Elke dag 10 minuten gratis
Ga verder met audiolessen in de app
Woorduitleg verschijnt automatisch synchroon met de audio.
Geen login · gesynchroniseerde vertalingen · afspelen met vergrendeld scherm
Kies je leertaal en open deze les in de app.
Over deze les
Met Draagvlak creëren voor beleidswijzigingen oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het duits.
Dialoog
Richtlinien scheitern oft, wenn Beschäftigte das Gefühl haben, dass ihnen Veränderungen aufgezwungen werden.
risjtlienieen sjaitern oft, ven besjeftigte das gevoel hebben, das ienen ferenderoengen opge-tsvongen veerden. Beleid mislukt vaak wanneer werknemers het gevoel hebben dat veranderingen hun worden opgelegd.Menschen passen sich eher an, wenn sie wirklich Einfluss auf den Prozess haben.
mensjen passen ziesj eer aan, ven zie virklisj invloed op deen protses haaben. Mensen passen zich eerder aan als ze echt invloed op het proces hebben.Wir könnten um Vorschläge bitten, bevor wir den Plan endgültig festlegen.
vier keunten oem foorsjleege bitten, befoor vier deen plaan entgoeltisj festleegen. We zouden om suggesties kunnen vragen voordat we het plan definitief maken.Dadurch würden praktische Probleme zur Sprache kommen, die wir von hier aus vielleicht nicht sehen.
daadoersj vurden praktisje probleeme tsoer sjpraa-che kommen, die vier fon hier aus fileisjt niet zeen. Dat zou praktische problemen aan het licht brengen die we van hieruit misschien niet zien.Es gibt den Menschen auch mehr Grund, sich für das Ergebnis zu interessieren.
es kiept deen mensjen auch meer groent, ziesj fuur das ergeebnis tsoe interesseeren. Het geeft mensen ook meer reden om om de uitkomst te geven.Ein umsetzbarer Plan braucht trotzdem Menschen, die sich damit verbunden fühlen.
ain omzetsbaar plaan braucht trotsdeem mensjen, die ziesj daarmee ferboenden fuulen. Een werkbaar plan heeft nog steeds mensen nodig die zich erbij betrokken voelen.Die Schwierigkeit besteht darin, die Diskussion konstruktiv und konkret zu halten.
die sjvierichkait besjteet daarin, die diskuzion konstruktief oent konkreet tsoe halten. Het lastige is om de discussie constructief en concreet te houden.Dann sollten wir gezielte Fragen stellen, statt allgemein um Feedback zu bitten.
dan zolden vier getsiilde fraagen sjtellen, sjtat algemajn oem fietbek tsoe bitten. Dan zouden we gerichte vragen moeten stellen in plaats van in het algemeen om feedback te vragen.Uitleg van de zinnen
Richtlinien scheitern oft, wenn Beschäftigte das Gefühl haben, dass ihnen Veränderungen aufgezwungen werden.
Beleid mislukt vaak wanneer werknemers het gevoel hebben dat veranderingen hun worden opgelegd.
