Een restaurant kiezen voor een korte lunch | Leer spaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. ¿Qué lugar elegimos para almorzar?

   Welke plek zullen we kiezen voor de lunch?

   Qué lugar

   welke plek

   elegimos

   kiezen we

   para almorzar

   om te lunchen

   Uitgebreide uitleg

   Qué lugar betekent hier “welke plek”. Qué staat vóór een zelfstandig naamwoord om naar een keuze uit mogelijke opties te vragen; het verandert niet mee voor enkelvoud of meervoud. Lugar betekent “plek” of “plaats” en is mannelijk: el lugar, los lugares. Een vergelijkbaar patroon is ¿Qué libro...? — “Welk boek...?” elegimos komt van elegir, “kiezen”. De vorm is de tegenwoordige tijd voor nosotros/nosotras: “wij kiezen”. In deze vraag krijgt de tegenwoordige vorm een voorstel- of planningsbetekenis: “zullen we kiezen?” De persoon “wij” staat niet apart in de zin; die zit in de werkwoordsvorm. Vergelijk: elegimos un lugar — “we kiezen een plek”. Para almorzar betekent “om te lunchen”. Para gevolgd door een infinitief geeft hier het doel aan. Almorzar is de infinitief “lunchen” en blijft na para in deze vorm staan. Het patroon para + infinitief is breed bruikbaar, bijvoorbeeld para descansar — “om uit te rusten”. Samen vormt de zin: ¿Qué lugar elegimos para almorzar? — “Welke plek zullen we kiezen om te lunchen?” De vraag vraagt dus om een plek te selecteren met het doel daar te lunchen.

2. Vamos a elegir un lugar cercano y práctico.

   Laten we een plek kiezen die dichtbij en handig is.

   Vamos a

   laten we …

   elegir

   kiezen

   lugar

   plek

   cercano

   dichtbij

   práctico

   praktisch; handig

   Uitgebreide uitleg

   Vamos a vormt hier samen met het volgende infinitief elegir een voorstel: “laten we …”. Vamos is de tegenwoordige vorm van ir voor nosotros/nosotras (“wij gaan”), en a + infinitief kan een nabije bedoeling of geplande handeling uitdrukken. In deze zin klinkt het als een gezamenlijke aansporing. Voorbeeld: Vamos a comer. — “Laten we eten.” elegir betekent hier “kiezen”. Dit is de infinitief, dus de onvervoegde vorm die na a staat. Andere nuttige vormen zijn elijo (“ik kies”) en elegimos (“wij kiezen”). Voorbeeld: Elegimos una opción sencilla. — “We kiezen een eenvoudige optie.” lugar is een zelfstandig naamwoord voor “plek” of “plaats”. Het is mannelijk; daarom staat hier un lugar, niet una lugar. Het meervoud is lugares. Voorbeeld: Es un lugar tranquilo. — “Het is een rustige plek.” cercano beschrijft lugar als “dichtbij”. Het bijvoeglijk naamwoord staat hier in het mannelijk enkelvoud, omdat het overeenkomt met het mannelijke enkelvoud lugar. Bij een vrouwelijk enkelvoud verandert het in cercana; bij meervoud zijn de vormen cercanos en cercanas. Voorbeeld: Buscamos una estación cercana. — “We zoeken een station dat dichtbij is.” práctico betekent hier “handig” of “praktisch”. Ook dit bijvoeglijk naamwoord staat in het mannelijk enkelvoud en stemt af op lugar. De vrouwelijke enkelvoudsvorm is práctica; meervoudsvormen zijn prácticos en prácticas. Voorbeeld: Es una solución práctica. — “Het is een praktische oplossing.” Samen betekent Vamos a elegir un lugar cercano y práctico: “Laten we een plek kiezen die dichtbij en handig is.” cercano en práctico beschrijven allebei dezelfde plek; y verbindt de twee eigenschappen.

