderwerp, hier jeg. In jeg sender den betekent de tegenwoordige vorm dat de verstuuractie als geplande of relevante handeling wordt voorgesteld. Den is hier het persoonlijke voornaamwoord in de objectrol, met de betekenis “hem” volgens de vaste vertaling. Het verwijst in deze zin naar de e-mail die eerder is genoemd: sender den = “hem versturen”. Als zelfstandig object staat den na het werkwoord; als bepalend woord vóór een zelfstandig naamwoord heeft den een andere functie, bijvoorbeeld den lange e-mail — “de lange e-mail”. Samen vormt Kan du tjekke tonen i denne e-mail de vraag “Kun je de toon in deze e-mail controleren?”. Før jeg sender den voegt de tijdsvoorwaarde toe: “voordat ik hem verstuur”. De volledige uiting vraagt dus of de aangesprokene de toon van deze e-mail wil of kan nakijken vóórdat de spreker de e-mail verstuurt.

2. Den er professionel, men indledningen virker lidt skarp.

   Hij is professioneel, maar de opening klinkt een beetje scherp.

   Den

   hij

   er

   is

   professionel

   professioneel

   men

   maar

   indledningen

   de opening

   virker

   klinkt / komt over

   lidt

   een beetje

   skarp

   scherp

   Uitgebreide uitleg

   Den is hier een derde-persoonspronomen in het enkelvoud. In de vaste vertaling wordt het als “hij” weergegeven; de context ondersteunt dat het om het eerder besproken onderwerp gaat. De vorm zelf drukt hier geen meervoud uit. er is de tegenwoordige tijd van at være (“zijn”): jeg er, du er, den er. Samen met professionel vormt het de beschrijving “is professioneel”. professionel betekent hier “professioneel”. Het is een bijvoeglijk naamwoord; dezelfde vorm kan na er ook bij andere enkelvoudige onderwerpen staan, bijvoorbeeld: Tonen er professionel. — “De toon is professioneel.” men betekent “maar” en verbindt twee mededelingen met een tegenstelling: eerst een positieve beoordeling, daarna een nuancering. indledningen betekent “de opening/inleiding”. Het basiswoord is indledning; -en maakt hiervan de bepaalde enkelvoudsvorm (“de opening”). Dit woord is hier het onderwerp van het tweede deel. virker is de tegenwoordige tijd van at virke. Hier betekent het “overkomen” of “klinken” in de zin van een indruk: de opening komt op een bepaalde manier over. Bijvoorbeeld: Det virker venligt. — “Dat komt vriendelijk over.” lidt betekent “een beetje” en verzacht de daaropvolgende beoordeling. Het geeft hier een kleine mate aan, niet een exacte hoeveelheid. skarp betekent hier “scherp”, als beschrijving van de indruk die de opening wekt. In deze context kan dat slaan op een toon die direct of streng overkomt; de zin specificeert niet verder welke nuance bedoeld is. De eerste helft, Den er professionel, zegt dat het eerder bedoelde onderwerp professioneel is. Men leidt een contrast in. In indledningen virker lidt skarp is indledningen het onderwerp, virker geeft de indruk weer, en lidt skarp verzacht de beoordeling. Samen betekent de volledige zin: “Hij is professioneel, maar de opening klinkt een beetje scherp.”

3. Jeg vil gerne minde dem om anmodningen uden at lyde utålmodig.

   Ik wil hen aan het verzoek herinneren zonder ongeduldig te klinken.

