Afhankelijkheden verduidelijken om spanning te verminderen | Leer duits in het Nederlands

German lesson set in a contemporary Berlin everyday setting: In a workplace feedback session, two colleagues discuss how a tense priority debate can be made clearer with a dependency map..

NL → DE / Niveau: B2

Over deze les

Met Afhankelijkheden verduidelijken om spanning te verminderen oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het duits.

Dialoog

A

Die Diskussion wurde angespannt, sobald die Leute begannen, die Prioritäten aller zu ordnen.

Die diskusioon vur-de angesjpant, zoobalt die loite began-nun, die prioritééten alla tsoe ordnen. De discussie werd gespannen zodra mensen de prioriteiten van iedereen gingen rangschikken.
B

Es klang so, als hätten einige Teams das Gefühl gehabt, dass ihre Arbeit beiseitegeschoben wurde.

Es klank zoo, als hetten ainige tiems das gevoel gehad, das iere arbeid baizaitegesjooben vur-de. Het klonk alsof sommige teams het gevoel hadden dat hun werk terzijde werd geschoven.
A

Das kann Vertrauen beschädigen, auch wenn es niemand so gemeint hat.

Das kan fertrauen besjèdigen, auch wenn es niemand zoo gemaint hat. Dat kan het vertrouwen schaden, ook als niemand dat zo bedoeld heeft.
B

Vielleicht sollten wir Abhängigkeiten und Wichtigkeit vor dem nächsten Meeting getrennt betrachten.

Fielai(ch)t zolten wier ap-hèngichkaiten oent vichtichkait foor deem neechsten mieting getrennt betrachten. Misschien moeten we afhankelijkheden en belang uit elkaar halen voordat we de volgende vergadering hebben.
A

Einige Aufgaben müssen zuerst erledigt werden.

Ainige aufgaaben mussen tsoe-eerst erleedicht worden. Sommige taken moeten eerst worden uitgevoerd.
A

Aber dadurch sind sie nicht wertvoller.

Aa-baardoor zint zie nicht vertfoola. Maar daardoor zijn ze niet waardevoller.
B

Ich kann eine Abhängigkeitskarte erstellen, bevor wir uns wieder treffen.

Ich kan aine ap-hèngichkaits-kaarte ersjtellen, befoor wier ons wieder treffen. Ik kan een kaart van de afhankelijkheden maken voordat we elkaar weer spreken.
A

So sollte die Diskussion konkret bleiben, statt persönlich zu werden.

Zoo zolte die diskusioon konkreet blaiben, sjtat perzeunlich tsoe verden. Dat zou ervoor moeten zorgen dat de discussie concreet blijft in plaats van persoonlijk te worden.
B

Dann können die Leute die Diskussion auf dieselben Informationen stützen und nicht nur auf ihre Frustrationen.

Dan keunnen die loite die diskusioon auf diezelben informatsioonen sjtutsen oent nicht noer auf iere frustratsioonen. Dan kunnen mensen de discussie op dezelfde informatie baseren, en niet alleen op hun frustraties.

