Rustig praten met de buren | Leer spaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. La música de al lado no me ha dejado dormir varias noches últimamente.

   De muziek van de buren heeft me de laatste tijd meerdere nachten wakker gehouden.

   música

   muziek

   de al lado

   van hiernaast

   no

   niet

   me

   mij

   ha dejado

   heeft gelaten

   dormir

   slapen

   varias

   meerdere

   noches

   nachten

   últimamente

   de laatste tijd

   Uitgebreide uitleg

   música betekent hier “muziek”. Het is een zelfstandig naamwoord; het lidwoord la laat zien dat het in deze zin als vrouwelijk enkelvoud wordt behandeld. Voorbeeld: La música es tranquila. — “De muziek is rustig.” de al lado betekent “van hiernaast” of “van de naastgelegen woning”. de verbindt de muziek met haar herkomst; al lado betekent letterlijk “aan de zijkant/ernaast”. In combinatie met de vaste vertaling gaat het hier om muziek van de buren. no ontkent wat erop volgt: het is hier “niet”. De ontkenning hoort bij de gebeurtenis dat de muziek iemand heeft laten slapen. me betekent “mij”. Dit korte voornaamwoord verwijst hier naar de persoon die niet kon slapen en staat als object bij ha dejado dormir. In het patroon dejar a alguien + infinitief betekent het: iemand iets laten doen. Het clitische voornaamwoord kan daarbij vóór de vervoegde vorm staan: Me deja entrar. — “Hij/zij laat me binnen.” ha dejado bestaat uit ha, een vorm van het hulpwerkwoord haber, en dejado, het voltooid deelwoord van dejar. Samen vormen ze de Spaanse perfectumvorm: “heeft gelaten”. In ha dejado dormir krijgt dejar de betekenis “laten/toestaan”, niet alleen “achterlaten”. De constructie haber + voltooid deelwoord verwijst hier naar een gebeurtenis die relevant is voor het heden. Het onderwerp is grammaticaal enkelvoud; dat past bij la música. dormir is het infinitief “slapen”. Na dejar blijft het werkwoord in de infinitief: dejar dormir = “laten slapen”. Door no me ha dejado dormir ontstaat de betekenis “heeft mij niet laten slapen”. Voorbeeld: El ruido no me deja dormir. — “Het lawaai laat me niet slapen.” varias betekent “meerdere” en staat vóór een zelfstandig naamwoord in het vrouwelijk meervoud. Het past hier bij noches; het zegt dat het om meer dan één nacht gaat, zonder een exact aantal te geven. noches is het meervoud van noche, “nacht”. noche is vrouwelijk: una noche, varias noches. Hier duidt het op meerdere afzonderlijke nachten waarop de muziek het slapen verhinderde. últimamente betekent “de laatste tijd” of “onlangs”. Het is een bijwoord en geeft aan dat de genoemde nachten in de recente periode liggen. Het verandert niet mee met getal of geslacht. Samen vormen de delen: La música de al lado is het onderwerp, namelijk de muziek van hiernaast; no me ha dejado dormir zegt dat die muziek mij niet heeft laten slapen; varias noches últimamente geeft aan dat dit meerdere nachten in de laatste tijd is gebeurd. De volledige betekenis is: “De muziek van de buren heeft me de laatste tijd meerdere nachten wakker gehouden.”

2. Entonces deberíamos hablar con ellos antes de que se convierta en un conflicto mayor.

   Dan moeten we met hen praten voordat het een groter conflict wordt.

