Een cadeau kiezen voor een collega | Leer spaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Tenemos que elegir un regalo para nuestra compañera de trabajo.

   We moeten een cadeau voor onze collega kiezen.

   Tenemos que

   moeten

   elegir

   kiezen

   regalo

   cadeau

   nuestra

   onze

   compañera

   collega

   de trabajo

   op het werk

   Uitgebreide uitleg

   Tenemos que is de constructie tener que + infinitief voor een verplichting. Tenemos is de tegenwoordige tijd van tener in de eerste persoon meervoud; het onderwerp is dus impliciet wij. Que hoort hier bij de vaste constructie en betekent niet zelfstandig “dat”. Bijvoorbeeld: Tenemos que salir. — “We moeten vertrekken.” elegir is de infinitief “kiezen”. Na tener que blijft het volgende werkwoord in de infinitief: Tenemos que elegir — “We moeten kiezen”. De infinitief heeft hier geen eigen persoon of getal; die informatie komt van tenemos. regalo betekent hier “cadeau”. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat ervoor un: un regalo. Het meervoud is regalos. Bijvoorbeeld: El regalo es pequeño. — “Het cadeau is klein.” nuestra is een bezittelijk woord voor iets dat bij “ons” hoort. In deze zin is het de vrouwelijke enkelvoudsvorm, omdat het verwijst naar het vrouwelijke enkelvoudige zelfstandig naamwoord compañera. Spaanse bezittelijke woorden stemmen hier af op het bezeten zelfstandig naamwoord, niet op het aantal bezitters. De relevante reeks is nuestro, nuestra, nuestros, nuestras. compañera betekent hier “vrouwelijke collega”. De uitgang -a maakt duidelijk dat het om een vrouwelijke collega gaat; compañero is de mannelijke vorm. Het vaste vertaalde begrip “collega” wordt in het Spaans dus door een vrouwelijke vorm uitgedrukt. de trabajo specificeert wat voor collega compañera is: een collega van het werk, oftewel een werkcollega. De verbindt het zelfstandig naamwoord trabajo (“werk”) met compañera; samen vormen ze compañera de trabajo. Bijvoorbeeld: Mi compañera de trabajo vive cerca. — “Mijn werkcollega woont dichtbij.” Samen betekent Tenemos que elegir un regalo para nuestra compañera de trabajo: “We moeten een cadeau kiezen voor onze collega.” Tenemos que elegir geeft de verplichting aan, un regalo is wat gekozen moet worden, en para nuestra compañera de trabajo geeft aan voor wie het cadeau bestemd is.

2. ¿Debe ser útil o más personal?

   Moet het nuttig of wat persoonlijker zijn?

   Debe

   moet

   ser

   zijn

   útil

   nuttig

   más personal

   persoonlijker

   Uitgebreide uitleg

   Debe is de derde persoon enkelvoud van deber in de tegenwoordige tijd. Hier drukt het, samen met ser, verplichting of een vereiste uit: “moet”. Het onderwerp staat niet apart in de Spaanse zin; volgens de vertaling gaat het om “het” dat gekozen wordt. ser is het infinitief “zijn”. Na deber blijft het hoofdwerkwoord in de infinitief: debe ser = “moet zijn”. Het patroon is bruikbaar met andere eigenschappen, bijvoorbeeld: Debe ser sencillo. = “Het moet eenvoudig zijn.” Útil betekent hier “nuttig” en beschrijft wat het cadeau moet zijn. Deze vorm is hetzelfde voor mannelijk en vrouwelijk enkelvoud; in het meervoud wordt het útiles. Voorbeeld: El regalo es útil. = “Het cadeau is nuttig.” Más personal betekent “persoonlijker”. Más maakt van personal een vergelijking; het gaat dus om een cadeau dat meer op de ontvanger is afgestemd dan een andere mogelijke keuze. Personal blijft in het enkelvoud hetzelfde voor mannelijk en vrouwelijk; in het meervoud is de vorm personales. Een vergelijkbaar patroon is más práctico = “praktischer”. De vraag verbindt twee mogelijke eigenschappen met o: moet het cadeau nuttig zijn, of persoonlijker? Samen vormen debe ser útil en más personal de volledige vraag: “Moet het nuttig of wat persoonlijker zijn?”

3. Le gusta el té, así que un juego de té podría funcionar.

   Ze houdt van thee, dus een theeset zou kunnen werken.

