Kookles en meer zelfvertrouwen | Leer spaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. La clase de cocina fue más útil de lo que esperaba.

   De kookles was nuttiger dan ik had verwacht.

   clase

   les

   cocina

   koken; keuken

   fue

   was

   más útil

   nuttiger

   de lo que

   dan wat

   esperaba

   verwachtte

   Uitgebreide uitleg

   clase betekent hier “les” en is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord. Het meervoud is clases. In clase de cocina geeft de het onderwerp of type van de les aan: een kookles. cocina betekent hier “koken” of “keuken” als vakgebied. Het is ook de vorm van het werkwoord cocinar voor de derde persoon enkelvoud in de tegenwoordige tijd, maar in deze woordgroep is het een zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: Me gusta la cocina. — “Ik houd van koken/de keuken.” fue is de verleden tijd van ser voor de derde persoon enkelvoud: ser → fue. Hier koppelt het de kookles aan de eigenschap “nuttiger”: de les was nuttiger. Fue kan ook bij andere enkelvoudige onderwerpen staan, bijvoorbeeld La reunión fue breve. — “De vergadering was kort.” más útil betekent “nuttiger”. Útil is de basisvorm; más útil is de vergrotende trap. Het bijvoeglijk naamwoord útil verandert hier niet van vorm voor mannelijk of vrouwelijk; alleen het zelfstandig naamwoord bepaalt de overeenkomst: un curso útil, una clase útil. Voorbeeld: Este consejo es más útil. — “Dit advies is nuttiger.” de lo que is hier een vaste constructie na een vergrotende trap: más + bijvoeglijk naamwoord + de lo que ... betekent “...er dan wat ...”. Lo verwijst in deze constructie niet naar een genoemd mannelijk zelfstandig naamwoord, maar maakt van het volgende bijvoeglijk naamwoord of de volgende beschrijving iets algemeens. Voorbeeld: Es más fácil de lo que parece. — “Het is gemakkelijker dan het lijkt.” esperaba komt van esperar en is de onvoltooid verleden tijd voor de eerste persoon enkelvoud: esperar → esperaba. De vorm beschrijft hier de verwachting die als achtergrond gold op het moment dat de spreker de les beoordeelde. Spaans gebruikt dus hier de imperfecto; de Nederlandse vertaling kan dat weergeven met “had verwacht”. Voorbeeld: Esperaba una respuesta rápida. — “Ik verwachtte een snel antwoord.” Samen betekent La clase de cocina “de kookles”. fue más útil zegt dat die les nuttiger was, en de lo que esperaba geeft de vergelijking met de verwachting van de spreker: de les was nuttiger dan wat de spreker verwachtte. De volledige betekenis is daarom: “De kookles was nuttiger dan ik had verwacht.”

2. ¿Qué técnica aprendiste del chef?

   Welke techniek heb je van de chef geleerd?

   Qué

   welke

   técnica

   techniek

   aprendiste

   leerde je

   del

   van de

   chef

   chef

   Uitgebreide uitleg

   Qué staat hier in een vraag naar een keuze uit mogelijke technieken: “welke”. Het accentteken markeert de vragende vorm. Vergelijk qué in een vraag met que zonder accent in bijvoorbeeld La técnica que aprendí — “De techniek die ik leerde”. técnica betekent hier “techniek” en is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord. Het meervoud is técnicas. Het woord verwijst in deze zin naar de techniek die iemand heeft geleerd; het geslacht van het woord bepaalt bijvoorbeeld het lidwoord: una técnica, dos técnicas. aprendiste komt van aprender, “leren”. De vorm is de verleden tijd (pretérito perfecto simple) voor tú: aprendiste = “je leerde”. De vorm verwijst dus naar één aangesproken persoon. Voor een andere tijd kun je bijvoorbeeld aprendes (“je leert”) of has aprendido (“je hebt geleerd”) gebruiken. Voorbeeld: ¿Qué aprendiste hoy? — “Wat heb je vandaag geleerd?” del is de vaste samentrekking van de + el. Hier geeft de de bron of persoon aan van wie de techniek is geleerd: del chef = “van de chef”. Het is geen afzonderlijk basiswoord naast de twee delen; in het Spaans verschijnt deze combinatie normaal als del. Voorbeeld: Aprendí la receta del chef. — “Ik leerde het recept van de chef.” chef is het zelfstandig naamwoord voor “chef”. In deze zin staat het na del en wordt de chef als bron van het leren genoemd. Voorbeeld: El chef enseñó una técnica. — “De chef leerde een techniek.” Samen vormt Qué técnica de vraag “Welke techniek?”, aprendiste zegt dat de aangesprokene die techniek leerde, en del chef noemt van wie die techniek werd geleerd. De volledige betekenis is daarom: “Welke techniek heb je van de chef geleerd?”