   Jeg vil gerne

   ik wil graag

   minde

   herinneren

   dem

   hen

   om

   aan

   anmodningen

   het verzoek

   uden at lyde

   zonder te klinken

   utålmodig

   ongeduldig

   Uitgebreide uitleg

   Jeg vil gerne betekent hier dat de spreker iets wil doen en dat graag of bereidwillig wil doen. vil is de tegenwoordige vorm van ville en drukt hier wil/intentie uit; gerne nuanceert die wens als “graag”. Na vil staat het volgende werkwoord in de infinitief: Jeg vil gerne skrive = “Ik wil graag schrijven”. minde is de infinitief “herinneren”. De bruikbare constructie is minde nogen om noget: iemand aan iets herinneren. In deze zin volgt het doel van de herinnering als dem om anmodningen. dem betekent hier “hen” en is het object van minde: de spreker wil deze personen aan iets herinneren. De vorm dem specificeert op zichzelf niet welke personen het zijn; die identiteit wordt in de gegeven zinnen niet verder vastgelegd. dem kan als objectsvorm naar personen verwijzen, terwijl de als onderwerp kan voorkomen: De skriver til dem = “Zij schrijven aan hen.” om hoort bij de vaste verbinding minde nogen om noget. In die verbinding leidt het in het Nederlands hetgene in waaraan iemand herinnerd wordt in: “aan”. Het is hier dus onderdeel van het patroon minde ... om .... anmodningen betekent hier “het verzoek”. De vorm is de bepaalde vorm van anmodning, dus “het verzoek” in plaats van onbepaald “een verzoek”. Het achtervoegsel -en draagt hier de bepaaldheid van dit zelfstandig naamwoord; dat is niet hetzelfde als een numerieke bewering over het aantal verzoeken. uden at lyde betekent “zonder te klinken”. uden at leidt een infinitiefconstructie in; lyde blijft daarom in de infinitief. Het patroon uden at + infinitief geeft aan dat iets gebeurt zonder dat de genoemde handeling of toestand erbij optreedt, bijvoorbeeld uden at stoppe = “zonder te stoppen”. utålmodig is een bijvoeglijk naamwoord met de betekenis “ongeduldig”. Het beschrijft hier hoe de spreker klinkt, niet rechtstreeks hoe de spreker handelt: lyde utålmodig = “ongeduldig klinken”. Het tegenovergestelde is tålmodig = “geduldig”. Samen vormt de zin het patroon Jeg vil gerne [werkwoord] [object] om [zaak] uden at [werkwoord] [bijvoeglijk naamwoord]: de spreker wil hen graag aan het verzoek herinneren zonder ongeduldig te klinken. De volledige betekenis is: “Ik wil hen aan het verzoek herinneren zonder ongeduldig te klinken.”

4. Prøv med en blødere indledning, hvor du skriver, at du følger op.

   Probeer een zachtere opening waarin je zegt dat je erop terugkomt.

   Prøv

   probeer

   blødere

   zachtere

   indledning

   opening

   skriver

   schrijft

   følger op

   erop terugkomt

   Uitgebreide uitleg

   Prøv is de gebiedende wijs van prøve (“proberen”). De vorm drukt hier een voorstel of verzoek uit: “Probeer …”. De Deense gebiedende wijs markeert op zichzelf geen persoon of aantal; dezelfde vorm kan dus tot één of meer aangesproken personen gericht zijn. In een gewone mededeling staat bijvoorbeeld Du prøver igen. — “Je probeert het opnieuw.” blødere is de vergrotende trap van blød (“zacht”). De reeks is blød – blødere – blødest: zacht – zachter – zachtst. Hier beschrijft blødere een indledning, dus een opening die zachter of minder scherp klinkt. Het is niet indledning dat deze vergelijking draagt. Voorbeeld: en blødere formulering — “een zachtere formulering”. indledning betekent “opening” of “inleiding”; het kan bijvoorbeeld het begin van een bericht of tekst zijn. Hier is het het zelfstandig naamwoord in de combinatie “een zachtere opening”. Voorbeeld: Indledningen er kort. — “De opening is kort.” skriver is de tegenwoordige tijd van skrive (“schrijven”). In deze bijzin gaat het om wat je in de opening formuleert; de vorm betekent hier “schrijft”, ook al vertaalt de vaste Nederlandse vertaling de handeling natuurlijker als “zegt”. Voorbeeld: Du skriver en kort besked. — “Je schrijft een kort bericht.” følger op is een vaste werkwoordelijke combinatie op basis van følge op (“opvolgen” of “ergens op terugkomen”). følger is de tegenwoordige tijd van følge, en op staat als afzonderlijk deel van de combinatie. In deze zin betekent de combinatie, overeenkomstig de vertaling en context, dat je op het eerdere verzoek of onderwerp terugkomt. Voorbeeld: Jeg følger op i morgen. — “Ik kom er morgen op terug.” Samen geeft Prøv med en blødere indledning het voorstel “Probeer een zachtere opening”. hvor leidt daarna een bijzin in met de betekenis “waarin”; du skriver zegt wat je daarin schrijft. De bijzin at du følger op is de inhoud: dat je erop terugkomt. Het geheel betekent daarom: “Probeer een zachtere opening waarin je zegt dat je erop terugkomt.”

