Has
In de vraag “¿Has oído el anuncio hace un momento?” betekent “Has” ‘heb je’ en helpt het samen met “oído” om te vragen of je iets hebt gehoord. Het is de vorm voor je bij “haber”; een bruikbaar patroon is “¿Has + voltooid deelwoord ...?”. Je gebruikt dit bijvoorbeeld om iemand te vragen of die net iets heeft gehoord of gezien.
oído
“Oído” betekent hier ‘gehoord’ in “¿Has oído el anuncio hace un momento?”. Het hoort bij “Has” en verwijst naar wat iemand zojuist heeft waargenomen; de vorm komt van “oír”. Je kunt “¿Has oído ...?” gebruiken om naar recente informatie te vragen.
el
“El” is hier ‘het/de’ in “el anuncio” en “El tren”; het staat vóór een mannelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord. Het bepaalde lidwoord hoort dus bij het zelfstandig naamwoord erna. Een herbruikbaar patroon is “el + zelfstandig naamwoord”.
anuncio
“Anuncio” betekent in “el anuncio” de aankondiging die op het station wordt omgeroepen. Het woord staat met “el” in de combinatie “el anuncio”. Je gebruikt het bijvoorbeeld voor een openbare of officiële mededeling.
hace
In “hace un momento” betekent “hace” ‘geleden’ en geeft het aan hoeveel tijd vóór nu iets gebeurde. De tijdsaanduiding gebruikt het patroon “hace + tijdsduur”. Je kunt dit gebruiken om te zeggen dat iets een bepaalde tijd geleden plaatsvond.
un
“Un” betekent ‘een’ in “hace un momento” en bepaalt het zelfstandig naamwoord “momento”. Het is een onbepaald lidwoord vóór een mannelijk enkelvoudig woord. Een bruikbaar patroon is “un + zelfstandig naamwoord”.
momento
“Momento” betekent ‘moment’ in de tijdsaanduiding “hace un momento”. Samen met “hace un” verwijst het naar een korte tijd vóór nu. Je gebruikt het bijvoorbeeld om naar een kort ogenblik te verwijzen.
tren
“Tren” betekent ‘trein’ in “El tren sale de otro andén”. Het woord staat na “El” en is het vervoermiddel dat vanaf een ander perron vertrekt. Je kunt “el tren” gebruiken wanneer je over een specifieke trein praat.
sale
“Sale” betekent hier ‘vertrekt’ of ‘gaat weg’ in “El tren sale de otro andén”. Met “de” vormt het de combinatie “sale de” voor de plaats vanwaar iets vertrekt. Je gebruikt dit patroon bijvoorbeeld voor een trein die van een bepaald perron vertrekt.
de
In “sale de otro andén” betekent “de” ‘van’ of ‘uit’ en geeft het de vertrekplaats aan. Het staat hier na “sale”. Een bruikbaar patroon is “salir de + plaats” voor vertrekken vanaf een plaats.
otro
“Otro” betekent ‘ander’ in “otro andén” en verwijst naar het alternatieve perron. Het staat vóór “andén” en past bij dat zelfstandig naamwoord. Je gebruikt “otro + zelfstandig naamwoord” om een andere optie aan te wijzen.
andén
“Andén” betekent ‘perron’ in “otro andén”. In deze dialoog gaat het om het perron waarvan de trein vertrekt en waar de reizigers naartoe moeten. Je gebruikt het bijvoorbeeld in “el andén” wanneer je naar een specifiek stationperron verwijst.
En
“En” betekent hier ‘op’ in “En el panel” en geeft aan waar de informatie staat. Het staat vóór de plaatsaanduiding “el panel”. Een bruikbaar patroon is “en + plaats” om een locatie aan te geven.
panel
“Panel” betekent in “En el panel” het informatiebord waarop de wijziging staat. Met “en” vormt het de plaatsaanduiding voor waar de mededeling te lezen is. Je gebruikt het bijvoorbeeld voor een informatiepaneel op een station.
pone
In “En el panel pone que debemos usar el otro andén” geeft “pone” aan wat er op het paneel vermeld staat: dat we een ander perron moeten gebruiken. De betekenis ‘vermeldt’ ontstaat hier uit de combinatie met “En el panel” en “que”. Je gebruikt deze constructie om te zeggen wat er op een bord of scherm staat.