   Entonces

   dan

   deberíamos

   zouden moeten

   hablar

   praten

   con ellos

   met hen

   antes de que

   voordat

   se convierta

   wordt / verandert

   conflicto

   conflict

   mayor

   groter

   Uitgebreide uitleg

   Entonces betekent hier “dan” en verbindt deze gevolgtrekking met wat eraan voorafgaat. Het kan ook “toen” betekenen wanneer het over een moment in het verleden gaat; hier is die tijdsbetekenis niet bedoeld. Deberíamos is de eerste persoon meervoud van de voorwaardelijke vorm van deber (“moeten”): deberíamos = “wij zouden moeten”. Samen met het daaropvolgende infinitief geeft het een voorstel of aanbeveling. Voorbeeld: Deberíamos esperar. — “We zouden moeten wachten.” Hablar is het infinitief “praten” of “spreken”. Na deberíamos blijft het werkwoord in het infinitief: deberíamos hablar, niet een vervoegde vorm van hablar. Con ellos betekent “met hen”. Ellos is een persoonlijk voornaamwoord in het meervoud; in deze zin verwijst het volgens de vaste vertaling naar de bedoelde personen, zonder dat hun precieze identiteit in deze zin verder wordt benoemd. Het voorzetsel con betekent “met”. Antes de que leidt een bijzin in met de betekenis “voordat”. Na deze uitdrukking staat hier se convierta, een vorm van de aanvoegende wijs, omdat de beschreven gebeurtenis nog voorafgaat aan het voorgestelde gesprek. Voorbeeld: Cierra la puerta antes de que llegue el frío. — “Sluit de deur voordat de kou binnenkomt.” Se convierta hoort bij het pronominale werkwoord convertirse en, “worden” of “veranderen in”. Convierta is hier de tegenwoordige aanvoegende wijs, derde persoon enkelvoud, van convertir; se maakt deel uit van de pronominale vorm. Het onderwerp van deze vorm is hier “het” in de Nederlandse vertaling: de bedoelde situatie of kwestie wordt een conflict. Voorbeeld: La discusión se convirtió en un problema. — “De discussie werd een probleem.” Conflicto is het zelfstandig naamwoord “conflict”. Het staat na en in de constructie convertirse en + zelfstandig naamwoord: iets wordt of verandert in iets anders. Mayor betekent hier “groter”. Het is de vergelijkende vorm die bij grande hoort: grande — mayor — “groot” — “groter”. Bij een zelfstandig naamwoord in het meervoud wordt dit mayores; de vorm mayor zelf verandert niet naar mannelijk of vrouwelijk enkelvoud. In un conflicto mayor beschrijft het woord een conflict dat groter is dan de relevante eerdere toestand of omvang. De delen worden samen: Entonces (“dan”) + deberíamos hablar (“zouden we moeten praten”) + con ellos (“met hen”) + antes de que (“voordat”) + se convierta en un conflicto mayor (“het een groter conflict wordt”). De volledige betekenis is daarom: “Dan zouden we met hen moeten praten voordat het een groter conflict wordt.”

3. No quiero exagerar, porque quizá no se dan cuenta de que la música está alta.

   Ik wil niet overdreven klinken, want misschien beseffen ze niet dat de muziek hard staat.

