Voedsel in de gedeelde koelkast beheren | Leer duits in het Nederlands

German lesson set in a contemporary Berlin everyday setting: In a shared kitchen, two adults discuss expired food in a fridge and plan labels, a deadline, and a weekly cleanout..

NL → DE / Niveau: B1

Over deze les

Met Voedsel in de gedeelde koelkast beheren oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het duits.

Dialoog

A

Im gemeinsamen Kühlschrank liegen wieder abgelaufene Lebensmittel.

im gəmainzamen kuul-sjrangk liegən vi:der apgəlaufənə leefənsmittel Er ligt weer eten over de houdbaarheidsdatum in de gedeelde koelkast.
B

Das könnte zu einem Hygieneproblem werden, wenn es dort noch viel länger steht.

das kuntə tsoe ainem huu-gie-ee-nə-probleem werdən, wenn es dort nog veel lengər sjteet Het kan een hygiëneprobleem worden als het daar nog veel langer blijft staan.
A

Auf einigen Behältern steht kein Name, deshalb weiß niemand, wem sie gehören.

auf ainigən bəheltern sjteet kain naamə, deshalp vais niemand, veem zie gəheuren Op sommige bakjes staat geen naam, dus niemand weet van wie ze zijn.
B

Wir sollten einen Hinweis aufhängen und die Leute bitten, ihre Namen und das Datum daraufzuschreiben.

vier zolltən ainen hinvais aufhengen oent die loitə bitən, iərə naamən oent das daatoem darauf-tsu-sjraibən We zouden een briefje moeten ophangen en mensen moeten vragen hun namen en datums erop te zetten.
A

Sollen wir alles wegwerfen, was älter als eine Woche ist?

zollən vier alles wek-vverfən, vas elter als aine vochə ist Zullen we alles weggooien dat ouder is dan een week?
B

Erst nachdem wir allen eine klare Frist gegeben haben.

eerst naag-deem vier allən aine klaarə frist gəgeebən haabən Pas nadat we iedereen een duidelijke deadline hebben gegeven.
A

Vielleicht können wir im Gruppenchat eine wöchentliche Aufräumaktion vorschlagen.

fie-laaigt keunən vier im groepən-tsjet aine veukentlieghə auf-roim-aksie-on foor-sjlaagn Misschien kunnen we in de groepschat een wekelijkse opruimactie voorstellen.
B

Dadurch wäre die wöchentliche Aufräumaktion planbar statt plötzlich.

daadoerch veerə die veukentlieghə auf-roim-aksie-on plaanbaar sjtat pleutslich Daardoor zou de wekelijkse opruimactie voorspelbaar zijn in plaats van plotseling.
A

Die Leute können ihre Fächer vor dem Putztag leeren.

die loitə keunən iərə feghər foor deem poets-taag leeren Mensen kunnen hun schappen leegmaken voordat het schoonmaakdag is.
B

Das sollte die Nutzung des Kühlschranks für alle fair und sicher machen.

das zolltə die noetsoeng des kuulsjranks fuur allə feer oent ziechər magən Dat zou het gebruik van de koelkast voor iedereen eerlijk en veilig moeten maken.

