Een restaurant kiezen met beperkingen | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Een restaurant kiezen met beperkingen oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Det er svært at vælge en restaurant, fordi vi har nogle få begrænsninger.

dee air svairdh uh velguh en res-to-rang, fuh-dee vee haa noo-luh be-grens-ning-uh. Een restaurant kiezen is lastig omdat we een paar beperkingen hebben.

Lad os først skrive behovene op: madmuligheder, støjniveau, afstand og komfort.

laed os feurst skrie-vuh beh-hoo-vuh-nuh op: meh-moo-lee-hay-dhuh, stui-nee-voo, af-dhensd oh kom-foord. Laten we eerst de behoeften op een rij zetten: opties voor eten, geluidsniveau, afstand en comfort.

Én person har brug for vegetariske muligheder, og en anden vil gerne sidde et roligt sted.

een pair-soon haa broo foo veh-guh-taa-ris-kuh moo-lee-hay-dhuh, oh en en-nuh vee gair-nuh say-dhuh eh roo-lee sdeh. Eén persoon heeft vegetarische opties nodig en een ander wil ergens rustig zitten.

Så ville et larmende burgersted ikke være et godt kompromis.

soo ve-luh eh laa-muh-nuh beur-guh-sdeh ee-guh vee-ruh eh god kom-proo-mis. Dan zou een lawaaierig burgerrestaurant geen goed compromis zijn.

Denne restaurant i nærheden har vegetariske retter og et roligere siddeområde.

den-uh res-to-rang ee nair-hay-dhuh-n haa veh-guh-taa-ris-kuh reh-dhuh oh eh roo-lee-uh say-dhuh-ohm-roo-uh. Dit restaurant in de buurt heeft vegetarische gerechten en een rustiger zitgedeelte.

Ville menuen fungere for hele gruppen?

ve-luh meh-noo-un fong-gair foo hay-luh groo-bun? Zou het menu geschikt zijn voor de hele groep?

Det ser enkelt nok ud, og siddepladserne virker komfortable.

dee sair eng-guld nok oo, oh say-dhuh-plehs-uh-nuh vair-guh kom-foor-duh-bluh. Het ziet er eenvoudig genoeg uit en de zitplaatsen lijken comfortabel.

Forklar så, hvorfor dette sted passer til gruppen, før du bekræfter det.

foor-klaa soo, vo-foor deh-dhuh sdeh peh-suh til groo-bun, feur doo beh-kref-duh dee. Leg dan uit waarom deze plek bij de groep past voordat je het bevestigt.

Jeg vil fortælle grunden og spørge, om nogen har en indvending.

yai vee feur-tel-luh groo-nuh-n oh sbeur-guh om noo-wuhn haa en en-vee-dheng. Ik zal de reden delen en vragen of iemand bezwaar heeft.

Klare grunde gør det mindre akavet senere.

klaa-ruh groo-nuh geur dee men-ruh ah-gehr-vuh say-nuh. Duidelijke redenen maken het later minder ongemakkelijk.

Woord voor woord

Det In “Det er svært at vælge en restaurant” verwijst “Det” niet naar een specifiek zelfstandig naamwoord, maar introduceert het onderwerp van de beoordeling. Deze vorm gebruik je ook in patronen zoals “Det er nemt at ...” wanneer je een activiteit beoordeelt.

er “er” betekent hier “is” en verbindt “Det” met de beschrijving “svært”. Je gebruikt deze vorm bijvoorbeeld in “Det er vigtigt at ...” om een algemene beoordeling te geven.

svært “svært” betekent hier dat iets moeilijk of lastig is; het beschrijft het kiezen van een restaurant. Een bruikbaar patroon is “Det er svært at ...”, bijvoorbeeld wanneer een beslissing ingewikkeld is.

at “at” leidt hier de infinitief “vælge” in en betekent in deze constructie “te”. Je gebruikt “at” na een beoordeling zoals “Det er svært at ...”.

