Medicijninstructies veilig verduidelijken | Leer deens in het Nederlands

Over deze les

Met Medicijninstructies veilig verduidelijken oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het deens.

Dialoog

Jeg er ikke sikker på, at jeg forstår denne medicinetiket.

jai è egge segge poo, a jai fo-stoo-a denne mediesiene-tegeed Ik weet niet zeker of ik dit medicijnetiket begrijp.

Ring til apotekeren, før du tager den næste dosis.

reng tel apotege-ren, feu doe tee-a den nèsde doo-sis Bel de apotheker voordat je de volgende dosis inneemt.

Jeg vil også spørge, om jeg bør undgå bestemte fødevarer.

jai vel osse speu-a, om jai beu-a on-goo bestemde feu-de-vee-a Ik wil ook vragen of ik bepaalde voedingsmiddelen moet vermijden.

Det er værd at tjekke, især hvis etiketten nævner måltider.

de è ve-a a tsjegge, ie-see-a ves etiege-den nee-vne maal-tie-a Dat is de moeite waard om na te vragen, vooral als er op het etiket iets over maaltijden staat.

Jeg fik let hovedpine, efter at jeg havde taget den.

jai fek ledh hoo-we-pie-ne, efda a jai hè-dhe tee-ad den Ik kreeg lichte hoofdpijn nadat ik het had ingenomen.

Så bør jeg tage det op.

soo beu-a jai tee-a de ob Dus moet ik dat ter sprake brengen.

Spørg, om det kan være en bivirkning, og hvilke advarselstegn du skal holde øje med.

speu-a, om de kèn vee-a en bie-wea-gning, o welke adva-sel-stain doe skal holle eu-je medh Vraag of het een bijwerking kan zijn en op welke waarschuwingssignalen je moet letten.

Det føles risikabelt at gætte, især når det gælder medicin.

de feu-les rie-sie-ga-belt a kèdde, ie-see no de gèl-de mediesien Het voelt riskant om te gokken, vooral als het om medicijnen gaat.

En fagperson kan forklare risiciene tydeligere.

en fèw-pèrsoon kèn fo-klee-a rie-sie-sie-ne tuu-dhe-le-gee-a Een deskundige kan de risico's duidelijker uitleggen.

Jeg kan skrive spørgsmålene ned, før jeg ringer.

jai kèn sgri-we speu-a-smool-le-ne needh, feu jai reng-a Ik kan de vragen opschrijven voordat ik bel.

Det burde gøre telefonsamtalen lettere at følge.

de boa-de keu-a te-lee-fon-sam-tee-len le-da a feu-le Dat zou het telefoongesprek makkelijker te volgen moeten maken.

Woord voor woord

Jeg “Jeg” betekent hier “ik” en verwijst naar de spreker die de medicijnetiket niet zeker begrijpt. Gebruik “Jeg” als onderwerp wanneer je in het Deens over jezelf spreekt, bijvoorbeeld in een gesprek met een apotheker.

er “er” betekent hier “ben” in de mededeling over zekerheid. Het hoort bij de uitdrukking “er ikke sikker på, at ...”, die je kunt gebruiken om aan te geven dat je iets niet zeker weet, bijvoorbeeld tegen een deskundige.

ikke “ikke” maakt de zin ontkennend en betekent hier “niet”. In “er ikke sikker” staat het vóór het bijvoeglijke woord; gebruik “ikke” ook om een andere mededeling of handeling te ontkennen.

sikker “sikker” betekent hier “zeker” in de uitdrukking “ikke sikker på, at ...”. Deze uitdrukking is bruikbaar wanneer je twijfelt of je iets goed begrijpt, bijvoorbeeld informatie op een etiket.

på “på” hoort hier bij “sikker på, at ...” en draagt de betekenis “zeker van”. Gebruik in deze constructie “på” vóór datgene waarover je zekerheid of twijfel uitdrukt.

at “at” introduceert hier de inhoud van wat de spreker begrijpt in “sikker på, at ...”; later leidt “at” een infinitief in “at gætte” in. Gebruik het dus zowel voor een bijzin als vóór een infinitief wanneer de constructie dat vereist.