5. Det lyder bedre. Er min anmodning tydelig nok?

   Dat klinkt beter. Is mijn verzoek duidelijk genoeg?

   Det

   dat

   lyder

   klinkt

   bedre

   beter

   Er

   is

   anmodning

   verzoek

   tydelig nok

   duidelijk genoeg

   Uitgebreide uitleg

   Det is hier een zelfstandig gebruikt voornaamwoord met de betekenis “dat”. Het verwijst naar iets dat al in het gesprek wordt besproken, zonder dat de vorm zelf het precieze referent benoemt. In het Deens kan det ook als onderwerp in andere zinsconstructies voorkomen; de concrete betekenis volgt uit de context. lyder is de tegenwoordige tijd van lyde (“klinken”). Het beschrijft hier hoe iets overkomt, niet hoe het letterlijk klinkt als geluid. Voorbeeld: Det lyder godt. — “Dat klinkt goed.” bedre is de vergrotende trap van god/godt: god/godt — bedre — bedst (“goed” — “beter” — “best”). In lyder bedre werkt bedre als bijwoord bij lyder en vergelijkt het de huidige indruk met een eerdere of andere indruk. Er is de tegenwoordige tijd van at være (“zijn”). In een ja-neevraag staat het werkwoord vóór het onderwerp: Er min anmodning ...? betekent letterlijk “Is mijn verzoek ...?” Dit is een andere woordvolgorde dan in een mededelende zin: Min anmodning er .... anmodning is een zelfstandig naamwoord met de betekenis “verzoek”. Het is een gemeenschappelijk-geslachtswoord: en anmodning, bepaald anmodningen, meervoud anmodninger. In deze zin is min het bezittelijke woord bij dit enkelvoudige zelfstandig naamwoord; samen betekenen min anmodning “mijn verzoek”. tydelig nok betekent “duidelijk genoeg”. Tydelig is het bijvoeglijk naamwoord “duidelijk”; bij een enkelvoudig gemeenschappelijk-geslachtswoord blijft de vorm hier tydelig. Vergelijk bijvoorbeeld et tydeligt svar (“een duidelijk antwoord”), waarbij tydeligt bij een onzijdig woord staat. Nok staat hier na het bijvoeglijk naamwoord en geeft de grens “voldoende” aan. Voorbeeld: Er forklaringen tydelig nok? — “Is de uitleg duidelijk genoeg?” De eerste zin bouwt op uit Det + lyder + bedre: “Dat klinkt beter.” Daarna vormt Er de vraaginversie, gevolgd door min anmodning (“mijn verzoek”) en tydelig nok (“duidelijk genoeg”): “Is mijn verzoek duidelijk genoeg?” De volledige uiting vraagt dus of het verzoek voldoende duidelijk is en zegt tegelijk dat iets, in vergelijking met eerder, beter overkomt.

6. Forklar det næste skridt i samme afsnit.

   Leg de volgende stap in dezelfde alinea uit.