Woord voor woord

Die In ‘Die Diskussion’ betekent Die ‘de’ en verwijst het naar de discussie. Een bruikbaar patroon is ‘die + zelfstandig naamwoord’.
Diskussion ‘Diskussion’ betekent hier ‘discussie’, namelijk het gesprek over de prioriteiten. Je kunt het gebruiken voor een gesprek waarin een onderwerp of verschil van mening wordt besproken.
wurde ‘wurde’ betekent hier ‘werd’ en beschrijft de overgang naar een gespannen toestand in ‘wurde angespannt’. Het is de verleden vorm van ‘werden’ in deze zin.
angespannt ‘angespannt’ betekent hier ‘gespannen’ en beschrijft de sfeer van de discussie. Je kunt het gebruiken voor een gespannen gesprek, sfeer of situatie.
sobald ‘sobald’ betekent ‘zodra’ en geeft aan dat iets meteen gebeurt wanneer de genoemde gebeurtenis begint. In ‘sobald die Leute begannen’ leidt het een bijzin in.
Leute ‘Leute’ betekent hier ‘mensen’, in deze context de mensen die de prioriteiten rangschikken. Het wordt vaak gebruikt voor mensen in het algemeen, bijvoorbeeld in ‘die Leute’.
begannen ‘begannen’ betekent ‘begonnen’ en geeft aan dat de mensen met het rangschikken startten. Het hoort hier bij het patroon ‘begannen, etwas zu tun’.
Prioritäten ‘Prioritäten’ betekent ‘prioriteiten’: zaken die iemand belangrijker vindt of eerder wil behandelen. In ‘die Prioritäten aller’ gaat het om de prioriteiten van iedereen.
aller ‘aller’ betekent hier ‘van iedereen’ en bepaalt van wie de prioriteiten zijn in ‘die Prioritäten aller’. Het is een compact patroon om een geheel of groep als eigenaar te noemen.
zu In ‘zu ordnen’ markeert ‘zu’ het infinitief dat volgt op ‘begannen’. Het patroon is ‘beginnen, etwas zu tun’, dus ‘beginnen iets te doen’.
ordnen ‘ordnen’ betekent hier ‘ordenen’ of ‘rangschikken’, namelijk de prioriteiten in een bepaalde volgorde zetten. Je kunt het gebruiken met een direct object, zoals in ‘Prioritäten ordnen’.
Es In ‘Es klang’ is ‘Es’ het onderwerp van de zin en verwijst het niet naar een concreet zelfstandig naamwoord. Samen betekent ‘Es klang’ hier ‘Het klonk’.
klang ‘klang’ betekent hier ‘klonk’ en geeft weer hoe de situatie overkwam. Het is de verleden vorm van ‘klingen’ en wordt in ‘Es klang so, als …’ gebruikt om een indruk te beschrijven.
so In ‘so, als hätten einige Teams …’ betekent ‘so’ ‘zo’ of ‘op die manier’ en verwijst het naar de indruk die de spreker kreeg. Het patroon ‘so klingen, als …’ betekent dat iets op een bepaalde manier klinkt of overkomt.
als In ‘so, als hätten einige Teams …’ betekent ‘als’ hier ‘alsof’ en leidt het de inhoud van de indruk in. Het vaste patroon ‘so klingen, als …’ verbindt een waarneming met een veronderstelde situatie.
hätten ‘hätten’ geeft in ‘als hätten einige Teams das Gefühl gehabt’ weer dat de teams volgens die indruk een bepaald gevoel zouden hebben gehad. Het verwijst hier samen met ‘gehabt’ naar het hebben van dat gevoel.
einige ‘einige’ betekent ‘enkele’ of ‘sommige’ en beperkt de groep tot niet alle teams. In ‘einige Teams’ staat het direct vóór het zelfstandig naamwoord.
Teams ‘Teams’ betekent ‘teams’, de groepen die het gevoel hadden dat hun werk opzij werd geschoven. Je kunt het gebruiken voor samenwerkende groepen op het werk.
das In ‘das Gefühl’ betekent ‘das’ ‘het’ en bepaalt het het zelfstandig naamwoord ‘Gefühl’. De vorm ‘Das’ aan het begin van ‘Das kann Vertrauen beschädigen’ verwijst daarentegen naar de voorafgaande situatie.
Gefühl ‘Gefühl’ betekent hier ‘gevoel’, specifiek het gevoel dat het werk terzijde werd geschoven. Een veelgebruikt patroon is ‘das Gefühl haben, dass …’.
gehabt ‘gehabt’ betekent ‘gehad’ in ‘das Gefühl gehabt’ en maakt duidelijk dat de teams dat gevoel hadden. Het staat hier samen met ‘hätten’ in de uitdrukking ‘das Gefühl gehabt haben’.
dass ‘dass’ betekent ‘dat’ en leidt de inhoud in van het gevoel van de teams. In ‘das Gefühl, dass ihre Arbeit …’ volgt na ‘dass’ een volledige bijzin.
ihre ‘ihre’ betekent hier ‘hun’ en verwijst naar de teams als bezitters van het werk in ‘ihre Arbeit’. Het staat direct vóór het zelfstandig naamwoord dat bij die teams hoort.
Arbeit ‘Arbeit’ betekent hier ‘werk’, namelijk het werk van de teams. Het kan in een werkcontext gebruikt worden voor taken of werkzaamheden in het algemeen.
beiseitegeschoben ‘beiseitegeschoben’ betekent hier ‘opzijgeschoven’ en beschrijft dat het werk niet langer centraal werd gesteld. In ‘dass ihre Arbeit beiseitegeschoben wurde’ maakt het deel uit van een passieve beschrijving.
