Een verloren voorwerp melden | Leer spaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Creo que dejé mis auriculares en la sala de espera.

   Ik denk dat ik mijn koptelefoon in de wachtruimte heb laten liggen.

   Creo que

   ik denk dat

   dejé

   ik liet liggen

   auriculares

   koptelefoon

   sala de espera

   wachtruimte

   Uitgebreide uitleg

   Creo que betekent hier “ik denk dat”. Creo is de ik-vorm van het presens van creer (“geloven, denken”): creo, crees, cree. Met que leidt het een bijzin in. Voorbeeld: Creo que llega tarde. — “Ik denk dat hij/zij laat aankomt.” dejé betekent hier “ik liet liggen” of “ik heb achtergelaten”. Het is de eerste persoon enkelvoud van de verleden tijd (pretérito indefinido) van dejar; de basisvorm is dejar. Voorbeeld: Dejé el libro en la mesa. — “Ik liet het boek op tafel liggen.” De vorm dejé verwijst dus naar een afgeronde handeling in het verleden; de uitgang en het accent tonen hier de ik-vorm. auriculares betekent hier “koptelefoon” of “oordopjes”. Het is een meervoudsvorm: auricular is het enkelvoud en auriculares het meervoud. In deze zin verwijst het door de Nederlandse vertaling naar de koptelefoon van de spreker; mis geeft daarbij “mijn” aan, maar staat niet in de geselecteerde frase. sala de espera is een vaste woordgroep voor “wachtruimte”. sala betekent “ruimte/zaal” en espera betekent hier “wachten”; samen benoemen ze een ruimte waar men wacht. Voorbeeld: La sala de espera está llena. — “De wachtruimte is vol.” Samen vormen de delen: Creo que + dejé + mis auriculares + en la sala de espera: “Ik denk dat ik mijn koptelefoon in de wachtruimte heb laten liggen.” En geeft de plaats aan waar de koptelefoon is achtergelaten. De spreker presenteert het achterlaten als een gedachte of inschatting, niet als volledig zekere informatie.

2. ¿Recuerdas dónde estabas sentado?

   Weet je nog waar je zat?

   ¿Recuerdas

   Herinner je je?

   dónde

   waar

   estabas

   was je

   sentado

   zittend

   Uitgebreide uitleg

   ¿Recuerdas komt van recordar en betekent hier “herinner je je nog?”. De vorm is de tegenwoordige tijd voor tú (enkelvoud). recordar wordt rechtstreeks met het herinnerde gebruikt: ¿Recuerdas la dirección? = “Herinner je je het adres nog?” Voor “zich iets herinneren” bestaat ook acordarse de, maar dat is een andere constructie: ¿Te acuerdas de la dirección? dónde betekent “waar” en leidt hier een ingebedde vraag aan: de spreker vraagt naar de plaats waar de aangesprokene zich bevond. Het accentteken onderscheidt dit vraagwoord van donde zonder accent, dat als betrekkelijk bijwoord in andere constructies een plaats kan aanduiden zonder vraagfunctie. estabas is de vorm van estar voor tú in de onvoltooid verleden tijd. Estar geeft hier een toestand of locatie in het verleden aan; estabas betekent dus “je was”. De onvoltooid verleden tijd presenteert de toestand als iets dat op dat moment bezig was of als achtergrond gold, zonder te zeggen wanneer die toestand eindigde. Vergelijk: estaba = “ik/hij/zij was”, estabas = “je was”. sentado is een mannelijk enkelvoud van het participium/adjectief sentado, “gezeten” of “zittend”. In estabas sentado stemt het bijvoeglijke deel volgens de Spaanse vormovereenkomst overeen met een mannelijk enkelvoudig referent; bij een vrouwelijk enkelvoudig referent staat sentada. Het werkwoord estabas verandert daardoor niet. De vaste Nederlandse vertaling identificeert het geslacht van de aangesprokene niet, dus alleen de vormovereenkomst is hier zeker. De hele vraag is opgebouwd als ¿Recuerdas [dónde estabas sentado]?: “Weet je nog waar je zat?” Het eerste deel vraagt of de herinnering beschikbaar is; de ingebedde vraag specificeert dat het om de vroegere plaats van de aangesprokene in zittende toestand gaat.

3. Cerca de la ventana, junto a los puntos de carga.

   Vlak bij het raam, bij de oplaadpunten.