   Forklar

   leg uit

   det

   het

   næste

   volgende

   skridt

   stap

   i

   in

   samme

   dezelfde

   afsnit

   alinea

   Uitgebreide uitleg

   Forklar is de gebiedende wijs van forklare (“uitleggen”). De vorm geeft hier een directe instructie aan de aangesprokene; in een Deense gebiedende zin staat het onderwerp meestal niet apart, en uit deze vorm alleen blijkt niet of één persoon, meerdere personen of een formeel aangesproken persoon bedoeld is. Vergelijk: Forklar ordet. — “Leg het woord uit.” det is hier de onzijdige enkelvoudsvorm van het bepaalde lidwoord vóór een bijvoeglijk naamwoord en zelfstandig naamwoord. In det næste skridt past het bij het onzijdige skridt; de keuze berust dus niet alleen op enkelvoud, maar ook op het grammaticale geslacht van skridt. næste betekent hier “volgende”. Het staat vóór skridt in de bepaalde nominale groep det næste skridt. Een bruikbaar contrast is det første skridt — “de eerste stap”; første en næste drukken allebei een plaats in een volgorde uit. skridt betekent “stap”. Het kan een letterlijke stap zijn, maar ook een stap in een proces of reeks. Hier gaat het om de volgende stap in een werkwijze. Voorbeeld: Det er et vigtigt skridt. — “Dat is een belangrijke stap.” i betekent hier “in” en introduceert de plaats of het kader waarin iets moet gebeuren. Voorbeeld: Skriv det i afsnittet. — “Schrijf het in de alinea.” samme betekent “dezelfde”. Het wijst op identiteit met iets dat al bekend of eerder genoemd is; het betekent niet simpelweg “een vergelijkbare”. In samme afsnit staat het rechtstreeks vóór het zelfstandig naamwoord, zonder een apart lidwoord ervoor. Voorbeeld: Brug samme eksempel. — “Gebruik hetzelfde voorbeeld.” afsnit betekent “alinea” of “paragraaf”. Het is een onzijdig zelfstandig naamwoord. In samme afsnit staat het na samme; dat is een andere nominale constructie dan det næste skridt, waarin det bij het onzijdige skridt hoort. Samen bestaat de zin uit de gebiedende wijs Forklar, het onderwerp van de uitleg det næste skridt, en de plaatsbepaling i samme afsnit. De volledige betekenis is: “Leg de volgende stap in dezelfde alinea uit.”

7. Jeg har også tilføjet ekstra kontekst nær slutningen.

   Ik heb aan het einde ook extra context toegevoegd.