- Richtlinien
- richtlijnen
- scheitern
- mislukken
- oft
- vaak
- wenn
- wanneer
- Beschäftigte
- werknemers
- das Gefühl haben
- het gevoel hebben
- Veränderungen
- veranderingen
- aufgezwungen werden
- worden opgelegd
Uitgebreide uitleg
Richtlinien betekent hier “richtlijnen” of “beleidsregels”. Het is het meervoud van die Richtlinie; het enkelvoud is dus Richtlinie, het meervoud Richtlinien. Bijvoorbeeld: Klare Richtlinien helfen. — “Duidelijke richtlijnen helpen.” scheitern betekent “mislukken” of “falen”. De vorm is hier de tegenwoordige tijd voor een meervoudig onderwerp: Richtlinien scheitern. Het werkwoord is onovergankelijk: iets scheitert, zonder lijdend voorwerp. Bijvoorbeeld: Der Plan scheitert. — “Het plan mislukt.” oft betekent “vaak” en geeft de frequentie van scheitern aan. wenn leidt hier de bijzin in die aangeeft wanneer iets gebeurt: “wanneer”. In een Duitse bijzin staat het vervoegde werkwoord doorgaans achteraan. In wenn Beschäftigte das Gefühl haben staat haben daarom aan het einde van deze bijzin. Wenn kan in andere zinnen ook een voorwaarde inleiden, zoals “als”. Beschäftigte betekent hier “werknemers”. Het is een zelfstandig gebruikt adjectief/participium, daarom krijgt het een hoofdletter. Deze vorm is hier meervoud; vergelijk het enkelvoud der Beschäftigte of die Beschäftigte, afhankelijk van de persoon. Het meervoudige onderwerp verklaart de vorm haben in das Gefühl haben. das Gefühl haben is een vaste, bruikbare combinatie: “het gevoel hebben”. Gefühl is een zelfstandig naamwoord; haben is het werkwoord dat de toestand uitdrukt. Bijvoorbeeld: Ich habe das Gefühl, dass etwas fehlt. — “Ik heb het gevoel dat er iets ontbreekt.” Veränderungen betekent “veranderingen”. Het is het meervoud van die Veränderung. In de daaropvolgende dass-bijzin is dit grammaticaal het onderwerp van de passieve handeling: de veranderingen worden opgelegd, ze leggen zelf niets op. aufgezwungen werden betekent “worden opgelegd”. aufgezwungen is het voltooid deelwoord van aufzwingen; werden vormt hier samen met dat deelwoord de tegenwoordige passiefvorm. De constructie jemandem etwas aufzwingen gebruikt een persoon als meewerkend voorwerp en iets als opgelegde zaak. In de zin is ihnen “hun” die persoon, terwijl Veränderungen de opgelegde zaak is. Bijvoorbeeld: Der Plan wird ihnen aufgezwungen. — “Het plan wordt hun opgelegd.” Samen vormen Richtlinien scheitern oft en wenn Beschäftigte das Gefühl haben, dass ihnen Veränderungen aufgezwungen werden één hoofdzin met een voorwaardelijke/tijdelijke bijzin. Letterlijk wordt de relatie opgebouwd als: “Richtlijnen mislukken vaak wanneer werknemers het gevoel hebben dat veranderingen hun worden opgelegd.” ihnen verwijst in de vaste vertaling naar de werknemers. De passiefvorm legt de nadruk op de veranderingen die hun worden opgelegd, niet op degene die ze oplegt.
Menschen passen sich eher an, wenn sie wirklich Einfluss auf den Prozess haben.
Mensen passen zich eerder aan als ze echt invloed op het proces hebben.
- Menschen
- mensen
- passen … sich … an
- zich aanpassen
- eher
- eerder
- wenn
- als, wanneer
- wirklich
- echt
- Einfluss
- invloed
- Prozess
- proces
- haben
- hebben
Uitgebreide uitleg
