Bepalen welke taak eerst moet gebeuren | Leer spaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Tengo demasiadas tareas esta mañana.

   Ik heb vanmorgen te veel taken.

   Tengo

   ik heb

   demasiadas

   te veel

   tareas

   taken

   mañana

   ochtend

   Uitgebreide uitleg

   Tengo is de ik-vorm van tener in de tegenwoordige tijd: tener = hebben, tengo = ik heb. Het is hier de bezitsconstructie met wat iemand heeft. demasiadas betekent hier te veel en hoort bij tareas. Het is de vrouwelijke meervoudsvorm van demasiado; de vorm stemt dus af op het vrouwelijke meervoud tareas. Vergelijk: demasiado trabajo (te veel werk) tegenover demasiadas tareas (te veel taken). Demasiado drukt hier een overmatige hoeveelheid uit, niet simpelweg een onbepaald aantal. Tareas is het meervoud van tarea: een taak of opdracht. Het vrouwelijke grammaticale geslacht is zichtbaar in la tarea en in de combinatie demasiadas tareas; het meervoud wordt gevormd met -s. Mañana betekent in deze zin ochtend, zoals de vaste vertaling vanmorgen aangeeft. Het kan in andere contexten ook morgen betekenen, maar die betekenis past hier niet. De uitdrukking esta mañana betekent vanmorgen of deze ochtend; esta staat in de volledige zin bij mañana en maakt de tijdsbepaling concreet. Samen vormen de delen: Tengo (ik heb) + demasiadas tareas (te veel taken) + esta mañana (vanmorgen). De volledige betekenis is: Ik heb vanmorgen te veel taken.

2. Primero ordénalas por prioridad.

   Zet ze eerst op volgorde van prioriteit.

   Primero

   eerst

   ordénalas

   rangschik ze

   prioridad

   prioriteit

   Uitgebreide uitleg

   Primero betekent hier “eerst” en geeft aan dat deze handeling voor andere handelingen komt. Het is een bijwoord; het verandert niet mee met persoon of getal. Voorbeeld: Primero leo el correo. — “Eerst lees ik de e-mail.” ordénalas komt van ordenar, “ordenen” of “rangschikken”. De vorm ordena is de bevestigende gebiedende wijs voor tú (enkelvoud): “rangschik!”. las is eraan vastgehecht als lijdend voorwerp en is vrouwelijk meervoud. In de gegeven context sluit las aan bij de eerder genoemde tareas (“taken”). De spelling ordénalas krijgt een accentteken om de uitspraak bij deze combinatie te behouden. Vergelijk: Ordena los documentos. — “Rangschik de documenten.” Daar wordt het mannelijke meervoudige voornaamwoord los gebruikt. prioridad is een zelfstandig naamwoord voor “prioriteit”. Het heeft in het Spaans vrouwelijk grammaticaal geslacht: la prioridad. Het meervoud is prioridades. In por prioridad geeft por het criterium of de grondslag van de rangschikking aan: “op basis van prioriteit” of natuurlijker in deze zin “naar prioriteit”. Samen betekent ordénalas por prioridad: “rangschik ze volgens hun prioriteit”. De volledige gebiedende zin Primero ordénalas por prioridad. betekent dus: “Zet ze eerst op volgorde van prioriteit.”

3. Este correo electrónico es urgente.

   Deze e-mail is dringend.