   Jeg har

   ik heb

   også

   ook

   tilføjet

   toegevoegd

   ekstra

   extra

   kontekst

   context

   nær

   dicht bij; nabij

   slutningen

   het einde

   Uitgebreide uitleg

   Jeg har betekent hier “ik heb” en vormt samen met tilføjet de voltooide tijd. har is de tegenwoordige vorm van have bij jeg; tilføjet is het voltooid deelwoord van tilføje (“toevoegen”). In het Deens staat bij deze tijd het hulpwerkwoord vóór het voltooid deelwoord. Voorbeeld: Jeg har læst bogen. — “Ik heb het boek gelezen.” også betekent “ook”. Het voegt deze handeling toe aan iets anders dat al geldt. Voorbeeld: Hun kommer også. — “Zij komt ook.” tilføjet betekent in deze zin “toegevoegd”. Het verwijst naar het toevoegen van iets aan bestaand materiaal; de vorm is hier geen zelfstandig verleden tijdsverhaal, maar het voltooid deelwoord na har. Het basiswerkwoord is tilføje. ekstra betekent “extra” of “aanvullend”. Het beschrijft hier kontekst: er is aanvullende context toegevoegd. ekstra verandert in deze vorm niet mee met het zelfstandig naamwoord. kontekst betekent “context”. Het is hier het zelfstandig naamwoord dat als toegevoegd materiaal wordt genoemd. Het enkelvoud onbepaald is en kontekst; het meervoud onbepaald is kontekster, en het bepaalde meervoud is konteksterne. nær betekent “dicht bij” of “nabij” en geeft een plaats- of tijdsrelatie aan. In nær slutningen gaat het om een punt dicht bij het einde. Voorbeeld: Vi bor nær stationen. — “We wonen dicht bij het station.” slutningen betekent “het einde”. Dit is de bepaalde enkelvoudsvorm van slutning (“einde”): en slutning is “een einde” en slutningen is “het einde”. Samen met nær vormt het nær slutningen, letterlijk “dicht bij het einde”; in de vaste vertaling wordt dat hier weergegeven als “aan het einde”. Samen betekenen de delen: Jeg har + tilføjet = “ik heb toegevoegd”; også voegt “ook” toe; ekstra kontekst is “extra context”; en nær slutningen plaatst die toevoeging dicht bij het einde. De volledige betekenis is: “Ik heb aan het einde ook extra context toegevoegd.”

8. Konteksten er nyttig. Tjek modtagerlisten, før du sender den.

   De context is nuttig. Controleer de lijst met ontvangers voordat je hem verstuurt.

   Konteksten

   de context

   nyttig

   nuttig

   Tjek

   controleer

   modtagerlisten

   de lijst met ontvangers

   før du

   voordat je

   sender

   verstuur(t)

   den

   hem

   Uitgebreide uitleg

   Konteksten betekent hier “de context”. Het is de bepaalde vorm van kontekst: kontekst = context, konteksten = de context. De uitgang -en markeert bij dit zelfstandig naamwoord de bepaalde enkelvoudsvorm. nyttig betekent “nuttig” en beschrijft hier Konteksten. Het is de vorm voor een enkelvoudig gemeenschappelijk geslacht in deze predicatieve constructie. Vergelijk: nyttigt bij een onzijdig enkelvoudig woord en nyttige bij meervoud of een bepaalde naamwoordgroep wanneer de adjectiefvorm dat vereist. Voorbeeld: Det er nyttigt. — “Dat is nuttig.” Tjek betekent hier “controleer”. Dit is de gebiedende wijs van tjekke (“controleren”): tjekke → tjek. De gebiedende wijs gebruikt men voor een aansporing of instructie aan één of meer aangesproken personen; het onderwerp hoeft daarbij niet te worden uitgesproken. Voorbeeld: Tjek adressen. — “Controleer het adres.” modtagerlisten betekent “de lijst met ontvangers”. Het is een samenstelling van modtager (“ontvanger”) en liste (“lijst”), met de bepaalde enkelvoudsuitgang -en op het laatste deel: modtagerliste → modtagerlisten. Het is dus niet alleen “ontvanger”, maar de lijst als geheel. før du betekent “voordat je”. før leidt hier een tijdsbepalende bijzin in, en du is het persoonlijke voornaamwoord voor “je/jij”. Het patroon før du + werkwoord is bruikbaar in zinnen als før du går — “voordat je gaat”. sender betekent hier “versturen”. Het is de tegenwoordige tijd van sende (“sturen, versturen”): jeg sender, du sender; de vorm verandert hier dus niet tussen deze personen. In combinatie met før du vormt het før du sender: “voordat je verstuurt”. den betekent hier “hem” en verwijst naar modtagerlisten. Het is een zelfstandig gebruikt voornaamwoord voor een enkelvoudig woord van het gemeenschappelijke geslacht; het neemt niet zelf de vorm van het werkwoord over. In sender den staat het als lijdend voorwerp: “je verstuurt hem/de lijst”. Samen betekent de eerste zin Konteksten er nyttig: “De context is nuttig.” Daarna geeft Tjek modtagerlisten de instructie “Controleer de lijst met ontvangers”. De bijzin før du sender den bepaalt wanneer je dat moet doen: “voordat je hem verstuurt”. De volledige betekenis is daarom: “De context is nuttig. Controleer de lijst met ontvangers voordat je hem verstuurt.”

