Een tijdelijk lidmaatschapspauze aanvragen | Leer deens in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Jeg er nødt til at sætte mit medlemskab på pause, mens jeg kommer mig.

   Ik moet mijn lidmaatschap pauzeren terwijl ik herstel.

   Jeg er nødt til

   ik moet / ik ben genoodzaakt

   sætte … på pause

   pauzeren

   medlemskab

   lidmaatschap

   mens

   terwijl

   kommer mig

   herstellen

   Uitgebreide uitleg

   Jeg er nødt til betekent hier dat de spreker iets moet doen en geen vrije keuze heeft. De vaste constructie is at være nødt til at + infinitief: Jeg er nødt til at vente. = “Ik moet wachten.” nødt is hier de vorm in deze vaste uitdrukking; til wordt gevolgd door at en daarna de infinitief. sætte ... på pause betekent “op pauze zetten” of “pauzeren”. sætte is de infinitief; de tegenwoordige tijd is sætter. De woorden sætte en på pause vormen samen één onderbroken constructie, omdat mit medlemskab ertussen staat. Een herbruikbaar patroon is sætte [iets] på pause: Jeg sætter abonnementet på pause. = “Ik pauzeer het abonnement.” medlemskab betekent “lidmaatschap”. Het is een onzijdig zelfstandig naamwoord: et medlemskab; de bepaalde vorm is medlemskabet en het meervoud is medlemskaber. In deze zin staat mit ervoor: mit medlemskab = “mijn lidmaatschap”. mit is de bezittelijke vorm die bij een onzijdig enkelvoudig zelfstandig naamwoord hoort. mens leidt een bijzin in en betekent hier “terwijl”, dus het geeft aan dat twee situaties in dezelfde periode plaatsvinden. De bijzin staat in het Deens na mens met de gewone woordvolgorde van een mededelende bijzin. Voorbeeld: Hun læser, mens jeg laver mad. = “Zij leest terwijl ik kook.” kommer mig betekent hier “herstel”. Het werkwoord is komme sig, letterlijk een vaste combinatie met een reflexief voornaamwoord. kommer is de tegenwoordige tijd van komme; mig verwijst terug naar de spreker. Vergelijk: Jeg kommer mig efter sygdommen. = “Ik herstel van de ziekte.” Het reflexieve voornaamwoord verandert volgens de persoon: jeg kommer mig, maar du kommer dig. Samen vormen de delen: Jeg er nødt til (“ik moet”) + at sætte mit medlemskab på pause (“mijn lidmaatschap pauzeren”) + mens jeg kommer mig (“terwijl ik herstel”). De volledige betekenis is dus: “Ik moet mijn lidmaatschap pauzeren terwijl ik herstel.”

2. Du kan ansøge om en midlertidig pause med en kort formular.

   Je kunt met een kort formulier een tijdelijke bevriezing aanvragen.