   Este

   deze

   correo electrónico

   e-mail

   es

   is

   urgente

   dringend

   Uitgebreide uitleg

   Este betekent hier “deze” en verwijst, volgens de vertaling, naar correo electrónico. Het is een aanwijzend woord in het mannelijk enkelvoud; die vorm past bij het mannelijke enkelvoud correo. Vergelijk in een nieuw voorbeeld: Esta carta es urgente. = “Deze brief is dringend.” Daar is carta vrouwelijk enkelvoud, dus staat er esta. correo electrónico betekent “e-mail”. Dit is een zelfstandig naamwoordelijke uitdrukking; correo is het hoofdwoord en electrónico specificeert welk soort post of bericht bedoeld wordt. Het meervoud is correos electrónicos. Voorbeeld: El correo electrónico llegó. = “De e-mail is aangekomen.” es is de tegenwoordige tijd van ser bij de derde persoon enkelvoud: ser → es. Hier verbindt het onderwerp met de beschrijving urgente: “is dringend”. Voorbeeld: El informe es importante. = “Het verslag is belangrijk.” urgente betekent hier “dringend”. Als bijvoeglijk naamwoord heeft het in het enkelvoud dezelfde vorm bij mannelijke en vrouwelijke zelfstandige naamwoorden; in het meervoud wordt het urgentes. Voorbeelden: La solicitud es urgente. = “De aanvraag is dringend.” Los mensajes son urgentes. = “De berichten zijn dringend.” Samen vormen de delen: Este correo electrónico (“Deze e-mail”) + es (“is”) + urgente (“dringend”). De volledige betekenis is: “Deze e-mail is dringend.”

4. El informe es importante.

   Het verslag is belangrijk.

   informe

   verslag

   es

   is

   importante

   belangrijk

   Uitgebreide uitleg

   informe betekent hier “verslag”. Het is een zelfstandig naamwoord; het lidwoord el ervoor laat zien dat het mannelijk en enkelvoudig is. Het meervoud is informes. es is de derde persoon enkelvoud van ser in de tegenwoordige tijd. Gebruik ser hier om een kenmerk of beoordeling aan het onderwerp toe te schrijven. Voorbeeld: El correo es urgente. — “De e-mail is dringend.” importante betekent “belangrijk”. Deze vorm is enkelvoud en verandert niet van vorm voor mannelijk of vrouwelijk: un informe importante, maar ook una fecha importante. Het meervoud is importantes. Samen vormen de delen El informe (“het verslag”), es (“is”) en importante (“belangrijk”) de betekenis: “Het verslag is belangrijk.”

5. ¿Cuándo es la fecha límite del informe?

   Wanneer is de deadline voor het verslag?

   Cuándo

   wanneer

   es

   is

   fecha límite

   deadline

   informe

   verslag

   Uitgebreide uitleg

   Cuándo betekent hier ‘wanneer’ en vraagt naar het tijdstip waarop iets plaatsvindt. Het krijgt een accent wanneer het als vraagwoord wordt gebruikt: cuándo. Vergelijk het vraagwoord cuándo met het voegwoord cuando in een bijzin, dat geen accent heeft. Voorbeeld: ¿Cuándo llega? — ‘Wanneer komt hij/zij aan?’ es is de vorm van ser in de tegenwoordige tijd voor de derde persoon enkelvoud. In deze vraag verbindt het de vraag naar het tijdstip met la fecha límite: letterlijk wordt gevraagd wanneer de deadline is. Voorbeeld: La fecha es el lunes. — ‘De datum is maandag.’ fecha límite is een vaste, goed bruikbare combinatie voor ‘deadline’ of ‘uiterste datum’. Fecha is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat ervoor la. Límite beschrijft hier de uiterste grens en blijft in deze combinatie hetzelfde voor mannelijk en vrouwelijk enkelvoud. Voorbeeld: La fecha límite es mañana. — ‘De deadline is morgen.’ informe betekent hier ‘verslag’. Het is een zelfstandig naamwoord; in de volledige zin staat ervoor del, de samentrekking van de + el: de deadline van het verslag. Het meervoud is informes. Voorbeeld: El informe está listo. — ‘Het verslag is klaar.’ Samen vormen de delen de vraag ¿Cuándo es la fecha límite del informe?: ‘Wanneer is de deadline voor het verslag?’ Del informe geeft aan waarop de deadline betrekking heeft. De vraag vraagt dus naar het tijdstip van de uiterste inleverdatum, niet naar een beschrijving van het verslag zelf.

6. Hay que entregarlo mañana por la tarde.

   Het moet morgenmiddag af zijn.