   No quiero

   ik wil niet

   exagerar

   overdrijven

   quizá

   misschien

   no se dan cuenta de que

   ze beseffen niet dat

   música

   muziek

   alta

   hard

   Uitgebreide uitleg

   No quiero betekent hier “ik wil niet”. quiero is de tegenwoordige tijd van querer in de eerste persoon enkelvoud: yo quiero; no maakt de zin negatief. De infinitief die erop volgt, blijft onvervoegd: No quiero entrar = “Ik wil niet naar binnen gaan”. exagerar betekent “overdrijven”. Na querer gebruik je de infinitief wanneer dezelfde persoon de wil heeft en de handeling uitvoert: Quiero descansar = “Ik wil rusten”. In deze zin zegt de spreker dat die niet te sterk of overdreven wil klinken. quizá betekent “misschien” en drukt onzekerheid uit. Het woord kan vooraan of later in de zin staan, bijvoorbeeld Quizá llegan tarde = “Misschien komen ze laat aan”. Hier maakt het de daaropvolgende bewering onzeker. no se dan cuenta de que betekent “ze beseffen niet dat”. De uitdrukking is darse cuenta de algo, letterlijk een vaste constructie met de betekenis “iets beseffen” of “iets doorhebben”. In se dan cuenta is dan de derde persoon meervoud van dar, passend bij het in de vertaling bedoelde “ze”; se hoort bij deze pronominale uitdrukking. Voor een inhoudszin volgt de que: No se dan cuenta de que es tarde = “Ze beseffen niet dat het laat is.” música betekent “muziek”. Het is een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord; daarom staat in de volledige zin la música. Het lidwoord en het zelfstandig naamwoord vormen hier het onderwerp van está. alta betekent hier “hard” in de betekenis van een hoog geluidsvolume, niet “hoog” als fysieke hoogte. Het is de vrouwelijke enkelvoudsvorm van het bijvoeglijk naamwoord alto, omdat het bij música hoort: la música está alta. Bij een mannelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord krijg je bijvoorbeeld el sonido está alto. In het resterende verbindingsdeel betekent porque “want/omdat”. la música está alta zegt dat de muziek hard staat: está is hier de derde persoon enkelvoud van estar, omdat het onderwerp la música enkelvoud is. De zin No quiero exagerar, porque quizá no se dan cuenta de que la música está alta bouwt dus op tot: “Ik wil niet overdrijven, want misschien beseffen ze niet dat de muziek hard staat.”

4. Empieza diciendo que las paredes son finas y que necesitas dormir temprano.

   Begin met te zeggen dat de muren dun zijn en dat je vroeg moet slapen.

   Empieza

   begin

   diciendo

   door te zeggen

   paredes

   muren

   son

   zijn

   finas

   dun

   necesitas

   je hebt nodig

   dormir

   slapen

   temprano

   vroeg

   Uitgebreide uitleg

   Empieza betekent hier “begin”. Het is de bevestigende gebiedende wijs van empezar voor tú (enkelvoud): “begin!”. De vorm voor usted is empiece, dus Empieza richt zich grammaticaal niet op usted. diciendo is de gerundiumvorm van decir (“zeggen”). Na empezar kan deze vorm aangeven waarmee iemand begint: Empieza diciendo... = “Begin door te zeggen...”. De gerundiumuitgang -iendo hoort hier bij het werkwoord decir; de stam verandert in dici-. paredes betekent “muren”. Het is het meervoud van het vrouwelijke zelfstandig naamwoord pared (“muur”). Het lidwoord in de volledige zin is las, omdat het om een vrouwelijk meervoud gaat. son is een vorm van ser (“zijn”). Deze vorm is tegenwoordige tijd, derde persoon meervoud: las paredes son = “de muren zijn”. finas betekent hier “dun”. Het bijvoeglijk naamwoord fino verandert mee met het zelfstandig naamwoord: fino (mannelijk enkelvoud), fina (vrouwelijk enkelvoud), finos (mannelijk meervoud), finas (vrouwelijk meervoud). In las paredes son finas past finas dus bij het vrouwelijke meervoud paredes. necesitas betekent “je hebt nodig” of, in deze zin, “je moet”. Het is de tegenwoordige tijd van necesitar voor tú. Hier wordt de behoefte uitgedrukt die de reden vormt voor het slapen: necesitas dormir = “je moet slapen” / “je hebt nodig om te slapen”. dormir is het infinitief van “slapen”. Na necesitas blijft het tweede werkwoord in de infinitief: necesitas dormir, niet een vervoegde vorm van dormir. temprano betekent hier “vroeg”. Het is een bijwoord dat zegt wanneer het slapen plaatsvindt. Het verandert in deze functie niet mee met de persoon of met dormir. De twee delen met que geven de inhoud van wat je moet zeggen: que las paredes son finas = “dat de muren dun zijn” en que necesitas dormir temprano = “dat je vroeg moet slapen”. Samen vormen ze Empieza diciendo que las paredes son finas y que necesitas dormir temprano: “Begin door te zeggen dat de muren dun zijn en dat je vroeg moet slapen.”

5. ¿Deberíamos mencionar las normas del edificio sobre las horas de silencio?