   Du kan

   je kunt

   ansøge om

   aanvragen

   midlertidig

   tijdelijk

   pause

   pauze

   kort

   kort

   formular

   formulier

   Uitgebreide uitleg

   Du kan betekent hier dat de aangesprokene iets kan of de mogelijkheid heeft om het te doen. Du is de tweede persoon enkelvoud. kan is de tegenwoordige vorm van kunne; bij een modaal werkwoord volgt het volgende werkwoord in de infinitief, zonder at. Voorbeeld: Jeg kan ansøge. — Ik kan aanvragen. ansøge om is de vaste combinatie voor iets aanvragen. Het werkwoord staat hier in de infinitief na kan. De vormen zijn ansøge, ansøger, ansøgte, har ansøgt. Het voorzetsel om hoort bij deze combinatie: ansøge om en pause betekent een pauze aanvragen, niet alleen algemeen “aanvragen”. midlertidig betekent hier dat de pauze niet permanent is. Het is de onbepaalde enkelvoudsvorm bij het gemeenschappelijke geslacht in en midlertidig pause. Andere vormen zijn midlertidigt bij een onzijdig enkelvoudig zelfstandig naamwoord en midlertidige in het meervoud of bij bepaaldheid. Voorbeeld: en midlertidig ændring — een tijdelijke verandering. pause is hier een zelfstandig naamwoord voor een onderbreking of tijdelijke stopzetting. Het is een en-woord: en pause; het meervoud is pauser. In deze zin gaat het, volgens de vertaling, om een tijdelijke bevriezing of stopzetting die kan worden aangevraagd. kort beschrijft hier formular: een formulier met weinig lengte of inhoud. Omdat formular een en-woord is en enkelvoudig en onbepaald staat, is de vorm kort; bij een onzijdig enkelvoud staat kort eveneens zonder extra uitgang, terwijl het meervoud of de bepaalde vorm korte heeft. De vergelijking is kort — kortere — kortest. Voorbeeld: en kort besked — een kort bericht. formular betekent een formulier, dus een document dat je invult of gebruikt om informatie aan te leveren. Het is een en-woord: en formular; het meervoud is formularer. In med en kort formular geeft med het middel aan: de aanvraag gebeurt met behulp van een kort formulier. Samen bestaat de zin uit Du kan + ansøge om + en midlertidig pause + med en kort formular. De betekenis is: je kunt een tijdelijke pauze aanvragen met behulp van een kort formulier. De woordvolgorde zet het middel met med en kort formular achter de aangevraagde zaak.

3. Jeg kan godt fremlægge dokumentation, men jeg vil helst holde oplysningerne private.

   Ik kan documentatie aanleveren, maar ik houd de details liever privé.

   Jeg kan

   ik kan

   godt

   wel degelijk; best

   fremlægge

   aanleveren; presenteren

   dokumentation

   documentatie

   men

   maar

   jeg vil

   ik wil

   helst

   het liefst

   holde

   houden

   oplysningerne

   de informatie; de details

   private

   privé

   Uitgebreide uitleg

   Jeg kan betekent hier “ik kan”: jeg is de eerste persoon enkelvoud (“ik”) en kan is de tegenwoordige vorm van kunne (“kunnen”). Na kan staat het volgende werkwoord in de infinitief zonder at, zoals in kan fremlægge. Voorbeeld: Jeg kan hjælpe. — “Ik kan helpen.” godt betekent hier niet “goed” als beschrijving van een handeling. In kan godt versterkt het de bevestiging: de spreker kan dit inderdaad of zonder bezwaar doen. Voorbeeld: Det kan godt vente. — “Dat kan best wachten.” fremlægge betekent hier documentatie aanleveren of presenteren. Het is de infinitief na het modale werkwoord kan; de vorm zelf geeft dus geen persoon of tijd aan. Voorbeeld: Hun kan fremlægge beviset. — “Zij kan het bewijs aanleveren.” dokumentation is een zelfstandig naamwoord voor documentatie of ondersteunend materiaal. Het wordt hier zonder zichtbaar lidwoord gebruikt als algemeen of niet-afgebakend begrip. Voorbeeld: Vi mangler dokumentation. — “We missen documentatie.” men verbindt twee delen met een tegenstelling en betekent “maar”. Het tweede deel beperkt of contrasteert met wat in het eerste deel wordt gezegd. jeg vil bestaat uit jeg (“ik”) en de tegenwoordige vorm vil van ville. In deze zin drukt vil samen met helst een voorkeur uit. Na vil staat, net als na kan, een infinitief zonder at: vil holde. Voorbeeld: Jeg vil vente. — “Ik wil wachten.” helst betekent “het liefst” of “liever” en drukt hier de voorkeur van de spreker uit. Het is de sterkste vorm in de reeks gerne (“graag”), hellere (“liever”) en helst (“het liefst”); hellere wordt vaak gebruikt bij een vergelijking tussen mogelijkheden. Voorbeeld: Jeg vil helst blive hjemme. — “Ik blijf het liefst thuis.” holde betekent hier “houden” in de constructie holde noget privat: iets privé houden, dus niet openbaar maken. Het is de infinitief van holde en volgt hier op vil. Voorbeeld: De holder døren lukket. — “Ze houden de deur gesloten.” oplysningerne betekent hier “de informatie” of, volgens de vaste vertaling, “de details”. Het is de bepaalde meervoudsvorm van oplysning: oplysning — “informatiegegeven”, oplysninger — “informatiegegevens”, oplysningerne — “de informatiegegevens”. De uitgang -ne markeert hier het bepaalde meervoud. private betekent “privé” of “vertrouwelijk”. Het bijvoeglijk naamwoord staat hier na holde als aanvulling die de toestand van oplysningerne beschrijft. Private is de meervoudsvorm die overeenkomt met oplysningerne; de bepaaldheid van het zelfstandig naamwoord is niet op zichzelf de reden voor deze vorm. Vergelijk in een enkelvoudig voorbeeld: Jeg holder oplysningen privat. — “Ik houd de informatie privé.” Samen vormen Jeg kan godt fremlægge dokumentation en men jeg vil helst holde oplysningerne private de betekenis: “Ik kan documentatie aanleveren, maar ik houd de details liever privé.” De eerste helft zegt dat de spreker de documentatie kan aanleveren; men leidt de tegenstelling in, en vil helst holde ... private geeft de voorkeur aan om de informatie privé te houden.

