La
La is het bepaalde lidwoord vóór een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord; in La batería verwijst het naar de batterij. Hetzelfde woord staat in la ventana vóór ventana. Een bruikbaar patroon is lidwoord + zelfstandig naamwoord.
batería
Batería betekent hier ‘batterij’, in La batería de mi teléfono: de batterij van mijn telefoon. Het woord kan met de bezitsconstructie de mi teléfono worden gecombineerd. Je gebruikt het in een gesprek over de stroomvoorraad van een telefoon of ander apparaat.
de
De drukt hier een relatie van bezit of verbondenheid uit in de mi teléfono: van mijn telefoon. Een bruikbaar patroon is zelfstandig naamwoord + de + bezitter of nadere bepaling. Je gebruikt het om te zeggen bij welk voorwerp iets hoort.
mi
Mi betekent ‘mijn’ en staat vóór teléfono in mi teléfono. Het geeft aan dat de telefoon bij de spreker hoort. Een bruikbaar patroon is mi + zelfstandig naamwoord wanneer je je eigen voorwerp benoemt.
teléfono
Teléfono betekent ‘telefoon’; in de mi teléfono gaat het om de telefoon van de spreker. Het woord komt ook terug in encienda mi teléfono, waar het de telefoon als onderwerp noemt. Je gebruikt het bij gesprekken over bellen, opladen of de werking van een telefoon.
está
Está betekent hier ‘is’ en beschrijft de huidige toestand van de batterij in está casi agotada. Het is een vorm van estar en wordt hier gecombineerd met een beschrijving van de toestand. Je gebruikt deze vorm wanneer je de actuele toestand van iets uitlegt.
casi
Casi betekent ‘bijna’ en verzacht de toestand in casi agotada: de batterij is nog niet helemaal leeg. Het staat hier direct vóór agotada. Je gebruikt casi vóór een toestand of hoeveelheid die bijna bereikt is.
agotada
Agotada betekent hier ‘leeg’ of ‘uitgeput’ en beschrijft de batterij in La batería de mi teléfono está casi agotada. De vorm is afgeleid van agotar en de uitgang past bij batería. Je gebruikt het in een praktische situatie waarin een batterij of voorraad vrijwel op is.
Tienes
Tienes betekent hier ‘heb je’ en vraagt of de ander een oplader of draagbare batterij bij zich heeft. Het is een vorm van tener in de vraag ¿Tienes un cargador o una batería portátil contigo? Een bruikbaar patroon is ¿Tienes + voorwerp? wanneer je vraagt of iemand iets heeft.
un
Un is het onbepaalde lidwoord vóór cargador in un cargador. Het introduceert hier één niet nader bepaalde oplader. Een bruikbaar patroon is un + zelfstandig naamwoord bij een mannelijk enkelvoudig voorwerp.
cargador
Cargador betekent ‘oplader’ in un cargador. Het is één van de twee opties die met o worden verbonden in de vraag. Je gebruikt het wanneer je naar een oplader vraagt of uitlegt welk hulpmiddel nodig is.
o
O betekent ‘of’ en verbindt in un cargador o una batería portátil twee mogelijke hulpmiddelen. Het geeft hier een keuze tussen een oplader en een draagbare batterij. Een bruikbaar patroon is A o B wanneer je alternatieven noemt.
una
Una is het onbepaalde lidwoord vóór batería portátil in una batería portátil. Het introduceert hier één niet nader bepaalde draagbare batterij. Een bruikbaar patroon is una + zelfstandig naamwoord bij een vrouwelijk enkelvoudig voorwerp.
portátil
Portátil betekent hier ‘draagbaar’ en beschrijft batería in una batería portátil. Het maakt duidelijk dat het om een batterij gaat die je kunt meenemen. Het staat in deze woordgroep achter het zelfstandig naamwoord, zoals in batería portátil.
contigo
Contigo betekent hier ‘bij je’ of ‘met je mee’ in Tienes ... contigo. Het is de vaste combinatie van con en ti en verwijst naar iets dat de ander bij zich heeft. Je gebruikt het om te vragen of iemand een voorwerp op dat moment bij zich heeft.
He
He betekent hier ‘ik heb’ als hulpwerkwoord in He dejado las dos cosas en casa. Het is een vorm van haber en vormt samen met dejado een mededeling over iets dat de spreker heeft achtergelaten. Je gebruikt He + voltooid deelwoord om te vertellen wat je hebt gedaan.
dejado
Dejado betekent hier ‘achtergelaten’ in He dejado las dos cosas en casa. Het is het voltooid deelwoord van dejar en hoort bij He. Een bruikbaar patroon uit de dialoog is He dejado + voorwerp + plaats, bijvoorbeeld wanneer je uitlegt waar je iets hebt gelaten.
las
Las is het bepaalde lidwoord vóór het meervoudige vrouwelijke woord cosas in las dos cosas. Het verwijst samen met dos cosas naar de twee eerder genoemde hulpmiddelen. Een bruikbaar patroon is las + meervoudig zelfstandig naamwoord.