Woord voor woord

Im Im betekent hier ‘in de’ en geeft de plaats aan: in de gemeenschappelijke koelkast. Im is de samengevoegde vorm van in dem. Een veelgebruikt patroon is im + plaats, bijvoorbeeld in een nieuw voorbeeld: im Büro.
gemeinsamen gemeinsamen betekent hier ‘gemeenschappelijke’ of ‘gedeelde’ en beschrijft Kühlschrank. Het woord maakt duidelijk dat de koelkast door meerdere mensen wordt gebruikt. Je kunt het opnieuw gebruiken in die gemeinsame Küche, bijvoorbeeld in een nieuw voorbeeld: in der gemeinsamen Küche.
Kühlschrank Kühlschrank betekent ‘koelkast’, de plaats waar de Lebensmittel liggen. Het is het concrete voorwerp waarover de eerste zin gaat. Een veelgebruikt patroon is etwas im Kühlschrank aufbewahren.
liegen liegen betekent hier ‘liggen’ of ‘zich bevinden’: de Lebensmittel bevinden zich in de koelkast. De vorm hoort bij het meervoudige onderwerp Lebensmittel. Een herbruikbaar patroon is: Etwas liegt im Kühlschrank.
wieder wieder betekent hier ‘weer’ of ‘opnieuw’: het probleem met het eten komt opnieuw voor. Het geeft aan dat dit al eerder is gebeurd. Je kunt het gebruiken in een nieuw voorbeeld zoals: Das passiert wieder.
abgelaufene abgelaufene betekent hier ‘verlopen’ of ‘over de datum’ en beschrijft Lebensmittel. Het gaat om voedsel waarvan de houdbaarheidsdatum voorbij is. Een veelgebruikt patroon is abgelaufene Lebensmittel wegwerfen.
Lebensmittel Lebensmittel betekent ‘levensmiddelen’ of ‘voedsel’. In deze zin verwijst het naar het eten dat in de koelkast ligt en over de datum is. Je kunt het gebruiken in een nieuw voorbeeld zoals: Lebensmittel im Kühlschrank lagern.
Das Das betekent hier ‘dat’ en verwijst naar de situatie met het verlopen voedsel in de koelkast. Het staat aan het begin van de zin als onderwerp van de mogelijke gevolgtrekking. Een herbruikbaar patroon is: Das könnte ein Problem werden.
könnte könnte betekent hier ‘zou kunnen’ en drukt een mogelijke ontwikkeling uit. In Das könnte zu einem Hygieneproblem werden wordt niet gezegd dat het probleem al bestaat, maar dat het kan ontstaan. Een bruikbaar patroon is: Das könnte zu einem Problem werden.
zu zu maakt hier deel uit van zu einem Hygieneproblem werden en geeft de ontwikkeling tot een hygiëneprobleem aan. De combinatie betekent dus ‘een hygiëneprobleem worden’. Een herbruikbaar patroon is: zu einem Problem werden.
einem einem betekent hier ‘een’ in de combinatie zu einem Hygieneproblem. Het hoort bij het onbepaalde zelfstandig naamwoord Hygieneproblem. Een herbruikbaar patroon is: zu einem Problem werden.
Hygieneproblem Hygieneproblem betekent ‘hygiëneprobleem’. In de dialoog is dat het mogelijke probleem dat kan ontstaan als voedsel te lang blijft staan. Je kunt het gebruiken in een nieuw voorbeeld zoals: Das ist ein Hygieneproblem.
werden werden betekent hier ‘worden’ in zu einem Hygieneproblem werden. Het beschrijft een verandering waarbij een situatie een probleem wordt. Een herbruikbaar patroon is: etwas wird zu einem Problem.
wenn wenn betekent hier ‘als’ en leidt de voorwaarde in als het eten nog veel langer blijft staan. In de bijzin staat steht aan het einde. Een bruikbaar patroon is wenn + bijzin, bijvoorbeeld in een nieuw voorbeeld: Wenn es länger bleibt, wird es problematisch.
es es betekent hier ‘het’ en verwijst naar het eten waarover eerder wordt gesproken. In wenn es dort noch viel länger steht is het onderwerp van steht. Een herbruikbaar patroon is: wenn es ... steht.
dort dort betekent ‘daar’ en verwijst hier naar de plek waar het eten blijft staan, namelijk de koelkast. Het wijst naar een eerder genoemde plaats. Je kunt het gebruiken in een nieuw voorbeeld zoals: Es steht dort.
noch noch betekent hier ‘nog’ en geeft aan dat de situatie voortduurt. In noch viel länger staat het vóór de tijdsduur die verder wordt verlengd. Een veelgebruikt patroon is noch länger bleiben.
viel viel betekent hier ‘veel’ en versterkt länger: nog veel langer. Het geeft aan dat de extra duur aanzienlijk kan zijn. Een herbruikbaar patroon is viel länger dauern.
länger länger betekent ‘langer’ en vergelijkt de mogelijke verdere duur met de huidige duur. Het is de vergelijkende vorm van lang. Een bruikbaar patroon is noch länger bleiben.
steht steht betekent hier ‘staat’ of ‘blijft staan’: het eten blijft daar in de koelkast staan. De vorm staat in de voorwaardelijke bijzin na wenn. Een herbruikbaar patroon is: Etwas steht dort.