   Zullen we de regels van het gebouw over de uren waarop het stil moet zijn noemen?

   Deberíamos

   zouden we moeten

   mencionar

   noemen

   normas

   regels

   edificio

   gebouw

   horas

   uren

   silencio

   stilte

   Uitgebreide uitleg

   Deberíamos is de conditionele vorm van deber in de eerste persoon meervoud: letterlijk ongeveer “wij zouden moeten”. In deze vraag maakt het samen met de vraagintonatie een voorstel voor “zullen we …?” Het verwijst hier naar de spreker en anderen, zonder dat het aantal andere personen verder wordt gespecificeerd. Vergelijk: Deberíamos esperar. — “We zouden moeten wachten.” Mencionar is een infinitief en betekent hier “noemen” of “ter sprake brengen”. Na deberíamos blijft het volgende werkwoord in de infinitief: deberíamos mencionar, niet een vervoegde vorm. Voorbeeld: Debemos mencionar el problema. — “We moeten het probleem noemen.” Normas is het meervoud van het zelfstandige naamwoord norma, “regel” of “voorschrift”. Het meervoud past bij las: las normas betekent “de regels”. Voorbeeld: Estas normas son importantes. — “Deze regels zijn belangrijk.” Edificio is een zelfstandig naamwoord voor “gebouw”. In del edificio is del de samentrekking van de + el; het geeft hier de relatie “van het gebouw” aan. Las normas del edificio betekent dus “de regels van het gebouw”, waarbij del edificio specificeert over welke regels het gaat. Horas is het meervoud van hora, “uur” of “uren”. Met las vormt het las horas, “de uren”. In deze uitdrukking gaat het niet alleen om klokuren in het algemeen, maar om bepaalde uren die door het onderwerp worden gekenmerkt: las horas de silencio. Silencio is het zelfstandige naamwoord “stilte”. In de silencio beschrijft het de uren als uren waarin stilte moet worden bewaard: “de uren waarop het stil moet zijn” of korter “de stille uren”. Voorbeeld: Durante las horas de silencio, hablamos bajo. — “Tijdens de uren waarop het stil moet zijn, praten we zacht.” Samen vormt deberíamos mencionar las normas del edificio sobre las horas de silencio de structuur deberíamos + infinitief + wat er genoemd moet worden. Sobre las horas de silencio bepaalt waarover de regels gaan. De volledige vraag betekent daarom: “Zullen we de regels van het gebouw over de uren waarop het stil moet zijn noemen?” Het is een voorstel om die regels ter sprake te brengen.

6. Solo si se niegan a colaborar. Al principio, es más razonable recordárselo amablemente.

   Alleen als ze niet willen meewerken. Eerst is een vriendelijke herinnering redelijker.

