De printer in de bibliotheek gebruiken | Leer spaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. ¿Cómo uso la impresora en la biblioteca?

   Hoe gebruik ik de printer in de bibliotheek?

   ¿Cómo

   hoe

   uso

   gebruik

   impresora

   printer

   biblioteca

   bibliotheek

   Uitgebreide uitleg

   ¿Cómo vraagt naar de manier waarop iets gebeurt: “hoe?”. Het accentteken onderscheidt het vragende cómo van como zonder accent, dat in andere contexten bijvoorbeeld “zoals” of “als” kan betekenen. Hier staat het aan het begin van een directe vraag. uso betekent hier “ik gebruik”. Dit is de tegenwoordige tijd van usar (“gebruiken”) in de eerste persoon enkelvoud; het onderwerp yo (“ik”) wordt in het Spaans vaak weggelaten omdat de werkwoordsvorm het onderwerp duidelijk maakt. Vergelijk bijvoorbeeld uso (“ik gebruik”) met usas (“jij gebruikt”). impresora is een zelfstandig naamwoord voor een printer. Het is een vrouwelijk woord; daarom staat er hier la impresora (“de printer”). Het achtervoegsel -ora komt vaak voor in benamingen van personen of apparaten die een handeling uitvoeren, maar leer impresora als het gewone woord voor dit apparaat. biblioteca betekent “bibliotheek”. Ook dit is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord, zoals blijkt uit la biblioteca (“de bibliotheek”). De voorzetselgroep en la biblioteca betekent “in de bibliotheek”; en geeft hier de plaats aan. Samen vormen de delen ¿Cómo uso ...? de herbruikbare vraag “Hoe gebruik ik ...?”. la impresora is wat de spreker gebruikt, en en la biblioteca geeft de plaats aan. De volledige betekenis is daarom: “Hoe gebruik ik de printer in de bibliotheek?”

2. Primero, elige la impresora en esta pantalla.

   Kies eerst de printer op dit scherm.

   Primero

   eerst

   elige

   kies

   la impresora

   de printer

   en

   op/in

   esta

   deze

   pantalla

   scherm

   Uitgebreide uitleg

   Primero betekent hier “eerst” en is een bijwoord: het geeft aan dat deze handeling vóór de volgende stappen komt. Het staat aan het begin van de zin, maar kan ook elders staan, bijvoorbeeld: Primero lee las instrucciones. — “Lees eerst de instructies.” elige betekent hier “kies”. Dit is de bevestigende gebiedende wijs van elegir voor tú (één aangesproken persoon). De stam verandert daarbij van eleg- naar elig-: elegir → elige. Een voorbeeld is: Elige una opción. — “Kies een optie.” Deze vorm is niet de beleefde gebiedende wijs voor usted; die is elija. la impresora betekent “de printer”. Impresora is een zelfstandig naamwoord in het vrouwelijk enkelvoud; daarom staat het lidwoord la ervoor. Het woord is verwant aan het werkwoord imprimir (“printen”), maar impresora benoemt het apparaat. In het meervoud wordt dat las impresoras: “de printers”. en geeft hier de plaats aan en betekent samen met de rest “op/in”. In deze zin gaat het om de printer die op het scherm moet worden gekozen. esta betekent “deze” en is de vrouwelijke enkelvoudsvorm van het aanwijzende woord. Het stemt in esta pantalla overeen met pantalla, dat vrouwelijk en enkelvoud is. De mannelijke enkelvoudsvorm is este, bijvoorbeeld este botón — “deze knop”. pantalla betekent “scherm”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord in het enkelvoud. Het meervoud is pantallas: “schermen”. Samen geeft Primero de volgorde aan, geeft elige de aangesproken persoon een opdracht, en benoemt la impresora en esta pantalla de printer die op het scherm moet worden gekozen. De volledige betekenis is: “Kies eerst de printer op dit scherm.”

3. ¿Puedo imprimir a doble cara?

   Kan ik dubbelzijdig printen?

   Puedo

   ik kan

   imprimir

   printen

   doble

   dubbel

   cara

   zijde

   a doble cara

   dubbelzijdig

   Uitgebreide uitleg

   Puedo is de vorm van poder voor de eerste persoon enkelvoud in de tegenwoordige tijd: “ik kan”. In deze vraag vraagt de spreker of dubbelzijdig printen mogelijk of toegestaan is. Vergelijk: ¿Puedes imprimir? = “Kun je printen?” Daar is puedes de tweede persoon enkelvoud. imprimir is het infinitief “printen/afdrukken”. Na poder staat het volgende werkwoord in het infinitief: Puedo imprimir = “Ik kan printen”. Dit patroon is herbruikbaar, bijvoorbeeld: Puedo cambiar la configuración. = “Ik kan de instelling veranderen.” doble betekent hier “dubbel”. Als bijvoeglijk naamwoord heeft het geen aparte mannelijke en vrouwelijke vorm. Het onderscheid in getal blijft wel zichtbaar: doble is enkelvoud en dobles meervoud. In a doble cara hoort doble bij het enkelvoudige cara. cara betekent hier “zijde” in de uitdrukking voor afdrukken op beide zijden. In andere contexten kan cara ook “gezicht” betekenen, maar die betekenis past hier niet. a doble cara is de gebruikelijke Spaanse uitdrukking voor “dubbelzijdig” bij afdrukken. Samen met imprimir vormt dit de herbruikbare combinatie imprimir a doble cara = “dubbelzijdig printen”. De vraagtekens maken van Puedo imprimir a doble cara een vraag. De hele zin betekent: “Kan ik dubbelzijdig printen?”