vælge “vælge” betekent hier een restaurant selecteren uit verschillende mogelijkheden. Het staat na “at” in “at vælge en restaurant”; dezelfde vorm gebruik je voor andere keuzes, zoals “at vælge en menu”.

en “en” is hier het onbepaalde lidwoord voor “restaurant”: een restaurant. Je gebruikt het vóór een niet nader bepaald zelfstandig naamwoord, bijvoorbeeld in “en menu”.

restaurant “restaurant” verwijst hier naar de eetgelegenheid die de groep moet kiezen. Het woord kan direct na “en” staan, zoals in “en restaurant”, wanneer je over één nog niet gekozen restaurant spreekt.

fordi “fordi” betekent “omdat” en introduceert de reden voor de moeilijkheid. Je gebruikt het om een verklaring toe te voegen, zoals in “fordi vi har ...”.

vi “vi” betekent “wij” en verwijst hier naar de groep die samen een restaurant kiest. Gebruik deze vorm als onderwerp voor een handeling die de spreker samen met anderen uitvoert.

har “har” betekent hier “hebben”: de groep heeft enkele beperkingen. Je gebruikt “har” bijvoorbeeld met een zelfstandig naamwoord in “vi har behov” of “vi har tid”.

nogle “nogle” betekent hier “enkele” of “sommige” en verwijst naar een beperkt aantal beperkingen. Het staat vóór een meervoudig zelfstandig naamwoord, zoals in “nogle begrænsninger”.

få “få” betekent hier “weinig” of “een paar” en beperkt het aantal beperkingen. Samen met “nogle” vormt het “nogle få begrænsninger”; deze combinatie past wanneer het om een klein aantal gaat.

begrænsninger “begrænsninger” zijn de voorwaarden waarmee de groep rekening moet houden. In “nogle få begrænsninger” verwijst het naar concrete beperkingen bij de restaurantkeuze; je kunt het ook gebruiken voor andere voorwaarden bij een beslissing.

Lad os “Lad os” betekent hier “laten we” en vormt een voorstel om samen iets te doen. “Lad” draagt het idee van toestaan of voorstellen bij en “os” betekent “ons”; samen staat de uitdrukking vóór een handeling, zoals “Lad os først ...”.

først “først” betekent hier “eerst” en geeft aan dat het opsommen van de behoeften de eerste stap is. Je gebruikt het vaak om de volgorde van handelingen aan te geven, zoals in “Lad os først ...”.

skrive “skrive” betekent letterlijk “schrijven”, maar krijgt in “skrive behovene op” de functie “opschrijven” of “op een rij zetten”. Je kunt deze vorm gebruiken voor informatie die je noteert, bijvoorbeeld “skrive en liste”.

behovene “behovene” betekent “de behoeften” en verwijst hier naar wat de groepsleden nodig hebben. De vorm staat als object na “skrive ... op”; je gebruikt haar wanneer de behoeften al als een bepaalde verzameling worden besproken.

op “op” is hier een partikel in “skrive behovene op” en maakt duidelijk dat de behoeften worden genoteerd of geordend. Samen met een werkwoord vormt het een vaste handelingsuitdrukking; het hoort hier bij “skrive”.

madmuligheder “madmuligheder” betekent “voedselopties” of “mogelijkheden voor eten”. Het is een samenstelling die je kunt gebruiken wanneer je verschillende keuzes voor eten bespreekt, bijvoorbeeld bij het kiezen van een restaurant.

støjniveau “støjniveau” betekent “geluidsniveau” en verwijst hier naar hoe luid de omgeving van het restaurant is. Je gebruikt het woord wanneer je de hoeveelheid geluid op een plaats wilt beoordelen.

afstand “afstand” betekent “afstand” en is hier een criterium voor de keuze van het restaurant. Je kunt het gebruiken om te bespreken hoe ver een plaats van een persoon of locatie ligt.

og “og” betekent “en” en verbindt hier de opeenvolgende criteria in een opsomming. Je gebruikt het om woorden of woordgroepen gelijkwaardig aan elkaar te koppelen, zoals “afstand og komfort”.

komfort “komfort” betekent “comfort” en verwijst hier naar hoe aangenaam de zitplaatsen of omgeving voor de groep zijn. Het woord past wanneer je het gemak of welzijn tijdens een verblijf bespreekt.