Menschen betekent hier “mensen” en is het meervoud van der Mensch (“de mens”). Het werkwoord en de overige vormen in de zin sluiten bij dit meervoud aan. Voorbeeld: Menschen lernen unterschiedlich. — “Mensen leren verschillend.” passen sich an komt van het wederkerende, scheidbare werkwoord sich anpassen (“zich aanpassen”). In de hoofdzin staat de persoonsvorm passen op de tweede plaats en staat het voorvoegsel an aan het einde: Menschen passen sich an. sich verwijst hier naar dezelfde mensen als het onderwerp. Voorbeeld: Wir passen uns an. — “Wij passen ons aan.” De vorm van het wederkerende voornaamwoord verandert mee met de persoon: ich passe mich an, maar sie passen sich an. eher betekent hier “eerder” in de zin van “eerder geneigd zijn” of “eerder tot iets overgaan”. Het vergelijkt deze voorwaarde met een andere, niet nader genoemde mogelijkheid; het betekent hier niet dat de aanpassing noodzakelijk is. Voorbeeld: Sie stimmt eher zu, wenn sie mitentscheiden kann. — “Ze stemt eerder in als ze kan meebeslissen.” wenn leidt hier de voorwaardelijke bijzin in: “als” of “wanneer”. In een Duitse bijzin staat de vervoegde persoonsvorm doorgaans achteraan. De constructie wenn ..., ... kan een voorwaarde aangeven; in deze zin staat de wenn-bijzin na de hoofdzin. wirklich versterkt Einfluss haben: de invloed is “echt” of daadwerkelijk aanwezig, niet alleen verondersteld. Voorbeeld: Er hört wirklich zu. — “Hij luistert echt.” Einfluss is een mannelijk zelfstandig naamwoord: der Einfluss (“de invloed”). De vaste bruikbare combinatie is Einfluss auf etwas haben — “invloed op iets hebben”. In deze zin staat Einfluss zonder lidwoord, omdat het als een algemene, niet-afgebakende hoeveelheid invloed wordt genoemd; dat drukt op zichzelf geen specifiek aantal uit. den Prozess betekent “het proces”. Het basiswoord is der Prozess; na auf in deze combinatie staat het doel waar de invloed op gericht is in de accusatief: auf den Prozess. Het mannelijke lidwoord verandert daarom van der naar den. Voorbeeld: Sie haben Einfluss auf den Plan. — “Ze hebben invloed op het plan.” haben betekent “hebben”. Hier is het de meervoudsvorm van haben, passend bij sie in wenn sie wirklich Einfluss auf den Prozess haben; de infinitief is haben, maar de vorm voor ich is habe en de derde persoon enkelvoud is hat. In de bijzin staat haben aan het einde, zoals gebruikelijk bij een vervoegde werkwoordsvorm in deze soort Duitse bijzin. De zin bouwt zo op: Menschen passen sich eher an betekent dat mensen zich eerder aanpassen, en wenn sie wirklich Einfluss auf den Prozess haben geeft de voorwaarde: als zij daadwerkelijk invloed op het proces hebben. Als geheel betekent de uiting: “Mensen passen zich eerder aan als ze echt invloed op het proces hebben.”
Wir könnten um Vorschläge bitten, bevor wir den Plan endgültig festlegen.
We zouden om suggesties kunnen vragen voordat we het plan definitief maken.
- Wir könnten
- we zouden kunnen
- Vorschläge
- suggesties
- bitten
- vragen
- bevor
- voordat
- Plan
- plan
- endgültig
- definitief
- festlegen
- vastleggen
Uitgebreide uitleg
Wir könnten betekent hier “we zouden kunnen” en vormt een voorstel of voorzichtige mogelijkheid. könnten is de Konjunktiv-II-vorm van können; de infinitief is können, en door het modale werkwoord staat de infinitief bitten aan het einde van de hoofdzin. Vergelijk: Wir können fragen. — “We kunnen vragen.” tegenover Wir könnten fragen. — “We zouden kunnen vragen.” De tweede vorm klinkt minder stellig. Vorschläge betekent hier “suggesties”. Het is het meervoud van der Vorschlag (“het voorstel” of “de suggestie”). In um Vorschläge bitten staat het meervoud zonder lidwoord; de meervoudsvorm blijft hier Vorschläge. bitten betekent “vragen” in de betekenis van iemand om iets verzoeken. Het is de infinitief van het onregelmatige werkwoord bitten: ich bitte, ich bat, ich habe gebeten. Een belangrijk patroon is jemanden um etwas bitten: “iemand om iets vragen”. Voorbeeld: Sie bittet ihn um Hilfe. — “Ze vraagt hem om hulp.” Samen vormen Wir könnten um Vorschläge bitten het patroon “We zouden om suggesties kunnen vragen”. um Vorschläge noemt datgene waar