Wachten op je beurt | Leer spaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Todavía estoy esperando mi turno.

   Ik wacht nog steeds op mijn beurt.

   Todavía

   nog steeds

   esperando

   wachten

   turno

   beurt

   Uitgebreide uitleg

   Todavía betekent hier ‘nog steeds’: de situatie duurt voort tot het genoemde moment. Het kan ook ‘nog’ betekenen, afhankelijk van de context. Voorbeeld: Todavía trabajo aquí. — ‘Ik werk hier nog steeds.’ esperando komt van esperar (‘wachten’). Het is de gerundiumvorm en eindigt hier op -ando. Samen met estoy vormt het estoy esperando: ‘ik ben aan het wachten’ of natuurlijker ‘ik wacht’. De vorm estoy geeft de eerste persoon enkelvoud van estar aan; esperando zelf verandert niet mee met de persoon. Voorbeeld: Estamos esperando el autobús. — ‘We wachten op de bus.’ turno betekent hier ‘beurt’: het moment waarop iemand aan de beurt is. Het is een zelfstandig naamwoord; het meervoud is turnos. In mi turno betekent mi ‘mijn’ en verwijst het geheel naar de beurt van de spreker. Voorbeeld: Ahora es mi turno. — ‘Nu ben ik aan de beurt.’ Samen vormen Todavía + estoy esperando + mi turno de betekenis: ‘Ik wacht nog steeds op mijn beurt.’ De voortduring wordt door todavía uitgedrukt, het wachten door estoy esperando, en mi turno noemt waarop de spreker wacht.

2. Ellos tardan mucho en llamar a cada persona hoy.

   Ze doen er vandaag lang over om iedereen op te roepen.

   Ellos

   zij

   tardan

   doen erover; duren

   mucho

   lang; veel

   llamar

   oproepen

   cada

   elke

   persona

   persoon

   hoy

   vandaag

   Uitgebreide uitleg

   Ellos betekent hier “zij” en is het meervoudige onderwerp van de handeling. In het Spaans is ellos de vorm voor een mannelijke of gemengde groep; voor een uitsluitend vrouwelijke groep is ellas gebruikelijk. De zin en vertaling identificeren niet welke personen deze groep precies omvat. tardan is de tegenwoordige-tijdsvorm van tardar voor de derde persoon meervoud. In tardar mucho en + infinitief betekent het dat iemand er lang over doet om iets te doen. tardar kan ook een duur aanduiden: La tarea tarda una hora = “De taak duurt een uur.” mucho versterkt hier de tijdsduur: “lang” of letterlijk “veel”, in combinatie met tardan. Hier werkt het niet als zelfstandig naamwoord en noemt het geen afzonderlijk aantal personen. llamar is de infinitief “roepen”, “bellen” of, zoals hier, “oproepen”. Na en staat de infinitief in de constructie tardar en + infinitief: Tardo en responder = “Ik doe er lang over om te antwoorden.” cada betekent “elke” en staat vóór een zelfstandig naamwoord in het enkelvoud: cada día = “elke dag”. Het drukt een verdeling per afzonderlijk geval uit, niet een bepaald aantal. persona betekent “persoon”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; het meervoud is personas. In cada persona blijft het zelfstandig naamwoord enkelvoudig, omdat cada deze vorm vereist. hoy betekent “vandaag”. Het is een tijdsbepaling die aangeeft wanneer het beschreven oproepen plaatsvindt. Samen vormen de delen Ellos tardan mucho en llamar a cada persona hoy: “Zij doen er vandaag lang over om iedereen op te roepen.” Ellos is de uitvoerder, tardan mucho en llamar beschrijft de lange duur van het oproepen, en a cada persona geeft aan dat de personen één voor één worden opgeroepen. De a vóór cada persona is de Spaanse persoonlijke a, die vaak vóór een direct object staat wanneer dat een persoon is.

3. Así que debo quedarme cerca.

   Dus moet ik in de buurt blijven.

