Respectvol over keukenregels praten | Leer duits in het Nederlands

Over deze les

Met Respectvol over keukenregels praten oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het duits.

Dialoog

Die Gemeinschaftsküche wurde nach dem Abendessen wieder unordentlich hinterlassen.

die ge-MAIN-sjaf(t)s-KUU-che woer-de naa dem AA-bent-essen VIE-der on-OR-dent-liech hin-ter-LAS-sen. De gedeelde keuken is na het avondeten weer rommelig achtergelaten.

Wir sollten das ansprechen, ohne einer Person die Schuld zu geben.

vier ZOL-len das AN-sjpre-chen, OO-ne AI-ner per-ZOON die SJOELT tsoe GEE-ben. We moeten dit ter sprake brengen zonder één persoon de schuld te geven.

Vielleicht würde eine Erinnerung an die Aufgaben beim Putzen helfen.

fi-LAIcht vuur-de AI-ne er-IN-ne-roeng an die AUF-gaa-ben baim POE-tsen HEL-fen. Misschien zou een herinnering aan de schoonmaaktaken helpen.

Mach es konkret, indem du Geschirr, Arbeitsflächen und Müll erwähnst.

mach es kon-KREET, in-DEEM doe ge-SJIR, AR-baits-flee-chen oent muul er-VEENST. Maak het concreet door de afwas, de aanrechten en het afval te noemen.

Sollen wir zuerst einen Putzplan aufhängen oder im Gruppenchat sprechen?

ZOL-len vier tsoe-EERST AI-nen POETS-plaan AUF-heng-en OO-der im GROEP-en-tsjet SJPRE-chen. Zullen we eerst een rooster ophangen of in de groepschat praten?

Beginne mit einer ruhigen Nachricht, damit sie nicht aggressiv wirkt.

be-GIN-ne mit AI-ner ROE-ie-gen NAAch-richt, da-MIT zie nicht ag-re-SIEF virkt. Begin met een rustige boodschap, zodat die niet agressief overkomt.

In der Nachricht kann man alle bitten, den gemeinsamen Raum zu respektieren.

in deer NAAch-richt kan man AL-le BIT-ten, deen ge-MAIN-zaa-men raum tsoe re-spek-TIE-ren. In het bericht kan iedereen worden gevraagd om de gedeelde ruimte te respecteren.

Verwende ruhige Formulierungen und vermeide Wörter wie immer und nie.

fer-VEN-de ROE-ie-ge for-moe-lie-ROENG-en oent fer-MAI-de VEUER-ter vie IM-mer oent nie. Gebruik rustige bewoordingen en vermijd woorden als altijd en nooit.

So klingt die Nachricht nicht wie ein Angriff.

zoo klinkt die NAAch-richt nicht vie ain AN-grif. Zo klinkt het bericht niet als een aanval.

Klare Küchenregeln funktionieren besser, wenn der Ton respektvoll bleibt.

KLAA-re KUU-chen-ree-geln foeng-tsjo-NIE-ren BES-ser, ven deer TOON re-spekt-VOL blaaibt. Duidelijke keukenregels werken beter wanneer de toon respectvol blijft.

Woord voor woord

Die ‘Die’ is hier het bepaalde lidwoord bij ‘Gemeinschaftsküche’: de gedeelde keuken. Het staat vóór een zelfstandig naamwoord en maakt duidelijk over welke keuken het gaat.

Gemeinschaftsküche ‘Gemeinschaftsküche’ betekent de gedeelde keuken, dus een keuken die door meerdere mensen wordt gebruikt. Het is een samenstelling van het idee van een gemeenschap en een keuken; zulke samenstellingen benoemen vaak één concreet geheel.

wurde ‘Wurde’ geeft hier aan dat de keuken de beschreven handeling onderging: ze werd rommelig achtergelaten. Het is een vorm van ‘werden’ en staat in deze passieve zin samen met ‘hinterlassen’.

nach ‘Nach’ betekent hier ‘na’ en plaatst de gebeurtenis na een tijdstip of gebeurtenis. In ‘nach dem Abendessen’ verwijst het naar het moment na het avondeten.

dem ‘Dem’ is hier de vorm van het bepaalde lidwoord vóór ‘Abendessen’ in de tijdsaanduiding ‘nach dem Abendessen’. De combinatie geeft aan wanneer iets gebeurde.