Én “Én” betekent hier “één” en benadrukt dat het om één persoon gaat. De vorm staat vóór “person”; je kunt haar gebruiken om één specifiek lid van een groep tegenover anderen te onderscheiden.

person “person” betekent “persoon” en verwijst hier naar één lid van de groep. In “Én person” geeft het woord aan wie een bepaalde behoefte heeft.

brug for “har brug for” betekent als geheel “nodig hebben”. “brug” draagt hier het idee van behoefte bij en “for” verbindt die behoefte met wat nodig is; gebruik het patroon “have brug for + zelfstandig naamwoord”, zoals “har brug for vegetariske muligheder”.

vegetariske “vegetariske” betekent hier “vegetarische” en beschrijft de opties die geschikt zijn voor de persoon. Het staat vóór “muligheder”; je gebruikt deze vorm in een woordgroep zoals “vegetariske muligheder”.

muligheder “muligheder” betekent “mogelijkheden” of “opties”. In “vegetariske muligheder” verwijst het naar de verschillende vegetarische keuzes die een restaurant biedt; je kunt het ook gebruiken voor andere beschikbare keuzes.

anden “anden” betekent hier “een ander” en verwijst naar een tweede persoon naast “Én person”. In “en anden” gebruik je het om een ander lid van dezelfde groep aan te duiden.

vil “vil” betekent hier “wil” en drukt de wens van de tweede persoon uit om ergens rustig te zitten. Een veelgebruikt patroon is “vil gerne + infinitief”, zoals “vil gerne sidde”.

gerne “gerne” voegt aan “vil” de betekenis toe van iets graag of wel willen doen. Samen vormen “vil gerne” een beleefde manier om een voorkeur of wens uit te drukken, gevolgd door een infinitief.

sidde “sidde” betekent “zitten” en beschrijft hier de gewenste activiteit in het restaurant. Het staat na “vil gerne” in “vil gerne sidde”; hetzelfde patroon kan een andere gewenste handeling introduceren.

et “et” is hier het onbepaalde lidwoord bij “sted” en betekent “een”. Je gebruikt het vóór dit zelfstandig naamwoord in “et roligt sted” wanneer de plaats nog niet specifiek is bepaald.

roligt “roligt” betekent hier “rustig” en beschrijft de plaats waar de persoon wil zitten. In “et roligt sted” staat het in dezelfde woordgroep als “sted”; je kunt dit patroon gebruiken om een rustige locatie te beschrijven.

sted “sted” betekent “plaats” en verwijst hier naar een plek om in het restaurant te zitten. In “et roligt sted” geeft het een niet nader bepaalde zitlocatie aan.

Så “Så” betekent hier “dan” en verbindt de genoemde behoeften met de conclusie over een luid burgerrestaurant. Je gebruikt het om een gevolg of conclusie in te leiden, zoals in “Så ville ...”.

ville “ville” geeft hier een hypothetisch gevolg weer: het burgersted zou geen goed compromis zijn. In “Så ville ... ikke være ...” gebruik je de vorm om een veronderstelde uitkomst te beschrijven.

larmende “larmende” betekent hier “luidruchtig” en beschrijft het burgersted. Het staat vóór “burgersted”; je gebruikt het om een plaats of situatie met veel lawaai te karakteriseren.

burgersted “burgersted” betekent “burgerzaak” of “burgerrestaurant” en verwijst hier naar een mogelijke eetgelegenheid. Het is een concrete plaats die in deze context niet goed past bij de behoefte aan rust.