4. På formularen er der kun brug for en grundlæggende bekræftelse, ikke detaljer om din diagnose.

   Op het formulier is alleen een eenvoudige bevestiging nodig, geen details over je diagnose.

   formularen

   het formulier

   kun

   alleen

   brug for

   nodig hebben

   grundlæggende

   eenvoudig; fundamenteel

   bekræftelse

   bevestiging

   ikke

   niet

   detaljer

   details

   diagnose

   diagnose

   Uitgebreide uitleg

   formularen is de bepaalde vorm van formular, dus: “het formulier”. De uitgang -en markeert hier de bepaalde enkelvoudsvorm. Een bruikbaar patroon is på formularen = “op het formulier”; på geeft in deze context de plaats of het document aan. kun beperkt de uitspraak: alleen dit, en niets meer binnen de bedoelde tegenstelling. Het staat vóór brug for, waardoor de beperking betrekking heeft op wat nodig is. brug for is een vaste constructie voor “nodig hebben”. In deze zin staat zij in de onpersoonlijke vorm der er brug for ...: letterlijk wordt aangegeven dat er behoefte aan iets is. Het Deense have brug for betekent daarentegen “iets nodig hebben” met een expliciete persoon als onderwerp. Voorbeeld: Jeg har brug for hjælp. — “Ik heb hulp nodig.” grundlæggende betekent hier dat de bevestiging eenvoudig en beperkt is tot de basis. Het is een bijvoeglijk naamwoord bij bekræftelse; de vorm verandert hier niet zichtbaar door het onbepaalde enkelvoudige zelfstandig naamwoord. De gewone tegenstelling is detaljeret (“gedetailleerd”), maar die tegenstelling wordt in deze zin vooral door ikke detaljer uitgewerkt. bekræftelse is een bevestiging of verificatie. Het zelfstandig naamwoord hangt samen met het werkwoord bekræfte (“bevestigen”), maar de waargenomen vorm is het zelfstandig naamwoord zelf. Voorbeeld: Jeg sender en bekræftelse. — “Ik stuur een bevestiging.” ikke ontkent het volgende inhoudelijke onderdeel: details over de diagnose zijn niet nodig. De ontkenning maakt ikke detaljer om din diagnose tot het tweede deel van de tegenstelling met de beperkte bevestiging. detaljer is het meervoud van detalje en betekent “details”. Het meervoud past bij de niet-gespecificeerde hoeveelheid informatie die wordt uitgesloten; de zin zegt niet hoeveel details het precies zouden zijn. Voorbeeld: Rapporten indeholder mange detaljer. — “Het rapport bevat veel details.” diagnose betekent “diagnose”. In om din diagnose introduceert om het onderwerp waar de details over zouden gaan. din betekent “je/jouw” en verwijst grammaticaal naar de aangesproken persoon; de zin specificeert niet welke diagnose of medische situatie bedoeld is. Samen vormt På formularen er der kun brug for en grundlæggende bekræftelse de mededeling dat op het formulier alleen een basisbevestiging nodig is. ikke detaljer om din diagnose vormt daarna de expliciete uitsluiting: geen details over je diagnose. De volledige betekenis is daarom: “Op het formulier is alleen een eenvoudige bevestiging nodig, geen details over je diagnose.”