Abendessen ‘Abendessen’ betekent het avondeten of de avondmaaltijd. In deze zin is het een tijdsaanduiding na ‘nach’: na het avondeten.

wieder ‘Wieder’ betekent hier ‘weer’ of ‘opnieuw’. Het laat zien dat de keuken opnieuw rommelig is achtergelaten, net als eerder.

unordentlich ‘Unordentlich’ beschrijft de toestand waarin de keuken is achtergelaten: rommelig of niet netjes. Het staat hier bij ‘hinterlassen’ om het resultaat van die handeling te beschrijven.

hinterlassen ‘Hinterlassen’ betekent hier iets of iemand in een bepaalde toestand achterlaten. De infinitief staat bij ‘wurde’ in de passieve constructie; de keuken werd dus rommelig achtergelaten.

Wir ‘Wir’ betekent ‘wij’ en verwijst naar de spreker samen met minstens één andere persoon. In ‘Wir sollten’ formuleert de spreker een gezamenlijk voorstel.

sollten ‘Sollten’ drukt hier een aanbeveling uit: wij zouden iets ter sprake moeten brengen. Het is een vorm van ‘sollen’; na dit modale werkwoord staat de andere handeling als infinitief, zoals ‘ansprechen’.

das ‘Das’ verwijst hier naar de situatie of het probleem dat besproken moet worden. In ‘das ansprechen’ is ‘das’ het object van ‘ansprechen’, niet de volledige betekenis van de uitdrukking.

ansprechen ‘Ansprechen’ betekent hier een onderwerp ter sprake brengen of erover beginnen. In ‘das ansprechen’ verwijst het naar het probleem van de rommelige keuken; je kunt een onderwerp op die manier direct benoemen.

ohne ‘Ohne’ betekent ‘zonder’ en leidt hier een manier in die de spreker juist wil vermijden: zonder één persoon de schuld te geven. Het verbindt de hoofdhandeling met een handeling die niet moet gebeuren.

einer ‘Einer’ verwijst hier naar één niet nader genoemde persoon in ‘einer Person’. Binnen ‘einer Person die Schuld zu geben’ gaat de schuld niet naar iedereen, maar wordt ze aan één persoon toegeschreven.

Person ‘Person’ betekent ‘persoon’. In ‘einer Person’ benoemt het degene aan wie men niet individueel de schuld wil geven.

Schuld ‘Schuld’ betekent hier de verantwoordelijkheid of het verwijt voor het probleem. In ‘die Schuld zu geben’ gaat het om iemand de schuld geven; de hele vaste combinatie drukt dat verwijt uit.

zu ‘Zu’ markeert hier de infinitief in ‘zu geben’. Het hoort bij de constructie na ‘ohne’ en maakt duidelijk welke handeling niet moet plaatsvinden.

geben ‘Geben’ betekent hier ‘geven’ binnen de vaste combinatie ‘die Schuld zu geben’: iemand de schuld geven. Het staat als infinitief na ‘zu’.

Vielleicht ‘Vielleicht’ betekent ‘misschien’ en maakt het voorstel voorzichtig. De spreker presenteert een herinnering als mogelijke oplossing, niet als zekerheid.

würde ‘Würde’ maakt de voorgestelde oplossing hypothetisch en voorzichtig: een herinnering zou kunnen helpen. Het is een vorm van ‘werden’ en staat hier samen met ‘helfen’.

eine ‘Eine’ betekent hier ‘een’ en introduceert één mogelijke herinnering. Het staat vóór ‘Erinnerung’ en verwijst niet naar een al eerder genoemde specifieke herinnering.

Erinnerung ‘Erinnerung’ betekent hier een herinnering of herinneringsbericht over de schoonmaaktaken. Zo’n herinnering kan mensen aan een afspraak of verantwoordelijkheid doen denken.

an ‘An’ betekent hier ‘aan’ of ‘over’ in ‘eine Erinnerung an die Aufgaben’. Het verbindt de herinnering met het onderwerp waaraan mensen herinnerd moeten worden.

Aufgaben ‘Aufgaben’ betekent hier de taken of verantwoordelijkheden rond het schoonmaken. Het meervoud past bij verschillende werkzaamheden in de keuken.

beim ‘Beim’ verbindt ‘Aufgaben’ met de activiteit ‘Putzen’ en betekent hier ‘bij het’ of ‘tijdens het’. De zin verwijst dus naar taken tijdens het schoonmaken.

Putzen ‘Putzen’ betekent hier schoonmaken. Door de hoofdletter functioneert het als de naam van de activiteit waarop de taken betrekking hebben.

helfen ‘Helfen’ betekent hier helpen of nuttig zijn. In de zin is de mogelijke herinnering degene die het aanpakken van het keukenprobleem kan ondersteunen.