3. Ella nos enseñó a sazonar poco a poco y a probar a menudo.

   Ze liet ons zien hoe we langzaam kruiden en vaak proeven.

   Ella

   zij

   nos

   ons

   enseñó

   liet zien; leerde

   a sazonar

   kruiden

   poco a poco

   stap voor stap

   a probar

   proeven

   a menudo

   vaak

   Uitgebreide uitleg

   Ella betekent hier “zij” en is het expliciete onderwerp van enseñó. Het is een persoonlijk voornaamwoord voor een vrouwelijke derde persoon in het enkelvoud. In een ander voorbeeld kan él “hij” betekenen; de keuze hangt af van de bedoelde persoon, niet van het werkwoord. nos betekent hier “ons”: de spreker(s) zijn degenen aan wie zij iets liet zien of leerde. Dit is een objectvoornaamwoord; het verwijst dus naar de ontvangers van het onderwijzen en is niet het onderwerp. Vergelijk bijvoorbeeld Nos explicó la técnica — “Ze legde ons de techniek uit.” enseñó komt van enseñar (“leren; laten zien”) en staat hier in de verleden tijd, de pretérito indefinido, voor één derde persoon enkelvoud: “zij liet zien” of “zij leerde”. Het accent op ó hoort bij deze vorm. Enseñar a + infinitief introduceert de handeling die iemand leert: enseñó a cocinar betekent “ze leerde koken”. a sazonar bestaat uit a plus het infinitief sazonar, “kruiden” of “op smaak brengen”. Na enseñar maakt deze combinatie duidelijk welke handeling zij ons leerde. Het infinitief verandert niet mee met de persoon: sazonar blijft dezelfde vorm wanneer verschillende mensen die handeling uitvoeren. poco a poco betekent “beetje bij beetje” of “stap voor stap”. De herhaling benadrukt een geleidelijk verloop. Een bruikbaar voorbeeld is Aprende poco a poco — “Hij/zij leert beetje bij beetje.” a probar gebruikt opnieuw a + infinitief; probar betekent hier “proeven”. De tweede handeling staat naast sazonar, omdat zij ons ook leerde om te proeven. Probar kan in andere contexten ook “uitproberen” betekenen, maar in deze zin past “proeven” bij de kookhandeling. a menudo betekent “vaak” en geeft de frequentie van probar aan. Het is een bijwoordelijke uitdrukking, geen onderdeel van het infinitief probar. Bijvoorbeeld: Pruebo a menudo — “Ik proef vaak.” Samen vormen enseñó a sazonar poco a poco y a probar a menudo twee aangeleerde handelingen: geleidelijk kruiden en vaak proeven. Met Ella als onderwerp en nos als ontvangers wordt de volledige betekenis: “Zij liet ons zien hoe we stap voor stap kruiden en vaak proeven.” De twee infinitieven zijn met y verbonden; het tweede a wordt herhaald om de tweede handeling duidelijk aan te sluiten.

4. Eso es un hábito práctico, no solo una receta.

   Dat is een praktische gewoonte, niet alleen een recept.