3. El restaurante de esta calle tiene un menú sencillo para el almuerzo.

   Het restaurant in deze straat heeft een eenvoudig lunchmenu.

   restaurante

   restaurant

   esta

   deze

   calle

   straat

   tiene

   heeft

   menú

   menu

   sencillo

   eenvoudig

   almuerzo

   lunch

   Uitgebreide uitleg

   restaurante betekent hier “restaurant”. Het is een zelfstandig naamwoord; het meervoud is restaurantes. Voorbeeld: El restaurante está abierto. — “Het restaurant is open.” esta betekent “deze” en hoort bij het vrouwelijke enkelvoud calle. De vorm contrasteert bijvoorbeeld met este bij een mannelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord en met estas bij een vrouwelijk meervoud. Voorbeeld: Esta mesa está libre. — “Deze tafel is vrij.” calle betekent “straat”; het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord. Het meervoud is calles. In de esta calle geeft de de relatie “van/in deze straat” aan: het restaurant wordt met deze straat verbonden. tiene is de derde persoon enkelvoud van tener in de tegenwoordige tijd: “heeft”. De vorm tiene past bij een enkelvoudig onderwerp, zoals el restaurante; bij een meervoudig onderwerp staat tienen. Voorbeeld: La tienda tiene pan. — “De winkel heeft brood.” menú betekent “menu”. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord; het meervoud is menús. De klemtoon blijft in het meervoud op dezelfde lettergreep staan. Voorbeeld: Leo el menú. — “Ik lees het menu.” sencillo betekent hier “eenvoudig” of “simpel”. Het is de mannelijke enkelvoudsvorm van het bijvoeglijk naamwoord en stemt overeen met het mannelijke enkelvoud menú. Andere vormen zijn sencilla bij een vrouwelijk enkelvoud en sencillos/sencillas bij meervoud. Voorbeeld: Es una receta sencilla. — “Het is een eenvoudig recept.” almuerzo betekent “lunch”. In para el almuerzo betekent para “voor” en verwijst de volledige woordgroep naar het doel of moment waarvoor het menu bedoeld is. el is hier het bepaalde lidwoord bij het mannelijke enkelvoud almuerzo. Voorbeeld: Preparo algo para el almuerzo. — “Ik maak iets klaar voor de lunch.” De zin bouwt op als El restaurante + de esta calle + tiene + un menú sencillo + para el almuerzo: “Het restaurant in deze straat heeft een eenvoudig lunchmenu.” un introduceert hier een menu zonder te beweren dat het om een numeriek geteld aantal gaat; sencillo beschrijft dat menu, en para el almuerzo geeft aan waarvoor het bedoeld is.

4. El café cerca del parque puede ser más tranquilo.

   Het café bij het park is misschien rustiger.

