Tengo
In «Tengo una cita» betekent «Tengo» ‘ik heb’; in «no tengo claro» betekent dezelfde vorm binnen de uitdrukking dat iets niet duidelijk is. Gebruik «Tengo» om te zeggen dat je iets hebt of een afspraak hebt; hier spreekt een patiënt over een kliniekafspraak.
una
«una» is het vrouwelijke onbepaalde lidwoord ‘een’ bij «cita». Gebruik het vóór een vrouwelijk zelfstandig naamwoord, zoals in «una cita» voor een afspraak.
cita
«cita» betekent hier ‘afspraak’, namelijk een afspraak bij de kliniek. Het komt voor in de vaste combinatie «una cita»; een patiënt kan het gebruiken wanneer hij over een geplande afspraak spreekt.
en
In «en la clínica» betekent «en» ‘in’ of ‘bij’ en geeft het de plaats van de afspraak aan. Gebruik «en» met een plaats om aan te geven waar iets gebeurt of plaatsvindt; hier gaat het om een kliniek.
la
«la» is het vrouwelijke bepaalde lidwoord ‘de’ bij «clínica». Gebruik het vóór een vrouwelijk zelfstandig naamwoord wanneer de bedoelde plaats bepaald is, zoals in «la clínica».
clínica
«clínica» betekent ‘kliniek’, de plaats waar de afspraak plaatsvindt. Gebruik het met «la» in «la clínica» wanneer je naar die specifieke kliniek verwijst.
Pero
«Pero» betekent ‘maar’ en leidt hier een tegenstelling in: de spreker heeft een afspraak, maar weet niet wat hij eerst moet doen. Gebruik «Pero» om een volgende mededeling tegenover de vorige te plaatsen.
no
«no» maakt «tengo claro» negatief: de spreker vindt niet duidelijk wat hij moet doen. Zet «no» vóór het werkwoord om een mededeling te ontkennen, zoals in «no tengo claro».
claro
In «no tengo claro» betekent «claro» ‘duidelijk’; de hele uitdrukking zegt dat de spreker iets niet duidelijk vindt. Gebruik «tener claro» met informatie, een plan of een volgende stap die iemand wel of niet begrijpt.
qué
«qué» betekent hier ‘wat’ en leidt de indirecte vraag «qué debo hacer primero» in. Gebruik «qué» om binnen een vraag naar informatie of een handeling te vragen.
debo
«debo» betekent hier ‘moet’ in «qué debo hacer primero». Het drukt een verplichting of noodzakelijke handeling uit en wordt gebruikt met een infinitief, hier «hacer».
hacer
«hacer» betekent hier ‘doen’ in «debo hacer». Na «debo» staat het in de infinitief; de combinatie vraagt welke handeling eerst nodig is.
primero
«primero» betekent ‘eerst’ en geeft de volgorde van de handeling aan. Gebruik het om te vragen of te zeggen wat als eerste moet gebeuren, zoals in «hacer primero».
Empieza
«Empieza» is hier een aansporing met de betekenis ‘begin’ in «Empieza en recepción». Gebruik deze vorm om iemand te zeggen waar of waarmee die moet beginnen, bijvoorbeeld bij het aanmelden in een kliniek.
recepción
«recepción» betekent hier ‘receptie’, de balie of afdeling waar de bezoeker zich meldt. In «Empieza en recepción» geeft het de eerste plaats van handeling aan; dit gebruik past bij een kliniek of andere instelling.
y
«y» betekent ‘en’ en verbindt hier twee instructies: «Empieza en recepción» en «enséñales tu tarjeta del seguro». Gebruik «y» om twee handelingen of mededelingen aan elkaar te koppelen.
enséñales
«enséñales» betekent hier ‘laat het hun zien’ in de instructie om de verzekeringskaart te tonen. De vorm combineert de aansporing «enseña» met «les» voor de personen aan wie je iets laat zien; gebruik «enseñar» met een voorwerp en de ontvanger.
tu
«tu» betekent ‘jouw’ en bepaalt hier «tarjeta»: het gaat om jouw kaart. Gebruik «tu» vóór een zelfstandig naamwoord wanneer je rechtstreeks tegen één persoon spreekt over iets dat bij die persoon hoort.
tarjeta
«tarjeta» betekent ‘kaart’, hier een verzekeringskaart in «tu tarjeta del seguro». Gebruik «tarjeta» met het soort kaart of de instantie waarvoor de kaart dient; in deze situatie toon je haar aan de receptie.
del
«del» betekent hier ‘van de’ in «la tarjeta del seguro». Het is de vaste samentrekking van «de» en «el» en verbindt «tarjeta» met «seguro».
seguro
In «tarjeta del seguro» betekent «seguro» ‘verzekering’. De combinatie benoemt het soort kaart dat je bij een kliniekbezoek aan de receptie laat zien.