que
“Que” betekent hier ‘dat’ en leidt in “pone que debemos usar el otro andén” de inhoud van de mededeling in. Wat na “que” staat, legt uit wat het paneel vermeldt. Een bruikbaar patroon is “pone que + zin” voor wat ergens geschreven staat.
debemos
“Debemos” betekent ‘we moeten’ in “debemos usar el otro andén” en drukt uit wat volgens de informatie nodig is. Het wordt gevolgd door een infinitief, hier “usar”. Je gebruikt “debemos + infinitief” om een gezamenlijke verplichting of noodzakelijke actie uit te drukken.
usar
“Usar” betekent ‘gebruiken’ in “debemos usar el otro andén”. Het is de handeling die na “debemos” volgt: het andere perron nemen of gebruiken. Een herbruikbaar patroon is “debemos usar + voorwerp of plaats”.
Entonces
“Entonces” betekent hier ‘dan’ en verbindt de nieuwe informatie met de volgende beslissing: “Entonces debemos seguir las señales ahora”. Het verwijst naar wat logisch volgt uit de platformwijziging. Je gebruikt het om een gevolgtrekking of volgende stap aan te kondigen.
seguir
“Seguir” betekent ‘volgen’ in “debemos seguir las señales ahora”. Het staat na “debemos” en krijgt “las señales” als datgene wat gevolgd wordt. Je gebruikt “seguir + aanwijzing of richting” bijvoorbeeld wanneer je borden of instructies volgt.
las
“Las” is hier ‘de’ in “las señales” en staat vóór het meervoudige zelfstandig naamwoord “señales”. Het bepaalde lidwoord verwijst naar de stationsaanwijzingen die relevant zijn. Een bruikbaar patroon is “las + meervoudig zelfstandig naamwoord”.
señales
“Señales” betekent hier ‘signalen’ of ‘aanwijzingsborden’ in “seguir las señales”. Het verwijst naar de aanwijzingen die naar het andere perron leiden. Je gebruikt het bijvoorbeeld wanneer je de signalen of borden op een station volgt.
ahora
“Ahora” betekent ‘nu’ in “debemos seguir las señales ahora”. Het maakt duidelijk dat de actie meteen moet gebeuren. Je gebruikt het om naar het huidige moment of een onmiddellijke actie te verwijzen.
Tenemos
“Tenemos” betekent ‘we hebben’ in “¿Tenemos tiempo suficiente para llegar allí?” en in “Sí, tenemos tiempo si salimos ahora”. Het verwijst hier naar de beschikbare tijd; aan het begin van een zin verschijnt de hoofdlettervorm “Tenemos”, later de vorm “tenemos”. Een bruikbaar patroon is “tener tiempo para + infinitief”.
tiempo
“Tiempo” betekent ‘tijd’ in “tiempo suficiente para llegar allí” en “tenemos tiempo”. Het is datgene wat de reizigers wel of niet genoeg hebben om het andere perron te bereiken. Je gebruikt “tener tiempo” om beschikbare tijd uit te drukken.
suficiente
“Suficiente” betekent ‘voldoende’ of ‘genoeg’ in “tiempo suficiente”. Het geeft aan dat de beschikbare tijd volstaat om daar te komen. Het staat hier na het zelfstandig naamwoord; je kunt “tiempo suficiente para + infinitief” gebruiken.
para
“Para” betekent hier ‘om te’ in “tiempo suficiente para llegar allí” en verbindt de beschikbare tijd met het doel. Na “para” staat hier de infinitief “llegar”. Een bruikbaar patroon is “suficiente para + infinitief” voor genoeg om iets te doen.
llegar
“Llegar” betekent ‘aankomen’ of ‘ergens komen’ in “para llegar allí”. Het benoemt het doel waarvoor er genoeg tijd is. Je gebruikt “llegar a + plaats” wanneer je een bestemming noemt, of “llegar allí” wanneer de bestemming al duidelijk is.
allí
“Allí” betekent ‘daar’ in “para llegar allí” en verwijst naar het andere perron. Het staat bij “llegar” als bestemming die uit de eerdere context bekend is. Je gebruikt het om naar een plaats op enige afstand of een eerder genoemde plaats te verwijzen.
