Vragen om toestemming | Leer engels in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Can I use this?

   Kan ik dit gebruiken?

   Can I

   Kan ik ...?

   use

   gebruiken

   this

   dit

   Uitgebreide uitleg

   Can I vormt hier een vraag om toestemming: “Mag ik ...?” of letterlijker “Kan ik ...?”. Can is een modaal werkwoord en verandert niet met de persoon: I can, you can, she can. In een vraag staat can vóór het onderwerp: Can I ...?. Na can komt de basisvorm van het volgende werkwoord, niet een vervoegde vorm. Dezelfde herbruikbare structuur staat bijvoorbeeld in Can I sit here? — “Kan ik hier zitten?” use is het zelfstandige werkwoord “gebruiken”. Na can blijft het in de basisvorm: Can I use ...? Voorbeeld: Can I use your pen? — “Mag ik je pen gebruiken?” this is een aanwijzend voornaamwoord voor één aangeduid ding, persoon of situatie; in deze zin wordt het bedoeld als “dit”. Engels this draagt hier geen grammaticaal geslacht aan. Voorbeeld: This is useful. — “Dit is nuttig.” Samen betekent Can I + use + this: “Kan ik dit gebruiken?” De zin vraagt in deze context of de spreker toestemming heeft om het aangeduide “dit” te gebruiken.

2. Can I sit here?

   Kan ik hier zitten?

   Can I

   Kan ik

   sit

   zitten

   here

   hier

   Uitgebreide uitleg

   Can I is hier een vaste vraagopbouw: het modale hulpwerkwoord can staat vóór het onderwerp I. In deze zin vraagt de spreker om toestemming om iets te doen. Can verandert niet met het onderwerp: Can I ...? en Can they ...? gebruiken dezelfde vorm. Na can staat het werkwoord in de basisvorm, zonder to. Voorbeeld: Can I use this? = “Kan ik dit gebruiken?” sit betekent hier “zitten”. Dit is de basisvorm die na can nodig is. De vormen in andere constructies zijn bijvoorbeeld sit in I sit here en sat voor de verleden tijd in I sat here; na can blijft het sit: Can I sit ...? Een kort voorbeeld: You can sit here. = “Je mag hier zitten.” here is een bijwoord van plaats en betekent “hier”, dus op de plaats die in de situatie als nabij of aangewezen geldt. Het overeenkomstige plaatswoord voor een andere plaats is there: Sit here, not there. = “Ga hier zitten, niet daar.” Samen vormen de delen Can I + sit + here? de vraag “Kan ik hier zitten?” De spreker vraagt daarmee toestemming om op deze plaats te gaan zitten. De Engelse vraagvolgorde is hier modaal hulpwerkwoord + onderwerp + basisvorm van het werkwoord + plaatsaanduiding.

3. Can I come in?

   Kan ik binnenkomen?

   Can I

   kan ik …?

   come in

   binnenkomen

   Uitgebreide uitleg

   Can I betekent hier “kan ik …?” en vormt een beleefde vraag naar toestemming of mogelijkheid. Can is een modaal hulpwerkwoord: na can staat het hoofdwerkwoord in de basisvorm, dus come, niet comes of came. Can verandert niet met het onderwerp: I can, she can, they can. Voorbeelden: Can I sit here? = “Kan ik hier zitten?”; Can she come in? = “Kan zij binnenkomen?” come in betekent hier “binnenkomen”. Het is een combinatie van het werkwoord come (“komen”) met het partikel in (“naar binnen”). De basisvorm is come; de verleden tijd is came en het voltooid deelwoord is come. Voorbeeld: Please come in. = “Kom binnen, alstublieft.” Samen vormen de delen Can I + come in de vraag Can I come in?: “Kan ik binnenkomen?” De spreker vraagt of die naar binnen mag of kan komen. In geschreven Engels markeert het vraagteken de vraag; in gesproken Engels draagt de intonatie daaraan bij.

4. Can I see it?

   Kan ik het zien?