cosas
Cosas betekent ‘dingen’ in las dos cosas en verwijst naar de oplader en de draagbare batterij. Het is het meervoud van cosa en wordt hier door dos bepaald. Je gebruikt het wanneer je meerdere voorwerpen samen benoemt zonder ze opnieuw te herhalen.
en
En betekent hier ‘in’ of ‘op de plaats van’ in en casa. Het geeft de locatie aan waar de dingen zijn achtergelaten. Een bruikbaar patroon is en + plaats, bijvoorbeeld om te zeggen waar iets zich bevindt.
casa
Casa betekent hier ‘thuis’ in en casa, niet alleen het gebouw ‘huis’. Samen met en geeft het aan waar de twee dingen zijn achtergelaten. Je gebruikt en casa wanneer je in een dagelijks gesprek zegt dat iets thuis is of thuis is gebleven.
Necesito
Necesito betekent ‘ik heb nodig’ en leidt de noodzakelijke handeling in Necesito hacer una llamada urgente in. Het is een vorm van necesitar. Een bruikbaar patroon is Necesito + infinitief wanneer je zegt wat je moet of nodig hebt te doen.
hacer
Hacer betekent hier ‘maken’ in de vaste combinatie hacer una llamada: een telefoongesprek voeren. Het staat als infinitief na Necesito. Je gebruikt hacer una llamada wanneer je uitlegt dat je iemand telefonisch moet spreken.
llamada
Llamada betekent hier ‘telefoongesprek’ of ‘oproep’ in hacer una llamada urgente. Het is datgene wat de spreker dringend moet maken. Je gebruikt una llamada om in een praktische situatie naar één telefoongesprek te verwijzen.
urgente
Urgente betekent ‘dringend’ en beschrijft llamada in una llamada urgente. Het maakt duidelijk waarom de spreker snel stroom nodig heeft. Je gebruikt het bij een oproep of andere handeling die niet kan wachten.
Hay
Hay betekent hier ‘er is’ en introduceert het beschikbare stopcontact in Hay un enchufe al lado de la ventana. Het is de vaste vorm van haber om het bestaan of de aanwezigheid van iets te melden. Een bruikbaar patroon is Hay + voorwerp + plaats wanneer je iemand op iets aanwezigs wijst.
enchufe
Enchufe betekent ‘stopcontact’ in Hay un enchufe. Het wordt aangewezen als de plaats waar de kabel kan worden aangesloten. Je gebruikt het wanneer je iemand naar een stroompunt verwijst.
al
Al is de samentrekking van a en el en vormt hier het begin van al lado de la ventana. In deze vaste plaatsaanduiding helpt het de relatie ‘aan of bij de kant van’ te vormen. Een bruikbaar patroon is al lado de + plaats of voorwerp.
lado
Lado betekent letterlijk ‘kant’ en draagt in al lado de la ventana bij aan de betekenis ‘naast het raam’. De volledige plaatsuitdrukking al lado de geeft de locatie aan; lado alleen betekent niet ‘naast’. Je gebruikt deze uitdrukking om een voorwerp of plek ten opzichte van iets anders te lokaliseren.
ventana
Ventana betekent ‘raam’ in al lado de la ventana. Het is het referentiepunt voor de plaats van het stopcontact. Je gebruikt het in een aanwijzing over waar iets zich in een kamer bevindt.
Puedo
Puedo betekent hier ‘mag ik’ en vraagt toestemming om de kabel te gebruiken in ¿Puedo usar tu cable unos minutos? Het is een vorm van poder en krijgt door de vraag de functie van een beleefd verzoek. Een bruikbaar patroon is ¿Puedo + infinitief? wanneer je toestemming vraagt.
usar
Usar betekent ‘gebruiken’ en staat als infinitief na Puedo in Puedo usar tu cable. Het voorwerp van de handeling volgt hier als tu cable. Je gebruikt usar wanneer je toestemming vraagt of vertelt dat je een voorwerp wilt gebruiken.
tu
Tu betekent ‘jouw’ en bepaalt cable in tu cable. Het maakt duidelijk dat de kabel van de aangesprokene is. Een bruikbaar patroon is tu + zelfstandig naamwoord wanneer je naar het bezit van de ander verwijst.
cable
Cable betekent ‘kabel’ en is het voorwerp dat de spreker tijdelijk wil gebruiken in tu cable. Het woord komt ook terug in usándolo als het bedoelde voorwerp. Je gebruikt het in een gesprek over het aansluiten of opladen van een apparaat.
unos
Unos betekent hier ‘een paar’ of ‘enkele’ in unos minutos. Het geeft een kleine, niet exact bepaalde hoeveelheid aan en bepaalt minutos. Je gebruikt unos + meervoudige tijdseenheid wanneer je een korte, niet precies gemeten duur noemt.
minutos
Minutos betekent ‘minuten’ in unos minutos, dus een paar minuten. Het is het meervoud van minuto en geeft de duur van het gebruik aan. Je gebruikt het om een korte tijdsduur te benoemen.
