Vermoeide ogen en schermpauze | Leer duits in het Nederlands

German lesson set in a contemporary Berlin everyday setting: At home, two adults talk about tired eyes, lowering screen brightness, and taking a break..

NL → DE / Niveau: A1

Over deze les

Met Vermoeide ogen en schermpauze oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het duits.

Dialoog

A

Meine Augen fühlen sich müde an.

maine augn fuulen ziesj muude an Mijn ogen voelen moe aan.
B

Der Bildschirm ist vielleicht zu hell.

dee-ah bilt-sjirrm ist fie-laaisjt tsoe hel Het scherm is misschien te fel.
A

Kann ich es dunkler machen?

kan iesj es doeng-kler maken Kan ik het donkerder maken?
B

Versuch, den Bildschirm dunkler zu machen.

fer-zoek, deen bilt-sjirrm doeng-kler tsoe makhen Probeer de helderheid lager te zetten.
A

Ich sollte meine Augen auch ausruhen.

iesj sjol-te maine augn auch aus-roo-en Ik moet mijn ogen ook laten rusten.
B

Schau jetzt vom Bildschirm weg.

sjau jetsst fom bilt-sjirrm vek Kijk nu weg van het scherm.
A

Das fühlt sich besser an.

das fuult ziesj bes-ser an Dat voelt beter.
B

Mach später noch eine Pause.

makh sjpee-ter nokh aine pau-ze Neem later nog een pauze.