Auf Auf betekent hier ‘op’ en geeft het oppervlak aan waarop geen naam staat. In Auf einigen Behältern staat het voor de plaatsaanduiding. Een nieuw voorbeeld met hetzelfde patroon is: Auf dem Tisch steht ein Glas.
einigen einigen betekent hier ‘sommige’ of ‘enkele’ en verwijst naar een deel van de Behälter. Niet alle bakjes worden bedoeld. Een herbruikbaar patroon is: auf einigen Behältern steht ...
Behältern Behältern betekent hier ‘bakjes’ of ‘containers’, de voorwerpen waarop een naam zou kunnen staan. In de context gaat het om voedselbakjes in de gedeelde koelkast. Je kunt het gebruiken in een nieuw voorbeeld zoals: Lebensmittel sind in Behältern.
kein kein betekent hier ‘geen’ en ontkent dat er een naam op de bakjes staat. In Auf einigen Behältern steht kein Name staat het direct bij Name. Een herbruikbaar patroon is: kein Name steht darauf.
Name Name betekent ‘naam’. In de dialoog ontbreekt deze naam op sommige Behälter, waardoor de eigenaar niet bekend is. Een bruikbaar patroon is: einen Namen darauf schreiben.
deshalb deshalb betekent ‘daarom’ of ‘dus’ en verbindt het ontbreken van een naam met het gevolg dat niemand het weet. In deshalb weiß niemand volgt het werkwoord direct na dit bijwoord. Een herbruikbaar patroon is: Deshalb weiß niemand ...
weiß weiß betekent hier ‘weet’ in de betekenis iets weten. Het hoort bij niemand en leidt de informatie in wem sie gehören in. Een nieuw voorbeeld is: Ich weiß nicht, wem es gehört.
niemand niemand betekent ‘niemand’ en verwijst hier naar geen enkele persoon in de gedeelde ruimte. Niemand weet van wie de bakjes zijn. Een herbruikbaar patroon is: Niemand weiß, wem ... gehört.
wem wem betekent hier ‘van wie’ of letterlijk ‘aan wie’ in de vraag van wie de bakjes zijn. Het staat in de constructie wem sie gehören. Een bruikbaar nieuw voorbeeld is: Wem gehört das?
sie sie betekent hier ‘ze’ en verwijst naar de Behälter. In sie gehören gaat het dus over meerdere bakjes of containers. Een herbruikbaar patroon is: Sie gehören jemandem.
gehören gehören betekent ‘toebehoren’ of ‘van iemand zijn’. In wem sie gehören wordt gevraagd aan wie de bakjes toebehoren. Bij dit werkwoord staat de persoon in een constructie als Das gehört mir.
Wir Wir betekent ‘we’ of ‘wij’ en verwijst naar de twee mensen die samen een oplossing bespreken. De hoofdletter komt hier doordat het woord aan het begin van de zin staat. Een veelgebruikt patroon is: Wir sollten ...
sollten sollten betekent hier ‘zouden moeten’ en drukt een aanbeveling uit: wat volgens de sprekers een goede stap zou zijn. In Wir sollten einen Hinweis aufhängen volgt de voorgestelde handeling. Een herbruikbaar patroon is: Wir sollten etwas tun.
einen einen betekent hier ‘een’ en hoort bij de concrete mededeling, Hinweis. Samen vormen ze einen Hinweis aufhängen. Een herbruikbaar patroon is: einen Hinweis aufhängen.
Hinweis Hinweis betekent hier ‘mededeling’, ‘bericht’ of ‘kennisgeving’. Het gaat om een bericht dat in de gedeelde ruimte moet worden opgehangen. Een bruikbaar patroon is einen Hinweis aufhängen.
aufhängen aufhängen betekent hier ‘ophangen’, namelijk een Hinweis zichtbaar ergens plaatsen. Het staat als handeling na sollten. Je kunt het gebruiken in een nieuw voorbeeld zoals: Einen Zettel aufhängen.
und und betekent ‘en’ en verbindt hier twee voorgestelde handelingen: een Hinweis aufhängen en de Leute bitten. Het voegt de tweede handeling toe zonder tegenstelling. Een herbruikbaar patroon is: etwas tun und jemanden bitten.
die die is hier het bepaalde lidwoord bij Leute en verwijst naar de mensen in de gedeelde ruimte. Het gaat om een bekende groep, niet om mensen in het algemeen. Een bruikbaar patroon is die Leute bitten.
Leute Leute betekent ‘mensen’ en verwijst hier naar de andere gebruikers van de gedeelde koelkast. Zij moeten hun namen en datums toevoegen. Een herbruikbaar patroon is: die Leute in der Gruppe.
bitten bitten betekent hier ‘vragen’ of ‘verzoeken’ dat iemand iets doet. In die Leute bitten, ihre Namen ... daraufzuschreiben wordt een groep gevraagd een concrete handeling uit te voeren. Een belangrijk patroon is jemanden bitten, etwas zu tun.
ihre ihre betekent hier ‘hun’ en verwijst naar de Leute. Het beschrijft dus de namen die bij die mensen horen. Een herbruikbaar patroon is: ihre Namen aufschreiben.