Sí
“Sí” betekent ‘ja’ in het antwoord “Sí, tenemos tiempo si salimos ahora”. Het bevestigt dat er genoeg tijd is. Let op het accent: “Sí” betekent ‘ja’, terwijl “si” in dezelfde dialoog ‘als’ betekent.
si
“Si” betekent ‘als’ in “si salimos ahora” en introduceert de voorwaarde waaronder er genoeg tijd is. De voorwaardelijke bijzin staat hier na “tenemos tiempo”. Een bruikbaar patroon is “si + zin” om een voorwaarde te geven.
salimos
“Salimos” betekent hier ‘we vertrekken’ in “si salimos ahora”. Samen met “si” zegt het wanneer er genoeg tijd is om het andere perron te bereiken. Je gebruikt “si salimos + tijdsaanduiding” om een voorwaarde over vertrekken uit te drukken.
Tendré
“Tendré” betekent hier ‘ik zal hebben’ in “Tendré listo mi billete”; samen met “listo” betekent de zin dat ik mijn ticket klaar zal hebben. Het is een vorm van “tener” voor de spreker en verwijst naar een toekomstige toestand. Je kunt het patroon “Tendré + voorwerp + klaarheidsaanduiding” gebruiken wanneer je iets gereed zal houden.
listo
“Listo” betekent ‘klaar’ in “Tendré listo mi billete”. Het beschrijft de toestand waarin het ticket beschikbaar is voor controle. Je gebruikt “tener + voorwerp + listo” om te zeggen dat iets klaargehouden wordt.
mi
“Mi” betekent ‘mijn’ in “mi billete” en geeft aan van wie het ticket is. Het staat direct vóór “billete”. Een bruikbaar patroon is “mi + zelfstandig naamwoord” om bezit aan te geven.
billete
“Billete” betekent ‘ticket’ of ‘kaartje’ in “mi billete”. In deze dialoog gaat het om het treinticket dat klaar moet worden gehouden en mogelijk gecontroleerd wordt. Je gebruikt het bijvoorbeeld in “tener listo mi billete” wanneer je een ticket voor controle bij de hand houdt.
Tenlo
“Tenlo” betekent hier ‘houd het’ of ‘bewaar het’ in “Tenlo a mano”. Het verwijst met “lo” naar het ticket en geeft een korte instructie. Je gebruikt deze vorm om iemand te zeggen dat die iets binnen handbereik moet houden.
a mano
“A mano” betekent als geheel ‘bij de hand’ of ‘binnen handbereik’ in “Tenlo a mano”. “A” geeft de relatie of positie aan, en “mano” betekent ‘hand’; samen vormen ze de vaste uitdrukking voor iets gemakkelijk beschikbaar houden. Je gebruikt “tener algo a mano” bijvoorbeeld wanneer iemand een ticket of document snel moet kunnen tonen.
personal
“Personal” betekent hier ‘personeel’ in “el personal”. Het verwijst naar de medewerkers die het ticket kunnen controleren. Je gebruikt “el personal” voor het personeel van bijvoorbeeld een station, bedrijf of instelling.
puede
“Puede” betekent hier ‘kan’ in “el personal puede comprobarlo”. Het geeft aan dat het personeel mogelijk of bevoegd is om het ticket te controleren. Een bruikbaar patroon is “puede + infinitief” om een mogelijkheid of bevoegdheid uit te drukken.
comprobarlo
“Comprobarlo” betekent ‘het controleren’ in “puede comprobarlo”; “lo” verwijst hier naar “mi billete”. De vorm combineert de handeling “comprobar” met het korte object “lo”. Je gebruikt “comprobar + object” wanneer je wilt nagaan of iets geldig of correct is.
antes
“Antes” betekent ‘voordat’ in “antes de que subamos”. Het geeft aan dat de ticketcontrole plaatsvindt vóór het instappen. Een bruikbaar patroon is “antes de que + zin” voor een gebeurtenis die eerder moet plaatsvinden.
subamos
“Subamos” betekent hier ‘we stappen in’ in “antes de que subamos”, met de trein als context. Het staat in de bijzin na “antes de que” en beschrijft de gebeurtenis die nog moet plaatsvinden. Je kunt “antes de que subamos” gebruiken om iets aan te duiden dat vóór het instappen gebeurt.