4. Cambia la configuración antes de imprimir.

   Verander de instelling voordat je print.

   Cambia

   verander

   la configuración

   de instelling

   antes de

   voordat

   imprimir

   printen

   Uitgebreide uitleg

   Cambia is hier een bevestigende opdracht aan één persoon met tú: “verander”. Het is de vorm van cambiar in de tú-vorm van de bevestigende imperatief. Vergelijk: cambia = verander; cambie = verander, tegen één persoon met usted; cambien = verander, tegen meerdere personen met ustedes. Voorbeeld: Cambia el nombre. — “Verander de naam.” la configuración betekent hier “de instelling” of “de configuratie”. Configuración is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat ervoor la. Het meervoud is las configuraciones. Het woord kan afhankelijk van de context bijvoorbeeld een instelling in software of een configuratie van een apparaat aanduiden. Voorbeeld: La configuración es correcta. — “De instelling is correct.” antes de is een vaste tijdsconstructie met de betekenis “voordat” of letterlijk “eerder dan”. Als er daarna een handeling door dezelfde bedoelde uitvoerder volgt, staat vaak een infinitief: antes de imprimir = “voordat je print”. Voor een zelfstandig naamwoord kan dezelfde constructie ook antes de la reunión zijn: “voor de vergadering”. imprimir is de infinitief “printen” of “afdrukken”. De infinitief benoemt de handeling zonder zelf persoon of getal aan te geven. In deze zin wordt de uitvoerder uit de opdracht begrepen: degene die moet veranderen, moet dat doen vóór het printen. Voorbeeld: Quiero imprimir el documento. — “Ik wil het document printen.” Samen betekent Cambia la configuración antes de imprimir.: “Verander de instelling voordat je print.” Eerst krijgt de aangesproken persoon de opdracht om de instelling te veranderen; antes de imprimir plaatst het printen daarna in de tijd. De zin geeft niet aan welke specifieke instelling moet worden aangepast, maar wel dat die aanpassing vóór het printen moet gebeuren.

5. Solo necesito imprimir un documento corto.

   Ik hoef alleen een kort document te printen.

   Solo

   alleen

   necesito

   ik heb nodig

   imprimir

   printen

   documento

   document

   corto

   kort

   Uitgebreide uitleg

   Solo betekent hier “alleen maar”: het beperkt wat de spreker nodig heeft. Het kan in andere zinnen ook vóór een ander element staan om dat element als het enige te markeren. necesito is de ik-vorm van het Spaanse werkwoord necesitar in de tegenwoordige tijd: “ik heb nodig” of, vóór een infinitief, “ik moet”. De vorm bevat al het onderwerp “ik”; een apart onderwerp is dus niet nodig. Na necesitar kan een infinitief volgen: Necesito descansar = “Ik moet rusten.” imprimir is een infinitief en betekent “printen” of “afdrukken”. Hier volgt het op necesito en benoemt het wat de spreker nodig heeft om te doen: Necesito imprimir = “Ik moet printen.” De infinitief verandert niet mee met de persoon; necesito draagt hier de persoonsinformatie. documento betekent “document”. un ervoor is een onbepaald lidwoord: un documento is “een document”. Het lidwoord markeert hier enkelvoud en mannelijk grammaticaal geslacht; het stelt op zichzelf geen nadrukkelijke numerieke telling vast. corto betekent hier “kort”. Het is het bijvoeglijk naamwoord bij documento en staat erna. corto is de basisvorm; in deze combinatie staat het in het mannelijk enkelvoud, passend bij documento. Bij een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord verschijnt bijvoorbeeld corta: una reunión corta = “een korte vergadering”. Samen vormen de delen: Solo beperkt wat nodig is, necesito geeft de behoefte van de ik-persoon aan, en imprimir un documento corto benoemt de handeling met het object ervan. De volledige betekenis is daarom: “Ik hoef alleen een kort document te printen.”

6. Entonces, revisa la vista previa antes de empezar.

   Controleer dan het voorbeeld voordat je begint.