   Hay que

   het moet; men moet

   entregarlo

   het afleveren of inleveren

   mañana

   morgen

   tarde

   middag

   Uitgebreide uitleg

   Hay que drukt een onpersoonlijke verplichting uit: “moeten” of “nodig zijn om”. Er wordt geen specifieke uitvoerder genoemd. Het patroon is hay que + infinitief, bijvoorbeeld: Hay que estudiar. — “Je moet studeren.” entregarlo betekent hier “het afleveren of inleveren”. Het werkwoord is entregar (“afleveren, overhandigen, inleveren”). -lo is een enkelvoudig, mannelijk direct-objectcliticum; het verwijst naar iets dat afgeleverd moet worden, maar de zin identificeert dat voorwerp niet. De infinitief blijft na hay que staan. Vergelijk: Hay que entregarla. — “Je moet de aanvraag inleveren.” Hier vervangt -la een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord. mañana betekent “morgen” en geeft de dag aan. tarde betekent in por la tarde “middag” of “namiddag”. Por la tarde is samen een gebruikelijke tijdsbepaling voor “’s middags” of “in de namiddag”; por vormt dus samen met la tarde deze uitdrukking. Bijvoorbeeld: Trabajo por la tarde. — “Ik werk ’s middags.” Samen betekent Hay que entregarlo mañana por la tarde: iets moet morgenmiddag worden afgeleverd of ingeleverd. De vaste vertaling geeft dit weer als: “Het moet morgenmiddag af zijn.” De Spaanse formulering legt daarbij de nadruk op de handeling van afleveren of inleveren, terwijl er geen specifieke uitvoerder wordt genoemd.

7. Entonces contesta primero el correo urgente.

   Dan moet je eerst de dringende e-mail beantwoorden.

   Entonces

   dan

   contesta

   beantwoord

   primero

   eerst

   correo

   e-mail

   urgente

   dringend

   Uitgebreide uitleg

   Entonces betekent hier “dan” of “in dat geval” en verbindt deze opdracht met wat eerder is gezegd. Het kan ook aan het begin van een gevolgtrekking staan. Voorbeeld: Entonces, empezamos. — “Dan beginnen we.” contesta betekent hier “beantwoord”. Dit is de bevestigende gebiedende wijs van contestar voor één aangesproken persoon in de tú-vorm. De vorm is dus niet de opdrachtvorm voor usted (conteste) of voor ustedes (contesten). Voorbeeld: Contesta la pregunta. — “Beantwoord de vraag.” primero betekent “eerst”. Het is hier een bijwoord en zegt dat het beantwoorden vóór een andere taak gebeurt. De reeks primero ..., después ... betekent “eerst ..., daarna ...”. Voorbeeld: Primero lee el texto. — “Lees eerst de tekst.” el correo betekent hier “de e-mail”. correo is een zelfstandig naamwoord; met het bepaalde lidwoord el vormt het een mannelijke enkelvoudige naamwoordgroep. In andere contexten kan correo ook naar post of de postdienst verwijzen, maar hier maakt urgente duidelijk dat het om een dringende e-mail gaat. Voorbeeld: El correo llegó. — “De e-mail is aangekomen.” urgente betekent “dringend”. Het is een bijvoeglijk naamwoord dat correo nader bepaalt. Urgente heeft in het enkelvoud dezelfde vorm bij mannelijke en vrouwelijke zelfstandige naamwoorden; het meervoud is urgentes. Voorbeeld: una respuesta urgente — “een dringend antwoord”. Samen vormt Entonces contesta primero el correo urgente een directe opdracht: “Dan moet je eerst de dringende e-mail beantwoorden.” Entonces geeft het gevolg of de volgende stap aan, contesta richt de opdracht aan één tú-persoon, en primero bepaalt de volgorde. El correo urgente is het object van contesta: het is de dringende e-mail die eerst beantwoord moet worden.

8. Después voy a trabajar en el informe.

   Daarna ga ik aan het verslag werken.