5. Det gør det nemmere for mig at udfylde den.

   Dat maakt het voor mij gemakkelijker om het in te vullen.

   Det

   dat

   gør

   maakt

   det

   het

   nemmere

   gemakkelijker

   for mig

   voor mij

   udfylde

   invullen

   den

   het

   Uitgebreide uitleg

   Det aan het begin is hier het onderwerp en verwijst naar de eerder besproken situatie of inhoud. Het kan in het Deens zo naar een situatie verwijzen zonder een concreet zelfstandig naamwoord te vervangen. gør is de tegenwoordige vorm van gøre, ‘maken/doen’. Deense werkwoorden veranderen in de tegenwoordige tijd niet naar persoon of getal. In de constructie gøre noget nemmere betekent het ‘iets gemakkelijker maken’. Het tweede det is een formeel object in gøre det nemmere. De inhoudelijke handeling staat daarna als een uitgestelde infinitiefzin: at udfylde den. Daarom betekent het geheel niet simpelweg dat een benoemd ding gemakkelijker wordt, maar dat het invullen gemakkelijker wordt. nemmere is de vergrotende trap van nem (‘gemakkelijk’): nem → nemmere (‘gemakkelijker’) → nemmest (‘het gemakkelijkst’). Hier drukt nemmere een grotere mate van gemak uit; het is niet det dat wordt vergeleken. for mig betekent ‘voor mij’. mig is de vorm van het voornaamwoord voor de spreker na bijvoorbeeld for; jeg is de onderwerpsvorm voor ‘ik’. Hier geeft de woordgroep aan voor wie de handeling gemakkelijker is, niet noodzakelijk wie haar uitvoert. at udfylde bestaat uit de infinitiefmarkeerder at en de infinitief udfylde, ‘invullen’. De infinitiefzin benoemt de handeling die gemakkelijker wordt. Een bruikbaar patroon is Det gør det [vergrotende trap] for mig at [infinitief] — ‘Dat maakt het voor mij [vergrotende trap] om te [werkwoord]’. den is hier een persoonlijk voornaamwoord voor een enkelvoudig zelfstandig naamwoord van het gemeenschappelijke geslacht. In combinatie met de eerdere vermelding van het formulier verwijst het naar het formulier dat moet worden ingevuld. Als object staat den na udfylde. Als geheel betekent Det gør det nemmere for mig at udfylde den: ‘Dat maakt het voor mij gemakkelijker om het in te vullen.’ De eerste Det verwijst naar de aanleiding of situatie, gør det nemmere beschrijft het gevolg, for mig noemt degene die het gemak ervaart, en at udfylde den benoemt de handeling en het formulier waarop die gericht is.

6. Når anmodningen er blevet gennemgået, kan medlemskabspausen begynde.

   Zodra het verzoek is beoordeeld, kan de pauze van het lidmaatschap ingaan.