Woord voor woord

Meine In „Meine Augen“ betekent „Meine“ «mijn» en verwijst het naar iets dat bij de spreker hoort. „Meine“ is hier de vorm die vóór „Augen“ staat; het bezittelijke woord heeft in andere combinaties de grondvorm „mein“. Gebruik dit soort vorm om over eigen lichaamsdelen of spullen te spreken.
Augen In „Meine Augen“ betekent „Augen“ «ogen»; het gaat hier om de ogen van de spreker. „Augen“ is de meervoudsvorm van „Auge“. Gebruik het wanneer je over zien, vermoeide ogen of een klacht aan je ogen praat.
fühlen In „fühlen sich müde an“ beschrijft „fühlen“ hoe de ogen aanvoelen. „Fühlen“ is de grondvorm van het werkwoord; hier staat het als „fühlen“ omdat „Meine Augen“ het onderwerp zijn. Gebruik deze constructie om te beschrijven hoe iets lichamelijk aanvoelt.
sich In „fühlen sich müde an“ is „sich“ het reflexieve element dat bij de uitdrukking hoort; samen met de andere delen helpt het aangeven hoe de ogen aanvoelen. Gebruik de volledige uitdrukking wanneer je een gevoel of lichamelijke indruk van een onderwerp beschrijft.
müde In „fühlen sich müde an“ betekent „müde“ «moe»; het beschrijft de toestand van de ogen. Gebruik het bij iemand of iets dat rust nodig heeft, bijvoorbeeld in een gesprek over vermoeidheid.
an In „fühlen sich müde an“ is „an“ het werkwoordelijke partikel aan het einde van de hoofdzin. Samen met „fühlen“ geeft het aan hoe iets aanvoelt; hier staat „an“ dus niet los met de betekenis «aan». Leer deze volledige uitdrukking als patroon voor een lichamelijke indruk.
Der In „Der Bildschirm“ betekent „Der“ «de». In „den Bildschirm“ verschijnt dezelfde bepaalde lidwoordsvorm als „den“; de vorm verandert hier door de grammaticale plaats van „Bildschirm“ in de zin. Gebruik het lidwoord direct vóór het zelfstandig naamwoord.
Bildschirm In „Der Bildschirm“ betekent „Bildschirm“ «scherm». In „den Bildschirm“ gaat het om hetzelfde scherm, nu als voorwerp van de handeling. Gebruik het woord voor een scherm waarvan je bijvoorbeeld de helderheid bespreekt.
ist In „Der Bildschirm ist vielleicht zu hell“ betekent „ist“ «is» en verbindt het woord het scherm met zijn huidige toestand. „Ist“ is een vorm van „sein“ voor een enkelvoudig onderwerp zoals „Der Bildschirm“. Gebruik het om een toestand of eigenschap van iets te beschrijven.
vielleicht In „Der Bildschirm ist vielleicht zu hell“ betekent „vielleicht“ «misschien». Het maakt de uitspraak voorzichtig en laat zien dat de spreker niet volledig zeker is. Gebruik het vóór een beschrijving wanneer je een mogelijkheid of voorzichtige inschatting geeft.
zu In „zu hell“ betekent „zu“ «te», dus «te helder» of «te fel». Het geeft aan dat de mate hoger is dan gewenst en staat vóór het beschrijvende woord. Gebruik „zu“ met een bijvoeglijk woord om een overdreven mate aan te geven.
hell In „Der Bildschirm ist vielleicht zu hell“ betekent „hell“ «helder» of «fel»; het beschrijft de hoeveelheid licht van het scherm. Gebruik het bij schermen, lampen of andere dingen die licht geven.
Kann In „Kann ich es dunkler machen?“ betekent „Kann“ «kan» en opent het een vraag naar de mogelijkheid om iets te veranderen. „Kann“ is een vorm van „können“ en wordt hier gevolgd door een infinitief aan het einde van de vraag. Gebruik deze vraag om te vragen of je iets mag of kunt aanpassen.
ich In „Kann ich es dunkler machen?“ betekent „ich“ «ik» en verwijst het naar de spreker. Aan het begin van een zin verschijnt dezelfde vorm met hoofdletter als „Ich“ in „Ich sollte meine Augen auch ausruhen“. Gebruik het om over jezelf te spreken.
es In „Kann ich es dunkler machen?“ verwijst „es“ naar het scherm dat al besproken is; hier betekent het «het». Het voorkomt dat „Bildschirm“ opnieuw genoemd moet worden. Gebruik zo’n voornaamwoord voor iets dat al duidelijk uit de context blijkt.
dunkler In „Kann ich es dunkler machen?“ betekent „dunkler“ «donkerder»; het gaat hier om het minder fel maken van het scherm. „Dunkler“ is de vergrotende vorm van „dunkel“. Gebruik het samen met „machen“ wanneer je iets naar een donkerdere toestand wilt veranderen.
machen In „dunkler machen“ betekent „machen“ hier «maken» in de betekenis «ervoor zorgen dat iets donkerder wordt». Het beschrijft dus het aanpassen van de scherminstelling en niet het vervaardigen van een voorwerp. Gebruik „dunkler machen“ bij een scherm of een andere lichtbron die je minder fel wilt instellen.
Versuch In „Versuch, den Bildschirm dunkler zu machen“ betekent „Versuch“ «probeer»; het is hier een directe, informele aansporing aan één persoon. „Versuch“ is de bevelsvorm van „versuchen“. Gebruik dit om een bekende persoon een praktische suggestie te geven.
sollte In „Ich sollte meine Augen auch ausruhen“ betekent „sollte“ «zou moeten» of «moest eigenlijk» en presenteert het rusten als verstandig advies aan jezelf. „Sollte“ is een vorm van „sollen“ en wordt samen met een infinitief gebruikt. Gebruik het om een aanbeveling of verstandige volgende stap uit te drukken.
auch In „Ich sollte meine Augen auch ausruhen“ betekent „auch“ «ook» of «eveneens». Het voegt het rusten van de ogen toe aan andere passende acties in de situatie. Gebruik het wanneer je wilt aangeven dat een extra persoon of handeling eveneens van toepassing is.
ausruhen In „Ich sollte meine Augen auch ausruhen“ betekent „ausruhen“ «rusten»; hier gaat het om de ogen rust geven. Het staat als infinitief na „sollte“. Gebruik het na een woord dat advies of noodzaak uitdrukt wanneer iemand of een lichaamsdeel rust nodig heeft.
Schau In „Schau jetzt vom Bildschirm weg“ betekent „Schau“ «kijk» en is het een informele directe instructie aan één persoon. „Schau“ is de bevelsvorm van „schauen“. Gebruik het om iemand aanwijzingen te geven over waar die persoon zijn blik op moet richten.
jetzt In „Schau jetzt vom Bildschirm weg“ betekent „jetzt“ «nu». Het maakt duidelijk dat de handeling onmiddellijk moet gebeuren. Gebruik het bij een instructie wanneer iets op dit moment moet plaatsvinden.
vom In „vom Bildschirm weg“ betekent „vom“ «van het» en markeert het waarvan de blik weg moet gaan. „Vom“ is de samengevoegde vorm van „von“ en „dem“. Gebruik deze vorm in een combinatie die een vertrekpunt of richting weg van iets aangeeft.
weg In „Schau jetzt vom Bildschirm weg“ betekent „weg“ «weg» en geeft het de richting van de blik aan. Samen met „vom Bildschirm“ maakt het duidelijk dat de persoon niet meer naar het scherm moet kijken. Gebruik het bij werkwoorden van kijken of bewegen wanneer iets verlaten of vermeden moet worden.
Das In „Das fühlt sich besser an“ betekent „Das“ «dat» of «het» en verwijst het naar de zojuist uitgevoerde handeling of de nieuwe situatie. Het maakt het mogelijk om op de vorige situatie te reageren zonder die opnieuw te noemen. Gebruik het als onderwerp wanneer de voorafgaande gebeurtenis duidelijk is.
fühlt In „Das fühlt sich besser an“ betekent „fühlt“ «voelt»; het beschrijft hoe de nieuwe situatie wordt ervaren. „Fühlt“ is een vorm van „fühlen“ die bij het onderwerp „Das“ hoort. Gebruik de volledige uitdrukking om te zeggen hoe een verandering of situatie aanvoelt.
besser In „Das fühlt sich besser an“ betekent „besser“ «beter». Het vergelijkt het huidige gevoel met het eerdere, minder aangename gevoel. Gebruik het wanneer een toestand na een verandering verbeterd lijkt.
Mach In „Mach später noch eine Pause“ betekent „Mach“ in deze context «neem» of «houd» een pauze; het is geen letterlijke opdracht om een pauze te vervaardigen. „Mach“ is de informele bevelsvorm van „machen“. Gebruik deze instructie om een bekende persoon aan te raden een pauze te nemen.
später In „Mach später noch eine Pause“ betekent „später“ «later». Het plaatst de pauze op een moment na nu, niet onmiddellijk. Gebruik het met een handeling wanneer je die naar een later tijdstip wilt verschuiven.
noch In „noch eine Pause“ betekent „noch“ «nog een» of «een extra». Het geeft aan dat er naast een eerdere of geplande pauze opnieuw een pauze komt. Gebruik „noch“ vóór een zelfstandig naamwoord wanneer je iets extra’s bedoelt.
eine In „eine Pause“ is „eine“ het onbepaalde lidwoord «een» en introduceert het één niet nader bepaalde pauze. „Eine“ staat hier vóór „Pause“. Gebruik het wanneer je naar een enkele, nog niet gespecificeerde zaak verwijst.
Pause In „eine Pause“ betekent „Pause“ «pauze»; hier gaat het om een onderbreking van het kijken naar het scherm. Als zelfstandig naamwoord wordt het met een hoofdletter geschreven en staat het na „eine“. Gebruik het voor een korte onderbreking van een activiteit.