Tendré
In «Tendré que rellenar» betekent «Tendré» samen met «que» ‘ik zal moeten’. De vorm verwijst naar een noodzakelijke handeling die later of onder de gegeven omstandigheden nodig zal zijn; gebruik «Tendré que» vóór een infinitief.
que
In «Tendré que rellenar» maakt «que» deel uit van de verplichtingsconstructie «tener que» en verbindt het de noodzaak met de infinitief «rellenar». Leer deze combinatie als geheel wanneer je wilt zeggen dat iemand iets moet doen.
rellenar
«rellenar» betekent hier ‘invullen’, namelijk een formulier invullen vóór het gesprek met de verpleegkundige. Gebruik «rellenar» met een document of formulier als je de gevraagde gegevens daarin schrijft.
un
«un» is het mannelijke onbepaalde lidwoord ‘een’ bij «formulario». Gebruik het vóór een mannelijk zelfstandig naamwoord wanneer het om één niet nader bepaald formulier gaat.
formulario
«formulario» betekent ‘formulier’, dat de bezoeker vóór het consult moet invullen. Gebruik het met een werkwoord zoals «rellenar» wanneer je over administratieve gegevens bij een kliniek spreekt.
antes
In «antes de ver a la enfermera» betekent «antes» ‘voordat’ of ‘eerder’, en het geeft aan dat het invullen voorafgaat aan het zien van de verpleegkundige. Gebruik «antes de» vóór een infinitief om twee handelingen in tijd te ordenen.
de
In «antes de ver» maakt «de» deel uit van de tijdsconstructie «antes de» en leidt het de infinitief «ver» in. Gebruik «antes de» met een infinitief wanneer een handeling eerst moet gebeuren.
ver
«ver» betekent hier ‘zien’ of ‘spreken met’ in de context van de verpleegkundige ontmoeten. Het staat als infinitief na «antes de»; gebruik de combinatie «ver a» wanneer de persoon die je ziet met «a» wordt aangeduid.
a
In «ver a la enfermera» markeert «a» de verpleegkundige als de persoon die wordt gezien. Gebruik deze persoonsaanduiding na «ver» vóór een concrete persoon; hier gaat het om een ontmoeting met de verpleegkundige.
enfermera
«enfermera» betekent ‘verpleegkundige’ en verwijst hier naar de zorgverlener die de patiënt zal zien. Gebruik het in «la enfermera» wanneer je naar die specifieke verpleegkundige verwijst.
Probablemente
«Probablemente» betekent ‘waarschijnlijk’ en geeft aan dat het antwoord niet volledig zeker is. In deze situatie gebruikt een medewerker het om voorzichtig te zeggen dat een formulier vermoedelijk nodig is.
sobre todo
In «sobre todo» dragen «sobre» de nadrukrelatie en «todo» het idee van het geheel aan; samen betekent de uitdrukking ‘vooral’. Gebruik «sobre todo» om één reden of omstandigheid extra te benadrukken, hier het feit dat het om een eerste bezoek gaat.
si
«si» betekent hier ‘als’ en leidt de voorwaarde «si es tu primera visita» in. Gebruik «si» om een voorwaarde te noemen waaronder de volgende mededeling geldt.
es
«es» betekent ‘is’ in «si es tu primera visita» en koppelt de voorwaarde aan «tu primera visita». Gebruik «es» om iemand of iets met een kenmerk of beschrijving te verbinden; hier gaat het om het eerste bezoek.
primera
«primera» betekent ‘eerste’ en beschrijft hier «visita». De vorm past bij het vrouwelijke woord «visita»; gebruik de combinatie «primera visita» bij iemands eerste bezoek.
visita
«visita» betekent ‘bezoek’, hier het bezoek aan de kliniek. In «tu primera visita» verwijst het naar een eerste kliniekbezoek; gebruik het met een plaats of persoon wanneer je zo’n bezoek beschrijft.