Namen Namen betekent ‘namen’. In de dialoog moeten de mensen hun Namen op de bakjes zetten om het eigendom duidelijk te maken. Een bruikbaar patroon is: Namen und das Datum daraufzuschreiben.
Datum Datum betekent ‘datum’. In de dialoog moet naast de naam ook das Datum op de bakjes worden geschreven. Een bruikbaar patroon is: das Datum daraufzuschreiben.
daraufzuschreiben daraufzuschreiben betekent hier ‘erop schrijven’: de namen en de datum op het betreffende oppervlak van de bakjes zetten. Het woord combineert darauf, ‘erop’, met de handeling schrijven. Een herbruikbaar patroon is: etwas daraufzuschreiben.
Sollen Sollen betekent hier ‘zullen we’ of ‘moeten we’ en opent een vraag waarin de spreker een gezamenlijke beslissing voorlegt. In Sollen wir alles wegwerfen? gaat het om een voorstel, niet om een mededeling. Een herbruikbaar patroon is: Sollen wir ...?
alles alles betekent ‘alles’ en verwijst hier naar al het voedsel dat mogelijk ouder dan een week is. Het bepaalt de volledige groep dingen die men zou kunnen weggooien. Een bruikbaar patroon is: alles wegwerfen, was ...
wegwerfen wegwerfen betekent ‘weggooien’. In Sollen wir alles wegwerfen? is het de voorgestelde handeling voor het oude voedsel. Een herbruikbaar patroon is: etwas wegwerfen.
was was betekent hier ‘wat’ of ‘datgene wat’ en leidt de bijzin die alles nader beschrijft. Het verwijst naar alles wat ouder dan een week is. Een veelgebruikt patroon is: alles, was ... ist.
älter älter betekent ‘ouder’ en geeft hier aan dat iets een leeftijd of duur boven een bepaalde grens heeft. Het wordt aangevuld door als eine Woche. Het is de vergelijkende vorm van alt; een bruikbaar patroon is älter als eine Woche.
als als betekent hier ‘dan’ in de vergelijking älter als eine Woche. Het verbindt de vergelijking met de grens van één week. Een herbruikbaar patroon is: älter als + tijdsduur.
eine eine betekent hier ‘een’ in eine Woche. De woordgroep geeft de tijdsgrens aan waarmee het voedsel wordt vergeleken. Een bruikbaar patroon is: älter als eine Woche.
Woche Woche betekent ‘week’. In älter als eine Woche vormt het de tijdsduur waarmee de ouderdom van het voedsel wordt vergeleken. Een herbruikbaar patroon is: eine Woche warten.
ist ist betekent hier ‘is’ en sluit de bijzin was älter als eine Woche ist af. Het beschrijft de toestand of ouderdom van het bedoelde voedsel. Een bruikbaar patroon is: etwas ist älter als ...
Erst Erst betekent hier ‘pas’ en maakt duidelijk dat iets niet eerder mag gebeuren dan na de genoemde voorwaarde. In Erst nachdem ... ligt de nadruk op de volgorde. Een herbruikbaar patroon is: Erst nachdem ...
nachdem nachdem betekent ‘nadat’ en introduceert een handeling die eerst moet zijn afgerond. In nadat we iedereen een duidelijke deadline hebben gegeven komt geben als gegeven hebben aan het einde van de bijzin. Een bruikbaar patroon is: nachdem + bijzin.
allen allen betekent hier ‘aan iedereen’ en verwijst naar alle mensen die de koelkast gebruiken. Zij moeten eerst dezelfde duidelijke deadline krijgen. Een herbruikbaar patroon is: jemandem eine Frist geben.
klare klare betekent ‘duidelijke’ en beschrijft Frist. De deadline moet begrijpelijk en niet dubbelzinnig zijn. Een bruikbaar patroon is: eine klare Frist geben.
Frist Frist betekent ‘termijn’ of ‘deadline’. In de dialoog is het de uiterste termijn die iedereen krijgt voordat oude spullen worden weggegooid. Een herbruikbaar patroon is: jemandem eine Frist geben.
gegeben gegeben betekent hier ‘gegeven’ in die Frist gegeben haben. Het verwijst naar het eerst geven van een deadline aan iedereen. Een bruikbaar patroon is: jemandem eine Frist geben.
haben haben betekent hier ‘hebben’ en vormt samen met gegeben de uitdrukking gegeben haben. In de bijzin na nachdem maakt dit duidelijk dat de deadline eerst gegeven moet zijn. Een herbruikbaar patroon is: nachdem wir etwas gemacht haben.
Vielleicht Vielleicht betekent ‘misschien’ en verzacht het voorstel in de zin. De spreker presenteert de wekelijkse opruimactie als een mogelijkheid. Een herbruikbaar patroon is: Vielleicht können wir ...
können können betekent hier ‘kunnen’ en drukt een mogelijkheid of haalbare optie uit. In Vielleicht können wir ... vorschlagen gaat het om iets wat de sprekers zouden kunnen doen. Een bruikbaar patroon is: Wir können etwas vorschlagen.