   Can I

   kan ik ...?

   see

   zien

   it

   het

   Uitgebreide uitleg

   Can I vormt hier het begin van een vraag naar mogelijkheid of toestemming: “Kan ik …?” of, in deze gebruikssituatie, “Mag ik …?”. Het werkwoord can staat vóór het onderwerp I, zoals in Can I come in? en Can I try it?. In een gewone mededelende zin staat de volgorde anders: I can see it = “Ik kan het zien”. see betekent hier “zien”. Na can gebruikt het Engels de onverbogen basisvorm van het werkwoord: can see, niet can sees of can seeing. Die basisvorm blijft ook bij een ander onderwerp staan, bijvoorbeeld: Can she see? = “Kan zij zien?” it is een persoonlijk voornaamwoord in de derde persoon enkelvoud. Het verwijst hier naar iets dat de spreker wil zien; de precieze referent wordt in deze uiting niet benoemd. It wordt vaak gebruikt voor een zaak of ander niet-menselijk referent, maar de vorm zelf specificeert niet welk object bedoeld is. Als onderwerp kan het bijvoorbeeld staan in It is open = “Het is open”. Samen vormen Can I + see + it de vraag “Kan ik het zien?”. Afhankelijk van de situatie kan die vraag ook als verzoek om toestemming worden opgevat: “Mag ik het zien?”

5. Can I try it?

   Kan ik het proberen?

   Can I

   Kan ik ...?

   try

   proberen

   it

   het

   Uitgebreide uitleg

   Can I vormt hier een vraag naar de mogelijkheid of toestemming van de spreker. can is het modale hulpwerkwoord en staat vóór het onderwerp I; daarna volgt het hoofdwerkwoord in de basisvorm. Vergelijk de herbruikbare vraagvorm Can I + werkwoord?, bijvoorbeeld: Can I sit here? — “Mag ik hier zitten?” try betekent hier “proberen”. Na can blijft het werkwoord onvervoegd: can try, niet een vorm met een uitgang voor I. De basisvorm is ook try; in andere constructies bestaan bijvoorbeeld tries en tried, maar die horen niet na can. it is een enkelvoudig persoonlijk voornaamwoord voor een niet-menselijk of niet nader aangeduid ding of onderwerp. In deze zin verwijst het naar iets dat de spreker wil proberen, maar de vaste gegevens bepalen niet welk concreet ding dat is. it blijft als vorm onveranderd voor onderwerp- en voorwerpsfunctie in het Engels; het staat hier als voorwerp van try. Samen betekent Can I + try + it: “Kan/mag ik het proberen?” De vraag vraagt of de spreker dat eerder genoemde of in de situatie aanwezige ding mag of kan proberen. Dezelfde structuur is direct herbruikbaar met een ander werkwoord, zoals Can I open it? — “Mag ik het openen?”

6. Can I have this?

   Kan ik dit hebben?

   Can I

   Kan ik ...?

   have

   hebben / krijgen

   this

   dit

   Uitgebreide uitleg

   Can I: can is een hulpwerkwoord dat hier een vraag vormt naar de mogelijkheid of toestemming om iets te krijgen. In een vraag staat het vóór het onderwerp: Can I ...? Het verandert niet van vorm bij I; na can volgt de basisvorm van het volgende werkwoord, zonder to. Voorbeeld: Can I sit here? — “Mag ik hier zitten?” have: na can blijft have de basisvorm. In deze zin betekent het, passend bij de vertaling, iets krijgen of mogen hebben; het betekent hier niet noodzakelijk “bezitten” als algemene toestand. Zonder can krijgt de tegenwoordige tijd bij I eveneens have: I have this. — “Ik heb dit.” Bij she is de vorm in een gewone tegenwoordige zin has, maar na can blijft het werkwoord de basisvorm: Can she have this? — “Mag zij dit hebben?” this: dit is een aanwijzend woord voor één dichtbij aangeduid of aangewezen ding. Het Engelse this draagt hier geen grammaticaal geslacht; het zelfstandig naamwoord of ding waarnaar het verwijst wordt in de gegeven zin niet nader benoemd. Samen vormt Can I have this? een korte vraag waarin Can I de mogelijkheid of toestemming opent, have het krijgen of hebben uitdrukt en this het bedoelde enkele, dichtbij aangeduide ding aanwijst. De volledige betekenis is: “Kan ik dit hebben?”