Debería
«Debería» betekent hier ‘zou moeten’ in de vraag «Debería esperar...?». Het wordt gebruikt om advies of de juiste handelwijze te vragen; combineer het hier met de infinitief «esperar».
esperar
«esperar» betekent hier ‘wachten’ in de vraag over de wachtkamer. Het staat na «Debería» in de infinitief; gebruik het met een plaats wanneer je zegt waar iemand moet wachten.
después
«después» betekent ‘daarna’ en verwijst hier naar het moment na het invullen van het formulier. Gebruik het om een volgende stap in een reeks handelingen aan te duiden.
sala
«sala» betekent hier ‘ruimte’ of ‘zaal’ in «sala de espera». Het benoemt samen met «de espera» de plaats waar patiënten wachten; gebruik de volledige combinatie voor een wachtkamer.
espera
In «sala de espera» betekent «espera» ‘wachten’ en beschrijft het waarvoor de ruimte dient. De combinatie «sala de espera» betekent ‘wachtkamer’ of ‘wachtruimte’, bijvoorbeeld in een kliniek.
principal
«principal» betekent ‘hoofd-’ of ‘belangrijkste’ en beschrijft hier de «sala de espera». Gebruik het om de centrale of belangrijkste ruimte binnen een gebouw aan te duiden; hier gaat het om de hoofdwachtruimte.
Quédate
«Quédate» betekent ‘blijf’ en is een directe instructie om op dezelfde plaats te blijven. In de kliniek zegt een medewerker dit tegen een bezoeker die in de wachtkamer moet blijven totdat hij elders naartoe wordt gestuurd.
allí
«allí» betekent ‘daar’ en verwijst hier naar de eerder genoemde wachtruimte. Gebruik het om naar een plaats te verwijzen die in de context al duidelijk is.
a menos que
In «a menos que en recepción te manden...» vormen «a», «menos» en «que» samen de voorwaardelijke uitdrukking ‘tenzij’: «a» leidt de relatie in, «menos» geeft de uitzondering aan en «que» verbindt de bijzin. Gebruik de volledige uitdrukking om een uitzondering op een instructie te formuleren.
te
«te» verwijst in «te manden a otro sitio» naar de persoon die door de receptie ergens heen wordt gestuurd. Gebruik «te» als voornaamwoord voor ‘jou’ wanneer de handeling rechtstreeks op de aangesprokene gericht is.
manden
«manden» betekent hier ‘sturen’ of ‘doorsturen’ in «te manden a otro sitio». Na «a menos que» beschrijft het een mogelijke uitzondering; gebruik «mandar a alguien a» met de persoon en de bestemming.
otro
«otro» betekent ‘ander’ en beschrijft hier «sitio»: een andere plek dan de wachtkamer. Gebruik «otro» vóór een zelfstandig naamwoord om een alternatief of verschil met de eerder genoemde plaats aan te geven.
sitio
«sitio» betekent ‘plek’ of ‘plaats’ in «a otro sitio». Samen met «a» geeft het de bestemming aan waar de receptie iemand eventueel naartoe stuurt.
Me
In «Me pongo nervioso» verwijst «Me» naar de spreker en maakt het deel uit van de uitdrukking voor een verandering van gevoel. Gebruik «me» in deze constructie wanneer je zegt dat jij je op een bepaalde manier gaat voelen.
pongo
In «Me pongo nervioso» betekent «pongo» samen met «me» ‘word’ of ‘raak ik’; de losse betekenis ‘zet’ past hier niet. Gebruik «me pongo» met een gevoels- of toestandbeschrijving wanneer je uitlegt hoe je je gaat voelen.
nervioso
«nervioso» betekent ‘nerveus’ in «Me pongo nervioso». Gebruik het na «ponerse» om een toestand of gevoel te beschrijven, bijvoorbeeld wanneer een onbekende procedure spanning veroorzaakt.
cuando
«cuando» betekent hier ‘wanneer’ of ‘als’ en leidt de situatie in waarin de spreker nerveus wordt. Gebruik het om een terugkerend moment of een voorwaarde voor een gevoel of handeling te verbinden.
sé
«sé» betekent ‘ik weet’ in «no sé cuál es el procedimiento». Het wordt gebruikt om kennis of het ontbreken daarvan uit te drukken; hier weet de spreker niet welke procedure geldt.
cuál
«cuál» betekent hier ‘welke’ of ‘wat’ in de indirecte vraag «cuál es el procedimiento». Gebruik het om binnen een vraag naar de identiteit of keuze van iets te vragen.
el
«el» is het mannelijke bepaalde lidwoord bij «procedimiento». Gebruik het vóór een bepaald mannelijk zelfstandig naamwoord, zoals de procedure waarover de spreker in deze situatie praat.
procedimiento
«procedimiento» betekent ‘procedure’ of ‘werkwijze’, hier de opeenvolging van stappen tijdens het kliniekbezoek. Gebruik het in «cuál es el procedimiento» wanneer je personeel vraagt hoe iets verloopt.
normal
«normal» betekent ‘normaal’ in «Es normal» en dient hier om de nervositeit geruststellend te beoordelen. Gebruik «Es normal» om iemand te vertellen dat een gevoel of reactie begrijpelijk en niet ongewoon is.