Mach ‘Mach’ is een directe aansporing met de betekenis ‘maak’ of ‘doe’. In ‘Mach es konkret’ vraagt de spreker om de boodschap concreet te maken; het is een vorm van ‘machen’.

es ‘Es’ verwijst in ‘Mach es konkret’ naar de boodschap of het voorgestelde bericht. Het is het object dat concreter moet worden gemaakt.

konkret ‘Konkret’ betekent hier specifiek en duidelijk uitgewerkt. De spreker wil dat de boodschap niet algemeen blijft, maar concrete zaken noemt.

indem ‘Indem’ betekent hier ‘door ... te doen’ en legt uit op welke manier de boodschap concreet wordt. Het leidt de handeling in waarbij de genoemde zaken worden vermeld.

du ‘Du’ betekent ‘jij’ en spreekt één persoon informeel aan. In deze zin is ‘du’ degene die de concrete zaken moet noemen.

Geschirr ‘Geschirr’ betekent hier de afwas of het servies dat moet worden schoongemaakt. Het staat als eerste onderdeel in een concrete opsomming van keukenwerkzaamheden.

Arbeitsflächen ‘Arbeitsflächen’ betekent de werkoppervlakken of aanrechten in de keuken. Het meervoud verwijst naar de verschillende oppervlakken die schoon moeten blijven; de enkelvoudige vorm is ‘Arbeitsfläche’.

und ‘Und’ betekent ‘en’ en verbindt onderdelen van een opsomming. In de zin koppelt het ‘Arbeitsflächen’ aan ‘Müll’.

Müll ‘Müll’ betekent afval of vuilnis. In deze context is het een concreet onderdeel van de keukenregels en de schoonmaaktaken.

erwähnst ‘Erwähnst’ betekent ‘noemt’ of ‘vermeldt’ en richt zich hier tot één persoon met ‘du’. Het is een vorm van ‘erwähnen’; in een zin kan het een concreet onderwerp als ‘Geschirr’ vermelden.

Sollen ‘Sollen’ drukt hier een gezamenlijk voorstel of een vraag om advies uit: zullen of moeten wij eerst iets doen? Het staat vooraan omdat de zin een vraag is en hoort bij ‘wir’ en de infinitieven ‘aufhängen’ en ‘sprechen’.

zuerst ‘Zuerst’ betekent ‘eerst’ en geeft de volgorde aan. De spreker vraagt welke actie vóór de andere moet gebeuren.

einen ‘Einen’ betekent hier ‘een’ en introduceert één mogelijke schoonmaakplanning. Het staat in ‘einen Putzplan’ als bepaling bij het concrete plan dat men kan ophangen.

Putzplan ‘Putzplan’ betekent schoonmaakrooster of schoonmaakplanning. Het benoemt een plan waarin de schoonmaaktaken voor de gedeelde keuken kunnen worden georganiseerd.

aufhängen ‘Aufhängen’ betekent hier ophangen of zichtbaar plaatsen, bijvoorbeeld een schoonmaakrooster. In ‘Putzplan aufhängen’ is het plan het object van de handeling; de infinitief staat na ‘Sollen wir’.

oder ‘Oder’ betekent ‘of’ en introduceert de tweede mogelijkheid in de vraag. Het verbindt het ophangen van een plan met praten in de groepschat.

im ‘Im’ betekent hier ‘in het’ en geeft de plaats of het kanaal aan waarin men praat. In ‘im Gruppenchat’ gaat het om communicatie binnen de groepschat.

Gruppenchat ‘Gruppenchat’ betekent groepschat: een chatgesprek met meerdere deelnemers. Hier is het een alternatief voor het eerst ophangen van een schoonmaakrooster.

sprechen ‘Sprechen’ betekent hier praten of overleggen. In ‘im Gruppenchat sprechen’ gaat het om het onderwerp met de groep bespreken; de infinitief staat na ‘Sollen wir’.

Beginne ‘Beginne’ is een aansporing aan één persoon met de betekenis ‘begin’. In ‘Beginne mit einer ruhigen Nachricht’ geeft het aan waarmee de communicatie moet starten; het is een vorm van ‘beginnen’.

mit ‘Mit’ betekent hier ‘met’ en geeft het startpunt of middel aan. In ‘mit einer ruhigen Nachricht’ begint men met een kalm bericht.

ruhigen ‘Ruhigen’ betekent hier kalm of rustig en beschrijft ‘Nachricht’. De vorm staat in de combinatie ‘mit einer ruhigen Nachricht’ en past bij het doel om niet agressief over te komen.