   Solo si

   alleen als

   se niegan

   weigeren

   colaborar

   meewerken

   Al principio

   in het begin

   más razonable

   redelijker

   recordárselo

   het hun herinneren

   amablemente

   vriendelijk

   Uitgebreide uitleg

   Solo si maakt de voorwaarde beperkt: iets geldt alleen wanneer de genoemde voorwaarde vervuld is. Het betekent hier dus niet simpelweg als, maar alleen als. Patroon: solo si + zin. se niegan komt van het werkwoord negarse a + infinitief, “weigeren om ...”. De vorm niegan is de tegenwoordige tijd, derde persoon meervoud; se hoort bij het pronominale werkwoord. In deze zin is de bedoelde groep volgens de vaste vertaling “ze”. Voorbeeld: Se niegan a esperar. — “Ze weigeren te wachten.” colaborar is een infinitief en betekent hier “meewerken”. Na negarse a staat juist een infinitief: negarse a colaborar = “weigeren mee te werken”. Dezelfde vorm kan ook in andere constructies als zelfstandig werkwoord worden gebruikt, bijvoorbeeld Necesitamos colaborar. — “We moeten samenwerken.” Al principio betekent “in het begin” of “aanvankelijk”. Het geeft hier aan dat de beoordeling geldt voor de eerste aanpak; wat precies het begin markeert, wordt niet verder gespecificeerd. Voorbeeld: Al principio, hablamos con calma. — “In het begin praten we rustig.” más razonable bevat het bijvoeglijk naamwoord razonable, “redelijk”. Más razonable is de vergrotende trap: “redelijker”. Het woord más maakt dus razonable vergelijkend; de vorm van razonable zelf verandert niet. Een vergelijking kan worden aangevuld met que: Esta opción es más razonable que la otra. — “Deze optie is redelijker dan de andere.” recordárselo is de infinitief recordar met aangehechte voornaamwoordsvormen: recordar + se + lo. De constructie recordar algo a alguien betekent “iemand aan iets herinneren”. lo is het lijdendvoorwerpspronomen voor een mannelijk enkelvoudig of onzijdig “het”; se staat hier voor het meewerkend voorwerp en vervangt le of les vóór lo. Door se alleen is het aantal van die ontvanger niet zichtbaar. De vaste vertaling ondersteunt hier “het hun herinneren”, zonder dat het precieze antecedent van lo afzonderlijk wordt benoemd. De klemtoon blijft zichtbaar in recordárselo; zonder de aangehechte voornaamwoorden is recordar de basisvorm. amablemente is een bijwoord en beschrijft hoe de herinnering wordt gegeven: op vriendelijke wijze. Het is afgeleid van het bijvoeglijk naamwoord amable, “vriendelijk” of “beleefd”. Voorbeeld: Explícalo amablemente. — “Leg het vriendelijk uit.” Samen betekent Solo si se niegan a colaborar: “Alleen als ze weigeren mee te werken.” Daarna beperkt Al principio de tijd tot het begin, en es más razonable beoordeelt een aanpak als redelijker. recordárselo amablemente benoemt die aanpak: het hun op vriendelijke wijze herinneren. De volledige betekenis is daarom: “Alleen als ze niet willen meewerken. Eerst is een vriendelijke herinnering redelijker.”

7. Quizá podemos sugerir que usen auriculares más tarde por la noche si al día siguiente tenemos que trabajar.

   Misschien kunnen we voorstellen dat ze later op de avond een koptelefoon gebruiken als we de volgende dag moeten werken.