Puedes
«Puedes» betekent ‘je kunt’ en geeft hier de mogelijkheid om het personeel iets te vragen. Gebruik «puedes» vóór een infinitief, zoals «pedirle», om iemand een haalbare handeling of optie aan te wijzen.
pedirle
«pedirle» betekent hier ‘het personeel vragen’ in «pedirle al personal que te explique cada paso». De vorm bevat «le», dat verwijst naar degene aan wie je iets vraagt; gebruik «pedirle a alguien que» voor een verzoek aan een persoon of groep.
al
In «al personal» betekent «al» ‘aan het’ en het is de samentrekking van «a» en «el». Het markeert hier de persoon of groep aan wie je iets vraagt; gebruik de combinatie «pedirle al personal» voor een verzoek aan het personeel.
personal
«personal» betekent hier ‘personeel’, dus de medewerkers van de kliniek. In «pedirle al personal» is het de groep aan wie de bezoeker kan vragen om uitleg te geven.
explique
«explique» betekent hier ‘uitlegt’ in «que te explique cada paso». Na «pedirle ... que» benoemt deze vorm de handeling die je van het personeel vraagt; gebruik de constructie om iemand te vragen iets uit te leggen.
cada
«cada» betekent ‘elke’ en bepaalt hier «paso». Gebruik «cada» vóór een zelfstandig naamwoord in het enkelvoud wanneer je de onderdelen één voor één bedoelt, zoals elke stap van een procedure.
paso
«paso» betekent ‘stap’, hier een afzonderlijke handeling binnen de kliniekprocedure. Gebruik «cada paso» wanneer je wilt vragen om uitleg over alle opeenvolgende onderdelen.
Llegaré
«Llegaré» betekent ‘ik zal aankomen’ en verwijst naar de geplande aankomst van de spreker. Gebruik deze vorm om een toekomstige aankomst te noemen, hier vroeg bij de kliniek zodat er tijd is voor papierwerk.
temprano
«temprano» betekent ‘vroeg’ en beschrijft hier wanneer de spreker zal aankomen. Gebruik het met «llegar» om aan te geven dat iemand vóór het verwachte of afgesproken moment komt.
para
In «para tener suficiente tiempo» geeft «para» het doel aan: vroeg aankomen met als doel genoeg tijd te hebben. Gebruik «para» vóór een infinitief om het doel van een handeling uit te drukken.
tener
«tener» betekent hier ‘hebben’ in «para tener suficiente tiempo». Het staat als infinitief na «para» en drukt uit welk resultaat de spreker wil bereiken: genoeg tijd hebben.
suficiente
«suficiente» betekent ‘voldoende’ of ‘genoeg’ en bepaalt hier «tiempo». Gebruik «suficiente» vóór een zelfstandig naamwoord om aan te geven dat de hoeveelheid toereikend is, zoals genoeg tijd voor formulieren.
tiempo
«tiempo» betekent ‘tijd’, hier de tijd die beschikbaar is voor het papierwerk. In «suficiente tiempo» geeft het aan dat de spreker genoeg tijd wil reserveren.
papeleo
«papeleo» betekent ‘papierwerk’, hier de formulieren en administratieve handelingen vóór de afspraak. Gebruik het na «para» of met een andere tijdsaanduiding wanneer je over administratieve voorbereiding spreekt.
extra
«extra» betekent ‘extra’ of ‘aanvullend’ in «El tiempo extra». Het beschrijft tijd boven op de normaal benodigde tijd; gebruik de combinatie «tiempo extra» wanneer iemand meer tijd inplant.
se
In «se sienta menos apresurada» maakt «se» deel uit van de wederkerende werkwoordsvorm «sentirse» en verwijst het naar hoe de afspraak wordt ervaren. Gebruik deze vorm met een bijvoeglijke beschrijving om te zeggen hoe iets aanvoelt.
sienta
In «la cita se sienta menos apresurada» betekent «sienta» samen met «se» ‘aanvoelt’. De vorm staat in de constructie «hacer que ... se sienta» om het gewenste effect van extra tijd op de ervaring van de afspraak te beschrijven.
menos
«menos» betekent ‘minder’ en vermindert hier de mate van «apresurada». Gebruik «menos» vóór een bijvoeglijke beschrijving om een lagere graad aan te geven.
apresurada
«apresurada» betekent ‘gehaast’ of ‘haastig’ en beschrijft hier hoe de afspraak aanvoelt. De vorm sluit aan bij «la cita»; in «menos apresurada» betekent het dat de afspraak minder gehaast verloopt.