ikke “ikke” betekent “niet” en ontkent hier dat het burgersted een goed compromis zou zijn. Je plaatst het in deze zin vóór het werkwoordelijke deel “være et godt kompromis”.

være “være” betekent “zijn” en staat hier na “ville” in de hypothetische uitdrukking “ville ... være”. Je gebruikt deze infinitief na “ville” om een mogelijke toestand of beoordeling te beschrijven.

godt “godt” betekent hier “goed” en beoordeelt het burgersted als compromis. Het staat vóór “kompromis” in “et godt kompromis”; je gebruikt het om een oplossing positief te beoordelen.

kompromis “kompromis” betekent “compromis” en verwijst hier naar een oplossing die verschillende behoeften probeert te combineren. Je gebruikt het woord wanneer geen enkele keuze alle voorkeuren volledig volgt.

Denne “Denne” betekent “deze” en wijst naar het restaurant dat de spreker nu voorstelt. Het staat vóór “restaurant” om een specifieke optie in de buurt aan te wijzen.

i “i” betekent hier “in” als onderdeel van de uitdrukking “i nærheden”, die “in de buurt” betekent. Gebruik deze combinatie om aan te geven dat iets dichtbij is.

nærheden “nærheden” betekent hier “de omgeving” of “de nabijheid” en vormt samen met “i” de uitdrukking “i nærheden”. Die uitdrukking gebruik je om een plaats als dichtbij te beschrijven.

retter “retter” betekent “gerechten” en verwijst hier naar de afzonderlijke maaltijden die het restaurant aanbiedt. In “vegetariske retter” kun je aangeven welke gerechten aan een bepaalde eetbehoefte voldoen.

roligere “roligere” betekent hier “rustiger” en vergelijkt het zitgedeelte met een luidere of minder rustige mogelijkheid. Je gebruikt deze vorm wanneer je twee plaatsen of situaties op het gebied van rust met elkaar vergelijkt.

siddeområde “siddeområde” betekent “zitgedeelte” of “zitruimte” en verwijst naar een afgebakende plaats om te zitten. In combinatie met “roligere” beschrijft het een rustiger deel van het restaurant.

menuen “menuen” betekent “het menu” en verwijst hier naar het specifieke menu van het voorgestelde restaurant. De vorm staat als onderwerp in “Ville menuen fungere ...?” wanneer je vraagt of dit menu geschikt is.

fungere “fungere” betekent hier “werken” in de betekenis van geschikt zijn voor de groep. In “fungere for hele gruppen” vraag je of iets voor alle betrokkenen goed uitpakt.

for “for” betekent hier “voor” en verbindt “fungere” met de groep die door het menu bediend moet worden. Het patroon “fungere for + persoon of groep” gebruik je om geschiktheid aan te geven.

hele “hele” betekent “de hele” en benadrukt dat alle groepsleden worden meegenomen. Het staat vóór “gruppen” in “hele gruppen”; je gebruikt het om de volledige groep of hoeveelheid aan te duiden.

gruppen “gruppen” betekent “de groep” en verwijst hier naar alle mensen voor wie het restaurant wordt gekozen. In “for hele gruppen” geeft het aan voor wie het menu moet werken.

ser “ser” betekent hier niet eenvoudigweg “ziet”, maar maakt samen met “ud” deel uit van “Det ser enkelt nok ud”: het lijkt eenvoudig genoeg. Je gebruikt het patroon “ser ... ud” om een indruk van iets te beschrijven.

enkelt “enkelt” betekent hier “eenvoudig” en beschrijft de indruk die het menu of de keuze geeft. In “Det ser enkelt nok ud” wordt het gebruikt om iets als voldoende eenvoudig te beoordelen.

nok “nok” betekent hier “genoeg” of “voldoende” en verzacht de beoordeling “enkelt”. In “enkelt nok” gebruik je het om aan te geven dat iets aan een minimale verwachting voldoet.