men om vraagt; bitten is het werkwoord dat dit verzoek uitdrukt. bevor betekent “voordat” en leidt een bijzin in. In zo’n bijzin staat de persoonsvorm in het Duits doorgaans achteraan: bevor wir den Plan festlegen — “voordat we het plan vastleggen”. Voorbeeld: Wir prüfen alles, bevor wir entscheiden. — “We controleren alles voordat we beslissen.” Plan betekent “plan”. Het is het mannelijke zelfstandig naamwoord der Plan. In den Plan staat het in de accusatief, omdat het plan het directe object is van festlegen; het bepaalde lidwoord verandert daarom van der naar den. endgültig betekent hier “definitief” en bepaalt hoe het plan wordt vastgelegd. De vorm is hier een bijwoordelijke bepaling; er staat dus geen zelfstandig naamwoord bij waarvoor een adjectiefuitgang nodig is. Het verwante bijvoeglijke gebruik is bijvoorbeeld eine endgültige Entscheidung — “een definitieve beslissing”. festlegen betekent “vastleggen” of “bepalen”. Het is een scheidbaar samengesteld werkwoord: in een vervoegde hoofdzin verschijnt het als legen ... fest, maar als infinitief blijft het festlegen. Voorbeeld: Wir legen den Termin fest. — “We leggen de datum vast.” In de bijzin staat festlegen achteraan. Hier is het geen infinitief, maar de vervoegde tegenwoordige-tijdsvorm voor wir; die vorm ziet er toevallig hetzelfde uit als de infinitief. De vorm wir legen ... fest zou in een hoofdzin de scheidbaarheid zichtbaar maken. De volledige zin bouwt zo op: Wir könnten (“we zouden kunnen”) + um Vorschläge bitten (“om suggesties vragen”) + bevor (“voordat”) + wir den Plan endgültig festlegen (“we het plan definitief vastleggen”). De volledige betekenis is: “We zouden om suggesties kunnen vragen voordat we het plan definitief maken.”
Dadurch würden praktische Probleme zur Sprache kommen, die wir von hier aus vielleicht nicht sehen.
Dat zou praktische problemen aan het licht brengen die we van hieruit misschien niet zien.
- Dadurch
- daardoor
- würden
- zouden
- praktische
- praktische
- Probleme
- problemen
- zur Sprache kommen
- ter sprake komen
- von hier aus
- van hieruit
- vielleicht
- misschien
- sehen
- zien
Uitgebreide uitleg
Dadurch is een bijwoord met de betekenis ‘daardoor’ of ‘door dat’. Het verwijst naar een eerder genoemde omstandigheid of handeling als oorzaak of middel, zonder zelf te zeggen wat die omstandigheid precies is. würden is de vorm van werden in de Konjunktiv II. In combinatie met een infinitief drukt deze vorm hier een voorwaardelijk of verondersteld gevolg uit: ‘zouden ...’. De vorm is meervoud, passend bij Probleme; de tijd is hier niet simpelweg verleden tijd. Patroon: würden + infinitief, bijvoorbeeld: Wir würden warten. — ‘Wij zouden wachten.’ praktische komt van het bijvoeglijk naamwoord praktisch en betekent hier ‘praktische’ in de zin van concrete of uitvoerbare zaken. In praktische Probleme krijgt het bijvoeglijk naamwoord de uitgang -e: het staat vóór een meervoudig zelfstandig naamwoord zonder lidwoord in de onderwerpsfunctie. Voorbeeld: praktische Lösungen — ‘praktische oplossingen.’ Probleme is het meervoud van das Problem; het betekent ‘problemen’. Het zelfstandig naamwoord is het onderwerp van würden ... zur Sprache kommen. Voorbeeld: Die Probleme bleiben bestehen. — ‘De problemen blijven bestaan.’ zur Sprache kommen is een vaste uitdrukking. Letterlijk bevat zij Sprache (‘taal’), maar als geheel betekent zij dat iets ter sprake komt, wordt genoemd of aan de orde wordt gesteld. Hier gaat het om praktische problemen die door de genoemde omstandigheid aan het licht zouden komen. Voorbeeld: Das Thema kommt morgen zur Sprache. — ‘Het onderwerp komt morgen ter sprake.’ von hier aus betekent ‘van hieruit’ of ‘vanuit dit standpunt’. hier verwijst naar een plaats, situatie of perspectief dat door de context wordt bepaald; de zin identificeert dat niet nader. Voorbeeld: Von hier aus sieht man den See. — ‘Van hieruit ziet men het meer.’ vielleicht betekent ‘misschien’ en maakt de bewering minder stellig: het is mogelijk, maar niet zeker, dat de problemen niet worden waargenomen. sehen betekent hier ‘zien’ of ‘waarnemen’. In wir ... sehen is sehen de tegenwoordige tijd, eerste persoon meervoud; deze vorm ziet er hetzelfde uit als het infinitief. De ontkenning nicht staat bij dit werkwoord, zodat de betekenis ‘niet zien’ is. Voorbeeld: Wir sehen den Unterschied nicht. — ‘Wij zien het verschil niet.’ Samen geeft Dadurch würden praktische Probleme zur Sprache kommen weer dat door die omstandigheid praktische problemen aan de orde zouden komen. De bijzin die wir von hier aus vielleicht nicht sehen beschrijft die problemen verder: vanuit het bedoelde perspectief zien wij ze misschien niet. Die verwijst hier naar het meervoudige Probleme; het is in de bijzin het lijdend voorwerp van sehen. De volledige betekenis is daarom: ‘Dat zou praktische problemen aan het licht brengen die we van hieruit misschien niet zien.’
Es gibt den Menschen auch mehr Grund, sich für das Ergebnis zu interessieren.
Het geeft mensen ook meer reden om om de uitkomst te geven.
- Es gibt
- het geeft
- Menschen
- mensen
- mehr
- meer
- Grund
- reden
- sich … interessieren
- belangstelling hebben voor
- Ergebnis
- uitkomst
Uitgebreide uitleg
Es gibt: Hier betekent dit, volgens de vaste vertaling, “het geeft”. gibt is de derde persoon enkelvoud van geben (“geven”): geben – gibt – gab – gegeben. Es vult hier de onderwerpplaats in; de concrete verwijzing wordt in de zin zelf niet benoemd. Dit verschilt van de veelgebruikte onpersoonlijke constructie es gibt met de betekenis “er is/er zijn”; in deze zin is de bedoelde lezing “het geeft”. den Menschen: In de lezing “het geeft mensen” staat den Menschen voor de ontvanger in de datief meervoud. Mensch heeft als meervoud Menschen; bij dit woord is de vorm hier niet op zichzelf genoeg om de naamval te herkennen. Voorbeeld: Das gibt den Kindern Hoffnung. — “Dat geeft de kinderen hoop.” mehr: Dit is de vergrotende vorm van viel (“veel”) en betekent “meer”. Hier geeft het aan dat de hoeveelheid Grund groter is: extra reden. De reeks is viel – mehr – am meisten (“veel – meer – het meest”). Grund: Grund betekent hier “reden”, dus een motief om iets te doen. Het zelfstandig naamwoord heeft het grammaticale geslacht mannelijk: der Grund; het meervoud is die Gründe. In mehr Grund is het de reden die wordt gegeven. sich interessieren: Dit werkwoord betekent hier “belangstelling hebben voor” en wordt gebruikt in het patroon sich für etwas interessieren. sich is het wederkerende voornaamwoord bij het onderwerp van de infinitief; hier zijn dat de mensen. Voorbeeld: Sie interessiert sich für Musik. — “Zij heeft belangstelling voor muziek.” De twee delen van deze constructie worden in de zin gescheiden door für das Ergebnis en zu. Ergebnis: Dit betekent “resultaat” of “uitkomst”. Het is onzijdig: das Ergebnis; het meervoud is die Ergebnisse. In für das Ergebnis krijgt für in dit gebruik een accusatiefgroep; bij het onzijdige enkelvoud ziet het lidwoord er hetzelfde uit als in de nominatief. Grund, sich ... zu interessieren is een herbruikbaar patroon: Grund, etwas zu tun betekent “reden om iets te doen”. für das Ergebnis geeft aan waarop de belangstelling gericht is, en zu interessieren is de infinitief in dit patroon. Samen betekent de zin: “Het geeft mensen ook meer reden om belangstelling voor de uitkomst te hebben.”