forstår “forstår” betekent hier “begrijp” en beschrijft begrijpen van de medicijnetiket. Het staat in “jeg forstår ...”; gebruik dezelfde vorm wanneer je zegt dat je iets begrijpt of niet begrijpt.

denne “denne” betekent hier “deze” en wijst naar de specifieke medicijnetiket. Gebruik “denne” vóór een zelfstandig naamwoord wanneer je iets nabij of specifiek aanwijst, zoals “denne medicinetiket”.

medicinetiket “medicinetiket” betekent hier “medicijnetiket”, de tekst met informatie op het medicijn. Je kunt het woord gebruiken wanneer je met een apotheker naar de instructies of waarschuwingen op een verpakking verwijst.

Ring “Ring” is hier een aansporing en betekent “bel”. Gebruik “Ring” aan het begin van een directe instructie wanneer iemand iemand anders telefonisch moet contacteren, zoals “Ring til apotekeren”.

til “til” hoort hier bij “Ring til apotekeren” en geeft aan wie je belt. Gebruik het in dit patroon vóór de persoon met wie je telefonisch contact wilt opnemen.

apotekeren “apotekeren” betekent hier “de apotheker”, de persoon die om uitleg over het medicijn kan worden gevraagd. Gebruik het in “Ring til apotekeren” wanneer je iemand adviseert de apotheker te bellen.

før “før” betekent hier “voordat” en geeft aan dat het bellen eerder moet gebeuren dan het innemen van de volgende dosis. Gebruik “før” om een handeling of gebeurtenis in de tijd vóór een andere te plaatsen.

du “du” betekent hier “je” en verwijst naar de persoon die de dosis moet innemen. Gebruik “du” als onderwerp wanneer je rechtstreeks tegen één persoon spreekt.

tager “tager” betekent hier “neemt” in “tager den næste dosis”. Het beschrijft het innemen van de dosis; gebruik deze vorm in een zin met “du” wanneer je over die handeling spreekt.

den “den” verwijst hier naar het eerder bedoelde medicijn en betekent ongeveer “het bedoelde middel”. In “den næste dosis” staat “den” ook als bepaald woord bij “dosis”; gebruik het om naar een specifiek mannelijk of gemeenschappelijk woord te verwijzen.

næste “næste” betekent hier “volgende” en specificeert de dosis die daarna moet worden ingenomen. Gebruik “næste” vóór een zelfstandig naamwoord voor de eerstvolgende persoon, gebeurtenis of hoeveelheid.

dosis “dosis” betekent hier “dosis”, de hoeveelheid medicijn die op een bepaald moment wordt ingenomen. Gebruik het bijvoorbeeld in “den næste dosis” wanneer je naar de volgende inname verwijst.

vil “vil” betekent hier “wil” en drukt de wens van de spreker uit om iets te vragen. Gebruik “Jeg vil ...” om een voornemen of wens te formuleren, bijvoorbeeld tegenover een apotheker.

også “også” betekent hier “ook” en voegt een extra vraag of wens toe aan wat al gezegd is. Gebruik het om aanvullende informatie of een extra handeling te noemen.

spørge “spørge” betekent hier “vragen” in “vil ... spørge”. Het staat na “vil”; gebruik “vil spørge” wanneer je zegt dat je iets wilt vragen.

om “om” betekent hier “of” en leidt de indirecte vraag in over het vermijden van bepaalde voedingsmiddelen. Gebruik “spørge, om ...” om te vragen of iets het geval is.

bør “bør” betekent hier “zou moeten” en geeft een aanbeveling of gepaste handeling aan. Gebruik “bør” vóór een infinitief, zoals in “bør undgå”, wanneer je vraagt of iemand iets beter kan vermijden.

undgå “undgå” betekent hier “vermijden” en heeft als object “bestemte fødevarer”. Gebruik “undgå” vóór datgene wat je niet moet eten, doen of tegenkomen.

bestemte “bestemte” betekent hier “bepaalde” en beperkt de voedingsmiddelen tot specifieke, nog niet genoemde soorten. Gebruik het vóór een zelfstandig naamwoord wanneer je naar enkele specifieke dingen verwijst.

fødevarer “fødevarer” betekent hier “voedingsmiddelen” en is datgene wat de spreker misschien moet vermijden. Gebruik het in vragen over eten en mogelijke combinaties met medicijnen.