   Quizá

   misschien

   podemos

   kunnen

   sugerir

   voorstellen

   usen

   gebruiken

   auriculares

   koptelefoon

   más tarde

   later

   por la noche

   ’s avonds

   al día siguiente

   de volgende dag

   tenemos que

   moeten

   trabajar

   werken

   Uitgebreide uitleg

   Quizá betekent hier “misschien” en maakt de hele mededeling voorzichtig of onzeker. Het is geen ontkenning: de mogelijkheid blijft open. Voorbeeld: Quizá venga mañana. — “Misschien komt hij/zij morgen.” Podemos is de vorm van poder (“kunnen”) voor nosotros in de tegenwoordige tijd: podemos. In podemos sugerir drukt het uit dat “wij” iets kunnen voorstellen; poder staat hier voor een infinitief. Voorbeeld: Podemos esperar. — “We kunnen wachten.” Sugerir betekent “voorstellen” of “suggereren”. Het is een infinitief na podemos. De constructie sugerir que ... leidt hier een inhoudszin in: men stelt voor dat iemand iets doet. Voorbeeld: Sugiero que salgas temprano. — “Ik stel voor dat je vroeg vertrekt.” Usen komt van usar (“gebruiken”) en is hier de derde persoon meervoud in de aanvoegende wijs, de subjuntivo. Na sugerir que wordt die vorm gebruikt omdat het om een voorgestelde handeling gaat, niet om een vastgestelde gebeurtenis. In de vertaling verwijst de vorm naar “ze”. Voorbeeld: Sugiero que usen la entrada principal. — “Ik stel voor dat ze de hoofdingang gebruiken.” Auriculares is een meervoudig zelfstandig naamwoord voor “koptelefoon” of “oordopjes”, afhankelijk van het concrete voorwerp. Het meervoud is de vorm die in de zin staat; het woord wordt niet door een enkelvoudig lidwoord voorafgegaan. Voorbeeld: Los auriculares están aquí. — “De koptelefoon is hier.” Más tarde betekent “later”. Más maakt hier een vergelijking met een later tijdstip; het betekent niet dat er een hoeveelheid wordt vergeleken. Het basiswoord is tarde (“laat” of “laat op de dag”); más tarde is de gebruikelijke vergelijkende vorm. Voorbeeld: Hablamos más tarde. — “We praten later.” Por la noche betekent “’s avonds” of “’s nachts” en geeft het tijdsdeel aan waarin iets gebeurt. Por wordt hier gebruikt in een tijdsaanduiding, niet met de betekenis “door”. Voorbeeld: Leo por la noche. — “Ik lees ’s avonds.” Al día siguiente betekent “de volgende dag”. Al is de samensmelting van a en el; día is mannelijk enkelvoud, vandaar el día en al día. Siguiente betekent “volgend(e)” en staat hier na het zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: Al día siguiente volvimos. — “De volgende dag kwamen we terug.” Tenemos que is de constructie tener que (“moeten”), hier met tenemos, de eerste persoon meervoud van tener: “wij moeten”. Het daaropvolgende werkwoord blijft in de infinitief. Voorbeeld: Tenemos que salir. — “We moeten vertrekken.” Trabajar betekent “werken” en staat als infinitief na tenemos que. De zin zegt dus dat werken de noodzakelijke handeling van “wij” is; de infinitief zelf draagt geen aparte persoonuitgang. Voorbeeld: Tenemos que trabajar mañana. — “We moeten morgen werken.” Samen vormen de delen: Quizá podemos sugerir — “Misschien kunnen we voorstellen”; que usen auriculares más tarde por la noche — “dat ze later op de avond een koptelefoon gebruiken”; en si al día siguiente tenemos que trabajar — “als wij de volgende dag moeten werken”. De volledige betekenis is daarom: “Misschien kunnen we voorstellen dat ze later op de avond een koptelefoon gebruiken als wij de volgende dag moeten werken.”

8. Eso sería un compromiso práctico y no los acusa directamente.

   Dat zou een praktisch compromis zijn en zo beschuldigen we hen niet rechtstreeks.