   Eso

   dat

   es

   is

   hábito

   gewoonte

   práctico

   praktisch

   no solo

   niet alleen

   receta

   recept

   Uitgebreide uitleg

   Eso betekent hier “dat” en verwijst naar iets dat al in de context is genoemd. Het is een aanwijzend voornaamwoord: de vorm is onzijdig en noemt zelf geen mannelijk of vrouwelijk zelfstandig naamwoord. Een bruikbaar contrast is esto “dit” tegenover eso “dat”. es is de vorm van ser voor de derde persoon enkelvoud in de tegenwoordige tijd. Ser wordt gebruikt voor identificatie of karakterisering: Eso es útil. = “Dat is nuttig.” De vorm es zegt hier wat dat eerder besproken geheel is. hábito betekent hier “gewoonte”. Het zelfstandig naamwoord heeft het mannelijke lidwoord un: un hábito. Het meervoud is hábitos; het accent blijft op de eerste lettergreep staan. Een voorbeeld: Tengo un hábito saludable. = “Ik heb een gezonde gewoonte.” práctico betekent hier “praktisch” en beschrijft hábito. Het bijvoeglijk naamwoord staat daarom in het mannelijk enkelvoud: hábito práctico. De vorm stemt af op het beschreven zelfstandig naamwoord; bij een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord is de vorm bijvoorbeeld práctica: una solución práctica = “een praktische oplossing.” no solo betekent “niet alleen”. Deze combinatie sluit het genoemde punt niet uit: ze zegt dat een recept niet de enige basis of functie is. Het patroon no solo X, sino también Y betekent “niet alleen X, maar ook Y”. In deze zin wordt alleen het eerste deel genoemd; no solo maakt dus ruimte voor een aanvullende eigenschap of functie. receta betekent hier “recept”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord, zoals blijkt uit una receta; het meervoud is recetas. Een voorbeeld: Es una receta sencilla. = “Het is een eenvoudig recept.” Samen betekent Eso es un hábito práctico dat het eerder bedoelde geheel een praktische gewoonte is. no solo una receta beperkt die beschrijving niet tot een recept: het is niet alleen een recept. De volledige zin betekent daarom: “Dat is een praktische gewoonte, niet alleen een recept.”

5. También aprendí a controlar mejor el tamaño de las porciones.

   Ik heb ook geleerd hoe ik de portiegrootte beter kan bepalen.

   También

   ook

   aprendí

   ik leerde

   controlar

   bepalen

   mejor

   beter

   el tamaño

   de grootte

   las porciones

   de porties

   Uitgebreide uitleg

   También betekent hier “ook”: het voegt deze handeling toe aan eerder genoemde informatie. Het sluit die eerdere informatie dus niet uit. Een bruikbaar contrast is también = “ook” tegenover tampoco = “ook niet”. aprendí komt van aprender (“leren”). De vorm is de verleden tijd voor de eerste persoon enkelvoud: “ik leerde” of, afhankelijk van de context, “ik heb geleerd”. Het onderwerp is hier de spreker. Na aprender a volgt een infinitief: aprendí a controlar = “ik leerde controleren/bepalen hoe …”. controlar is een infinitief en betekent hier “bepalen” of “beheersen”. De vorm verandert niet met de persoon, omdat hij na a als infinitief staat. Voorbeeld: Aprendí a cocinar. — “Ik leerde koken.” mejor betekent hier “beter” en beschrijft hoe de handeling wordt uitgevoerd. Het is de vergelijkende vorm die vaak tegenover bien (“goed”) staat: bien — “goed”, mejor — “beter”. Voorbeeld: Ahora lo hago mejor. — “Nu doe ik het beter.” el tamaño betekent “de grootte”. Tamaño is een mannelijk zelfstandig naamwoord in het enkelvoud; daarom staat ervoor het bepaald lidwoord el. Het zelfstandig naamwoord is dus niet de basisvorm van een bijvoeglijk naamwoord: tamaño is zelf de naam voor de afmeting of omvang. las porciones betekent “de porties”. Porciones is het meervoud van het vrouwelijke zelfstandig naamwoord porción; daarom staat ervoor las. In el tamaño de las porciones geeft de aan waarvan de grootte is: “de grootte van de porties”. Samen vormt aprendí a controlar mejor el tamaño de las porciones de betekenis “ik heb geleerd de grootte van de porties beter te bepalen”. También maakt daar “ik heb ook geleerd …” van. De hele uiting zegt dus dat de spreker deze vaardigheid eveneens heeft geleerd; ze zegt niet dat de porties zelf noodzakelijk zijn veranderd.

6. ¿Recibiste comentarios sobre tu plato?

   Kreeg je feedback op je gerecht?