   Así que

   dus

   debo

   moet

   quedarme

   blijven

   cerca

   dichtbij; in de buurt

   Uitgebreide uitleg

   Así que verbindt een gevolg met wat eraan voorafgaat: “dus” of “daarom”. Hier leidt het de conclusie in dat de spreker dichtbij moet blijven. debo is de eerste persoon enkelvoud van deber in de tegenwoordige tijd: debo = “ik moet”. Deber kan een plicht of noodzaak uitdrukken, zoals in Debo estudiar — “Ik moet studeren.” Debe betekent bijvoorbeeld “hij/zij/u moet”; debo maakt de spreker het onderwerp. quedarme bestaat uit de infinitief quedar met het eerste-persoonscliticum me eraan vast. In deze zin hoort het bij de wederkerende constructie quedarse, die hier “blijven” betekent. Me verwijst naar de spreker en markeert hier de eerste persoon enkelvoud; het verandert niet volgens mannelijk of vrouwelijk geslacht. Na deber staat het volgende werkwoord in de infinitief: debo quedarme. Dezelfde constructie gebruikt andere clitica voor andere personen: quedarte — “blijven” met betrekking tot jou — en quedarse — “blijven” voor een derde persoon of voor u/hen/jullie in de overeenkomstige context. Het patroon is dus deber + infinitief, waarbij een clitic aan die infinitief kan vastzitten. cerca is hier een bijwoord en betekent “dichtbij” of “in de buurt”. Het verandert niet mee voor getal of grammaticaal geslacht. Het tegenovergestelde is lejos — “ver weg”. Bijvoorbeeld: Quédate cerca — “Blijf dichtbij.” Samen vormen Así que + debo + quedarme + cerca de betekenis: “Dus moet ik in de buurt blijven.” De spreker trekt een conclusie en zegt dat diezelfde persoon zelf dichtbij moet blijven; debo en me verwijzen naar die spreker.

4. Puede que te llamen pronto.

   Ze kunnen je binnenkort oproepen.

   Puede que

   misschien / het kan zijn dat

   llamen

   oproepen

   pronto

   binnenkort

   Uitgebreide uitleg

   Puede que drukt mogelijkheid uit: “het kan zijn dat” of “misschien”. In deze vaste zin leidt het een bijzin in die niet als feit wordt gepresenteerd. Het patroon is puede que + subjuntivo, bijvoorbeeld: Puede que llegue tarde. — “Misschien kom ik te laat.” llamen betekent hier “oproepen”. Dit is de vorm van llamar in de tegenwoordige conjunctief: llame, llames, llame, llamemos, llaméis, llamen. De vorm llamen hoort bij een meervoudige derde persoon; de zin noemt niet wie die personen precies zijn. Het voornaamwoord te betekent hier “je” en is het object van llamen: men roept je op. De combinatie te llamen is dus “je oproepen”. pronto betekent hier “binnenkort”, dus op een tijdstip in de nabije toekomst. Het is een bijwoord en verandert niet mee voor persoon of getal. Bijvoorbeeld: Te llamaré pronto. — “Ik bel je binnenkort.” Samen betekent Puede que te llamen pronto.: “Het kan zijn dat ze je binnenkort oproepen” of natuurlijker in het Nederlands: “Misschien roepen ze je binnenkort op.” Puede que maakt de gebeurtenis onzeker, te llamen geeft aan dat iemand de aangesprokene oproept, en pronto plaatst dat mogelijk in de nabije toekomst.

5. ¿Qué mostrador debo mirar?

   Welke balie moet ik in de gaten houden?