   Eso

   dat

   sería

   zou zijn

   compromiso

   compromis

   práctico

   praktisch

   no

   niet

   los

   hen

   acusa

   beschuldigt

   directamente

   rechtstreeks

   Uitgebreide uitleg

   Eso betekent hier “dat” en verwijst naar een eerder besproken voorstel of mogelijkheid als geheel; de vorm is een onzijdig aanwijzend voornaamwoord. Voor een concreet mannelijk zelfstandig naamwoord zou je bijvoorbeeld ese gebruiken. Voorbeeld: Eso es útil. — “Dat is nuttig.” sería is de voorwaardelijke vorm van ser (“zijn”): “zou zijn”. Het onderwerp is hier Eso, en sería drukt dus een voorwaardelijke beoordeling uit, niet een vaststaand feit. Voorbeeld: Sería una buena oplossing. — “Het zou een goede oplossing zijn.” compromiso is een zelfstandig naamwoord: “compromis”. Het is mannelijk; daarom staat het lidwoord als un. Voorbeeld: Buscamos un compromiso. — “We zoeken een compromis.” práctico betekent hier “praktisch” en beschrijft compromiso. De vorm is mannelijk enkelvoud, passend bij dat zelfstandig naamwoord. De basisvorm is práctico; bij een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord staat bijvoorbeeld práctica: una solución práctica — “een praktische oplossing”. no maakt de daaropvolgende bewering negatief: “niet”. Het hoort in deze zin bij acusa, zodat de beschuldiging wordt ontkend. los betekent hier “hen” en is een lijdend-voorwerpcliticum in het mannelijk meervoud. De vertaling identificeert de bedoelde personen als “hen”. De vorm stemt af op het vervangene: lo voor één mannelijk object, la voor één vrouwelijk object, en los voor meerdere mannelijke personen of objecten. Voorbeeld: No los veo. — “Ik zie hen niet.” acusa komt van acusar (“beschuldigen”) en is de tegenwoordige tijd, derde persoon enkelvoud: “beschuldigt”. In no los acusa staat los vóór het vervoegde werkwoord. Voorbeeld: La prensa los acusa. — “De pers beschuldigt hen.” directamente betekent “rechtstreeks” of “direct”. Het is een bijwoord en zegt hoe de beschuldiging plaatsvindt; het verandert niet mee met een zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: No responde directamente. — “Hij/zij antwoordt niet rechtstreeks.” Samen vormen Eso sería un compromiso práctico de betekenis “Dat zou een praktisch compromis zijn”. Daarna betekent no los acusa directamente “hen niet rechtstreeks beschuldigen”. Het onderwerp van acusa staat niet expliciet in de zin. Hoewel de Nederlandse vertaling hier “we” gebruikt, past dat grammaticaal niet bij de Spaanse vorm acusa: voor “we beschuldigen” zou Spaans normaal acusamos hebben. Zonder uitgesproken onderwerp geeft de Spaanse zin alleen de derde persoon enkelvoud aan, bijvoorbeeld “hij”, “zij” of “u”; de Nederlandse vertaling geeft dus extra informatie die niet uit de Spaanse werkwoordsvorm zelf blijkt.

9. Puedo elegir un momento tranquilo esta noche para hablar con ellos.

   Ik kan vanavond een rustig moment kiezen om met hen te praten.

   Puedo

   ik kan

   elegir

   kiezen

   un momento

   een moment

   tranquilo

   rustig

   esta noche

   vanavond

   hablar

   praten

   con ellos

   met hen

   Uitgebreide uitleg

   Puedo is de ik-vorm van poder in de tegenwoordige tijd: puedo = “ik kan”. Het drukt hier mogelijkheid of vermogen uit. Na poder volgt een infinitief: Puedo elegir = “Ik kan kiezen”. elegir is de infinitief “kiezen”. De vorm blijft na puedo een infinitief; hij krijgt daar dus geen persoonsuitgang. Ook bruikbaar: Quiero elegir = “Ik wil kiezen.” un momento betekent hier “een moment”. Momento is een mannelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord; daarom staat het lidwoord als un. Het onbepaalde lidwoord geeft hier geen expliciet aantal als leerpunt, maar introduceert een niet nader bepaald moment. tranquilo betekent hier “rustig” en beschrijft momento. Het bijvoeglijk naamwoord staat in het mannelijk enkelvoud om met dat zelfstandig naamwoord overeen te komen. De vormen zijn bijvoorbeeld tranquilo bij mannelijk enkelvoud en tranquila bij vrouwelijk enkelvoud; het zelfstandig naamwoord bepaalt die vorm niet als basis van het bijvoeglijk naamwoord. Voorbeeld: una conversación tranquila = “een rustig gesprek”. esta noche is de tijdsbepaling “vanavond” of, afhankelijk van het perspectief, “deze nacht”. Esta hoort bij het vrouwelijke enkelvoudige zelfstandig naamwoord noche. Samen verwijst de uitdrukking naar de avond/nacht van de relevante dag. hablar is opnieuw een infinitief, hier na para: para hablar = “om te praten”. Para geeft in deze constructie het doel van de keuze aan. Voorbeeld: Busco un lugar para estudiar = “Ik zoek een plek om te studeren.” con ellos betekent “met hen”. Con betekent “met”; ellos is een persoonlijk voornaamwoord in de derde persoon meervoud, mannelijk van vorm. In deze zin verwijst het volgens de vaste vertaling naar de bedoelde groep mensen, zonder dat de zin zelf hun namen noemt. Bij een vrouwelijke meervoudige groep staat ellas. Samen vormt de zin: Puedo elegir = “Ik kan kiezen”, un momento tranquilo = “een rustig moment”, esta noche = “vanavond”, en para hablar con ellos = “om met hen te praten”. De volledige betekenis is dus: “Ik kan vanavond een rustig moment kiezen om met hen te praten.”

