No
“No” maakt de uitspraak ontkennend: hier betekent het “niet” in “No estoy seguro”. Het staat vóór de werkwoordsvorm en kan hergebruikt worden om een Spaanse zin te ontkennen.
estoy
“estoy” betekent hier “ben” en drukt de toestand van de spreker uit in “No estoy seguro”. Het is de vorm die samen met “seguro” onzekerheid uitdrukt; herbruikbaar patroon: “Estoy + bijvoeglijk naamwoord” voor een tijdelijke toestand.
seguro
“seguro” betekent hier “zeker” in de uitdrukking “No estoy seguro de entender”. De vorm beschrijft de zekerheid van de spreker; met “de” volgt hier wat de spreker wel of niet zeker begrijpt.
de
“de” hoort hier bij de vaste verbinding “seguro de entender” en leidt de handeling in waarover de spreker zekerheid heeft. Herbruikbaar patroon: “estar seguro de + infinitief” wanneer je zegt dat je zeker bent iets te doen of te begrijpen.
entender
“entender” betekent hier “begrijpen” en staat als infinitief na “seguro de”. Het verwijst naar het begrijpen van “esta etiqueta del medicamento”; na “de” kan een infinitief volgen om de handeling te noemen.
esta
“esta” betekent “deze” en wijst in “esta etiqueta” naar het etiket dat de spreker voor zich heeft. De vorm staat vóór het vrouwelijke enkelvoud “etiqueta” en past daarbij in vorm.
etiqueta
“etiqueta” betekent hier “etiket”, namelijk het etiket van het medicijn. In “esta etiqueta” wordt het zelfstandig naamwoord aangewezen; het kan samen met “de” worden gebruikt om aan te geven waarvan een etiket is.
del
“del” betekent hier “van het” in “la etiqueta del medicamento”. Het is de samengevoegde vorm van “de” en “el” en verbindt het etiket met het medicijn.
medicamento
“medicamento” betekent hier “medicijn” en specificeert welk etiket bedoeld wordt. In “la etiqueta del medicamento” staat het na “del” om de bezits- of relatiebetekenis uit te drukken.
Llama
“Llama” is hier een directe aansporing aan één persoon: “bel”. Het is de gebiedende vorm in “Llama al farmacéutico”; daarna volgt met “al” de persoon die gebeld moet worden.
al
“al” betekent hier “naar de” in “Llama al farmacéutico”, maar in deze zin markeert het de persoon die je moet bellen. Het is de samengevoegde vorm van “a” en “el” en staat vóór “farmacéutico”.
farmacéutico
“farmacéutico” betekent hier “apotheker”, de professional die gebeld moet worden. In “Llama al farmacéutico” staat het na “al” als de persoon tot wie de belhandeling gericht is.
antes
“antes” betekent hier “voor” in de verbinding “antes de tomar”. Het geeft aan dat het bellen eerder moet gebeuren dan het innemen; herbruikbaar patroon: “antes de + infinitief” voor “voordat je iets doet”.
tomar
“tomar” betekent hier “innemen” in “antes de tomar la siguiente dosis”. Als infinitief benoemt het de handeling die nog moet plaatsvinden; na “tomar” volgt hier wat wordt ingenomen.
la
“la” is hier het bepaalde lidwoord vóór “dosis” in “la siguiente dosis”. Het maakt duidelijk dat het om de volgende specifieke dosis gaat en staat bij een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord.
siguiente
“siguiente” betekent hier “volgende” en bepaalt welke dosis bedoeld wordt. In “la siguiente dosis” staat het bij het zelfstandig naamwoord om de eerstvolgende dosis in de reeks aan te wijzen.
dosis
“dosis” betekent hier “dosis”, de hoeveelheid medicijn die de persoon de volgende keer moet innemen. In “la siguiente dosis” wordt het gecombineerd met “siguiente” om die specifieke inname aan te duiden.