Det “Det” betekent hier “dat” en verwijst naar het idee dat bepaalde informatie gecontroleerd moet worden. Dezelfde vorm verschijnt ook als “det” in “det kan være en bivirkning”, waar hij naar het eerder genoemde verschijnsel verwijst; gebruik “det er værd at ...” om iets de moeite van het doen waard te noemen.

værd “værd” draagt hier in “Det er værd at tjekke” de betekenis “de moeite waard”. Gebruik deze uitdrukking om aan te geven dat controleren, vragen of onderzoeken nuttig is.

tjekke “tjekke” betekent hier “controleren” of “nakijken” in “værd at tjekke”. Gebruik “tjekke” voor het controleren van informatie, bijvoorbeeld wat er op een medicijnetiket staat.

især “især” betekent hier “vooral” en legt extra nadruk op de situatie waarin het etiket maaltijden noemt. Gebruik het om één onderdeel van een groter onderwerp bijzonder te benadrukken.

hvis “hvis” betekent hier “als” en introduceert een voorwaarde: het controleren is vooral belangrijk wanneer het etiket maaltijden noemt. Gebruik “hvis” aan het begin of midden van een voorwaardelijke bijzin.

etiketten “etiketten” betekent hier “het etiket” en verwijst naar het medicijnetiket waarover al gesproken wordt. Gebruik deze vorm wanneer je verwijst naar een specifiek etiket dat informatie bevat.

nævner “nævner” betekent hier “noemt” en beschrijft wat de etiketten over maaltijden vermelden. Gebruik “nævner” met de genoemde informatie als object, bijvoorbeeld wanneer een tekst een waarschuwing noemt.

måltider “måltider” betekent hier “maaltijden” en is de informatie die mogelijk op het etiket wordt genoemd. Gebruik het woord bij vragen over de relatie tussen medicijngebruik en eten.

fik “fik” betekent hier “kreeg” in de mededeling dat de spreker hoofdpijn kreeg. Gebruik “fik” om in een vergelijkbare situatie te vertellen dat je een klacht of ander verschijnsel kreeg.

let “let” betekent hier “licht” en beschrijft dat de hoofdpijn mild was. Gebruik “let” vóór een klacht of ander verschijnsel wanneer je de ernst ervan als mild wilt aangeven.

hovedpine “hovedpine” betekent hier “hoofdpijn”, de klacht die na het innemen van het medicijn ontstond. Gebruik het woord wanneer je een apotheker of arts over deze klacht informeert.

efter “efter” betekent hier “nadat” en plaatst het innemen van het medicijn vóór het ontstaan van de hoofdpijn. Gebruik “efter” om een gebeurtenis te verbinden met wat daarna gebeurde.

havde “havde” betekent hier “had” in “havde taget den” en helpt aangeven dat het innemen al had plaatsgevonden. Gebruik het in een bijzin wanneer je een eerdere handeling beschrijft in relatie tot een andere gebeurtenis.

taget “taget” betekent hier “ingenomen” binnen “havde taget den”. Samen met “havde” beschrijft het dat de spreker het middel al had ingenomen; gebruik deze combinatie wanneer de volgorde van gebeurtenissen belangrijk is.

Så “Så” betekent hier “dus” en trekt een conclusie uit de genoemde hoofdpijn. De vorm komt ook als “så” voor in dezelfde betekenis; gebruik “Så ...” om van informatie naar een gevolgtrekking of volgende stap te gaan.

tage “tage” betekent in “tage det op” niet alleen letterlijk “nemen”, maar maakt met “det op” de uitdrukking “ter sprake brengen”. Gebruik het volledige patroon “tage det op” wanneer je een klacht of vraag in een gesprek wilt bespreken.

op “op” is hier onderdeel van “tage det op” en helpt de betekenis “ter sprake brengen” vormen. Gebruik “op” samen met “tage” en het onderwerp dat je wilt bespreken; laat het niet weg in deze uitdrukking.