9. Det var let at overse. Den forkerte person var kommet med ved en fejl.

   Dat was makkelijk over het hoofd te zien. De verkeerde persoon was per ongeluk opgenomen.

   let

   makkelijk

   at overse

   over het hoofd zien

   Den

   deze/de (bepaald)

   forkerte

   verkeerde

   person

   persoon

   kommet med

   mee opgenomen

   ved en fejl

   per ongeluk

   Uitgebreide uitleg

   let betekent hier “makkelijk” in de betekenis dat iets weinig moeite kost. Het is het bijvoeglijk naamwoord let; in deze zin staat het als naamwoordelijk deel bij Det var. In het Deens blijft let in deze vorm gelijk bij een enkelvoudig onzijdig onderwerp; de meervouds- en bepaalde vorm is lette. at overse bestaat uit het infinitiefmerkteken at en het werkwoord overse, “iets niet opmerken” of “iets over het hoofd zien”. Het is dus niet hetzelfde als bewust negeren. Bijvoorbeeld: Hun overså fejlen. — “Zij zag de fout over het hoofd.” Na een constructie als Det var let volgt hier een infinitiefzin met at. Den staat vóór forkerte person als een bepaalde aanwijzende/bepalende vorm. In deze zin betekent de combinatie “de verkeerde persoon”; den wijst niet zelfstandig naar een concreet eerder genoemd persoon. Het Deens gebruikt den onder meer bij een enkelvoudig gemeenkleurig zelfstandig naamwoord, maar de precieze referent moet uit de context komen. forkerte betekent hier “verkeerde” en beschrijft person. De basisvorm is forkert. Na den krijgt het bijvoeglijk naamwoord in deze nominale groep de vorm forkerte: den forkerte person. De uitgang -e hoort dus bij forkerte, niet bij person. Ter vergelijking: en forkert person — “een verkeerde persoon”; den forkerte person — “de verkeerde persoon”. person betekent “persoon”. Het is een zelfstandig naamwoord van het gemeenschappelijke grammaticale geslacht. De bepaalde enkelvoudsvorm is personen: “de persoon”. In den forkerte person staat het echter in de onbepaalde vorm na de bepalende den, een patroon dat in het Deens veel voorkomt bij een beschrijving als “de verkeerde persoon”. kommet med drukt hier uit dat iemand in iets was meegenomen of opgenomen. kommet is het voltooid deelwoord van komme (“komen”); med voegt het idee van meegaan of inbegrepen zijn toe. In var kommet med staat var als verleden vorm van være en vormt het met het deelwoord een voltooid verleden tijd: de persoon was al opgenomen. Bijvoorbeeld: Han var kommet med på listen. — “Hij was op de lijst opgenomen.” ved en fejl is een vaste uitdrukking met de betekenis “per ongeluk” of “door een fout”. fejl betekent afzonderlijk “fout”; de volledige uitdrukking beschrijft hier de oorzaak van het opnemen, niet een doelbewuste handeling. Bijvoorbeeld: Hun sendte filen ved en fejl. — “Zij stuurde het bestand per ongeluk.” In de eerste zin vormt Det var let een onpersoonlijke beoordeling: “Het was makkelijk”. De daaropvolgende at overse benoemt wat makkelijk was: iets over het hoofd zien. In de tweede zin beschrijft Den forkerte person wie bedoeld wordt; var kommet med geeft aan dat die persoon al was opgenomen, en ved en fejl verklaart dat dit per ongeluk gebeurde. Samen betekent de volledige uiting: “Dat was makkelijk over het hoofd te zien. De verkeerde persoon was per ongeluk opgenomen.”

10. Fjern den person fra listen.

    Verwijder die persoon uit de lijst.