Gruppenchat Gruppenchat betekent ‘groepschat’, het communicatiekanaal waarin de opruimactie kan worden voorgesteld. Het woord verwijst naar een chat die door meerdere mensen wordt gedeeld. Een herbruikbaar patroon is: etwas im Gruppenchat vorschlagen.
wöchentliche wöchentliche betekent ‘wekelijkse’ en beschrijft een activiteit die iedere week plaatsvindt. Het hoort hier bij Aufräumaktion. Een bruikbaar patroon is: eine wöchentliche Aufräumaktion.
Aufräumaktion Aufräumaktion betekent ‘opruimactie’. In de dialoog gaat het om een regelmatig gepland moment om de koelkast op te ruimen. Een herbruikbaar patroon is: eine Aufräumaktion vorschlagen.
vorschlagen vorschlagen betekent ‘voorstellen’ of ‘suggereren’. Hier stellen de sprekers een wöchentliche Aufräumaktion voor in de groepschat. Een bruikbaar patroon is: jemandem etwas vorschlagen.
Dadurch Dadurch betekent ‘daardoor’ of ‘op die manier’ en verwijst naar het voorstel van een wekelijkse opruimactie. Het introduceert het gevolg daarvan: de opruimactie wordt planbaar. Een herbruikbaar patroon is: Dadurch wäre ...
wäre wäre betekent hier ‘zou zijn’ en beschrijft een verwachte of voorgestelde toestand. In Dadurch wäre die wöchentliche Aufräumaktion planbar gaat het om het gevolg van de planning. Een bruikbaar patroon is: Dadurch wäre etwas planbar.
planbar planbar betekent hier ‘planbaar’ of ‘vooraf in te plannen’. De opruimactie gebeurt dan volgens een bekend schema in plaats van onverwacht. Een herbruikbaar patroon is: Ein Termin ist planbar.
statt statt betekent ‘in plaats van’ en zet planbar tegenover plötzlich. Het maakt het contrast duidelijk tussen een geplande en een onverwachte opruimactie. Een bruikbaar patroon is: statt plötzlich.
plötzlich plötzlich betekent ‘plotseling’ en beschrijft iets dat zonder voorafgaande planning gebeurt. Hier is het de ongewenste tegenstelling tot planbar. Een herbruikbaar patroon is: etwas passiert plötzlich.
Fächer Fächer betekent hier ‘vakken’ of ‘schappen’ in de koelkast. Mensen kunnen hun eigen vakken leegmaken vóór de schoonmaakdag. Een bruikbaar patroon is: die Fächer leeren.
vor vor betekent hier ‘voor’ in de tijd: vóór de Putztag. Het geeft aan dat het leegmaken eerder moet gebeuren dan de schoonmaakdag. Een herbruikbaar patroon is: vor dem Putztag.
dem dem betekent hier ‘de’ in vor dem Putztag. Het hoort bij het bepaalde zelfstandig naamwoord Putztag in deze tijdsaanduiding. Een bruikbaar patroon is: vor dem Termin.
Putztag Putztag betekent ‘schoonmaakdag’. Het is de afgesproken dag waarop de koelkast wordt schoongemaakt. Een herbruikbaar patroon is: vor dem Putztag etwas leeren.
leeren leeren betekent hier ‘leegmaken’: de mensen halen de inhoud uit hun Fächer. Het staat als handeling na können. Een bruikbaar patroon is: ein Fach leeren.
Nutzung Nutzung betekent ‘gebruik’ en verwijst hier naar het gebruik van de koelkast. De zin gaat over de manier waarop iedereen de koelkast kan gebruiken. Een bruikbaar patroon is: die Nutzung des Kühlschranks.
des des betekent hier ‘van de’ en verbindt Nutzung met Kühlschranks: het gebruik van de koelkast. Het maakt de relatie tussen beide zelfstandige naamwoorden duidelijk. Een herbruikbaar patroon is: die Nutzung des Raums.
für für betekent hier ‘voor’ en geeft aan voor wie het gebruik eerlijk en veilig moet zijn. In für alle gaat het om alle gebruikers. Een bruikbaar patroon is: etwas für alle machen.
alle alle betekent hier ‘iedereen’ of ‘allemaal’ en verwijst naar alle mensen die de koelkast gebruiken. Fair en sicher gelden dus voor de hele groep. Een herbruikbaar patroon is: für alle.
fair fair betekent hier ‘eerlijk’ in de zin dat het gebruik voor iedereen rechtvaardig geregeld is. Het is een van de eigenschappen die het gebruik van de koelkast moet krijgen. Een bruikbaar patroon is: etwas fair machen.
sicher sicher betekent hier ‘veilig’ en verwijst naar hygiënisch en verantwoord gebruik van de koelkast. Het wordt samen met fair gebruikt om het gewenste resultaat te beschrijven. Een bruikbaar patroon is: etwas fair und sicher machen.
machen machen betekent hier ‘maken’ in die Nutzung ... fair und sicher machen: ervoor zorgen dat het gebruik eerlijk en veilig wordt. Het staat als infinitief na sollte. Een herbruikbaar patroon is: etwas fair und sicher machen.