Spørg “Spørg” is een directe instructie en betekent “vraag”. Gebruik “Spørg, om ...” wanneer je iemand adviseert om een deskundige naar een mogelijkheid of risico te vragen.

kan “kan” betekent hier “kan” en drukt de mogelijkheid uit dat iets een bijwerking is. Gebruik “kan” vóór een infinitief, zoals “kan være”, om een mogelijkheid of onzekerheid uit te drukken.

være “være” betekent hier “zijn” in “kan være en bivirkning”. Gebruik het na “kan” om te zeggen wat iets mogelijk is, bijvoorbeeld wat een klacht mogelijk kan zijn.

en “en” betekent hier “een” in “en bivirkning” en introduceert één mogelijke bijwerking. Gebruik “en” vóór een zelfstandig naamwoord wanneer je naar een niet nader bepaalde zaak of persoon verwijst.

bivirkning “bivirkning” betekent hier “bijwerking”, een ongewenst verschijnsel dat mogelijk door het medicijn komt. Gebruik het in vragen aan een apotheker of arts over klachten na medicijngebruik.

og “og” betekent hier “en” en verbindt de vraag over een mogelijke bijwerking met de vraag naar waarschuwingssignalen. Gebruik “og” om twee gelijkwaardige woorden, zinsdelen of vragen te verbinden.

hvilke “hvilke” betekent hier “welke” en vraagt om een selectie uit mogelijke waarschuwingssignalen. Gebruik “hvilke” vóór een meervoudig zelfstandig naamwoord wanneer je naar specifieke opties vraagt.

advarselstegn “advarselstegn” betekent hier “waarschuwingssignalen”, de verschijnselen waarop iemand moet letten. Gebruik het bij gezondheidsinformatie wanneer je wilt vragen welke symptomen dringend aandacht nodig hebben.

holde øje med “holde øje med” betekent hier “in de gaten houden” of “letten op”. In deze uitdrukking betekent “holde” houden, “øje” oog en “med” met; samen vormen ze de betekenis van aandachtig observeren. Gebruik het patroon “holde øje med + iets” wanneer je symptomen of andere signalen moet volgen.

føles “føles” betekent hier “voelt” en beschrijft hoe het voor de spreker aanvoelt om te gokken. Gebruik “det føles ...” om een persoonlijke indruk of ervaring te beschrijven, bijvoorbeeld dat iets moeilijk of riskant aanvoelt.

risikabelt “risikabelt” betekent hier “riskant” en beoordeelt gokken met medicijninformatie als onveilig. Gebruik het om een handeling of keuze te beschrijven waaraan mogelijk gevaar verbonden is.

gætte “gætte” betekent hier “gokken” of “raden” zonder zeker te weten wat juist is. Gebruik “at gætte” na “føles ...” om te zeggen dat raden in een bepaalde situatie riskant of onverstandig aanvoelt.

når “når” betekent hier “wanneer” of “als” in “når det gælder medicin”. De uitdrukking verwijst naar een onderwerp of situatie; gebruik “når det gælder + onderwerp” wanneer je zegt dat iets met dat onderwerp te maken heeft.

gælder “gælder” betekent hier “gaat om” in de vaste uitdrukking “når det gælder medicin”. Gebruik deze vorm om een onderwerp af te bakenen, bijvoorbeeld wanneer je over medicijngebruik in het algemeen spreekt.

medicin “medicin” betekent hier “medicijn” en vormt het onderwerp in “når det gælder medicin”. Gebruik het wanneer je in algemene zin over medicijnen of medicijngebruik spreekt.

fagperson “fagperson” betekent hier “deskundige” of “vakprofessional”, zoals een apotheker. Gebruik het voor iemand met professionele kennis die risico’s of instructies duidelijk kan uitleggen.

forklare “forklare” betekent hier “uitleggen” en beschrijft wat de deskundige met de risico’s kan doen. Gebruik het na “kan” en vóór de informatie die iemand begrijpelijk maakt, zoals “kan forklare risiciene”.

risiciene “risiciene” betekent hier “de risico’s” en verwijst naar de mogelijke gevaren van het medicijn. Gebruik het wanneer je naar specifieke risico’s verwijst die in het gesprek al relevant zijn.

tydeligere “tydeligere” betekent hier “duidelijker” en vergelijkt de uitleg van een deskundige met minder duidelijke uitleg. Gebruik het om aan te geven dat informatie begrijpelijker of helderder wordt uitgelegd.