   Después

   daarna

   voy a

   ik ga ...

   trabajar

   werken

   informe

   verslag

   Uitgebreide uitleg

   Después betekent hier “daarna”: het plaatst de handeling na een eerder genoemde of begrepen gebeurtenis. Het is een tijdsbepaling en kan ook zelfstandig aan het begin van een zin staan. Voorbeeld: Después descanso. — “Daarna rust ik uit.” voy a is hier de eerste persoon enkelvoud van ir (“gaan”) plus a. Samen met een infinitief vormt dit een veelgebruikte omschrijving voor een nabije of voorgenomen toekomstige handeling: voy a trabajar = “ik ga werken”. De vorm voy hoort bij yo; andere vormen zijn bijvoorbeeld vas a voor “jij gaat” en va a voor “hij/zij/u gaat”. In deze zin gaat het niet om letterlijk ergens naartoe gaan. trabajar is de infinitief “werken”. Na voy a blijft het werkwoord in de infinitief staan. Dezelfde vorm kan ook algemener worden gebruikt, bijvoorbeeld: Quiero trabajar. — “Ik wil werken.” informe betekent hier “verslag” of “rapport”. Het is een zelfstandig naamwoord; in deze zin staat het met het bepaalde lidwoord el, dus el informe. Het mannelijke grammaticale geslacht is een eigenschap van het Spaanse woord en betekent hier niet dat het verslag een persoon is. Samen betekent Después + voy a trabajar + en el informe: “Daarna ga ik aan het verslag werken.” en geeft hier aan waaraan de activiteit wordt besteed; el informe is dus het verslag waarop het werken betrekking heeft. De hele zin spreekt over een voorgenomen handeling die na een eerder moment of een eerdere taak plaatsvindt.

9. Eso debería ayudarte a sentirte menos estresado.

   Dat zou je moeten helpen om je minder gespannen te voelen.

   Eso

   dat

   debería

   zou moeten

   ayudarte

   je helpen

   sentirte

   je voelen

   menos

   minder

   estresado

   gespannen

   Uitgebreide uitleg

   Eso betekent hier “dat”. Het is een aanwijzend voornaamwoord: het verwijst naar iets dat in de situatie of eerdere context al bekend is, zonder dat de zin zelf precies zegt waarnaar. Het heeft hier geen zichtbare verbuiging voor het geslacht van een genoemde persoon. Debería is de vorm van deber in de voorwaardelijke wijs voor de derde persoon enkelvoud. In deze zin drukt debería samen met ayudarte uit dat iets naar verwachting of als aanbeveling zou moeten helpen. De infinitief is deber; vergelijk bijvoorbeeld: Debería descansar. — “Ik zou moeten rusten.” Ayudarte bestaat uit de infinitief ayudar (“helpen”) met het voornaamwoord te eraan vast. Te is hier een lijdend voorwerp in de tweede persoon enkelvoud: “jou”. Bij een infinitief kan dit voornaamwoord eraan vaststaan: ayudarte. Het onderwerp van debería is eso, terwijl te de persoon aanduidt die geholpen wordt. Sentirte bestaat uit sentir met opnieuw te eraan vast. In deze context is sentirse een wederkerige combinatie met de betekenis “zich voelen”; sentirte betekent dus “je voelen”. Het onderwerp van deze infinitief is dezelfde aangesproken persoon als bij te. Voorbeeld: Quiero sentirme mejor. — “Ik wil me beter voelen.” Menos betekent “minder” en geeft hier aan dat de beschreven toestand in geringere mate aanwezig is. Het staat vóór het bijvoeglijk naamwoord: menos cansado — “minder moe”. Estresado betekent hier “gespannen” of “gestrest”. Dit is het mannelijk enkelvoud van het bijvoeglijk naamwoord estresado; de vorm stemt af op de persoon die zich zo voelt. Een vrouwelijke enkelvoudige vorm is estresada, en meervoudsvormen zijn estresados en estresadas. De zin gebruikt dus de infinitiefconstructie sentirte menos estresado: “je minder gespannen voelen”. Samen vormen de delen: Eso + debería ayudarte + a sentirte menos estresado = “Dat zou je moeten helpen om je minder gespannen te voelen.” A leidt hier de infinitiefconstructie in die uitlegt waarin de hulp bestaat: je minder gespannen voelen.