    Fjern

    verwijder

    den

    die

    person

    persoon

    fra

    uit

    listen

    de lijst

    Uitgebreide uitleg

    Fjern is de gebiedende wijs van fjerne (“verwijderen”). De vorm heeft hier geen zichtbaar onderwerp: de aangesproken persoon krijgt de opdracht iets te verwijderen. Een herbruikbaar patroon is Fjern X fra Y — “Verwijder X uit Y”. den betekent hier “die” en staat vóór het zelfstandig naamwoord person. person is een gemeenschappelijk-geslacht zelfstandig naamwoord met het onbepaalde lidwoord en: en person. Bij een enkelvoudig gemeenschappelijk-geslacht woord gebruikt het Deens den; vergelijk bij een onzijdig woord det en bij meervoud de. In deze context verwijst den person naar de bedoelde persoon; de voorafgaande context maakt in het bijzonder de verkeerde persoon relevant, maar het woord den zelf betekent niet “verkeerde”. fra betekent “uit” wanneer iets uit een plaats, verzameling of geheel wordt verwijderd. Het geeft hier de bron of plaats aan waaruit de persoon moet worden verwijderd. listen betekent “de lijst”. Het is de bepaalde enkelvoudsvorm van liste: en liste → listen. De uitgang -en markeert hier bepaaldheid, niet meervoud. Het vaste patroon fra listen betekent dus “uit de lijst”. Samen bestaat de zin uit de opdracht Fjern, het verwijderde element den person en de plaats waaruit dat element moet verdwijnen fra listen: “Verwijder die persoon uit de lijst.”

11. Så er e-mailen klar til at blive sendt.

    Dan is de e-mail klaar om te versturen.

    Så

    dan

    er

    is; bevindt zich in een toestand

    e-mailen

    de e-mail

    klar

    klaar

    til at

    om te

    blive sendt

    verstuurd worden

    Uitgebreide uitleg

    Så betekent hier dan en verbindt deze mededeling met wat eraan voorafgaat. Het kan in andere contexten ook een andere functie hebben, maar in deze zin geeft het de overgang naar de huidige toestand aan. er is de vorm van at være (zijn) voor de tegenwoordige tijd. In deze zin verbindt het het onderwerp met een toestand: de e-mail is klaar. Dezelfde vorm staat bijvoorbeeld in Hun er klar — Zij is klaar. e-mailen betekent hier de e-mail. De uitgang -en markeert in het Deens de bepaalde enkelvoudsvorm van dit zelfstandig naamwoord: e-mail = een e-mail of e-mail als onbepaalde vorm, e-mailen = de e-mail. Het is dus het zelfstandig naamwoord dat deze vorm draagt, niet het bijvoeglijk naamwoord. klar betekent klaar. Hier staat het als bijvoeglijk naamwoord na er en beschrijft het de toestand van e-mailen. De vorm contrasteert onder meer met klart, dat bij een onzijdig enkelvoudig zelfstandig naamwoord wordt gebruikt; klar is hier passend bij het grammaticale geslacht van e-mailen. Een voorbeeld is Dokumentet er klart — Het document is klaar. til at vormt hier samen met het werkwoord erna een constructie met de betekenis om te. Het leidt het doel of de bestemde handeling in: klaar om iets te doen. blive sendt betekent verstuurd worden. blive is de infinitief van at blive en helpt hier een passieve constructie te vormen. sendt is het voltooid deelwoord van at sende (sturen/versturen). In deze constructie ligt de nadruk op de e-mail die de handeling ondergaat, niet op degene die haar verstuurt. Vergelijk Brevet skal sendes — De brief moet verstuurd worden. Samen vormen de delen: Så (dan) + er (is) + e-mailen (de e-mail) + klar (klaar) + til at blive sendt (om verstuurd te worden). De volledige betekenis is: Dan is de e-mail klaar om te versturen.