ud “ud” is hier een partikel in de uitdrukking “ser enkelt nok ud”. Het helpt samen met “ser” om een indruk of uiterlijke beoordeling uit te drukken; gebruik de volledige woordvolgorde “ser ... ud”.

siddepladserne “siddepladserne” betekent “de zitplaatsen” en verwijst hier naar de plaatsen waar de groep kan zitten. De vorm is het onderwerp van “siddepladserne virker komfortable”; gebruik het bij het beoordelen van beschikbare zitplaatsen.

virker “virker” betekent hier “lijkt” of “komt over als” en geeft een indruk van de zitplaatsen. Een bruikbaar patroon is “virker + bijvoeglijk naamwoord”, zoals “virker komfortable”.

komfortable “komfortable” betekent “comfortabel” en beschrijft hier de zitplaatsen als aangenaam om te gebruiken. Je kunt deze vorm gebruiken om een positieve indruk van stoelen of andere voorzieningen te geven.

Forklar “Forklar” betekent “leg uit” en is hier een directe opdracht om de keuze te onderbouwen. Je gebruikt deze vorm wanneer je iemand vraagt de reden achter een beslissing duidelijk te maken.

hvorfor “hvorfor” betekent “waarom” en leidt hier de reden in waarom de plaats bij de groep past. Je gebruikt het aan het begin van een vraag of vóór een uitleg, zoals in “forklar, hvorfor ...”.

dette “dette” betekent “dit” en verwijst hier naar het voorgestelde restaurant of de voorgestelde plaats. In “dette sted” wijst het naar een specifieke optie die al in het gesprek aanwezig is.

passer “passer” betekent hier “past bij” of “is geschikt voor” en beschrijft de geschiktheid van de plaats voor de groep. Het staat in de vaste combinatie “passer til + persoon of groep”, zoals “passer til gruppen”.

til “til” betekent hier “bij” of “voor” als onderdeel van “passer til gruppen”. Het verbindt de geschikte plaats met de persoon of groep waarvoor zij geschikt is.

før “før” betekent “voordat” en geeft aan dat de uitleg voorafgaat aan de bevestiging. Je gebruikt het vóór een bijzin met een handeling die nog moet gebeuren, zoals “før du bekræfter det”.

du “du” betekent “jij” of “u” en verwijst hier naar de persoon die de keuze moet bevestigen. Het is het onderwerp van de bijzin “du bekræfter det”.

bekræfter “bekræfter” betekent hier “bevestigt” en verwijst naar het definitief goedkeuren van de restaurantkeuze. Je kunt het gebruiken voor het bevestigen van een beslissing, reservering of afspraak.

Jeg “Jeg” betekent “ik” en markeert de spreker als degene die de reden zal vertellen en de vraag zal stellen. Je gebruikt deze vorm als onderwerp wanneer je over je eigen handeling spreekt.

fortælle “fortælle” betekent hier “vertellen” of “meedelen” en verwijst naar het delen van de reden voor de keuze. In “vil fortælle grunden” staat het na “vil”; dit patroon gebruik je om te zeggen wat je van plan bent te vertellen.

grunden “grunden” betekent “de reden” en verwijst hier naar de reden waarom dit restaurant geschikt is. In “fortælle grunden” is het datgene wat de spreker aan de groep wil meedelen.

spørge “spørge” betekent “vragen” en verwijst hier naar het navragen van mogelijke bezwaren. Het staat na “vil” in “vil ... spørge”; je gebruikt het om een vraag aan iemand te richten.

om “om” betekent hier “of” en leidt een indirecte ja-neevraag in: of iemand bezwaar heeft. Je gebruikt het vóór een bijzin, zoals in “spørge, om nogen ...”.

nogen “nogen” betekent hier “iemand” en verwijst naar een willekeurig lid van de groep. In “om nogen har en indvending” gebruik je het om te vragen of er ten minste één persoon bezwaar heeft.

indvending “indvending” betekent hier “bezwaar” of “tegenwerping” tegen de voorgestelde keuze. In “har en indvending” vraag je of iemand een concreet probleem met het plan ziet.