   café

   café

   cerca del

   dicht bij

   parque

   park

   puede

   kan

   ser

   zijn

   más tranquilo

   rustiger

   Uitgebreide uitleg

   café betekent hier “café” of “koffiebar”: de plek waarnaar de zin verwijst. Het is een zelfstandig naamwoord; het meervoud is cafés. Het accent blijft behouden in het meervoud. cerca del drukt nabijheid uit: cerca de = “dicht bij”. del is de samentrekking van de + el; het daaropvolgende zelfstandig naamwoord is daarom mannelijk enkelvoud: el parque. Voorbeeld: La estación está cerca del hotel. = “Het station is dicht bij het hotel.” parque betekent “park”. Het meervoud is parques. In del parque vormt het de plaatsbepaling “bij het park”; deze bepaling specificeert de locatie van café. puede is de derde persoon enkelvoud van het werkwoord poder in de tegenwoordige tijd. Hier geeft het samen met het infinitief ser de mogelijkheid aan: “kan zijn”. De vorm puede past bij een enkelvoudig onderwerp; pueden hoort bij een meervoudig onderwerp. Voorbeeld: El plan puede funcionar. = “Het plan kan werken.” ser is het infinitief “zijn”. Na puede blijft het werkwoord in de infinitief: puede ser = “kan zijn”. Ser wordt gebruikt om een kenmerk aan het onderwerp toe te schrijven; in deze zin gaat het om de mogelijke eigenschap más tranquilo. más tranquilo betekent hier “rustiger”. Tranquilo is de basisvorm van het bijvoeglijk naamwoord “rustig”; más tranquilo is de vergrotende trap, letterlijk “meer rustig”. Het bijvoeglijk naamwoord stemt hier af op het enkelvoudige mannelijke café: tranquilo. Bij een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord is de vorm tranquila, bijvoorbeeld una zona más tranquila = “een rustigere buurt”. De vergelijking zelf wordt gevormd met más + bijvoeglijk naamwoord. Samen vormen de delen: El café cerca del parque = “Het café bij het park”; puede ser voegt de mogelijkheid “kan zijn” toe; en más tranquilo beschrijft het café als “rustiger”. De volledige betekenis is dus: “Het café bij het park is misschien rustiger.” De Spaanse vorm zegt letterlijker “kan rustiger zijn”; de vaste Nederlandse vertaling geeft dezelfde voorzichtige mogelijkheid weer.

5. Pero está más lejos.

   Maar het is verder weg.

   Pero

   maar

   está

   is

   más lejos

   verder weg

   Uitgebreide uitleg

   Pero betekent hier “maar”. Het markeert een tegenstelling, zonder het eerdere punt uit te sluiten. está is de tegenwoordige vorm van estar. In deze zin past de vorm bij een enkelvoudig onderwerp dat niet afzonderlijk wordt genoemd; de vaste vertaling geeft dat weer met “het”. Dezelfde vorm kan in het Spaans ook bij het formele enkelvoudige aanspreekpunt usted horen, maar dat is hier niet de bedoelde lezing. Estar wordt onder andere gebruikt voor plaats of toestand. Voorbeeld: El museo está lejos. — “Het museum is ver weg.” más lejos betekent “verder weg”. Lejos betekent “ver weg”; más lejos is de vergelijkende vorm voor een grotere afstand. Voorbeeld: La estación está más lejos. — “Het station is verder weg.” Samen betekent Pero está más lejos.: “Maar het is verder weg.” Pero voegt het contrast toe, está drukt de toestand of plaats uit, en más lejos vergelijkt de afstand met een eerder of impliciet vergelijkingspunt. Dat vergelijkingspunt wordt in deze zin niet benoemd.

6. ¿Necesitamos una reserva para el restaurante cercano?

   Hebben we een reservering nodig voor het restaurant hier in de buurt?

   Necesitamos

   we hebben nodig

   una reserva

   een reservering

   restaurante

   restaurant

   cercano

   dichtbij

   Uitgebreide uitleg

   Necesitamos betekent hier “hebben we nodig”. Het is de tegenwoordige tijd van necesitar voor nosotros/nosotras: necesito = ik heb nodig, necesitamos = wij hebben nodig. In deze vraag maken de vraagintonatie en de vraagtekens er “Hebben we nodig...?” van. Voorbeeld: Necesitamos ayuda. — “We hebben hulp nodig.” una reserva is “een reservering”. Reserva is een zelfstandig naamwoord; una past erbij als vrouwelijk enkelvoud. Het lidwoord drukt hier niet zelfstandig een exact aantal uit, maar introduceert de bedoelde reservering. Voorbeeld: Necesito una reserva. — “Ik heb een reservering nodig.” restaurante betekent “restaurant”. Het is een zelfstandig naamwoord, en in el restaurante staat het bepaald lidwoord voor het restaurant waarnaar de vraag verwijst. Voorbeeld: El restaurante está abierto. — “Het restaurant is open.” cercano betekent hier “dichtbij” of “in de buurt”. Het is een bijvoeglijk naamwoord dat bij restaurante staat en daarom mannelijk enkelvoud is. De vorm stemt af op het beschreven zelfstandig naamwoord: cercana voor vrouwelijk enkelvoud en cercanos/cercanas voor meervoud. Voorbeeld: Buscamos un hotel cercano. — “We zoeken een hotel in de buurt.” Samen vormt Necesitamos una reserva para el restaurante cercano? de vraag: “Hebben we een reservering nodig voor het restaurant hier in de buurt?” para verbindt de reservering met het doel ervan: die reservering is voor el restaurante cercano.