También
“También” betekent “ook” en voegt een extra vraag of zorg toe aan wat al besproken is. Het staat hier aan het begin van “También quiero preguntar”; je kunt het gebruiken om aanvullende informatie toe te voegen.
quiero
“quiero” betekent hier “ik wil” en drukt de bedoeling van de spreker uit in “También quiero preguntar”. Na “quiero” volgt hier de infinitief “preguntar” voor wat de spreker wil doen.
preguntar
“preguntar” betekent hier “vragen” en staat als infinitief na “quiero”. Het doel van de vraag wordt daarna ingeleid door “si”; herbruikbaar patroon: “querer + infinitief” voor iets willen doen.
si
“si” betekent hier “of” en leidt een indirecte vraag in: “si debo evitar ciertos alimentos”. Het verbindt “preguntar” met de inhoud van de vraag en is hier niet het voorwaardelijke “als”.
debo
“debo” betekent hier “moet” in de indirecte vraag “si debo evitar”. Het drukt uit wat de spreker volgens de situatie zou moeten doen; daarna volgt de infinitief “evitar”.
evitar
“evitar” betekent hier “vermijden” en benoemt de handeling die mogelijk nodig is bij bepaalde voedingsmiddelen. Het staat na “debo”; herbruikbaar patroon: “deber + infinitief” om een verplichting of advies uit te drukken.
ciertos
“ciertos” betekent hier “bepaalde” in “ciertos alimentos”. Het beperkt de betekenis tot enkele niet nader genoemde voedingsmiddelen en staat vóór het meervoudige zelfstandig naamwoord.
alimentos
“alimentos” betekent hier “voedingsmiddelen” en is het object van “evitar”. In “ciertos alimentos” wordt aangegeven dat het om bepaalde voedingsmiddelen gaat; het kan na werkwoorden zoals “evitar” staan.
Vale la pena
“Vale la pena” betekent als geheel “het is de moeite waard” in “Vale la pena comprobarlo”. “Vale” draagt hier de betekenis “is waard” en “la pena” noemt de moeite of waarde; samen beoordelen ze de handeling “comprobarlo” als nuttig.
comprobarlo
“comprobarlo” betekent hier “het controleren” en verwijst naar het nagaan van de informatie over voedsel en het medicijn. Het bestaat uit “comprobar” met het aangehechte voornaamwoord “lo”, dat naar de eerder genoemde kwestie verwijst; het staat na “Vale la pena” als de handeling die de moeite waard is.
sobre todo
“sobre todo” betekent als geheel “vooral” in “sobre todo si la etiqueta menciona las comidas”. “Sobre” en “todo” vormen samen een uitdrukking die één omstandigheid extra benadrukt; de uitdrukking kan vóór een reden of voorbeeld staan.
menciona
“menciona” betekent hier “noemt” of “vermeldt” in “si la etiqueta menciona las comidas”. De vorm verwijst naar wat het etiket vermeldt; het onderwerp staat hier vóór het werkwoord als “la etiqueta”.
las
“las” is hier het bepaalde lidwoord vóór “comidas” in “las comidas”. Het verwijst naar maaltijden als een bekende categorie en staat bij een vrouwelijk meervoudig zelfstandig naamwoord.
comidas
“comidas” betekent hier “maaltijden” en is wat het etiket mogelijk vermeldt. In “las comidas” wordt het zelfstandig naamwoord bepaald door “las”; het kan in medicijninstructies verwijzen naar de relatie tussen innemen en maaltijden.
Tuve
“Tuve” betekent hier “ik had” en beschrijft een hoofdpijn die de spreker heeft ervaren: “Tuve un dolor de cabeza leve”. Het verwijst naar een afgeronde ervaring in het verleden; daarna volgt het ervaren symptoom.
un
“un” betekent hier “een” in “un dolor de cabeza”. Het introduceert één niet eerder genoemde klacht en staat vóór het mannelijke enkelvoud “dolor”.
dolor
“dolor” betekent hier “pijn” in de vaste woordgroep “un dolor de cabeza”. De woordgroep benoemt de klacht; “de cabeza” specificeert welk soort pijn bedoeld wordt.
cabeza
“cabeza” betekent hier “hoofd” in “dolor de cabeza”, letterlijk pijn van het hoofd. Het vormt met “dolor” de gebruikelijke aanduiding voor hoofdpijn; herbruikbaar patroon: “dolor de + lichaamsdeel” voor pijn aan een lichaamsdeel.
leve
“leve” betekent hier “mild” of “licht” en beschrijft de ernst van “un dolor de cabeza”. Het staat na de volledige woordgroep om de klacht nader te kwalificeren.
después
“después” betekent hier “na” in “después de tomarlo”. Het plaatst de hoofdpijn na het innemen van het medicijn; herbruikbaar patroon: “después de + infinitief” voor een handeling die eerder is gebeurd.
tomarlo
“tomarlo” betekent hier “het innemen” en verwijst naar het medicijn. Het bestaat uit “tomar” met het aangehechte voornaamwoord “lo”; “lo” neemt het eerder bedoelde medicijn als object over.