   Entonces

   dan

   revisa

   controleer

   vista

   weergave

   previa

   voorafgaande

   antes de

   voordat

   empezar

   beginnen

   Uitgebreide uitleg

   Entonces betekent hier “dan” en verbindt deze handeling met wat eerder is gezegd. Het kan in andere contexten ook “dus” betekenen wanneer het een gevolg inleidt. Revisa komt van revisar en betekent hier “controleer”. Dit is een bevestigende opdracht aan één persoon met tú. In een mededeling kan dezelfde vorm ook “hij/zij/u controleert” betekenen; hier bepaalt de opdrachtfunctie de lezing. Voorbeeld: Revisa el formulario. — “Controleer het formulier.” Vista is hier het zelfstandig naamwoord “weergave” of “aanzicht”. In vista previa gaat het om een weergave van hoe iets eruitziet voordat het wordt afgedrukt of definitief gebruikt. Voorbeeld: Abre la vista. — “Open de weergave.” Previa betekent “voorafgaande” en stemt af op het vrouwelijke enkelvoud vista. Het is dus de vorm van het bijvoeglijk naamwoord previo bij een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: la revisión previa — “de voorafgaande controle”. Samen vormen vista previa de vaste uitdrukking “voorbeeldweergave” of “voorbeeld”. Het zelfstandig naamwoord is vista; previa beschrijft dat de weergave vooraf komt. Antes de betekent “voordat”. Na deze constructie staat hier een infinitief: antes de empezar betekent “voordat je begint”. Voor een zelfstandig naamwoord is bijvoorbeeld antes de la impresión mogelijk: “vóór het afdrukken”. Empezar betekent “beginnen”. Dit is de infinitiefvorm. Na antes de benoemt die de handeling die daarna plaatsvindt; de persoonsvorm van de opdracht is revisa. Samen betekent Entonces, revisa la vista previa antes de empezar.: “Controleer dan het voorbeeld voordat je begint.” De zin geeft eerst de opdracht revisa, daarna wat gecontroleerd moet worden (la vista previa), en ten slotte het tijdsmoment (antes de empezar).

7. ¿Dónde salen las páginas impresas?

   Waar komen de afgedrukte pagina's uit?

   ¿Dónde

   waar

   salen

   komen eruit

   páginas

   pagina’s

   impresas

   afgedrukt

   Uitgebreide uitleg

   ¿Dónde vraagt naar een plaats: “waar?”. Het accent op dónde hoort bij de directe vraag. Vergelijk: ¿Dónde está? = “Waar is het?” In een mededelende bijzin zonder directe vraag staat vaak donde zonder accent, maar dat is hier niet de vorm. Salen betekent hier “komen eruit” of “komen tevoorschijn”. Het is de tegenwoordige tijd van salir (“uitgaan, naar buiten komen”): salen is de derde persoon meervoud. Het meervoud past bij las páginas, niet bij een afzonderlijk genoemde persoon. Een bruikbaar patroon is salir de + plaats: Las hojas salen de la impresora. = “De vellen komen uit de printer.” Páginas is het meervoud van het vrouwelijke zelfstandig naamwoord página (“pagina”). Het lidwoord las en het bijvoeglijk naamwoord impresas stemmen ermee overeen in vrouwelijk meervoud. Impresas betekent hier “afgedrukt”. Het is de vrouwelijke meervoudsvorm van het voltooid deelwoord/bijvoeglijk gebruikte woord impreso, dat bij páginas aansluit. Vergelijk: un documento impreso = “een afgedrukt document” en unas páginas impresas = “enkele afgedrukte pagina’s”. Samen vormt de vraag ¿Dónde salen las páginas impresas? de betekenis: “Waar komen de afgedrukte pagina’s uit?” De vraag zoekt dus de plaats waar deze pagina’s naar buiten komen. In de gegeven context wordt die plaats vervolgens aangeduid als la bandeja de abajo (“de onderste lade”).

8. Salen en la bandeja de abajo.

   Ze komen uit de lade eronder.

   Salen

   komen eruit

   bandeja

   lade

   abajo

   onderaan

   Uitgebreide uitleg

   Salen is de derde persoon meervoud van salir in de tegenwoordige tijd. In deze zin betekent het “komen eruit” of “komen tevoorschijn”; het onderwerp is meervoud, zoals de afgedrukte pagina’s in de voorafgaande vraag. De vormen zijn bijvoorbeeld sale voor één onderwerp en salen voor een meervoudig onderwerp. Voorbeeld: Las páginas salen. — “De pagina’s komen eruit.” Bandeja is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord en betekent hier een lade of uitvoerbak. Het lidwoord la ervoor bevestigt de vrouwelijke vorm: la bandeja. Voorbeeld: La bandeja está llena. — “De lade is vol.” Abajo is een bijwoord dat een lagere plaats aanduidt: “onderaan” of “beneden”. In la bandeja de abajo bepaalt het de plaats van de lade: de lade die lager zit. De abajo is hier dus een plaatsaanduiding, geen afzonderlijk bezit. Samen vormen en la bandeja de abajo de plaatsbepaling “in de lade eronder”. De hele zin Salen en la bandeja de abajo. betekent daarom: “Ze komen uit de lade eronder.”