kann ‘kann’ betekent hier ‘kan’ en drukt de mogelijkheid uit dat iets het vertrouwen beschadigt. Het staat vóór het werkwoord in de infinitief: ‘kann Vertrauen beschädigen’.
Vertrauen ‘Vertrauen’ betekent ‘vertrouwen’, hier het vertrouwen tussen mensen of teams. Je kunt het gebruiken in patronen zoals ‘Vertrauen beschädigen’ of ‘Vertrauen aufbauen’.
beschädigen ‘beschädigen’ betekent hier ‘beschadigen’, namelijk het vertrouwen aantasten. Na ‘kann’ blijft het werkwoord in de infinitief: ‘kann Vertrauen beschädigen’.
auch ‘auch’ betekent hier ‘ook’ en voegt de voorwaarde toe dat het vertrouwen kan worden beschadigd, zelfs zonder kwade bedoeling. In ‘auch wenn’ versterkt het de concessieve betekenis van ‘ook als’.
wenn ‘wenn’ betekent hier ‘als’ en leidt de voorwaarde ‘niemand dat zo bedoeld heeft’ in. Het patroon ‘auch wenn …’ betekent ‘ook als …’.
niemand ‘niemand’ betekent ‘niemand’ en maakt duidelijk dat geen enkele persoon de situatie zo bedoelde. Het kan als onderwerp worden gebruikt, zoals in ‘niemand hat … gemeint’.
gemeint ‘gemeint’ betekent hier ‘bedoeld’ in ‘es niemand so gemeint hat’. Samen met ‘so’ verwijst het naar een bepaalde bedoeling of interpretatie van de situatie.
hat ‘hat’ betekent hier ‘heeft’ en helpt samen met ‘gemeint’ om uit te drukken wat niemand bedoeld heeft. In de bijzin ‘wenn … gemeint hat’ staat het hulpwerkwoord aan het einde.
Vielleicht ‘Vielleicht’ betekent ‘misschien’ en verzacht het voorstel voor de volgende vergadering. Je kunt het aan het begin van een zin gebruiken om een mogelijkheid of suggestie in te leiden.
sollten ‘sollten’ betekent hier ‘zouden moeten’ en formuleert een gezamenlijke, voorzichtige suggestie voor ‘wir’. Een bruikbaar patroon is ‘Wir sollten …’ voor een voorstel.
wir ‘wir’ betekent ‘wij’ en verwijst naar de gesprekspartners die samen iets zouden moeten doen. Het staat hier als onderwerp bij ‘sollten’.
Abhängigkeiten ‘Abhängigkeiten’ betekent ‘afhankelijkheden’, dus relaties waarbij de ene taak of beslissing van een andere afhangt. In deze context worden ze onderscheiden van ‘Wichtigkeit’.
und ‘und’ betekent ‘en’ en verbindt hier ‘Abhängigkeiten’ met ‘Wichtigkeit’. Het patroon ‘X und Y getrennt betrachten’ verbindt twee zaken die apart bekeken worden.
Wichtigkeit ‘Wichtigkeit’ betekent hier ‘belang’ of ‘belangrijkheid’, dus de mate waarin iets als belangrijk wordt gezien. In de zin wordt het tegenover afhankelijkheden als apart beoordelingspunt geplaatst.
vor ‘vor’ betekent hier ‘voor’ in de tijd, namelijk vóór de volgende vergadering. Het patroon ‘vor dem Meeting’ verwijst naar een moment dat eraan voorafgaat.
dem In ‘vor dem nächsten Meeting’ betekent ‘dem’ ‘de’ of ‘het’ en hoort het bij ‘Meeting’. De combinatie ‘vor dem …’ wordt gebruikt voor een tijdstip vóór iets.
nächsten ‘nächsten’ betekent ‘volgende’ en beschrijft het Meeting dat na het huidige moment komt. In ‘vor dem nächsten Meeting’ staat het vóór het zelfstandig naamwoord.
Meeting ‘Meeting’ betekent ‘vergadering’ en verwijst hier naar de volgende werkbespreking. Het wordt in een professionele context gebruikt voor een geplande bijeenkomst.
getrennt ‘getrennt’ betekent hier ‘gescheiden’ of ‘apart’ en geeft aan dat afhankelijkheden en belang niet als één criterium moeten worden bekeken. In ‘getrennt betrachten’ beschrijft het hoe iets wordt bekeken.
betrachten ‘betrachten’ betekent hier ‘bekijken’ of ‘beschouwen’, namelijk de twee onderwerpen afzonderlijk analyseren. Het kan met een object worden gebruikt, zoals ‘Abhängigkeiten betrachten’.
Aufgaben ‘Aufgaben’ betekent ‘taken’, de werkzaamheden die in een bepaalde volgorde moeten worden uitgevoerd. In ‘Einige Aufgaben’ gaat het om enkele specifieke werkzaamheden.
müssen ‘müssen’ betekent ‘moeten’ en drukt noodzakelijkheid uit voor de uitvoering van sommige taken. Een bruikbaar patroon is ‘Aufgaben müssen erledigt werden’.
zuerst ‘zuerst’ betekent ‘eerst’ en geeft aan dat sommige taken vóór andere taken moeten gebeuren. Je gebruikt het om de eerste stap of volgorde aan te wijzen.
erledigt ‘erledigt’ betekent hier ‘afgerond’ of ‘uitgevoerd’ in ‘erledigt werden’. Het beschrijft het resultaat dat bij taken bereikt moet worden.
werden ‘werden’ betekent hier ‘worden’ en vormt samen met ‘erledigt’ de passieve uitdrukking ‘erledigt werden’: ‘uitgevoerd worden’. Het staat na ‘müssen’ aan het einde van de zin.
Aber ‘Aber’ betekent ‘maar’ en leidt het contrast in met het feit dat taken eerst moeten gebeuren. Het verbindt de noodzakelijke volgorde met de conclusie dat de taken daardoor niet waardevoller zijn.