10. Un momento tranquilo suele evitar que un pequeño problema se vuelva algo personal.

    Een rustig moment voorkomt meestal dat een klein probleem persoonlijk wordt.

    momento

    moment

    tranquilo

    rustig

    suele

    pleegt meestal

    evitar

    vermijden

    pequeño

    klein

    problema

    probleem

    se vuelva

    wordt; verandert in

    algo

    iets

    personal

    persoonlijk

    Uitgebreide uitleg

    momento betekent hier “moment”. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat het bijvoeglijk naamwoord in tranquilo in de mannelijke enkelvoudsvorm. Een bruikbaar voorbeeld is Necesito un momento — “Ik heb een moment nodig.” tranquilo betekent hier “rustig” en beschrijft momento. De vorm is mannelijk enkelvoud: tranquilo; bij een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord staat bijvoorbeeld tranquila. Voorbeeld: La tarde está tranquila — “De middag is rustig.” suele komt van soler en staat in de tegenwoordige tijd, derde persoon enkelvoud. Soler + infinitief drukt een gewoonte of iets dat meestal gebeurt uit: suele evitar = “vermijdt meestal” of letterlijk “heeft de gewoonte te vermijden”. Voorbeeld: Solemos hablar por la noche — “We praten meestal ’s avonds.” evitar is de infinitief “vermijden”. Na suele blijft het werkwoord in de infinitief. In deze zin leidt evitar que een gevolgzin in: iets voorkomt dat een bepaalde gebeurtenis plaatsvindt. Voorbeeld: El silencio puede evitar discusiones — “Stilte kan ruzies voorkomen.” pequeño betekent “klein” en beschrijft problema. Het is mannelijk enkelvoud, passend bij het mannelijke zelfstandig naamwoord problema: un pequeño problema. De vorm voor een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord is pequeña; in het meervoud wordt het pequeños of pequeñas, afhankelijk van het zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: Es una pequeña diferencia — “Het is een klein verschil.” problema betekent “probleem”. Hoewel het op -a eindigt, is het in het Spaans mannelijk: el problema, un problema. Het meervoud is problemas. Voorbeeld: Tenemos un problema — “We hebben een probleem.” se vuelva betekent hier “persoonlijk wordt”. Het komt van volverse, “worden” of “veranderen in”, en vuelva is de tegenwoordige aanvoegende wijs, derde persoon enkelvoud, van volver; se hoort bij het pronominale werkwoord volverse. Na evitar que wordt deze vorm gebruikt omdat de zin een voorkomen gevolg uitdrukt: “voorkomen dat iets gebeurt”. Voorbeeld: No quiero que se vuelva difícil — “Ik wil niet dat het moeilijk wordt.” algo is het onbepaalde voornaamwoord “iets”. Het verwijst hier naar een onbepaald resultaat of een onbepaalde toestand, niet naar een met naam genoemd zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: Quiero decirte algo — “Ik wil je iets zeggen.” personal betekent hier “persoonlijk”. Het beschrijft algo; in deze combinatie betekent algo personal “iets persoonlijks”. Personal heeft dezelfde vorm voor mannelijk en vrouwelijk enkelvoud, maar het meervoud is personales. Voorbeeld: No es nada personal — “Het is niets persoonlijks.” Samen bestaat de zin uit Un momento tranquilo (“een rustig moment”) als onderwerp en suele evitar (“voorkomt meestal”) als werkwoordelijke kern. Wat het moment voorkomt, volgt in que: un pequeño problema se vuelva algo personal betekent “dat een klein probleem iets persoonlijks wordt”. De volledige betekenis is dus: “Een rustig moment voorkomt meestal dat een klein probleem persoonlijk wordt.”