Klare “Klare” betekent hier “duidelijke” en beschrijft de redenen die de keuze begrijpelijk maken. Het staat vóór “grunde”; je gebruikt het om redenen of uitleg als helder en goed te begrijpen te typeren.

grunde “grunde” betekent “redenen” en verwijst hier naar de argumenten voor de restaurantkeuze. In “Klare grunde” beschrijft het woord welke informatie latere ongemakkelijkheid kan verminderen.

gør “gør” betekent hier “maakt” en beschrijft het effect van duidelijke redenen op de situatie. Het staat in de constructie “gør det mindre akavet”, die je gebruikt om een verandering in een toestand of beoordeling uit te drukken.

mindre “mindre” betekent “minder” en geeft aan dat iets in kleinere mate aanwezig is. In “mindre akavet” verzacht het de ongemakkelijkheid; je kunt deze combinatie gebruiken voor andere eigenschappen die minder sterk worden.

akavet “akavet” betekent hier “ongemakkelijk” en verwijst naar de sociale situatie die later zou kunnen ontstaan. In “gør det mindre akavet” wordt het gebruikt om te zeggen dat een handeling een situatie comfortabeler maakt.

senere “senere” betekent “later” en verwijst hier naar een moment na de restaurantkeuze of bevestiging. Je gebruikt het om naar een later tijdstip of een volgende fase van een situatie te verwijzen.

Grammatica

-en / -ene: bestemt form

menuen og siddepladserne

meh-noo-un oh say-dhuh-plehs-uh-nuh

het menu en de zitplaatsen

In het Deens krijgt een zelfstandig naamwoord vaak een achtervoegsel in de bepaalde vorm: -en voor enkelvoud en -ene voor meervoud.

adjektiv + -ere: komparativ

et roligere sted

eh roo-lee-uh sdeh

een rustigere plek

De vergrotende trap wordt vaak gevormd met -ere achter het bijvoeglijk naamwoord: rolig → roligere.

Deens woordenschat

afstand zelfstandig naamwoord

af-dhensd afstand

støjniveau, afstand og komfort

begrænsninger zelfstandig naamwoord

be-grens-ning-uh beperkingen

vi har nogle få begrænsninger

behovene zelfstandig naamwoord

beh-hoo-vuh-nuh de behoeften

skrive behovene op

burgersted zelfstandig naamwoord

beur-guh-sdeh burgerrestaurant

et larmende burgersted

et roligt sted uitdrukking

eh roo-lee sdeh een rustige plek

sidde et roligt sted

komfort zelfstandig naamwoord

kom-foord comfort

afstand og komfort

kompromis zelfstandig naamwoord

kom-proo-mis compromis

et godt kompromis

larmende bijvoeglijk naamwoord

laa-muh-nuh lawaaierig

et larmende burgersted

madmuligheder zelfstandig naamwoord

meh-moo-lee-hay-dhuh voedselopties

madmuligheder, støjniveau, afstand og komfort

muligheder zelfstandig naamwoord

moo-lee-hay-dhuh mogelijkheden

vegetariske muligheder

støjniveau zelfstandig naamwoord

stui-nee-voo geluidsniveau

støjniveau, afstand og komfort

vegetariske bijvoeglijk naamwoord

veh-guh-taa-ris-kuh vegetarische

vegetariske muligheder

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Zou het menu geschikt zijn voor de hele groep?

Antwoord tonen

Ville menuen fungere for hele gruppen?

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

comfort

Antwoord tonen

komfort

mogelijkheden

Antwoord tonen

muligheder

vegetarische

Antwoord tonen

vegetariske

afstand

Antwoord tonen

afstand