dadurch ‘dadurch’ betekent ‘daardoor’ en verwijst naar het vooraf genoemde feit dat sommige taken eerst uitgevoerd moeten worden. Het introduceert hier het gevolg of de conclusie daarvan.
sind ‘sind’ betekent ‘zijn’ en verbindt ‘sie’ met de eigenschap ‘nicht wertvoller’. Hier gaat het om de beoordeling van de taken.
sie ‘sie’ betekent hier ‘ze’ en verwijst naar de eerder genoemde ‘Aufgaben’. Het staat als onderwerp in ‘sie sind nicht wertvoller’.
nicht ‘nicht’ betekent ‘niet’ en ontkent hier dat de taken waardevoller zijn. In ‘nicht wertvoller’ staat het direct vóór de vergelijking die wordt ontkend.
wertvoller ‘wertvoller’ betekent ‘waardevoller’ en vergelijkt de waarde van de taken. De zin maakt duidelijk dat een eerdere uitvoeringsvolgorde niet automatisch meer waarde betekent.
Ich ‘Ich’ betekent ‘ik’ en is het onderwerp van het persoonlijke aanbod om een kaart te maken. Een bruikbaar patroon is ‘Ich kann … erstellen’.
eine In ‘eine Abhängigkeitskarte’ betekent ‘eine’ ‘een’ en introduceert het de kaart die de spreker kan maken. Het staat direct vóór het zelfstandig naamwoord.
Abhängigkeitskarte ‘Abhängigkeitskarte’ betekent ‘afhankelijkheidskaart’, een kaart die laat zien welke afhankelijkheden er zijn. In deze context dient de kaart om de discussie op concrete relaties tussen taken te baseren.
erstellen ‘erstellen’ betekent hier ‘opstellen’ of ‘maken’, namelijk een afhankelijkheidskaart maken. Na ‘kann’ staat het in de infinitief: ‘kann eine Abhängigkeitskarte erstellen’.
bevor ‘bevor’ betekent ‘voordat’ en plaatst het maken van de kaart vóór de volgende ontmoeting. Het leidt de bijzin ‘bevor wir uns wieder treffen’ in.
uns In ‘bevor wir uns wieder treffen’ betekent ‘uns’ hier ‘elkaar’, omdat ‘wir’ naar de gesprekspartners samen verwijst. Het hoort bij de wederzijdse handeling ‘sich treffen’.
wieder ‘wieder’ betekent ‘weer’ en geeft aan dat de gesprekspartners opnieuw samenkomen. In ‘uns wieder treffen’ verwijst het naar een volgende ontmoeting na een eerdere.
treffen ‘treffen’ betekent hier ‘ontmoeten’ in ‘wir uns wieder treffen’. Samen met ‘uns’ vormt het de uitdrukking voor elkaar ontmoeten.
sollte ‘sollte’ betekent hier ‘zou moeten’ en drukt de verwachte uitwerking van de afhankelijkheidskaart uit. In ‘So sollte die Diskussion … bleiben’ introduceert het een voorzichtige verwachting.
konkret ‘konkret’ betekent ‘concreet’ en beschrijft een discussie die op duidelijke, feitelijke punten gericht blijft. Het staat hier na ‘bleiben’ als beschrijving van de discussie.
bleiben ‘bleiben’ betekent ‘blijven’ en geeft aan dat de discussie haar concrete karakter behoudt. Een bruikbaar patroon is ‘konkret bleiben’.
statt ‘statt’ betekent ‘in plaats van’ en contrasteert een concrete discussie met een persoonlijke discussie. In ‘statt persönlich zu werden’ leidt het een infinitiefgroep in.
persönlich ‘persönlich’ betekent hier ‘persoonlijk’ en beschrijft wat de discussie niet zou moeten worden. In ‘persönlich werden’ gaat het om een verandering naar een persoonlijke manier van discussiëren.
Dann ‘Dann’ betekent ‘dan’ en verwijst naar het gevolg van het maken van de afhankelijkheidskaart. Het verbindt de voorwaarde met wat mensen daarna kunnen doen.
können ‘können’ betekent ‘kunnen’ en drukt hier de mogelijkheid uit om de discussie op dezelfde informatie te baseren. Het staat vóór de infinitief ‘stützen’.
auf In ‘die Diskussion auf dieselben Informationen stützen’ betekent ‘auf’ hier ‘op’ in de betekenis ‘baseren op’. Het patroon is ‘etwas auf Informationen stützen’.
dieselben ‘dieselben’ betekent ‘dezelfde’ en benadrukt dat iedereen dezelfde informatie gebruikt. In ‘dieselben Informationen’ staat het direct vóór het zelfstandig naamwoord.
Informationen ‘Informationen’ betekent ‘informatie’, hier de gedeelde gegevens waarop de discussie kan worden gebaseerd. In ‘auf dieselben Informationen stützen’ benoemt het de basis van de discussie.
stützen ‘stützen’ betekent hier ‘baseren’ in de constructie ‘die Diskussion auf dieselben Informationen stützen’. Het patroon behoudt zowel wat je baseert als de basis: ‘etwas auf Informationen stützen’.
nur ‘nur’ betekent ‘alleen’ en beperkt hier de mogelijke basis van de discussie: niet uitsluitend frustraties. In ‘nicht nur auf ihre Frustrationen’ maakt het deel uit van een tegenstelling.
Frustrationen ‘Frustrationen’ betekent ‘frustraties’, de gevoelens die volgens de zin niet de enige basis van de discussie moeten zijn. In ‘auf ihre Frustrationen’ verwijst ‘ihre’ naar de mensen die deze frustraties hebben.