   Når

   zodra; wanneer

   anmodningen

   het verzoek

   er blevet gennemgået

   is beoordeeld

   kan

   kan

   medlemskabspausen

   de lidmaatschapspauze

   begynde

   beginnen; ingaan

   Uitgebreide uitleg

   Når opent hier een tijdsbijzin: “zodra/wanneer”. In deze zin gaat het om het moment waarop de beoordeling afgerond is. Het staat vooraan, maar de betekenis is niet beperkt tot één vaste Nederlandse vertaling; afhankelijk van de context kan het ook gewoon “wanneer” betekenen. anmodningen betekent hier “het verzoek”. De vorm anmodning is het zelfstandig naamwoord “verzoek”; anmodningen is de bepaalde vorm, dus “het verzoek” als een specifiek verzoek. Het achtervoegsel -en markeert hier bepaaldheid, niet meervoud. er blevet gennemgået betekent hier “is beoordeeld/doorgenomen”. er is de tegenwoordige vorm van være (“zijn”). blevet is het voltooid deelwoord van blive (“worden”), en gennemgået is het voltooid deelwoord van gennemgå (“doornemen, beoordelen”). Samen vormen ze een voltooide passieve constructie: het verzoek heeft de beoordeling ondergaan. De persoon die beoordeelt wordt niet genoemd. Voorbeeld: Ansøgningen er blevet gennemgået. — “De aanvraag is beoordeeld.” Hier blijft de beoordelaar eveneens ongenoemd. kan drukt hier mogelijkheid of toestemming uit: “kan”. Het is de vorm van het modale werkwoord kunne; na een modaal werkwoord staat het volgende werkwoord in de infinitief zonder at. medlemskabspausen betekent “de lidmaatschapspauze”. Het is een samenstelling van medlemskab (“lidmaatschap”) en pause (“pauze”); de laatste component bepaalt het grammaticale hoofd van de samenstelling. De uitgang -en maakt het geheel bepaald: “de lidmaatschapspauze”. begynde is de infinitief van begynde, “beginnen”. Na kan staat deze infinitief zonder at: kan begynde = “kan beginnen/kan ingaan”. In deze context gaat het niet om iemand die iets begint, maar om de pauze die ingaat. De volledige structuur is: Når + een voltooide passieve tijdsbijzin (anmodningen er blevet gennemgået), gevolgd door kan + infinitief (medlemskabspausen begynde). Samen betekent de uiting: “Zodra het verzoek is beoordeeld, kan de pauze van het lidmaatschap ingaan.”

7. Bliver min adgang automatisk genaktiveret bagefter?

   Gaat mijn toegang daarna automatisch weer in?

   Bliver

   wordt

   min

   mijn

   adgang

   toegang

   automatisk

   automatisch

   genaktiveret

   opnieuw geactiveerd

   bagefter

   daarna

   Uitgebreide uitleg

   Bliver staat hier vooraan omdat het een ja/nee-vraag inleidt. Het is de tegenwoordige vorm van blive en werkt hier als hulpwerkwoord in een passieve constructie: blive + voltooid deelwoord. In deze context krijgt de vraag daardoor de betekenis “wordt het opnieuw geactiveerd?”; de Nederlandse vertaling gebruikt natuurlijk “gaat ... weer in?”. Vergelijk: Bliver døren lukket? — “Wordt de deur gesloten?” min betekent hier “mijn” en hoort bij het enkelvoudige gemeenschappelijke geslacht adgang (en adgang). Het bezittelijk woord past bij het bezittene: min adgang, maar bijvoorbeeld mit medlemskab bij een onzijdig woord. adgang betekent hier “toegang”. Het is een zelfstandig naamwoord; de vaste vorm is adgang, terwijl het meervoud adgange is. Voorbeeld: Jeg har adgang. — “Ik heb toegang.” automatisk beschrijft hoe de handeling gebeurt: zonder dat iemand die opnieuw handmatig uitvoert. Het is een bijwoord en blijft in deze functie onveranderd. Voorbeeld: Systemet opdateres automatisk. — “Het systeem wordt automatisch bijgewerkt.” genaktiveret is het voltooid deelwoord van genaktivere, “opnieuw activeren”. Het voorvoegsel gen- geeft hier het idee van opnieuw doen. Samen met bliver vormt het de passieve combinatie bliver genaktiveret: de toegang ondergaat de heractivering; de uitvoerder wordt niet genoemd. bagefter betekent “daarna” of “achteraf”. Het verwijst hier naar een moment na de voorafgaande gebeurtenis, namelijk nadat de aanvraag is beoordeeld en de lidmaatschapspauze kan beginnen. Het is een bijwoord en verandert niet. De onderdelen vormen samen: Bliver + min adgang + automatisk + genaktiveret + bagefter — “Wordt mijn toegang daarna automatisch opnieuw geactiveerd?” De vraag vraagt of dat herstel vanzelf plaatsvindt; de daaropvolgende context bevestigt dat dit gebeurt, tenzij er vóór die tijd om verlenging wordt gevraagd.