   Qué

   welke (bij een zelfstandig naamwoord)

   mostrador

   balie

   debo

   ik moet

   mirar

   bekijken; in de gaten houden

   Uitgebreide uitleg

   Qué staat hier vóór het zelfstandig naamwoord mostrador en vraagt welke balie bedoeld is. In een directe vraag krijgt het de klemtoonmarkering: ¿Qué ...?. Vergelijk in een kort voorbeeld: ¿Qué tren tomas? = ‘Welke trein neem je?’ Mostrador is hier een mannelijk, enkelvoudig zelfstandig naamwoord voor een balie of loket. Het bepaalde lidwoord is daarom el mostrador; het meervoud is los mostradores. In deze context gaat het om de balie die op het scherm als correct zal worden aangegeven. Debo is de eerste persoon enkelvoud van deber in de tegenwoordige tijd: yo debo. De combinatie deber + infinitief drukt uit dat de spreker iets moet of hoort te doen. Debo mirar betekent dus ‘ik moet bekijken/in de gaten houden’. Een bruikbaar voorbeeld is Debo esperar aquí. = ‘Ik moet hier wachten.’ Het onderwerp yo staat niet in de zin, omdat de vorm debo al naar de eerste persoon enkelvoud verwijst. Mirar is een infinitief. Met een ding als object kan het ‘bekijken’ betekenen; in deze vraag past, gezien de vaste vertaling, ‘in de gaten houden’ beter. Het blijft hier een infinitief na debo, niet een vervoegde vorm. Bijvoorbeeld: Mira la pantalla. = ‘Kijk naar het scherm.’ Samen vormen de delen ¿Qué mostrador (‘welke balie’), debo (‘moet ik’) en mirar (‘in de gaten houden’) de volledige vraag: ‘Welke balie moet ik in de gaten houden?’ De vraag vraagt om identificatie van één balie en zegt niet dat de spreker al weet welke dat is.

6. La pantalla mostrará el mostrador correcto.

   Op het scherm staat de juiste balie.

   pantalla

   scherm

   mostrará

   zal tonen

   mostrador

   balie

   correcto

   juiste

   Uitgebreide uitleg

   pantalla betekent hier “scherm”. Het zelfstandig naamwoord is vrouwelijk: la pantalla. Het meervoud is las pantallas. Voorbeeld: La pantalla está encendida. = “Het scherm staat aan.” mostrará komt van mostrar = “tonen” of “laten zien”. De uitgang -ará markeert hier de toekomende tijd: “zal tonen”. De vorm is derde persoon enkelvoud; het onderwerp is la pantalla. Vergelijk: mostrará = “zal tonen”, mostrará niet “zal worden getoond”. Voorbeeld: El sistema mostrará el número. = “Het systeem zal het nummer tonen.” mostrador betekent “balie”. Dit zelfstandig naamwoord is mannelijk: el mostrador; het meervoud is los mostradores. In deze zin gaat het om de balie die op het scherm wordt aangegeven, zonder dat er meer dan één concrete balie wordt vastgesteld. correcto betekent hier “juist” of “correct”. Het is een bijvoeglijk naamwoord en stemt af op mostrador: mannelijk enkelvoud, dus correcto. De vrouwelijke enkelvoudsvorm is correcta, bijvoorbeeld in la respuesta correcta = “het juiste antwoord”. Samen vormen de delen: La pantalla is het onderwerp, mostrará zegt wat het in de toekomst zal doen, en el mostrador correcto is wat het zal tonen. De volledige betekenis is daarom: “Het scherm zal de juiste balie tonen.” In de vaste vertaling wordt dat natuurlijk weergegeven als: “Op het scherm staat de juiste balie.”

7. Entonces tendré el ticket en la mano.

   Dan houd ik het ticket in mijn hand.