Puedes
Puedes betekent hier ‘je kunt’ of ‘je mag’ en geeft toestemming voor het gebruik van de kabel in Puedes usarlo. Het is een vorm van poder. Een bruikbaar patroon is Puedes + infinitief wanneer je iemand toestemming geeft of een mogelijkheid noemt.
usarlo
Usarlo betekent ‘het gebruiken’ en bestaat uit usar met het objectpronomen lo eraan vast. Lo verwijst hier naar de kabel, zodat de hele vorm ‘de kabel gebruiken’ betekent. Je gebruikt een infinitief met een eraan gekoppeld objectpronomen wanneer het voorwerp niet opnieuw zelfstandig wordt genoemd.
el
El is het bepaalde lidwoord vóór tiempo in el tiempo suficiente. Het verwijst naar de benodigde tijdsduur. Een bruikbaar patroon is el + zelfstandig naamwoord bij een mannelijk enkelvoudig woord.
tiempo
Tiempo betekent hier ‘tijd’ in el tiempo suficiente para hacer la llamada. Het gaat om de duur die nodig is om te bellen. Je gebruikt het in combinatie met suficiente para wanneer je een toereikende tijdsduur beschrijft.
suficiente
Suficiente betekent ‘voldoende’ of ‘genoeg’ en beschrijft in el tiempo suficiente hoeveel tijd nodig is. In de volledige constructie el tiempo suficiente para hacer la llamada geeft het aan dat de tijd toereikend is voor het doel. Je gebruikt suficiente om te zeggen dat een hoeveelheid of duur volstaat.
para
Para betekent hier ‘om te’ en introduceert het doel in para hacer la llamada. Na para staat hier de infinitief hacer. Een bruikbaar patroon is para + infinitief wanneer je het doel van een handeling uitlegt.
Te
Te betekent hier ‘aan jou’ of ‘je’ in Te lo devolveré. Het markeert de persoon aan wie de kabel wordt teruggegeven. Je gebruikt te vóór het werkwoord wanneer de handeling op de aangesprokene gericht is.
lo
Lo betekent hier ‘het’ en verwijst in Te lo devolveré naar de kabel. Het is het voorwerp dat wordt teruggegeven en staat vóór de vervoegde vorm devolveré. Je gebruikt lo om een eerder genoemd mannelijk enkelvoudig voorwerp niet opnieuw te noemen.
devolveré
Devolveré betekent ‘ik zal teruggeven’ of ‘ik zal terugbrengen’ in Te lo devolveré. Het is de toekomende vorm van devolver en wordt hier gecombineerd met Te en lo. Je gebruikt het om een belofte of voornemen over het teruggeven van iets uit te drukken.
en cuanto
En cuanto betekent hier als geheel ‘zodra’ in en cuanto se encienda mi teléfono. En en cuanto vormen samen een vaste tijdsuitdrukking; en en cuanto dragen hier dus gezamenlijk de tijdsrelatie en moeten niet letterlijk afzonderlijk worden vertaald. Een bruikbaar patroon is en cuanto + gebeurtenis voor een handeling die onmiddellijk daarna plaatsvindt.
se
Se hoort in se encienda bij het werkwoord voor ‘aangaan’ en laat zien dat de telefoon zelf aangaat. Het vormt hier samen met encienda de uitdrukking voor het inschakelen van de telefoon. Je gebruikt zo’n vorm wanneer een apparaat of voorwerp zelf van toestand verandert.
encienda
Encienda betekent hier ‘aangaat’ in se encienda mi teléfono. Het is een vorm van encender en staat na en cuanto voor het toekomstige moment waarop de telefoon aangaat. Je gebruikt deze vorm in deze constructie om het moment van het aangaan als voorwaarde of tijdspunt te noemen.
Déjalo
Déjalo betekent hier ‘laat het’ of ‘houd het’ in Déjalo conectado. Het is een bevelsvorm van dejar met lo eraan vast, waarbij lo naar de kabel verwijst. Een bruikbaar patroon is Déjalo + beschrijving van de toestand wanneer je instructeert hoe iets moet blijven.
conectado
Conectado betekent hier ‘aangesloten’ in Déjalo conectado. Het beschrijft de toestand waarin de kabel moet blijven terwijl de batterij wordt opgeladen. Je gebruikt dejar + voorwerp + conectado om te zeggen dat iets aangesloten moet blijven.
hasta
Hasta betekent hier ‘tot’ en markeert het eindpunt van de instructie in hasta que tengas suficiente batería. Het wordt hier gevolgd door que en een volledige bijzin. Je gebruikt hasta que om aan te geven wanneer een handeling mag stoppen.
que
Que leidt in hasta que tengas suficiente batería de bijzin in die het eindpunt specificeert. Samen met hasta vormt het de uitdrukking ‘totdat’. Een bruikbaar patroon is hasta que + onderwerp + werkwoord wanneer je een grens of eindmoment beschrijft.
tengas
Tengas betekent hier ‘je hebt’ in tengas suficiente batería. Het is een vorm van tener en staat na hasta que voor de nog te bereiken toestand. Je gebruikt het in deze constructie om aan te geven welke voorwaarde eerst moet worden vervuld.