Ich
Ich betekent hier ‘ik’ en verwijst naar de persoon die spreekt in Ich habe eine kurze Notiz geschrieben. Het staat als onderwerp vóór habe; een bruikbaar patroon is Ich habe ... voor iets dat je hebt gedaan of gemaakt.
habe
habe betekent hier ‘heb’ en helpt samen met geschrieben om te zeggen dat de spreker een notitie heeft geschreven. De basisvorm is haben. In Ich habe eine kurze Notiz geschrieben staat habe vóór het voltooid deelwoord; een nieuw voorbeeld is Ich habe eine Nachricht geschrieben.
eine
eine betekent hier ‘een’ in eine kurze Notiz en introduceert de genoemde notitie. Het staat vóór Notiz en hoort bij de volledige woordgroep eine kurze Notiz. Aan het begin van Eine weitere Zeile staat dezelfde vorm met een hoofdletter.
kurze
kurze betekent hier ‘korte’ en beschrijft de notitie in eine kurze Notiz. Het staat direct vóór Notiz. De volledige woordgroep eine kurze Notiz is bruikbaar wanneer je naar een korte notitie verwijst.
Notiz
Notiz betekent hier ‘notitie’, dus een kort geschreven bericht of document. Het Duitse zelfstandig naamwoord wordt met een hoofdletter geschreven, zoals in eine kurze Notiz en die Notiz. In een werksituatie kun je de notitie bijvoorbeeld lezen, aanvullen of delen.
geschrieben
geschrieben betekent hier ‘geschreven’ en maakt samen met habe duidelijk dat de spreker de notitie heeft geschreven. De basisvorm is schreiben; geschrieben is de vorm die in Ich habe eine kurze Notiz geschrieben staat. Een nieuw voorbeeld is Ich habe eine Nachricht geschrieben.
Kann
Kann betekent hier ‘kan’ of ‘mag’ en opent de vraag Kann ich sie jetzt lesen? De spreker vraagt of lezen mogelijk is of toegestaan is. De basisvorm is können; een bruikbaar patroon is Kann ich ... lesen? met het te lezen object op de plaats van de puntjes.
sie
sie betekent hier ‘haar’ in grammaticale vorm, maar verwijst in Kann ich sie jetzt lesen? naar de notitie, dus naar ‘die Notiz’. Dezelfde vorm staat ook in Hier ist sie en sie zu teilen. Gebruik sie hier als verwijzing naar de notitie die al bekend is.
jetzt
jetzt betekent ‘nu’ en geeft aan dat het lezen op dit moment kan gebeuren. In Kann ich sie jetzt lesen? staat het bij de handeling lesen. Een bruikbaar patroon is etwas jetzt lesen voor iets dat je nu wilt lezen.
lesen
lesen betekent hier ‘lezen’ en is de handeling waarnaar gevraagd wordt in Kann ich sie jetzt lesen? Het staat na Kann ich en krijgt sie als object. Een bruikbaar patroon is Kann ich ... lesen? wanneer je toestemming vraagt om iets te lezen.
Hier
Hier betekent ‘hier’ en wijst in Hier ist sie naar de plaats of het document dat de spreker laat zien. Het staat aan het begin van de zin vóór ist. Hier ist ... is een bruikbaar patroon om iets aan te wijzen of aan te reiken.
ist
ist betekent hier ‘is’ en verbindt Hier met sie in Hier ist sie. De basisvorm is sein. De vorm ist wordt gebruikt om te zeggen waar iets is of om het aan te wijzen, zoals in Hier ist sie.
Es
Es betekent hier ‘het’ en verwijst naar de notitie of tekst in Es liest sich gut. Het is het onderwerp van deze beoordeling. De volledige uitdrukking Es liest sich gut zegt dat de tekst goed leest; Es draagt die betekenis niet alleen.
liest
liest betekent hier ‘leest’ binnen Es liest sich gut en beschrijft hoe de tekst overkomt tijdens het lezen. De basisvorm is lesen. Samen met sich vormt het de constructie liest sich; een nieuw voorbeeld is Der Text liest sich leicht.
sich
sich hoort hier bij liest in Es liest sich gut en maakt duidelijk dat de tekst een bepaalde indruk geeft bij het lezen. Het is in deze constructie geen zelfstandig woord dat je simpelweg als ‘zichzelf’ vertaalt. De volledige uitdrukking Es liest sich gut is bruikbaar om positief commentaar op een tekst te geven.
gut
gut betekent hier ‘goed’ en geeft een positieve beoordeling van hoe de notitie leest in Es liest sich gut. Het staat na liest sich. Je kunt de volledige uitdrukking Es liest sich gut gebruiken als feedback op een tekst.