   Recibiste

   kreeg je

   comentarios

   feedback; opmerkingen

   sobre

   over; betreffende

   tu

   jouw

   plato

   gerecht

   Uitgebreide uitleg

   Recibiste komt van recibir en is de verleden tijd (pretérito perfecto simple) voor tú: tú recibiste = “jij kreeg/ontving”. Het zegt hier dat het ontvangen in het verleden plaatsvond. Vergelijk: recibo = “ik ontvang” en recibiste = “jij ontving”. comentarios is het meervoud van comentario, “opmerking” of “feedback”. Het woord kan zowel losse opmerkingen als feedback in bredere zin aanduiden. Enkelvoud: un comentario; meervoud: comentarios. sobre is een voorzetsel. In comentarios sobre tu plato verbindt het de feedback met het onderwerp ervan: “feedback over je gerecht”. Het kan in andere contexten ook ruimtelijk “boven/op” betekenen, maar hier gaat het om het onderwerp. tu is het bezittelijk woord voor “jouw”. Het krijgt hier geen accent, omdat het bezit aangeeft. Dat verschilt van tú met accent, het persoonlijk voornaamwoord “jij”: tu plato = “jouw gerecht”, maar tú recibiste = “jij kreeg”. plato betekent hier “gerecht”, dus het bereide eten. Het kan in andere contexten ook “bord” betekenen; de vertaling en de culinaire context maken hier de betekenis “gerecht” passend. Het meervoud is platos. Samen vormen comentarios sobre tu plato de naamwoordgroep “feedback over je gerecht”. De vraag ¿Recibiste comentarios sobre tu plato? vraagt vervolgens aan één aangesproken persoon of die zulke feedback heeft gekregen: “Kreeg je feedback op je gerecht?” De vraag gebruikt de verleden tijd, zonder aan te geven welke specifieke opmerkingen er waren.

7. La salsa salió bien, pero cociné demasiado la pasta.

   De saus was goed, maar ik heb de pasta te lang gekookt.

   salsa

   saus

   salió

   viel uit

   bien

   goed

   pero

   maar

   cociné

   ik kookte

   demasiado

   te lang

   pasta

   pasta

   Uitgebreide uitleg

   salsa betekent hier “saus”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord in het enkelvoud; daarom staat ervoor la: la salsa. Een bruikbaar voorbeeld is La salsa está fría. — “De saus is koud.” salió komt van salir (“naar buiten komen; uitkomen”) en is de verleden tijd voor de derde persoon enkelvoud. In combinatie met bien betekent salir bien dat iets goed uitvalt of goed lukt. Hier gaat het dus om het resultaat van de saus: La salsa salió bien — “De saus viel goed uit.” bien betekent hier “goed” en beschrijft hoe iets uitvalt of verloopt. Het is een bijwoord en verandert daarom niet mee met salsa. Vergelijk salió mal — “het viel slecht uit”; mal is hier het tegenovergestelde van bien. pero verbindt twee delen met een tegenstelling: “maar”. Het eerste deel blijft gelden, terwijl het tweede een ander resultaat toevoegt. Bijvoorbeeld: Cociné la salsa, pero olvidé la sal. — “Ik kookte de saus, maar vergat het zout.” cociné komt van cocinar (“koken”) en is de verleden tijd voor de eerste persoon enkelvoud: “ik kookte” of, afhankelijk van de context, “ik heb gekookt”. De uitgang -é hoort bij de eerste persoon enkelvoud van de Spaanse verleden tijd van werkwoorden op -ar. Bijvoorbeeld: Cociné arroz. — “Ik kookte rijst.” demasiado betekent hier dat het koken een overmaat had; bij een kookduur wordt dat in het Nederlands “te lang”. Als bijwoord verandert het niet mee met pasta. Het kan ook een hoeveelheid aanduiden: Cociné demasiada pasta. — “Ik kookte te veel pasta.” In dat voorbeeld is demasiada geen bijwoord, maar een vorm die bij het vrouwelijke enkelvoudige zelfstandig naamwoord pasta past. pasta betekent “pasta” en is hier het lijdend voorwerp van cociné. Het zelfstandig naamwoord is vrouwelijk enkelvoud, zichtbaar in la pasta. Een voorbeeld met een meervoudig lijdend voorwerp is Cociné las verduras. — “Ik kookte de groenten.” Samen betekent La salsa salió bien, pero cociné demasiado la pasta: “De saus was goed, maar ik heb de pasta te lang gekookt.” salió bien beoordeelt het resultaat van de saus, terwijl cociné demasiado la pasta aangeeft dat de pasta te lang gekookt is. pero verbindt deze twee delen met hun gunstige en ongunstige resultaten.