skrive “skrive” betekent hier “schrijven” in “skrive spørgsmålene ned”. Samen met “ned” beschrijft het het noteren van de vragen; gebruik dit patroon wanneer je vragen of belangrijke informatie opschrijft.

spørgsmålene “spørgsmålene” betekent hier “de vragen” en verwijst naar de vragen die de spreker aan de apotheker wil stellen. Gebruik het wanneer het om specifieke, al bedoelde vragen gaat.

ned “ned” hoort hier bij “skrive ... ned” en geeft aan dat je iets noteert of opschrijft. Gebruik “ned” samen met “skrive” wanneer je informatie schriftelijk vastlegt.

ringer “ringer” betekent hier “belt” in “før jeg ringer”, dus voordat de spreker telefonisch contact opneemt. Gebruik deze vorm in een zin over jezelf wanneer je zegt dat je iemand gaat bellen.

burde “burde” betekent hier “zou moeten” en drukt een verwachte of waarschijnlijke uitkomst uit: het opschrijven van vragen maakt het gesprek waarschijnlijk gemakkelijker te volgen. Gebruik “burde” vóór een infinitief om zo’n verwachting of voorzichtige beoordeling te formuleren.

gøre “gøre” betekent hier “maken” in “gøre telefonsamtalen lettere”. Gebruik het in het patroon “gøre + iets + bijvoeglijk woord” wanneer een handeling ervoor zorgt dat iets gemakkelijker, duidelijker of anders wordt.

telefonsamtalen “telefonsamtalen” betekent hier “het telefoongesprek” en verwijst naar het geplande gesprek met de apotheker. Gebruik het wanneer je naar een specifiek telefonisch gesprek verwijst.

lettere “lettere” betekent hier “gemakkelijker” en beschrijft dat het gesprek eenvoudiger te volgen wordt door de vragen vooraf op te schrijven. Gebruik het in “gøre ... lettere” wanneer iets een taak of situatie minder moeilijk maakt.

følge “følge” betekent hier “volgen” in “lettere at følge”, namelijk het gesprek kunnen blijven begrijpen. Gebruik het in dit patroon wanneer je bedoelt dat iemand een gesprek, uitleg of redenering kan volgen.

Grammatica

skrive ... ned

skrive spørgsmålene ned

sgri-we speu-a-smool-le-ne needh

de vragen opschrijven

Het partikel ned staat na het lijdend voorwerp: skrive spørgsmålene ned.

tage ... op

tage det op

tee-a de ob

het ter sprake brengen

Bij dit vaste werkwoord staat op na het voornaamwoord: tage det op.

Deens woordenschat

apoteker zelfstandig naamwoord

apoteege apotheker apotekeren

Geslacht: common

bivirkning zelfstandig naamwoord

bie-wea-gning bijwerking

Geslacht: common

dosis zelfstandig naamwoord

doo-sis dosis

Geslacht: common

forstå werkwoord

fo-stoo-a begrijpen forstår

fødevare zelfstandig naamwoord

feu-de-vee-a voedingsmiddel fødevarer

Geslacht: common

hovedpine zelfstandig naamwoord

hoo-we-pie-ne hoofdpijn

Geslacht: common

medicinetiket zelfstandig naamwoord

mediesiene-tegeed medicijnetiket

Geslacht: common

måltid zelfstandig naamwoord

mool-tie maaltijd måltider

Geslacht: neuter

tage op uitdrukking

tee-a ob ter sprake brengen tage det op

Så bør jeg tage det op.

tjekke werkwoord

tsjegge controleren

undgå werkwoord

on-goo vermijden

værd bijvoeglijk naamwoord

ve-a de moeite waard

Det er værd at tjekke.

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Dus moet ik dat ter sprake brengen.

Antwoord tonen

Så bør jeg tage det op.

Een deskundige kan de risico's duidelijker uitleggen.

Antwoord tonen

En fagperson kan forklare risiciene tydeligere.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

controleren

Antwoord tonen

tjekke

apotheker

Antwoord tonen

apotekeren

de moeite waard

Antwoord tonen

værd

maaltijd

Antwoord tonen

måltider