8. Det gør den, medmindre du beder om en forlængelse inden da.

   Dat gebeurt, tenzij je daarvoor een verlenging aanvraagt.

   Det

   dat

   gør

   doet

   den

   die/het

   medmindre

   tenzij

   du

   je

   beder om

   vraagt om

   forlængelse

   verlenging

   inden da

   daarvoor

   Uitgebreide uitleg

   Det verwijst hier naar de eerder besproken uitkomst: de toegang wordt automatisch opnieuw geactiveerd. In deze reactie kan det naar een hele situatie of bewering verwijzen; het is hier niet simpelweg een aanwijzing dat een zelfstandig naamwoord onzijdig is. gør is de tegenwoordige tijd van gøre (“doen”). De vorm is in het Deens niet afhankelijk van de persoon: jeg gør, du gør en den gør hebben allemaal gør. In Det gør den vormt het samen met den de bevestiging dat de eerder besproken handeling inderdaad plaatsvindt. den is hier het enkelvoudige persoonlijke voornaamwoord dat bij het gemeenschappelijke geslacht hoort. Met de context van de vorige vraag verwijst het naar adgang (“toegang”). Het relevante onderscheid is grammaticaal: een zelfstandig naamwoord van het gemeenschappelijke geslacht krijgt hier den, terwijl een zelfstandig naamwoord van het onzijdige geslacht in overeenkomstige gevallen det krijgt. Dat verklaart niet de det aan het begin van deze zin, want die verwijst hier naar de hele situatie. medmindre betekent “tenzij” en leidt de voorwaarde in die een uitzondering vormt op de voorafgaande bewering. Het patroon medmindre ... kan dus een voorwaarde toevoegen waaronder de hoofdzin niet op dezelfde manier geldt. du betekent “je/jij” en is de tweede persoon enkelvoud. Hier is het het onderwerp van de bijzin. Een kort contrast is du beder (“je vraagt”) tegenover I beder (“jullie vragen”); de persoonsvorm verandert niet mee met deze onderwerpen. beder om betekent hier “vraagt om” of “vraagt aan”. beder is de tegenwoordige tijd van bede (“vragen”), en de tegenwoordige vorm blijft in het Deens bij verschillende personen gelijk: jeg beder, du beder, de beder. De combinatie bede om noget is een bruikbaar patroon voor “om iets vragen”. forlængelse betekent “verlenging”. Het is een zelfstandig naamwoord voor het langer laten voortduren van iets. In en forlængelse staat het enkelvoud; en is hier een onbepaald lidwoord en drukt op zichzelf geen specifiek aantal uit. Voorbeeld: Jeg søger om en forlængelse. — “Ik vraag een verlenging aan.” inden da betekent hier “daarvoor” of letterlijk “vóór dat moment”. inden geeft een eerdere tijdsgrens aan en da verwijst naar het moment dat al uit de situatie bekend is. Voorbeeld: Ring inden mødet. — “Bel vóór de vergadering.” Samen bevestigt Det gør den dat de toegang inderdaad automatisch opnieuw wordt geactiveerd. medmindre du beder om en forlængelse inden da voegt de uitzondering toe: als je vóór dat moment een verlenging aanvraagt, geldt die bevestiging niet op dezelfde manier. De hele uiting betekent: “Dat gebeurt, tenzij je daarvoor een verlenging aanvraagt.”