7. Probablemente no. A esta hora normalmente podemos encontrar una mesa.

   Waarschijnlijk niet. Rond deze tijd kunnen we meestal wel een tafel vinden.

   Probablemente

   waarschijnlijk

   no

   niet

   A esta hora

   rond dit tijdstip

   normalmente

   meestal

   podemos

   kunnen we

   encontrar

   vinden

   mesa

   tafel

   Uitgebreide uitleg

   Probablemente betekent hier “waarschijnlijk”. Het is een bijwoord: het drukt een inschatting uit en verandert niet voor persoon of getal. Een bruikbaar patroon is probablemente + zin, bijvoorbeeld: Probablemente llega mañana. — “Waarschijnlijk komt hij morgen aan.” no is de ontkenning in de korte eerste zin: Probablemente no. — “Waarschijnlijk niet.” Hier ontkent no niet de daaropvolgende mededeling; het vormt samen met probablemente een zelfstandig antwoord op de voorafgaande vraag. In No podemos entrar. staat no vóór de vervoegde werkwoordsvorm en ontkent het de hele bewering. A esta hora betekent “rond dit tijdstip” of “op dit uur”. Het is een tijdsbepaling. Het patroon a esta hora + zin is herbruikbaar, bijvoorbeeld: A esta hora hay mucho tráfico. — “Rond dit tijdstip is er veel verkeer.” Esta hoort bij het vrouwelijke zelfstandig naamwoord hora; de vorm past zich daaraan aan. normalmente betekent “meestal” of “gewoonlijk”. Het beschrijft wat doorgaans gebeurt, niet noodzakelijk wat altijd gebeurt. Het kan bijvoorbeeld vóór de vervoegde werkwoordsvorm staan: Normalmente cenamos tarde. — “Meestal eten we laat.” podemos is de vorm van poder in de tegenwoordige tijd voor nosotros/nosotras: “wij kunnen”. Poder drukt hier mogelijkheid of vermogen uit. De reeks is puedo, puedes, puede, podemos, podéis, pueden; vooral podemos hoort dus bij “wij”, niet bij “jij” of “zij”. Na poder staat een infinitief: podemos encontrar — “we kunnen vinden”. encontrar is de infinitief “vinden”. Na een vervoegde vorm van poder blijft het tweede werkwoord in de infinitief: Podemos encontrar una solución. — “We kunnen een oplossing vinden.” De vorm encontrar draagt hier zelf geen persoon- of getalsuitgang; podemos geeft aan wie de handeling kan uitvoeren. mesa betekent “tafel”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat hier una mesa, met het vrouwelijke onbepaalde lidwoord una. Het meervoud is mesas: dos mesas — “twee tafels”. Samen vormen A esta hora normalmente podemos encontrar una mesa de betekenis: “Rond deze tijd kunnen we meestal wel een tafel vinden.” A esta hora geeft het tijdstip, normalmente geeft de gebruikelijke frequentie aan, en podemos encontrar zegt dat het vinden mogelijk is. De eerste zin, Probablemente no, betekent afzonderlijk “Waarschijnlijk niet”; daarna volgt de positieve mededeling dat er rond dit tijdstip doorgaans een tafel te vinden is.

8. Entonces elijamos el restaurante de esta calle.

   Dan kiezen we voor het restaurant in deze straat.