Entonces
“Entonces” betekent hier “dus” en leidt een gevolgtrekking in: door de hoofdpijn moet de spreker dit melden. Het kan aan het begin van een zin staan om een conclusie uit de vorige informatie te trekken.
debería
“debería” betekent hier “zou moeten” in “debería mencionarlo”. Het drukt een voorzichtig advies of een passende vervolgstap uit; daarna volgt de infinitief die zegt wat de spreker zou moeten doen.
mencionarlo
“mencionarlo” betekent hier “het noemen” of “het ter sprake brengen” en verwijst naar de hoofdpijn. Het bestaat uit “mencionar” met het aangehechte “lo”; samen met “debería” vormt het een advies over wat de spreker aan de apotheker moet vertellen.
Pregunta
“Pregunta” is hier een directe opdracht aan één persoon: “vraag”. Het staat aan het begin van “Pregunta si podría ser un efecto secundario”; daarna volgt de inhoud van de vraag met “si”.
podría
“podría” betekent hier “zou kunnen” en maakt de mogelijkheid voorzichtig: de hoofdpijn zou een bijwerking kunnen zijn. De vorm staat vóór “ser”; herbruikbaar patroon: “podría + infinitief” om een mogelijkheid uit te drukken.
ser
“ser” betekent hier “zijn” in “podría ser un efecto secundario”. Als infinitief volgt het na “podría” en verbindt het mogelijke oordeel met wat de klacht zou kunnen zijn.
efecto
“efecto” betekent hier “effect” in de woordgroep “un efecto secundario”. Samen met “secundario” benoemt het een bijkomend effect van een medicijn; het wordt voorafgegaan door “un”.
secundario
“secundario” betekent letterlijk “secundair” en heeft in “un efecto secundario” de betekenis “bijwerking”. Het specificeert dat het om een bijkomend effect gaat; het staat na “efecto”.
y
“y” betekent “en” en verbindt hier twee delen van dezelfde opdracht: vragen naar een mogelijke bijwerking en naar waarschuwingssignalen. Het koppelt woorden, woordgroepen of zinnen zonder tegenstelling uit te drukken.
qué
“qué” betekent hier “welke” of “wat” in de indirecte vraag “qué señales de alarma debes vigilar”. Het bepaalt welke signalen bedoeld zijn en staat vóór “señales”; het accent onderscheidt deze vragende vorm van “que” zonder accent.
señales
“señales” betekent hier “signalen” en verwijst naar verschijnselen waarop de persoon moet letten. In “señales de alarma” wordt het nader bepaald door “de alarma”; het staat als object van “vigilar”.
alarma
“alarma” betekent hier “alarm” in de woordgroep “señales de alarma”, die in deze context “waarschuwingssignalen” betekent. “De alarma” specificeert dat de signalen een alarmfunctie hebben; de volledige woordgroep is belangrijk voor de betekenis.
debes
“debes” betekent hier “je moet” in “debes vigilar”. Het geeft de aangesproken persoon de instructie om iets in de gaten te houden; daarna volgt de infinitief “vigilar”.
vigilar
“vigilar” betekent hier “in de gaten houden” of “opletten op”. Het staat na “debes” en neemt “qué señales de alarma” als datgene waarop gelet moet worden; herbruikbaar patroon: “deber + infinitief” voor een instructie of advies.
Me
“Me” betekent hier “mij” in de uitdrukking “Me parece arriesgado”. Het geeft aan wie iets als riskant ervaart; samen met “parece” drukt het een persoonlijke beoordeling uit.
parece
“parece” betekent hier “lijkt” in “Me parece arriesgado adivinar”. Met “Me” maakt het duidelijk dat iets de spreker riskant lijkt; na “parece” volgt hier een beoordeling en daarna de handeling waarop die beoordeling slaat.
arriesgado
“arriesgado” betekent hier “riskant” en beschrijft het gokken zonder professionele uitleg. In “Me parece arriesgado adivinar” staat het als beoordeling vóór de infinitief “adivinar”.
adivinar
“adivinar” betekent hier “raden” of “gokken” wanneer je niet zeker weet wat de medicijninstructies betekenen. Het benoemt de handeling die als riskant wordt beoordeeld; na een beoordeling met “parece” kan een infinitief volgen.
con
“con” betekent hier “met” in “con los medicamentos”. Het verbindt de algemene beoordeling met het onderwerp waarbij gokken riskant is; het staat vóór de naamwoordgroep “los medicamentos”.