8. Eso es fácil de mejorar prestando más atención al tiempo.

   Dat is gemakkelijk te verbeteren door beter op de tijd te letten.

   Eso

   dat

   fácil

   gemakkelijk

   mejorar

   verbeteren

   prestando

   schenkend

   atención

   aandacht

   tiempo

   tijd

   Uitgebreide uitleg

   Eso betekent hier “dat” en verwijst naar een eerder begrepen situatie of zaak. Het is een aanwijzend voornaamwoord in het onzijdige enkelvoud; de precieze zaak waarnaar het verwijst, wordt hier niet verder benoemd. Voorbeeld: Eso ayuda. — “Dat helpt.” fácil betekent hier dat iets weinig moeite kost. Het is een bijvoeglijk naamwoord. De uitgang -e is in het enkelvoud gelijk voor mannelijk en vrouwelijk; in het meervoud wordt de vorm fáciles. Voorbeeld: Es fácil. — “Het is gemakkelijk.” Het tegengestelde is difícil (“moeilijk”). mejorar is het werkwoord “verbeteren”. Hier staat het als infinitief in de constructie es fácil de mejorar: “het is gemakkelijk te verbeteren”. De infinitief kan ook na een ander werkwoord staan. Voorbeeld: Quiero mejorar. — “Ik wil verbeteren.” prestando is de gerundiumvorm van prestar. In deze zin krijgt het samen met atención de betekenis “aandacht schenkend”, oftewel “oplettend”. De constructie prestando atención geeft hier de manier aan: “door op te letten”. Voorbeeld: Aprendo practicando. — “Ik leer door te oefenen.” atención betekent “aandacht”. In de vaste combinatie prestar atención is het het lijdend voorwerp van prestar; de hele combinatie betekent “aandacht schenken” of natuurlijker “opletten”. más atención betekent “meer aandacht”, waarbij más een grotere hoeveelheid aanduidt. Voorbeeld: Presta atención a la explicación. — “Let op de uitleg.” tiempo betekent hier “tijd”. In al tiempo is al de samentrekking van a + el; daarom staat er al en niet a el. Voorbeeld: Hay que prestar atención al tiempo. — “Je moet op de tijd letten.” Samen betekent Eso es fácil de mejorar dat “dat” gemakkelijk te verbeteren is. prestando más atención al tiempo geeft aan hoe dat kan: door meer op de tijd te letten. De volledige betekenis is: “Dat is gemakkelijk te verbeteren door beter op de tijd te letten.”

9. La clase me dio más confianza para invitar a unos amigos a cenar.

   De les gaf me meer zelfvertrouwen om vrienden voor het avondeten uit te nodigen.