   Entonces

   dan

   tendré

   ik zal hebben

   ticket

   ticket

   mano

   hand

   Uitgebreide uitleg

   Entonces betekent hier “dan” of “in dat geval”: het verbindt deze toekomstige situatie met wat eraan voorafgaat. Het kan ook “toen” betekenen wanneer het over een gebeurtenis in het verleden gaat; hier past de toekomstige lezing. tendré is de eerste persoon enkelvoud van tener in de futuro: tener → tendré (“ik zal hebben”). De stam verandert daarbij van ten- in tendr-; de uitgang -é geeft hier “ik” aan. Voorbeelden: tendrás = “je zult hebben” en tendrá = “hij/zij/u zal hebben”. In deze zin betekent tener niet alleen bezit hebben, maar iets bij zich houden of in een bepaalde positie hebben. ticket is een leenwoord voor een ticket of kaartje. Het staat hier als zelfstandig naamwoord met het mannelijke lidwoord el. Voorbeeld: Tengo el ticket. — “Ik heb het ticket.” mano betekent “hand”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord: la mano, ondanks de uitgang -o. In en la mano betekent het “in de hand”; de combinatie beschrijft waar het ticket zich bevindt. Voorbeeld: Tengo las llaves en la mano. — “Ik heb de sleutels in mijn hand.” Samen betekent tendré el ticket en la mano: “ik zal het ticket in mijn hand hebben”, natuurlijk vertaald als “dan houd ik het ticket in mijn hand”. De toekomstige vorm tendré maakt duidelijk dat dit in de bedoelde latere situatie zo zal zijn.

8. Así será más fácil cuando llegue tu turno.

   Dat maakt het makkelijker als je aan de beurt bent.

   Así

   zo

   será

   zal zijn

   más fácil

   makkelijker

   cuando

   wanneer

   llegue

   aankomt

   tu turno

   jouw beurt

   Uitgebreide uitleg

   Así betekent hier ‘zo’ of ‘op die manier’. Het verwijst naar de manier waarop iets gebeurt; samen met será vormt het de betekenis ‘zo zal het zijn’ / ‘dat maakt het zo’. Voorbeeld: Hazlo así. — ‘Doe het zo.’ Será is de toekomende tijd van ser (‘zijn’): seré, serás, será, enzovoort. De vorm será hoort bij een derde persoon enkelvoud of bij een beleefde aanspreekvorm in de u-vorm. In deze zin zegt zij dat iets in de toekomst gemakkelijker zal zijn. Más fácil betekent ‘gemakkelijker’. Fácil is het bijvoeglijk naamwoord ‘gemakkelijk’; más fácil is de vergelijkende vorm ‘gemakkelijker’ en bevat letterlijk más (‘meer’). Voorbeeld: Este ejercicio es más fácil. — ‘Deze oefening is gemakkelijker.’ Cuando betekent ‘wanneer’ of ‘als’ bij een tijdstip of moment. Het leidt hier een bijzin in die aangeeft wanneer de voorspelde situatie geldt. Llegue komt van llegar (‘aankomen’ of ‘komen’). Na cuando, wanneer naar een toekomstige gebeurtenis wordt verwezen, staat hier de aanvoegende wijs: cuando llegue. De vorm llegue kan bij meerdere personen passen; in deze zin is het onderwerp tu turno, een enkelvoudige naamwoordgroep. Het gaat dus niet om ‘jij komt aan’, maar om ‘jouw beurt komt’ of natuurlijker: ‘wanneer je aan de beurt bent’. Voorbeeld: Cuando llegue el momento, empezamos. — ‘Als het moment aanbreekt, beginnen we.’ Tu turno betekent ‘jouw beurt’. Tu is hier het bezittelijk woord zonder accent en verwijst naar de aangesprokene; tú met accent is het persoonlijk voornaamwoord ‘jij’. Turno is een mannelijke enkelvoudige naamwoordsvorm voor een beurt of toegewezen moment. Voorbeeld: Ahora es tu turno. — ‘Nu ben jij aan de beurt.’ Samen betekent Así será más fácil ‘Zo zal het gemakkelijker zijn’ of natuurlijker ‘Dat maakt het gemakkelijker’. Cuando llegue tu turno bepaalt wanneer dat zo is: ‘als je aan de beurt bent’. De volledige zin betekent dus: ‘Dat maakt het makkelijker als je aan de beurt bent.’