Ein umsetzbarer Plan braucht trotzdem Menschen, die sich damit verbunden fühlen.
Een werkbaar plan heeft nog steeds mensen nodig die zich erbij betrokken voelen.
- umsetzbarer
- werkbaar
- Plan
- plan
- braucht
- heeft nodig
- trotzdem
- toch; nog steeds
- Menschen
- mensen
- damit
- erbij; daarmee
- sich … verbunden fühlen
- zich verbonden voelen
Uitgebreide uitleg
umsetzbarer betekent hier dat het plan uitvoerbaar of praktisch realiseerbaar is. De basisvorm is umsetzbar; umsetzbarer is de verbogen vorm bij Plan, een mannelijk zelfstandig naamwoord in de nominatief na het onbepaalde lidwoord ein. Vergelijk: ein umsetzbarer Plan, maar ein umsetzbares Konzept. Plan is het zelfstandig naamwoord voor een plan. Het staat hier als onderwerp van de zin: het plan heeft mensen nodig. De meervoudsvorm is Pläne. braucht is de derde persoon enkelvoud van brauchen, ‘nodig hebben’. De vorm past bij het enkelvoudige onderwerp Plan. Een herbruikbaar patroon is X braucht Y — ‘X heeft Y nodig’. Bijvoorbeeld: Das Team braucht Zeit. — ‘Het team heeft tijd nodig.’ trotzdem is een bijwoord met de betekenis ‘toch’ of ‘desondanks’. Hier houdt het de tegenstelling met de voorafgaande gedachte vast: ook als er een werkbaar plan is, blijven mensen nodig. Het verandert niet de persoons- of getalsvorm van het werkwoord. Menschen betekent ‘mensen’. Het is het meervoud van Mensch en staat hier als lijdend voorwerp bij braucht: het plan heeft mensen nodig. Het lidwoordloze meervoud kan in deze context mensen in het algemeen aanduiden; de zin specificeert niet hoeveel mensen. damit betekent hier ‘erbij’ of ‘daarmee’ en verwijst naar het plan als zaak waarmee de mensen zich verbonden voelen. Het is een da-woord: da- plus mit. Zulke vormen verwijzen vaak naar een zaak of idee, niet naar een persoon; voor een persoon gebruikt het Duits doorgaans mit ihm of mit ihr. verbunden fühlen betekent ‘zich verbonden voelen’. fühlen is het werkwoord ‘voelen’; in deze constructie staat het samen met het wederkerende sich en met verbunden, ‘verbonden’. In die sich damit verbunden fühlen is fühlen geen infinitief maar de persoonsvorm in de derde persoon meervoud van fühlen, passend bij die als verwijzing naar Menschen. Bijvoorbeeld: Sie fühlen sich verbunden. — ‘Zij voelen zich verbonden.’ sich is hier het wederkerende voornaamwoord dat terugverwijst naar de mensen die zich verbonden voelen. In de derde persoon meervoud blijft de vorm sich; bijvoorbeeld: Die Menschen fühlen sich sicher. — ‘De mensen voelen zich veilig.’ De delen worden zo samengevoegd: Ein umsetzbarer Plan is ‘een werkbaar plan’ en vormt het onderwerp. braucht trotzdem Menschen zegt dat het plan ondanks die uitvoerbaarheid mensen nodig heeft. De relatieve bijzin die sich damit verbunden fühlen beschrijft welke mensen bedoeld zijn: mensen die zich met dat plan verbonden voelen. Samen betekent de volledige zin: ‘Een werkbaar plan heeft nog steeds mensen nodig die zich erbij betrokken voelen.’