Nachricht ‘Nachricht’ betekent bericht of boodschap. Hier gaat het om een geschreven boodschap aan de betrokkenen over de keukenregels.

damit ‘Damit’ betekent ‘zodat’ en introduceert het doel van de rustige boodschap. De bedoeling is dat de boodschap niet agressief overkomt.

sie ‘Sie’ verwijst hier naar ‘Nachricht’, dus naar het bericht, niet naar een vrouw. Het onderwerp van ‘wirkt’ is daardoor de boodschap die een bepaalde indruk maakt.

nicht ‘Nicht’ ontkent hier dat de boodschap agressief overkomt. Het maakt van ‘aggressiv wirkt’ de betekenis dat die indruk juist niet ontstaat.

aggressiv ‘Aggressiv’ betekent agressief of aanvallend. In deze zin beschrijft het de indruk die een bericht kan wekken.

wirkt ‘Wirkt’ betekent hier ‘komt over’ of ‘lijkt’ en beschrijft de indruk die de boodschap maakt. Het is een vorm van ‘wirken’; een formulering kan bijvoorbeeld als agressief overkomen.

In ‘In’ betekent hier ‘in’ en plaatst de boodschap binnen de berichtcontext. In ‘In der Nachricht’ wordt aangegeven waar de vraag aan iedereen kan staan.

der ‘Der’ is hier het bepaalde lidwoord bij ‘Nachricht’ in ‘In der Nachricht’. Het maakt duidelijk dat het om het besproken bericht gaat.

kann ‘Kann’ drukt hier de mogelijkheid uit dat men iedereen in het bericht kan vragen iets te doen. Het is een vorm van ‘können’ en staat bij het onpersoonlijke ‘man’.

man ‘Man’ betekent hier ‘men’ of ‘je in het algemeen’ en verwijst niet naar één specifieke persoon. Het maakt de formulering algemeen: mensen kunnen iedereen vragen de gedeelde ruimte te respecteren.

alle ‘Alle’ betekent hier iedereen of alle betrokken bewoners. Het is de groep aan wie het verzoek in het bericht kan worden gericht.

bitten ‘Bitten’ betekent hier vragen of verzoeken. In ‘alle bitten, den gemeinsamen Raum zu respektieren’ vraagt men alle betrokkenen om de gedeelde ruimte te respecteren.

den ‘Den’ is hier het bepaalde lidwoord bij ‘Raum’ in de woordgroep ‘den gemeinsamen Raum’. Het verwijst naar de specifieke gedeelde ruimte waarover het bericht gaat.

gemeinsamen ‘Gemeinsamen’ betekent hier gedeeld of gemeenschappelijk en beschrijft ‘Raum’. De vorm staat in ‘den gemeinsamen Raum’ en maakt duidelijk dat de ruimte door meerdere mensen wordt gebruikt; de basisvorm is ‘gemeinsam’.

Raum ‘Raum’ betekent hier ruimte, meer bepaald de gemeenschappelijke ruimte. In ‘den gemeinsamen Raum’ gaat het om de keuken of het gedeelde deel daarvan.

respektieren ‘Respektieren’ betekent respecteren of rekening houden met. In ‘den gemeinsamen Raum zu respektieren’ is het de handeling die men iedereen vraagt uit te voeren.

Verwende ‘Verwende’ is een aansporing aan één persoon met de betekenis ‘gebruik’. In ‘Verwende ruhige Formulierungen’ geeft het advies om kalme bewoordingen te kiezen; het is een vorm van ‘verwenden’.

ruhige ‘Ruhige’ betekent hier rustig of kalm en beschrijft ‘Formulierungen’. Het verwijst naar een toon die niet beschuldigend of agressief klinkt.

Formulierungen ‘Formulierungen’ betekent bewoordingen of formuleringen: de gekozen manier om iets te zeggen. Het meervoud past bij verschillende woorden en zinskeuzes; de enkelvoudige vorm is ‘Formulierung’.

vermeide ‘Vermeide’ is een aansporing aan één persoon met de betekenis ‘vermijd’. In ‘vermeide Wörter’ vraagt de spreker om bepaalde woorden niet te gebruiken; het is een vorm van ‘vermeiden’.

Wörter ‘Wörter’ betekent woorden en verwijst hier naar woorden die een boodschap absoluut of beschuldigend kunnen laten klinken. Het is het object van ‘vermeide’; de enkelvoudige vorm is ‘Wort’.

wie ‘Wie’ betekent hier ‘zoals’ of ‘als’ en leidt voorbeelden in. In ‘Wörter wie immer und nie’ noemt het twee voorbeelden van woorden die men beter kan vermijden.

immer ‘Immer’ betekent ‘altijd’. In deze context is het een absoluut woord dat een algemene beschuldiging kan suggereren, waardoor de boodschap aanvallender kan klinken.

nie ‘Nie’ betekent ‘nooit’. Ook dit is hier een absoluut woord dat een boodschap snel als algemene beschuldiging kan laten overkomen.