   Cerca de

   vlak bij

   ventana

   raam

   junto a

   bij, naast

   puntos de carga

   oplaadpunten

   Uitgebreide uitleg

   Cerca de betekent hier “vlak bij”. Het is een vaste voorzetseluitdrukking voor een nabije plaats en wordt gevolgd door datgene waarvan de afstand wordt beschreven. cerca kan ook zonder de staan wanneer de referentie al duidelijk is: La estación está cerca — “Het station is dichtbij.” ventana betekent hier “raam”. Het zelfstandig naamwoord is vrouwelijk; daarom staat ervoor la: la ventana. Het meervoud is las ventanas. junto a betekent “bij” of “naast” en geeft een plaats direct naast een referentiepunt aan. In dit fragment introduceert het de tweede locatie-aanduiding. Een bruikbaar patroon is junto a + zelfstandig naamwoord: El bolso está junto a la puerta — “De tas staat naast de deur.” puntos de carga betekent “oplaadpunten”. Het hoofdwoord is puntos, het meervoud van punto; de carga specificeert het soort punten. In het enkelvoud is dat punto de carga, “oplaadpunt”. Het lidwoord los past bij het mannelijke meervoud puntos. Samen vormt Cerca de la ventana, junto a los puntos de carga. een plaatsaanduiding: “Vlak bij het raam, bij de oplaadpunten.” Cerca de la ventana noemt de algemene nabijheid van het raam; junto a los puntos de carga voegt een tweede, specifiekere oriëntatie toe. De uiting is een zinsfragment en noemt geen werkwoord; in een volledige zin kan bijvoorbeeld Está ervoor staan: Está cerca de la ventana, junto a los puntos de carga — “Het is vlak bij het raam, bij de oplaadpunten.”

4. Eso facilita que el personal localice el lugar.

   Dat maakt het voor het personeel gemakkelijker om de plek te bepalen.

   Eso

   dat

   facilita

   maakt gemakkelijker

   el personal

   het personeel

   localice

   lokaliseert

   el lugar

   de plek

   Uitgebreide uitleg

   Eso betekent hier “dat” en verwijst naar iets dat in de context al bekend is; de vorm is een onzijdig aanwijzend voornaamwoord. Het is niet hetzelfde als ese of esa, die normaal met een mannelijk of vrouwelijk zelfstandig naamwoord verbonden zijn. facilita komt van facilitar en is de tegenwoordige tijd, derde persoon enkelvoud: “maakt gemakkelijker”. Het onderwerp van deze vorm is eso. Het werkwoord kan ook een constructie met que inleiden: facilitar que + subjuntivo beschrijft dat iets het voor iemand mogelijker of gemakkelijker maakt dat een handeling gebeurt. Voorbeeld: La guía facilita que encontremos la entrada. — “De gids maakt het gemakkelijker voor ons om de ingang te vinden.” el personal betekent “het personeel”. Personal is hier een verzamelnaam met het enkelvoudige lidwoord el; daarom staat het werkwoord later in de derde persoon enkelvoud. Het verwijst in deze zin naar de personeelsleden als groep, zonder dat hun aantal afzonderlijk wordt genoemd. localice komt van localizar en is de tegenwoordige conjunctief, derde persoon enkelvoud. De vorm wordt hier gebruikt na facilita que, niet als bevel. De betekenis is “lokaliseert” of, in de Nederlandse constructie, “de plek kan lokaliseren”. De uitgang past bij het onderwerp el personal; de conjunctief volgt uit de afhankelijkheidsconstructie que na facilita. el lugar betekent “de plek” of “de locatie”. Lugar is een mannelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat het lidwoord el ervoor. Voorbeeld: No encuentro el lugar. — “Ik kan de plek niet vinden.” Samen betekent Eso facilita que el personal localice el lugar: “Dat maakt het voor het personeel gemakkelijker om de plek te lokaliseren.” Eso is de oorzaak, facilita geeft het vergemakkelijkende effect aan, en que el personal localice el lugar benoemt de handeling die daardoor gemakkelijker wordt.

5. Me preocupa más perder los ajustes guardados que el precio.

   Ik maak me meer zorgen over het verlies van de opgeslagen instellingen dan over de kosten.