Grammatica

sich anfühlen: sich ... anfühlen

Die Augen fühlen sich müde an.

die augn fuulen ziesj muude an

De ogen voelen moe aan.

Bij het scheidbare werkwoord staat „sich“ in het midden en „an“ aan het einde van de zin.

Komparativ: dunkel → dunkler

Der Bildschirm ist dunkler.

dee-uh bilt-sjirrm ist doeng-kler

Het scherm is donkerder.

Voor de vergrotende trap krijgt het bijvoeglijk naamwoord meestal de uitgang „-er“.

Duits woordenschat

Auge zelfstandig naamwoord
au-guh oog Augen

Meine Augen fühlen sich müde an.

ausruhen werkwoord
aus-roo-en uitrusten

Ich sollte meine Augen auch ausruhen.

Bildschirm zelfstandig naamwoord
bilt-sjirrm scherm

Der Bildschirm ist vielleicht zu hell.

dunkel bijvoeglijk naamwoord
doeng-kel donker dunkler

Kann ich es dunkler machen?

hell bijvoeglijk naamwoord
hel fel; helder

Der Bildschirm ist vielleicht zu hell.

machen werkwoord
makhen maken

Kann ich es dunkler machen?

müde bijvoeglijk naamwoord
muude moe

Meine Augen fühlen sich müde an.

schauen werkwoord
sjau-en kijken Schau

Schau jetzt vom Bildschirm weg.

sich anfühlen werkwoord
ziesj aan-fuulen aanvoelen fühlen sich ... an

Meine Augen fühlen sich müde an.

versuchen werkwoord
fer-zoekhen proberen Versuch

Versuch, den Bildschirm dunkler zu machen.

vielleicht bijwoord
fie-laaisjt misschien

Der Bildschirm ist vielleicht zu hell.

weg bijwoord
vek weg

Schau jetzt vom Bildschirm weg.

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Mijn ogen voelen moe aan.

Antwoord tonenMeine Augen fühlen sich müde an.

Het scherm is misschien te fel.

Antwoord tonenDer Bildschirm ist vielleicht zu hell.

Kan ik het donkerder maken?

Antwoord tonenKann ich es dunkler machen?

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

maken

Antwoord tonenmachen

scherm

Antwoord tonenBildschirm

proberen

Antwoord tonenVersuch

moe

Antwoord tonenmüde