los
“los” is hier het bepaalde lidwoord vóór “medicamentos” in “los medicamentos”. Het verwijst naar medicijnen als bekende categorie en staat bij een mannelijk meervoudig zelfstandig naamwoord.
medicamentos
“medicamentos” betekent hier “medicijnen” en noemt het gebied waarin gokken riskant is. In “con los medicamentos” staat het na “con” als onderwerp van de context waarin de beoordeling geldt.
profesional
“profesional” betekent hier “professional”, namelijk iemand die de risico’s deskundig kan uitleggen. In “Un profesional” wordt één dergelijke persoon geïntroduceerd; het kan vóór “puede” als onderwerp staan.
puede
“puede” betekent hier “kan” en drukt de mogelijkheid of bekwaamheid van de professional uit in “puede explicar”. Daarna volgt de infinitief “explicar”; herbruikbaar patroon: “poder + infinitief” voor wat iemand kan doen.
explicar
“explicar” betekent hier “uitleggen” en noemt wat de professional met de risico’s kan doen. Het staat na “puede” en krijgt “los riesgos” als datgene wat wordt uitgelegd.
riesgos
“riesgos” betekent hier “risico’s” en is het object van “explicar”. De professional kan deze risico’s duidelijker uitleggen; het meervoud verwijst naar meerdere mogelijke risico’s.
más
“más” betekent hier “meer” in “con más claridad”. Het verhoogt de mate van duidelijkheid waarmee de risico’s worden uitgelegd; het staat vóór “claridad”.
claridad
“claridad” betekent hier “duidelijkheid” in “con más claridad”, dus op een duidelijkere manier. De combinatie met “con” en “más” beschrijft hoe iemand iets uitlegt; herbruikbaar patroon: “con claridad” voor een duidelijke uitleg.
Puedo
“Puedo” betekent hier “ik kan” en drukt uit dat de spreker in staat is iets voor te bereiden. Het staat vóór de infinitief “anotar”; herbruikbaar patroon: “poder + infinitief” voor een mogelijkheid of vaardigheid.
anotar
“anotar” betekent hier “opschrijven” of “noteren” in “anotar las preguntas”. Het noemt de voorbereidende handeling en krijgt “las preguntas” als object; het staat na “Puedo”.
preguntas
“preguntas” betekent hier “vragen” en is wat de spreker kan opschrijven vóór het bellen. In “las preguntas” verwijst “las” naar de concrete vragen die voor het gesprek zijn voorbereid.
llamar
“llamar” betekent hier “bellen” in “antes de llamar”. Het benoemt de handeling die na het opschrijven van de vragen komt; herbruikbaar patroon: “antes de + infinitief” om aan te geven wat eerst moet gebeuren.
Eso
“Eso” betekent hier “dat” en verwijst naar het opschrijven van de vragen als geheel. Het staat als onderwerp van “debería hacer” en kan naar een eerder genoemde handeling of situatie verwijzen.
hacer
“hacer” betekent hier “maken” in de constructie “hacer que la llamada sea más fácil de seguir”. Het drukt uit dat iets een bepaald gevolg veroorzaakt; de volledige constructie geeft aan welk gevolg “eso” heeft.
que
“que” betekent hier “dat” en verbindt “hacer” met het gevolg “la llamada sea más fácil de seguir”. In “hacer que” leidt het de zin aan die beschrijft wat door iets wordt veroorzaakt.
llamada
“llamada” betekent hier “telefoontje” of “oproep” in “la llamada”. Het verwijst naar het telefoongesprek met de apotheker en is het onderwerp van de bijzin na “hacer que”.
sea
“sea” betekent hier “is” in “la llamada sea más fácil de seguir”. Het geeft binnen het door “hacer que” ingeleide gevolg aan hoe het telefoongesprek zal zijn; het staat bij “la llamada” en vóór “más fácil”.
fácil
“fácil” betekent hier “gemakkelijk” en beschrijft hoe het telefoongesprek te volgen zal zijn. In “más fácil de seguir” wordt het versterkt door “más” en gevolgd door “de seguir” om de relevante handeling te noemen.
seguir
“seguir” betekent hier “volgen” in “más fácil de seguir”: de oproep wordt gemakkelijker te volgen als de vragen zijn opgeschreven. Het staat als infinitief na “fácil de”; herbruikbaar patroon: “fácil de + infinitief” voor iets dat gemakkelijk te doen is.