   Me preocupa

   baart me zorgen

   más

   meer

   perder

   verliezen

   ajustes

   instellingen

   guardados

   opgeslagen

   precio

   prijs

   Uitgebreide uitleg

   Me preocupa gebruikt het werkwoord preocupar in de tegenwoordige tijd. In deze constructie is me het indirecte object: iets veroorzaakt zorgen bij mij. Het onderwerp staat hier niet als zelfstandig naamwoord, maar als de infinitiefgroep perder los ajustes guardados; daarom betekent me preocupa hier “ik maak me zorgen over …”, niet letterlijk dat ik zelf iemand anders zorgen bezorg. más betekent hier “meer” en vormt samen met que de vergelijking más ... que: het eerste punt weegt zwaarder dan het tweede. Het is dus inclusief: beide zaken worden genoemd, maar het verlies baart meer zorgen. Het tegenovergestelde is menos ... que (“minder ... dan”). perder is de infinitief van perder (“verliezen”). Na preocupa benoemt deze infinitiefgroep wat de zorg veroorzaakt. Voorbeeld: Me preocupa llegar tarde. — “Ik maak me zorgen dat ik te laat kom.” ajustes is het meervoud van het zelfstandig naamwoord ajuste; hier gaat het om opgeslagen instellingen. Het meervoud is zichtbaar aan -s. Een bruikbaar enkelvoudscontrast is un ajuste tegenover varios ajustes. guardados is het voltooid deelwoord van guardar (“opslaan, bewaren”), hier gebruikt als bijvoeglijk naamwoord bij ajustes. Het past zich aan het zelfstandig naamwoord aan: ajustes guardados is mannelijk meervoud; bijvoorbeeld la configuración guardada is vrouwelijk enkelvoud. In deze zin betekent het dat de instellingen al opgeslagen zijn. precio is een mannelijk zelfstandig naamwoord in het enkelvoud en betekent “prijs”. In de vergelijking is het de tweede maatstaf: de spreker maakt zich meer zorgen over het verliezen van de instellingen dan over de prijs. Precio verwijst niet zelf naar een meervoudige kostenpost; het woord staat hier enkelvoudig. Samen vormen de delen: Me preocupa + perder los ajustes guardados geeft “ik maak me zorgen over het verliezen van de opgeslagen instellingen”. más ... que el precio vergelijkt die zorg met de zorg over de prijs. De volledige betekenis is daarom: “Ik maak me meer zorgen over het verlies van de opgeslagen instellingen dan over de kosten.”

6. Entonces, vamos a informar de ello antes de que despejen la zona.

   Dan laten we het melden voordat de ruimte wordt leeggemaakt.

   Entonces

   dan

   vamos a informar

   we gaan melden

   de ello

   daarvan

   antes de que

   voordat

   despejen

   leegmaken

   la zona

   de ruimte

   Uitgebreide uitleg

   Entonces betekent hier “dan” of “in dat geval” en verbindt deze uitspraak met de voorafgaande situatie. Het is geen werkwoordsvorm. vamos a informar gebruikt het patroon ir a + infinitief voor een voorgenomen of nabije handeling: “we gaan melden”. Vamos is de tegenwoordige tijd van ir voor nosotros (“wij”); informar blijft na a in de infinitief. Voor een andere persoon verandert ir, bijvoorbeeld voy a informar = “ik ga melden”. de ello betekent hier “daarvan”, “erover” of “het”, met verwijzing naar een zaak of kwestie. Ello is een onzijdig verwijspronomen; de precieze zaak waarnaar het verwijst wordt in deze zin niet benoemd. antes de que betekent “voordat”. Deze uitdrukking wordt gevolgd door een bijzin met de aanvoegende wijs. In deze zin gaat het om een handeling die nog moet plaatsvinden, maar de keuze voor de aanvoegende wijs hoort bij het patroon antes de que en is niet alleen een gevolg van toekomstigheid. despejen komt van despejar (“leegmaken”, “vrijmaken”). De vorm is de tegenwoordige aanvoegende wijs, derde persoon meervoud. Het onderwerp wordt niet uitgedrukt; de vorm past bij meerdere personen of entiteiten. Voorbeeld: Espera antes de que despejen la zona. — “Wacht voordat ze de zone leegmaken.” Dit is een nieuw voorbeeld; despejen blijft daar eveneens een meervoudige vorm na antes de que. la zona betekent “de zone” of “de ruimte”. Zona is een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord; daarom staat het lidwoord la erbij. Het lidwoord geeft hier geen extra hoeveelheid aan. Samen vormt de zin: Entonces (“dan”) + vamos a informar (“gaan we melden”) + de ello (“het/daarvan”) + antes de que despejen la zona (“voordat ze de ruimte leegmaken”). De volledige betekenis is: “Dan laten we het melden voordat de ruimte wordt leeggemaakt.” In de Spaanse vorm staat despejen actief met een niet-uitgedrukt meervoudig onderwerp, terwijl de Nederlandse vertaling dit natuurlijk als een passieve gebeurtenis weergeeft.

7. ¿Qué debo incluir en el informe del objeto perdido?

   Wat moet ik in de melding van het verloren voorwerp opnemen?