So ‘So’ betekent hier ‘zo’ of ‘op deze manier’ en verwijst naar het advies om rustige bewoordingen te gebruiken. Het geeft aan dat daardoor een bepaald resultaat ontstaat.

klingt ‘Klingt’ betekent hier ‘klinkt’ of ‘komt over’ en beschrijft de indruk van het bericht. Het is een vorm van ‘klingen’; iets kan bijvoorbeeld niet als een aanval klinken.

ein ‘Ein’ betekent hier ‘een’ in de vergelijking ‘wie ein Angriff’. Het introduceert het beeld waarmee de mogelijke indruk van de boodschap wordt beschreven.

Angriff ‘Angriff’ betekent aanval. In ‘wie ein Angriff’ beschrijft het niet een echte aanval, maar de indruk dat het bericht aanvallend klinkt.

Klare ‘Klare’ betekent hier duidelijk en beschrijft ‘Küchenregeln’. De vorm staat vóór het meervoudige zelfstandig naamwoord en benadrukt dat de regels begrijpelijk geformuleerd zijn; de basisvorm is ‘klar’.

Küchenregeln ‘Küchenregeln’ betekent keukenregels: afspraken over het gebruik en schoonhouden van de keuken. Het meervoud verwijst naar meerdere regels; het woord is een samenstelling van keuken en regels.

funktionieren ‘Funktionieren’ betekent hier werken of goed effect hebben. De zin zegt dat duidelijke keukenregels beter werken wanneer de toon respectvol blijft.

besser ‘Besser’ betekent hier beter en vergelijkt het effect van duidelijke regels met een minder goede manier van communiceren. Het is de vergrotende vorm die bij ‘gut’ hoort.

wenn ‘Wenn’ betekent hier ‘wanneer’ of ‘als’ en introduceert de voorwaarde voor het betere resultaat. Het verbindt de werking van de regels met het respectvol blijven van de toon.

Ton ‘Ton’ betekent hier toon, dus de manier waarop de boodschap klinkt. In deze context gaat het om een respectvolle of aanvallende communicatiestijl, niet om een geluid.

respektvoll ‘Respektvoll’ betekent respectvol en beschrijft hier de toon van de communicatie. Het geeft aan dat de boodschap rekening houdt met de betrokken personen.

bleibt ‘Bleibt’ betekent hier blijft of behouden blijft: de toon moet respectvol blijven. Het is een vorm van ‘bleiben’ en staat in de bijzin na ‘wenn’ aan het einde van de zin.

Grammatica

beim + substantiviertes Verb

beim Putzen

baim POE-tsen

tijdens het schoonmaken

Na „beim“ staat een werkwoord als zelfstandig naamwoord; daarom krijgt het een hoofdletter.

zu + Infinitiv

die Schuld zu geben

die SJOELT tsoe GEE-ben

iemand de schuld geven

„zu geben“ is een infinitief met „zu“, vaak gebruikt om een handeling als aanvulling uit te drukken.

Duits woordenschat

Abendessen zelfstandig naamwoord

AA-bent-essen avondeten

line_001

ansprechen werkwoord

AN-sjpre-chen ter sprake brengen

line_002

Arbeitsfläche zelfstandig naamwoord

AR-baits-flee-che aanrechtoppervlak Arbeitsflächen

line_004

Aufgabe zelfstandig naamwoord

AUF-gaa-be taak Aufgaben

line_003

beim Putzen uitdrukking

baim POE-tsen tijdens het schoonmaken

line_003

die Schuld geben uitdrukking

die SJOELT GEE-ben iemand de schuld geven die Schuld zu geben

line_002

Erinnerung zelfstandig naamwoord

er-IN-ne-roeng herinnering

line_003

Gemeinschaftsküche zelfstandig naamwoord

ge-MAIN-sjaf(t)s-KUU-che gedeelde keuken

line_001

Geschirr zelfstandig naamwoord

ge-SJIR serviesgoed

line_004

konkret bijvoeglijk naamwoord

kon-KREET concreet

line_004

Schuld zelfstandig naamwoord

SJOELT schuld

line_002

unordentlich bijvoeglijk naamwoord

on-OR-dent-liech rommelig

line_001

Quiz

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

herinnering

Antwoord tonen

Erinnerung

rommelig

Antwoord tonen

unordentlich

ter sprake brengen

Antwoord tonen

ansprechen

avondeten

Antwoord tonen

Abendessen