   Le gusta

   vindt ... lekker

   té

   thee

   así que

   dus

   juego de té

   theeset

   podría

   zou kunnen

   funcionar

   werken

   Uitgebreide uitleg

   Le gusta drukt hier uit dat zij iets prettig vindt of lekker vindt. Bij gustar staat de persoon die iets prettig vindt vaak als indirect object met le; het enkelvoud gusta hoort bij wat prettig gevonden wordt. In Le gusta el té is el té enkelvoud, daarom staat gusta en niet gustan. Voorbeelden: Le gustan los libros = Zij houdt van boeken; Me gusta la música = Ik houd van muziek. Het voornaamwoord le kan in andere zinnen ook naar een andere derde persoon verwijzen; hier geeft de vaste Nederlandse vertaling ze de bedoelde persoon aan. té betekent thee. Het accentteken onderscheidt dit zelfstandig naamwoord van te, het voornaamwoord dat ‘jou’ kan betekenen. Het woord is mannelijk: el té; het meervoud is los tés wanneer er meerdere soorten of kopjes thee bedoeld zijn. así que verbindt een gevolg met wat eraan voorafgaat en betekent hier ‘dus’ of ‘daarom’. Het vervangt het eerste deel niet: de voorkeur voor thee blijft de basis voor de gevolgtrekking. juego de té betekent hier een theeset. Juego betekent op zichzelf vaak ‘spel’, maar in de combinatie juego de té verwijst het naar een bij elkaar horende set voor thee. Het zelfstandig naamwoord is mannelijk en daarom staat er un juego. Voorbeeld: un juego de platos = een servies of een set borden. podría is de derde persoon enkelvoud van het conditioneel van poder: poder → podría. Hier geeft het een mogelijkheid weer: ‘zou kunnen’. De vorm is enkelvoud en past bij un juego de té; dezelfde vorm kan grammaticaal ook bij él, ella of usted horen. Voorbeeld: La idea podría funcionar = Het idee zou kunnen werken. funcionar is een infinitief en betekent ‘werken’ of ‘functioneren’. Na podría blijft het werkwoord in de infinitief: podría funcionar, niet een vervoegde vorm. In deze zin gaat het om de geschiktheid of bruikbaarheid van de theeset als idee of cadeau, niet om een apparaat dat letterlijk aan- of uitgaat. Samen betekent Le gusta el té dat zij van thee houdt. Así que leidt daaruit een gevolg af: un juego de té podría funcionar — een theeset zou kunnen werken of een goede optie kunnen zijn. De volledige zin betekent dus: ‘Ze houdt van thee, dus een theeset zou kunnen werken.’

4. Eso parece personal, pero sigue siendo útil.

   Dat voelt persoonlijk, maar het blijft nuttig.

   Eso

   dat

   parece

   lijkt

   personal

   persoonlijk

   sigue siendo

   blijft

   útil

   nuttig

   Uitgebreide uitleg

   Eso betekent hier “dat” en verwijst naar iets dat in de context als persoonlijk wordt ervaren; het zegt op zichzelf niet welk zelfstandig naamwoord bedoeld is. Het is een aanwijzend voornaamwoord en staat hier zelfstandig. Ter vergelijking: esto betekent “dit” en aquello “dat daar/ginds”. parece komt van parecer, “lijken”. De vorm is tegenwoordige tijd, derde persoon enkelvoud: “het lijkt”. Het onderwerp is eso, dat grammaticaal enkelvoud is. Een bruikbaar patroon is parecer + bijvoeglijk naamwoord: La idea parece útil betekent “Het idee lijkt nuttig”. personal betekent hier “persoonlijk”, in de zin van iets dat persoonlijk aanvoelt of op iemand persoonlijk betrekking heeft. Het woord verandert in deze vorm niet naar mannelijk of vrouwelijk; het kan bijvoorbeeld ook bij een vrouwelijk zelfstandig naamwoord staan: una decisión personal — “een persoonlijke beslissing”. pero is een contrastief verbindingswoord: “maar”. Het vervangt het eerste deel niet; beide beweringen blijven gelden. sigue siendo drukt uit dat een toestand voortduurt: “blijft zijn”. sigue is de derde persoon enkelvoud van seguir, hier gebruikt met het gerundium siendo, de vorm van ser voor een voortgaande toestand. Het onderwerp blijft eso. Het patroon seguir siendo + bijvoeglijk naamwoord is herbruikbaar: La propuesta sigue siendo válida — “Het voorstel blijft geldig.” útil betekent “nuttig”. Het is een bijvoeglijk naamwoord dat in enkelvoud dezelfde vorm heeft bij mannelijke en vrouwelijke zelfstandige naamwoorden: un consejo útil en una herramienta útil. Het meervoud is útiles. Samen betekent Eso parece personal “Dat voelt/lijkt persoonlijk”. Daarna contrasteert pero dit met sigue siendo útil: ondanks dat persoonlijke aspect blijft het nuttig. De volledige betekenis is dus: “Dat voelt persoonlijk, maar het blijft nuttig.”

5. Vamos a añadir también una tarjeta pequeña.

   Laten we ook een klein kaartje toevoegen.