   ¿Qué

   wat

   debo

   moet

   incluir

   opnemen

   informe

   melding; rapport

   objeto

   voorwerp

   perdido

   verloren

   Uitgebreide uitleg

   ¿Qué vraagt naar een zaak of handeling: hier is de betekenis “wat”. Het is een zelfstandig vragend voornaamwoord en krijgt in deze zin geen geslacht- of meervoudsmarkering. Voor een persoon gebruikt Spaans bijvoorbeeld quién (“wie”): ¿Quién viene? = “Wie komt er?” debo komt van deber en is de vorm voor de eerste persoon enkelvoud in de tegenwoordige tijd: “ik moet”. De vorm drukt hier een verplichting of noodzakelijke handeling van de spreker uit. deber wordt gevolgd door een infinitief: Debo llamar = “Ik moet bellen.” Andere personen hebben bijvoorbeeld debes (“jij moet”) en debe (“hij/zij/u moet”). incluir is de infinitief “opnemen”, “vermelden” of “toevoegen”. Na deber blijft het werkwoord in de infinitief: debo incluir = “ik moet opnemen”. De infinitief geeft hier niet zelfstandig de persoon aan; die wordt door debo duidelijk gemaakt. Voorbeeld: Debo incluir la fecha. = “Ik moet de datum opnemen.” informe is hier een zelfstandig naamwoord met de betekenis “melding” of “rapport”. In el informe is het mannelijk enkelvoud; het lidwoord el maakt dat grammaticale geslacht zichtbaar. Het woord kan in andere contexten ook een formeel verslag aanduiden, maar hier past de vertaling “melding” bij de vaste betekenis. objeto betekent “voorwerp” en is een mannelijk zelfstandig naamwoord in het enkelvoud. In del objeto is del de samentrekking van de + el, letterlijk “van het”. Het zelfstandig naamwoord bepaalt niet automatisch het geslacht van andere woorden; het bijvoeglijk naamwoord hieronder stemt er wel mee overeen. perdido is het bijvoeglijk naamwoord “verloren”. Het staat bij objeto en heeft daarom de vorm mannelijk enkelvoud: objeto perdido. De basisvorm is perdido; bij een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord staat bijvoorbeeld perdida, zoals in una llave perdida = “een verloren sleutel”. Samen vormen de delen ¿Qué debo incluir ...? de vraag “Wat moet ik ... opnemen?” De woordgroep en el informe del objeto perdido specificeert waar de informatie moet komen en waarop de melding betrekking heeft: “in de melding van het verloren voorwerp”. De volledige utterance betekent dus: “Wat moet ik in de melding van het verloren voorwerp opnemen?”

8. Describe el color, el tipo y cualquier cosa inusual de la funda.

   Beschrijf de kleur, het type en alles wat ongebruikelijk is aan het hoesje.

   Describe

   beschrijf

   color

   kleur

   tipo

   type

   cualquier cosa

   alles wat

   inusual

   ongebruikelijk

   funda

   hoesje

   Uitgebreide uitleg

   Describe is hier een bevestigende opdracht. Deze Spaanse vorm kan zowel voor tú als voor usted worden gebruikt; de vorm zelf maakt dat onderscheid niet zichtbaar, en de gegeven context legt het niet vast. De basisvorm is describir (beschrijven). Voorbeeld: Describe la habitación. — Beschrijf de kamer. color is een mannelijk zelfstandig naamwoord: el color, meervoud los colores. Het benoemt de kleur van iets; el hoort bij dit zelfstandig naamwoord. tipo betekent hier type of soort. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord: el tipo, meervoud los tipos. Voorbeeld: Indica el tipo. — Vermeld het type. cualquier cosa betekent hier alles wat, in combinatie met inusual: alles wat ongebruikelijk is. Cualquier staat vóór een enkelvoudig zelfstandig naamwoord, zowel mannelijk als vrouwelijk; daarom staat het ook vóór het vrouwelijke cosa. Cualquiera kan bijvoorbeeld zelfstandig worden gebruikt. Voorbeeld: Anota cualquier cosa importante. — Noteer alles wat belangrijk is. inusual betekent ongebruikelijk of niet gewoon. Dit bijvoeglijk naamwoord heeft in het enkelvoud dezelfde vorm bij mannelijke en vrouwelijke woorden; in het meervoud wordt het inusuales. In cualquier cosa inusual beschrijft inusual de genoemde zaak. funda betekent hoesje of beschermhoes en is vrouwelijk: la funda, meervoud las fundas. In de la funda verbindt de de opgesomde kenmerken met het hoesje. Voorbeeld: La funda es negra. — Het hoesje is zwart. De onderdelen worden verbonden door y: el color, el tipo en cualquier cosa inusual. Samen vraagt de zin de aangesproken persoon om de kleur en het type van het hoesje te beschrijven en om alles ongewoons eraan te vermelden. Het is een directe, neutrale instructie.