Die Schwierigkeit besteht darin, die Diskussion konstruktiv und konkret zu halten.
Het lastige is om de discussie constructief en concreet te houden.
- Schwierigkeit
- moeilijkheid
- besteht darin
- erin bestaan
- Diskussion
- discussie
- konstruktiv
- constructief
- konkret
- concreet
- halten
- houden
Uitgebreide uitleg
Schwierigkeit betekent hier een probleem of iets dat moeilijk uitvoerbaar is. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord: die Schwierigkeit; het meervoud is die Schwierigkeiten. Het bijvoeglijk naamwoord is schwierig — bijvoorbeeld: Das ist schwierig. = “Dat is moeilijk.” besteht darin vormt samen met het daaropvolgende zu-infinitief een vaste manier om te zeggen waarin een probleem of taak bestaat: Die Schwierigkeit besteht darin, ... zu ... = “De moeilijkheid bestaat erin om ...”. bestehen heeft hier dus niet de betekenis “blijven bestaan”; in deze constructie krijgt het de aanvulling darin plus een handeling. Voorbeeld: Die Lösung besteht darin, genauer zu planen. = “De oplossing bestaat erin nauwkeuriger te plannen.” Diskussion is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord: die Diskussion. In die Diskussion ... zu halten is het de handeling of het gesprek dat men op een bepaalde manier probeert te behouden. Het woord kan ook naar een debat of bespreking verwijzen. Voorbeeld: Die Diskussion war kurz. = “De discussie was kort.” konstruktiv beschrijft hier de gewenste manier waarop de discussie verloopt: gericht op opbouwende, bruikbare bijdragen. Het is een bijvoeglijk naamwoord en blijft in deze positie onveranderd, omdat het na halten als beschrijving van het object wordt gebruikt. Voorbeeld: Wir sprechen konstruktiv über das Problem. = “We praten opbouwend over het probleem.” konkret betekent hier duidelijk en specifiek, niet algemeen of vaag. Ook dit bijvoeglijk naamwoord blijft na halten onveranderd. Een nuttig contrast is konkret tegenover allgemein: Bitte formuliere die Frage konkret. = “Formuleer de vraag alstublieft concreet.” halten betekent hier “in een bepaalde toestand houden” of “ervoor zorgen dat iets zo blijft”. Het is een sterk werkwoord met de vormen halten – hielt – hat gehalten; in zu halten staat het als infinitief. Het patroon etwas + bijvoeglijk naamwoord + halten is herbruikbaar: Sie hält den Text kurz. = “Zij houdt de tekst kort.” Samen betekent de zin: “De moeilijkheid bestaat erin de discussie constructief en concreet te houden.” die Diskussion is wat men probeert te behouden; konstruktiv und konkret beschrijft de gewenste toestand; zu halten maakt van die handeling de inhoud van darin bestehen. De formulering is neutraal en geschikt voor een bespreking van een taak of aanpak.
Dann sollten wir gezielte Fragen stellen, statt allgemein um Feedback zu bitten.
Dan zouden we gerichte vragen moeten stellen in plaats van in het algemeen om feedback te vragen.