   Vamos a

   laten we …

   añadir

   toevoegen

   también

   ook

   tarjeta

   kaartje

   pequeña

   klein

   Uitgebreide uitleg

   Vamos a vormt hier samen met het daaropvolgende infinitief añadir een voorstel in de eerste persoon meervoud: “laten we …”. vamos is de vorm van ir voor nosotros/nosotras; het patroon ir + a + infinitief kan ook een nabije toekomstige handeling uitdrukken. In deze zin krijgt het door añadir de voorstelbetekenis. Voorbeeld: Vamos a empezar. — “Laten we beginnen.” añadir is het infinitief “toevoegen”. Het is een zelfstandig werkwoord en blijft na a in de infinitief staan. Dezelfde vorm kan in een andere context eenvoudig “toevoegen” betekenen, zonder dat er een voorstel met vamos a aan voorafgaat. Voorbeeld: Quiero añadir una nota. — “Ik wil een notitie toevoegen.” también betekent hier “ook”. Het voegt deze handeling of dit toe te voegen voorwerp toe aan iets dat al in de context aanwezig is; het vervangt dat andere element niet. Voorbeeld: Ella también participa. — “Zij doet ook mee.” tarjeta is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord voor “kaartje” of “kaart”. Het meervoud is tarjetas. Het lidwoord en bijvoeglijk naamwoord komen ermee overeen: una tarjeta pequeña, maar unas tarjetas pequeñas. pequeña betekent hier “klein” en beschrijft tarjeta. De vorm is vrouwelijk enkelvoud, omdat tarjeta vrouwelijk enkelvoud is. De basisvorm is pequeño; de overeenkomstige vormen zijn pequeño, pequeña, pequeños, pequeñas. Voorbeeld: un regalo pequeño — “een klein cadeau”; una tarjeta pequeña — “een klein kaartje”. Samen betekent Vamos a añadir también una tarjeta pequeña: “Laten we ook een klein kaartje toevoegen.” Vamos a añadir geeft het gezamenlijke voorstel weer, también voegt het kaartje toe aan wat al in de context aanwezig is, en una tarjeta pequeña benoemt wat men wil toevoegen.

6. Todos pueden firmarla antes de darle el regalo.

   Iedereen kan de kaart ondertekenen voordat we haar het cadeau geven.

   Todos

   iedereen

   pueden

   kunnen

   firmarla

   haar ondertekenen

   antes de

   voordat

   darle

   haar geven

   el regalo

   het cadeau

   Uitgebreide uitleg

   Todos betekent hier “iedereen” en is het onderwerp van de hoofdzin. Het is meervoud, wat je terugziet in pueden. Het kan ook “allemaal” betekenen wanneer het naar een eerder genoemde meervoudige groep verwijst. pueden is de vorm van poder voor de derde persoon meervoud in de tegenwoordige tijd: poder → pueden. Hier drukt poder mogelijkheid of toestemming uit: iedereen kan iets doen. Voorbeeld: Todos pueden entrar. = “Iedereen kan naar binnen.” firmarla bestaat uit firmar (“ondertekenen”) met het voornaamwoord la eraan vast. La is hier het vrouwelijk enkelvoudige lijdend voorwerp; met de context en vertaling verwijst het naar la tarjeta (“het kaartje/de kaart”) uit de vorige zin. Bij een infinitief kan dit voornaamwoord achteraan worden toegevoegd: firmar + la → firmarla. Voorbeeld: Voy a firmarla. = “Ik ga haar ondertekenen.” antes de leidt een tijdsbepaling in en betekent “voordat”. Na antes de staat hier een infinitief: antes de + infinitivo. De volledige combinatie antes de firmarla betekent dus “voordat iedereen haar ondertekent”; het voornaamwoord maakt deel uit van firmarla, niet van antes de. darle bestaat uit dar (“geven”) en le. Le is hier een meewerkend voornaamwoord voor de vrouwelijke ontvanger die in de vertaling met “haar” wordt aangeduid. Het geslacht van de ontvanger zie je niet aan le; voor een meervoudige ontvanger zou je les gebruiken. Bij een infinitief kan le achteraan staan: dar + le → darle. Voorbeeld: Voy a darle el libro. = “Ik ga haar het boek geven.” el regalo betekent “het cadeau”. Regalo is een zelfstandig naamwoord; el is het bepaald lidwoord dat bij dit mannelijke enkelvoud staat. Het directe object van darle is dus het cadeau, terwijl le de ontvanger aanduidt. Samen betekent Todos pueden firmarla “Iedereen kan haar ondertekenen”. Daarna geeft antes de darle el regalo aan dat dit gebeurt vóór het geven van het cadeau aan haar. De impliciete handelende persoon bij darle wordt in de vaste vertaling weergegeven als “we”: “Iedereen kan de kaart ondertekenen voordat we haar het cadeau geven.”