   Entonces

   dan

   elijamos

   laten we kiezen

   restaurante

   restaurant

   esta

   deze

   calle

   straat

   Uitgebreide uitleg

   Entonces betekent hier “dan” of “in dat geval”. Het verbindt deze keuze met wat eerder is besproken; het is geen onderdeel van het werkwoord zelf. elijamos komt van elegir (“kiezen”). De vorm is de eerste persoon meervoud van de tegenwoordige conjunctief: de spreker rekent zichzelf mee en stelt dus voor: “laten we kiezen”. Het is geen gewone mededeling over wat we kiezen, maar een voorstel of aansporing. Vergelijk: Elegimos el restaurante = “We kiezen het restaurant” (mededeling); Elijamos el restaurante = “Laten we het restaurant kiezen” (voorstel). restaurante betekent “restaurant”. Het is hier het directe object van elijamos: datgene waarvoor de keuze wordt gemaakt. Voorbeeld: Buscamos un restaurante = “We zoeken een restaurant.” esta betekent “deze” en hoort bij het vrouwelijke enkelvoudige zelfstandig naamwoord calle. De vorm stemt dus in geslacht en getal met calle overeen. Het aanwijzende woord verwijst hier naar iets dat als nabij of als de relevante straat wordt voorgesteld. este is de mannelijke enkelvoudsvorm, bijvoorbeeld in este restaurante (“dit restaurant”); estas is vrouwelijk meervoud. calle betekent “straat”. In de esta calle geeft het met de de plaats of herkomst van het restaurant aan: het restaurant bevindt zich aan/in deze straat. calle is vrouwelijk, wat de vorm esta verklaart. Samen vormen de delen: Entonces (“dan/in dat geval”) + elijamos (“laten we kiezen”) + el restaurante (“het restaurant”) + de esta calle (“in deze straat”). De volledige betekenis is daarom: “Dan kiezen we voor het restaurant in deze straat.” De zin is een voorstel om, gezien de situatie, juist dat restaurant te nemen.

9. Así nos quedará más tiempo para comer.

   Dan houden we meer tijd over om te eten.

   Así

   zo

   nos quedará

   blijft voor ons over

   más

   meer

   tiempo

   tijd

   comer

   eten

   Uitgebreide uitleg

   Así betekent hier ‘zo’ of ‘op die manier’: het verwijst naar de zojuist voorgestelde manier van handelen. Het is een bijwoord en verandert niet naar persoon of getal. Voorbeeld: Así será más fácil. — Zo zal het gemakkelijker zijn. nos quedará komt van quedar en betekent hier dat iets voor ons overblijft. Quedará is de toekomende tijd van quedar voor de derde persoon enkelvoud. De vorm staat in het enkelvoud omdat tiempo het onderwerp is; nos geeft aan voor wie de tijd overblijft. Vergelijk: Nos quedará poco tiempo. — Er zal weinig tijd voor ons overblijven. Het onderwerp is dus niet nos, en nos quedaremos zou een andere constructie zijn: ‘wij zullen blijven’. más betekent ‘meer’ en geeft een grotere hoeveelheid aan dan een eerder bedoelde of verwachte hoeveelheid. Het verandert niet naar getal of geslacht. In het patroon más + zelfstandig naamwoord staat het vóór het zelfstandig naamwoord: más tiempo — meer tijd. tiempo betekent hier ‘tijd’, de beschikbare tijd. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord; in deze uitdrukking gaat het om een hoeveelheid tijd, niet om een afzonderlijk telbaar tijdstip. Voorbeeld: Tenemos más tiempo. — We hebben meer tijd. comer is het infinitief van ‘eten’. Na para drukt een infinitief het doel uit: para comer betekent ‘om te eten’. Voorbeeld: Salimos temprano para comer juntos. — We vertrekken vroeg om samen te eten. Samen vormen de delen Así nos quedará más tiempo para comer: ‘Zo zal er voor ons meer tijd overblijven om te eten.’ Het patroon is Así + [voor wie] + [werkwoord] + más + [hoeveelheid] + para + infinitief. In deze zin verwijst nos naar de spreker en minstens één andere persoon, zoals ook in de Nederlandse vertaling ‘we’.