Würde
Würde betekent hier ‘zou’ in de vraag Würde ein weiteres Detail helfen? De spreker onderzoekt op een voorzichtige of hypothetische manier of een extra detail nuttig zou zijn. Een bruikbaar patroon is Würde ... helfen? met de mogelijke oplossing of toevoeging als onderwerp.
ein
ein betekent hier ‘een’ of ‘één’ in ein weiteres Detail en introduceert één extra detail. Het staat vóór weiteres Detail. De volledige woordgroep ein weiteres Detail past bij een gesprek waarin je een extra stukje informatie voorstelt.
weiteres
weiteres betekent hier ‘extra’ of ‘aanvullend’ en beschrijft het detail in ein weiteres Detail. Het maakt duidelijk dat het om nog een detail naast het bestaande gaat. De volledige uitdrukking ein weiteres Detail is bruikbaar wanneer je aanvullende informatie voorstelt.
Detail
Detail betekent hier ‘detail’, dus een klein aanvullend onderdeel van de notitie. Het staat in ein weiteres Detail en wordt met een hoofdletter geschreven. In een werksituatie kun je vragen of een detail aan een tekst moet worden toegevoegd.
helfen
helfen betekent hier ‘helpen’ of ‘nuttig zijn’ in Würde ein weiteres Detail helfen? Het staat na Würde en beschrijft of het extra detail de notitie zou verbeteren. Een bruikbaar patroon is Würde ... helfen? wanneer je vraagt of een voorgestelde verandering nuttig zou zijn.
weitere
weitere betekent hier ‘nog een’ of ‘extra’ in Eine weitere Zeile. Het beschrijft dat er naast de bestaande inhoud nog een regel wordt toegevoegd. De volledige woordgroep Eine weitere Zeile is bruikbaar wanneer je een extra regel in een tekst voorstelt.
Zeile
Zeile betekent hier ‘regel’, dus een regel tekst in de notitie. Het staat in Eine weitere Zeile en wordt met een hoofdletter geschreven. In deze werksituatie verwijst het naar een concrete extra regel die de notitie kan verbeteren.
die
die betekent hier ‘de’ in die Notiz en is het lidwoord bij Notiz. In Eine weitere Zeile würde die Notiz verbessern verwijst die Notiz naar de al besproken notitie; die staat hier niet zelfstandig voor ‘het’. De vaste woordgroep die Notiz is bruikbaar wanneer je naar die specifieke notitie verwijst.
verbessern
verbessern betekent hier ‘verbeteren’ in Eine weitere Zeile würde die Notiz verbessern. Het beschrijft het beoogde effect van de extra regel op de notitie en staat na würde. Een nieuw voorbeeld is Diese Änderung würde den Text verbessern.
füge
füge betekent hier ‘voeg toe’ in Ich füge sie jetzt hinzu en beschrijft wat de spreker nu doet met de notitie of regel. Het vormt samen met hinzu het scheidbare werkwoord hinzufügen. Gebruik de volledige vorm Ich füge ... hinzu wanneer je zegt dat je iets aan bestaand materiaal toevoegt.
hinzu
hinzu vormt samen met füge in Ich füge sie jetzt hinzu het werkwoord hinzufügen en geeft aan dat iets eraan wordt toegevoegd. Als gescheiden deel staat hinzu aan het einde van de zin. Een nieuw voorbeeld is Ich füge eine Zeile hinzu.
Dann
Dann betekent ‘dan’ en geeft in Dann sollten wir bereit sein, sie zu teilen een gevolg of volgende stap aan. Het staat vooraan en verbindt het toevoegen met het klaarmaken voor delen. Een bruikbaar patroon is Dann ... wanneer je na een handeling de volgende stap noemt.
sollten
sollten betekent hier ‘zouden moeten’ en drukt in Dann sollten wir bereit sein, sie zu teilen een verwachting of passende volgende stap uit. Het hoort bij bereit sein. Een nieuw voorbeeld is Wir sollten jetzt anfangen.
wir
wir betekent ‘wij’ of ‘we’ en verwijst naar de spreker en de andere persoon samen. In Dann sollten wir bereit sein, sie zu teilen gaat het om hun gezamenlijke voorbereiding. Het patroon wir sollten ... is bruikbaar voor een voorstel of gezamenlijke verwachting.
bereit
bereit betekent hier ‘klaar’ in bereit sein. In de dialoog zijn de twee personen klaar om de notitie te delen nadat de extra regel is toegevoegd. De vaste combinatie bereit sein is bruikbaar om aan te geven dat iemand klaar is voor een handeling.
sein
sein betekent hier ‘zijn’ en vormt samen met bereit de uitdrukking bereit sein. Het staat na sollten, terwijl die vorm de voorgestelde of verwachte toestand aangeeft. Een nieuw voorbeeld is Wir müssen bereit sein.
zu
zu markeert hier de infinitief in bereit sein, sie zu teilen en betekent in deze constructie niet ‘naar’. Het verbindt de toestand bereit sein met de handeling teilen. Behoud in dit patroon het object: bereit sein, sie zu teilen.
teilen
teilen betekent hier ‘delen’ en verwijst naar het delen van de notitie in sie zu teilen. Het staat na zu als infinitief en sie is het object van de handeling. Een nieuw voorbeeld is Wir sind bereit, die Notiz zu teilen.