- Dann
- dan
- sollten wir
- zouden we moeten
- gezielte
- gerichte
- Fragen
- vragen
- stellen
- stellen
- statt … zu
- in plaats van … te
- allgemein
- algemeen
- um Feedback
- om feedback
- bitten
- vragen
Uitgebreide uitleg
Dann betekent hier “dan” of “in dat geval” en verwijst naar een gevolgtrekking uit de voorafgaande situatie. Het kan ook een tijdstip aanduiden (“toen/dan”), maar dat is hier niet de bedoelde lezing. sollten wir bestaat uit sollten, een vorm van het werkwoord sollen, en het onderwerp wir. In deze zin is sollten de vorm die een voorzichtige aanbeveling of voorstel uitdrukt, met de betekenis “zouden moeten”. Het is hier geen gewone mededeling van een verplichting. Vergelijk: Wir sollen warten. = “We moeten wachten”; Wir sollten warten. = “We zouden moeten wachten.” gezielte betekent hier “gerichte”, dus bewust op een bepaald doel afgestemde. Het bijvoeglijk naamwoord is verwant aan zielen in de betekenis van ergens op gericht zijn, maar gezielte is hier de verbogen vorm bij het meervoudige zelfstandig naamwoord Fragen. De uitgang van het bijvoeglijk naamwoord hangt in het Duits onder meer samen met lidwoord en naamval; de vorm moet dus niet als een zelfstandig naamwoord worden geleerd. Fragen is het meervoud van Frage, “vraag”. In deze zin is Fragen het lijdend voorwerp van stellen: de voorgestelde handeling is dat men gerichte vragen formuleert of voorlegt. Frage betekent een afzonderlijke vraag; Fragen verwijst naar meer dan één vraag. stellen betekent hier “stellen” in de vaste combinatie eine Frage stellen, “een vraag stellen”. Het werkwoord heeft als basisvorm stellen; na het modale werkwoord sollten staat het als infinitief aan het einde van de eerste zinshelft. Duits gebruikt voor een vraag vaak stellen, niet machen: Ich stelle eine Frage. = “Ik stel een vraag.” statt … zu leidt een alternatief met een te-infinitief in: “in plaats van … te”. In deze zin staat statt eerst en komt zu direct vóór het infinitief bitten; samen markeert de constructie de handeling van algemeen om feedback vragen als het alternatief voor het gerichte vragen stellen. Het patroon is statt + ... + zu + infinitief. allgemein betekent hier “in het algemeen” of “algemeen”, zonder gerichte specificatie. Het is een bijwoord dat de manier van bitten nader bepaalt: het gaat om een algemene vraag om feedback, niet om een gericht geformuleerde vraag. um Feedback hoort bij de vaste constructie um etwas bitten, “om iets vragen”. Feedback is hier het gevraagde; um markeert wat men vraagt. bitten is de infinitief van bitten, “vragen” of “verzoeken”. In um Feedback bitten betekent het specifiek “om feedback verzoeken”; het is niet hetzelfde als fragen, dat vaak een vraag aan iemand stelt. Een bruikbaar contrast is: Ich frage ihn. = “Ik vraag het aan hem”; Ich bitte ihn um Hilfe. = “Ik vraag hem om hulp.” De hele zin heeft de structuur Dann sollten wir [gerichte vragen stellen], statt [algemeen om feedback te vragen]. Dann presenteert de conclusie, sollten wir formuleert een aanbeveling, en het eerste infinitiefdeel benoemt de aanbevolen handeling. Het deel met statt … zu geeft de handeling aan die door de aanbevolen handeling wordt vervangen. De betekenis is dus: “Dan zouden we gerichte vragen moeten stellen in plaats van in het algemeen om feedback te vragen.”
Grammatica
statt + Genitiv
statt allgemeinen Feedbacks
sjtatt algemajnen fietbeksin plaats van algemene feedback
Na „statt” staat in formeel Duits vaak de genitief; het bijvoeglijk naamwoord krijgt hier de uitgang „-en”.
Duits woordenschat
wenn Beschäftigte das Gefühl haben
um Vorschläge bitten
wirklich Einfluss auf den Prozess haben
den Plan endgültig festlegen
das Gefühl haben
dass ihnen Veränderungen aufgezwungen werden
Einfluss auf den Prozess haben
Richtlinien scheitern oft.
Richtlinien scheitern oft.
dass ihnen Veränderungen aufgezwungen werden
um Vorschläge bitten
wenn sie wirklich Einfluss haben
Quiz
Spelling
Tik op de letters om het woord te spellen.
gevoel
Antwoord tonen
Gefühlproces
Antwoord tonen
Prozesshun
Antwoord tonen
ihnenrichtlijnen