Grammatica

zu + scheidbaar werkwoord

daraufzuschreiben

darauf-tsu-sjraibən

erop te schrijven

Bij een scheidbaar werkwoord komt zu tussen het voorvoegsel en de stam: daraufzuschreiben.

Bijvoeglijk naamwoord vóór een zelfstandig naamwoord

abgelaufene Lebensmittel

apgəlaufənə leefənsmittel

verlopen voedingsmiddelen

Het bijvoeglijk naamwoord krijgt in het Duits een uitgang vóór het zelfstandig naamwoord: abgelaufen wordt abgelaufene.

Duits woordenschat

abgelaufen bijvoeglijk naamwoord
apgəlaufən over de datum, verlopen abgelaufene
aufhängen werkwoord
aufhengen ophangen
Behälter zelfstandig naamwoord
bəhelter bakje, houder Behältern
bitten werkwoord
bitən vragen, verzoeken
gehören werkwoord
gəheuren toebehoren, van iemand zijn
gemeinsam bijvoeglijk naamwoord
gəmainzaam gedeeld gemeinsamen
Hinweis zelfstandig naamwoord
hinvais mededeling, berichtje
Hygieneproblem zelfstandig naamwoord
hüü-gie-ee-nə-probleem hygiëneprobleem
Kühlschrank zelfstandig naamwoord
kuul-sjrangk koelkast
Lebensmittel zelfstandig naamwoord
leebənsmittel voedingsmiddelen, eten
liegen werkwoord
liegən liggen
werden werkwoord
veerden worden

Quiz

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

toebehoren, van iemand zijn

Antwoord tonengehören

bakje, houder

Antwoord tonenBehältern

over de datum, verlopen

Antwoord tonenabgelaufene

koelkast

Antwoord tonenKühlschrank