   La clase

   de les

   dio

   gaf

   más

   meer

   confianza

   zelfvertrouwen

   invitar

   uitnodigen

   amigos

   vrienden

   cenar

   dineren

   Uitgebreide uitleg

   La clase betekent hier “de les”. La is het bepaalde lidwoord bij een enkelvoudig vrouwelijk zelfstandig naamwoord; clase is het zelfstandig naamwoord voor een les of klas. Het lidwoord verwijst hier niet naar een eerder genoemde specifieke les die verder wordt benoemd. dio is de verleden tijd van dar (“geven”): dar → dio. De vorm dio is de derde persoon enkelvoud; het onderwerp is hier la clase. In deze uitdrukking betekent dar confianza letterlijk “vertrouwen geven” en natuurlijker “zelfvertrouwen geven”. Voorbeeld: La noticia me dio esperanza. — “Het nieuws gaf me hoop.” más betekent “meer” en geeft een vergelijking of toename aan. Het verandert niet mee met het zelfstandig naamwoord. In más confianza gaat het om een grotere mate van vertrouwen, zonder dat hier wordt gezegd waarmee die mate precies wordt vergeleken. confianza betekent hier “zelfvertrouwen” of “vertrouwen”. In combinatie met dar beschrijft het iets dat iemand meer vertrouwen geeft. Het kan in andere contexten ook “vertrouwen in iemand of iets” betekenen; de vaste vertaling ondersteunt hier de betekenis “zelfvertrouwen”. invitar is de infinitief (“uitnodigen”). De constructie dar confianza para + infinitief geeft aan waarvoor iemand meer vertrouwen krijgt: meer vertrouwen om iets te doen. Voorbeeld: Tengo confianza para hablar. — “Ik heb genoeg vertrouwen om te spreken.” amigos is het meervoud van amigo (“vriend”). Het onbepaalde woord unos staat in de volledige zin ervoor en betekent daar “enkele/een paar”; dat is niet hetzelfde als een exact aantal. amigos is mannelijk meervoud als Spaanse vorm; in deze zin gaat het om vrienden, zonder dat de samenstelling van de groep verder wordt vastgelegd. cenar is de infinitief van “avondeten/dineren”. In invitar a unos amigos a cenar markeert het tweede a het doel of de activiteit waarvoor de vrienden worden uitgenodigd: “vrienden uitnodigen om te komen dineren”. Voorbeeld: Voy a cenar temprano. — “Ik ga vroeg eten.” Samen betekent La clase me dio más confianza para invitar a unos amigos a cenar: “De les gaf me meer zelfvertrouwen om vrienden voor het avondeten uit te nodigen.” me geeft aan wie dit vertrouwen kreeg; para invitar noemt de handeling waarvoor dat toegenomen vertrouwen nuttig is, en a unos amigos a cenar specificeert wie wordt uitgenodigd en met welk doel.

10. Entonces valió la pena, aunque solo aprendiste unas pocas cosas.

    Dan was het de moeite waard, ook al heb je maar een paar dingen geleerd.

    Entonces

    dan

    valió la pena

    het was de moeite waard

    aunque

    ook al; hoewel

    solo

    maar; slechts

    aprendiste

    je leerde

    pocas

    weinig; enkele

    cosas

    dingen

    Uitgebreide uitleg

    Entonces betekent hier dan en trekt een conclusie uit wat eraan voorafging. In andere contexten kan het ook toen betekenen, maar hier past de gevolgtrekkende betekenis. Voorbeeld: Entonces, vamos. — Dan gaan we. valió la pena is de vaste uitdrukking de moeite waard zijn. Valió is de derde persoon enkelvoud van valer in de pretérito indefinido: valer → valió. In deze uitdrukking betekent het geheel dat iets de moeite waard was; la pena is een vast onderdeel van de uitdrukking. Voorbeeld: El viaje valió la pena. — De reis was de moeite waard. aunque leidt een toegevende bijzin in: ook al of hoewel. Het geeft een omstandigheid aan die de conclusie niet opheft. Voorbeeld: Aunque llueve, salgo. — Ook al regent het, ik ga naar buiten. solo betekent hier maar of slechts en beperkt de hoeveelheid. Het is niet hetzelfde als aunque: solo beperkt hier wat er geleerd is, terwijl aunque de toegevende tegenstelling inleidt. aprendiste betekent hier je leerde of je hebt geleerd. De basisvorm is aprender; aprendiste is de tweede persoon enkelvoud in de pretérito indefinido: aprender → aprendiste. De vorm past bij één aangesproken persoon en beschrijft het leren als een afgeronde gebeurtenis. Voorbeeld: Aprendiste mucho. — Je hebt veel geleerd. pocas betekent hier weinig of enkele en staat bij het meervoudige vrouwelijke cosas. Het stemt daarmee overeen in getal en grammaticaal geslacht: poco (mannelijk enkelvoud), poca (vrouwelijk enkelvoud), pocos (mannelijk meervoud), pocas (vrouwelijk meervoud). Samen met unas vormt het unas pocas cosas: een paar dingen. Unas is hier een onbepaald lidwoord en stelt op zichzelf geen exact aantal vast. cosas betekent dingen. De basisvorm is het zelfstandig naamwoord cosa; cosas is het meervoud. Voorbeeld: Veo cosas nuevas. — Ik zie nieuwe dingen. Samen betekent aunque solo aprendiste unas pocas cosas: ook al heb je maar een paar dingen geleerd. De hele zin luidt: Dan was het de moeite waard, ook al heb je maar een paar dingen geleerd. De beperkte leeropbrengst verandert de positieve conclusie niet.