Grammatica

sobald + bijzin

Sobald wir die Prioritäten geordnet haben, betrachten wir die Abhängigkeiten.

Zoobalt wier die prioritééten geordent haaben, betrachten wier die ap-hèngichkaiten.

Zodra we de prioriteiten hebben gerangschikt, bekijken we de afhankelijkheden.

Na „sobald“ staat een bijzin. Het vervoegde werkwoord staat aan het einde van die bijzin.

statt + zu + infinitief

Statt Frustrationen beiseitezuschieben, betrachten wir sie getrennt.

Sjt at frustratsioonen baizaite-sjieben, betrachten wier zie getrent.

In plaats van frustraties terzijde te schuiven, bekijken we ze afzonderlijk.

„Statt … zu“ drukt een alternatief uit. Bij scheidbare werkwoorden staat „zu“ tussen de delen: beiseitezuschieben.

Duits woordenschat

Abhängigkeit zelfstandig naamwoord
ap-hèngichkait afhankelijkheid Abhängigkeiten
angespannt bijvoeglijk naamwoord
angesjpant gespannen
beiseiteschieben werkwoord
baizaitesjieben terzijde schuiven beiseitegeschoben
beschädigen werkwoord
besjèdigen beschadigen
Diskussion zelfstandig naamwoord
diskusioon discussie
Gefühl zelfstandig naamwoord
gevuul gevoel
getrennt bijvoeglijk naamwoord
getrent gescheiden
ordnen werkwoord
ordnen rangschikken zu ordnen
Priorität zelfstandig naamwoord
prioritéét prioriteit Prioritäten
sobald voegwoord
zoobalt zodra
Vertrauen zelfstandig naamwoord
fertrauen vertrouwen
Wichtigkeit zelfstandig naamwoord
vichtichkait belang

Quiz

Woordvolgorde

Zet de woorden in de juiste volgorde.

Sommige taken moeten eerst worden uitgevoerd.

Antwoord tonenEinige Aufgaben müssen zuerst erledigt werden.

Maar daardoor zijn ze niet waardevoller.

Antwoord tonenAber dadurch sind sie nicht wertvoller.

Spelling

Tik op de letters om het woord te spellen.

gespannen

Antwoord tonenangespannt

prioriteit

Antwoord tonenPrioritäten

discussie

Antwoord tonenDiskussion

beschadigen

Antwoord tonenbeschädigen