Een academisch betoog afbakenen | Leer spaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Mi ensayo se basa en investigaciones, pero el argumento central no queda claro.

   Mijn essay steunt op onderzoek, maar het centrale betoog blijft onduidelijk.

   ensayo

   essay

   se basa en

   steunt op

   investigaciones

   onderzoek

   pero

   maar

   argumento

   betoog

   central

   centraal

   no queda claro

   blijft onduidelijk

   Uitgebreide uitleg

   ensayo betekent hier een essay. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord; het meervoud is ensayos. Voorbeeld: El ensayo es breve. — Het essay is kort. se basa en komt van basarse en en betekent dat iets op een bepaalde grondslag steunt. In deze zin is se basa de tegenwoordige tijd, derde persoon enkelvoud, passend bij mi ensayo. Het voorzetsel en hoort bij deze constructie: basarse en algo = op iets steunen. Voorbeeld: El informe se basa en datos. — Het rapport steunt op gegevens. investigaciones is het meervoud van investigación: onderzoeken of onderzoeksresultaten, afhankelijk van de context. Het meervoud blijkt uit de uitgang -es; het woord verwijst hier naar onderzoek als onderbouwing van het essay. Voorbeeld: Las investigaciones apoyan la conclusión. — De onderzoeken ondersteunen de conclusie. pero verbindt twee delen met een tegenstelling: het essay steunt wel op onderzoek, maar het centrale betoog is niet duidelijk. Het betekent maar, niet dat het eerste deel wordt vervangen. argumento betekent hier het betoog of de kernredenering. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord; het meervoud is argumentos. In andere contexten kan argumento ook een argument of de verhaallijn van een werk aanduiden, maar hier past de betekenis betoog bij de vaste vertaling. central betekent centraal of centraal gelegen in belang. Het bijvoeglijk naamwoord staat hier in de enkelvoudige mannelijke vorm bij argumento. De vorm central blijft in het enkelvoud gelijk voor mannelijk en vrouwelijk; in het meervoud wordt het centrales. Voorbeeld: La idea central es sencilla. — De centrale gedachte is eenvoudig. no queda claro is een vaste manier om te zeggen dat iets niet duidelijk blijft of niet duidelijk uitkomt. queda komt van quedar en staat in de tegenwoordige tijd, derde persoon enkelvoud; claro beschrijft het onderwerp el argumento. no ontkent de combinatie als geheel. De vorm claro is mannelijk enkelvoud omdat hij bij argumento hoort. Voorbeeld: El objetivo no queda claro. — Het doel blijft onduidelijk. Samen betekent Mi ensayo se basa en investigaciones dat mijn essay op onderzoek steunt. Pero markeert vervolgens de tegenstelling: el argumento central no queda claro zegt dat het centrale betoog niet duidelijk blijft. Het geheel is dus: Mijn essay steunt op onderzoek, maar het centrale betoog blijft onduidelijk.

2. La evidencia es pertinente, pero la afirmación necesita límites más precisos.

   Het bewijs is relevant, maar de stelling moet scherper worden afgebakend.

   evidencia

   bewijs

   pertinente

   relevant

   afirmación

   stelling; bewering

   necesita

   heeft nodig

   límites

   grenzen; afbakening

   más precisos

   preciezer; nauwkeuriger

   Uitgebreide uitleg

   evidencia betekent hier bewijs of onderbouwing. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord: la evidencia is enkelvoud en las evidencias meervoud. Voorbeeld: La evidencia es clara. — Het bewijs is duidelijk. pertinente betekent relevant voor de kwestie. Deze vorm verandert niet voor mannelijk en vrouwelijk; in het meervoud wordt het pertinentes: un dato pertinente, una observación pertinente, datos pertinentes. In de zin beschrijft het evidencia. afirmación betekent een stelling of bewering. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord. Het meervoud is afirmaciones; het accentteken verdwijnt daar volgens de Spaanse klemtoonregels. Voorbeeld: La afirmación necesita apoyo. — De stelling heeft ondersteuning nodig. necesita is de derde persoon enkelvoud van necesitar in de tegenwoordige tijd: ‘heeft nodig’ of ‘heeft behoefte aan’. Het onderwerp hier is la afirmación, niet límites. Vergelijk: Las afirmaciones necesitan apoyo. — De stellingen hebben ondersteuning nodig. límites is het meervoud van límite en betekent hier grenzen of afbakening. Het woord kan zowel concrete grenzen als begrenzingen van een bewering aanduiden. In deze zin gaat het om de afbakening van de stelling. más precisos betekent preciezer of nauwkeuriger. precisos is het bijvoeglijk naamwoord preciso in het mannelijk meervoud en stemt af op límites; más maakt de vergelijking. De basisvorm is preciso, en de vergelijkende vorm is más preciso / más precisos. Voorbeeld: Necesitamos límites más claros. — We hebben duidelijkere grenzen nodig. Samen vormen de delen: La evidencia es pertinente — Het bewijs is relevant — gevolgd door pero, ‘maar’. Daarna zegt la afirmación necesita límites más precisos dat de stelling een scherpere of nauwkeurigere afbakening nodig heeft. De hele zin is dus: Het bewijs is relevant, maar de stelling moet scherper worden afgebakend.

3. Creo que estoy intentando responder demasiadas preguntas.

   Ik denk dat ik te veel vragen probeer te beantwoorden.

   Creo que

   Ik denk dat

   estoy

   ik ben

   intentando

   proberen

   responder

   beantwoorden

   demasiadas

   te veel

   preguntas

   vragen

   Uitgebreide uitleg

   Creo que betekent hier “ik denk dat” en introduceert de inhoud van de gedachte. creer is de infinitief; creo is de tegenwoordige tijd voor yo. Het onderwerp yo staat meestal niet apart, omdat de werkwoordsvorm het al aangeeft. Voorbeeld: Creo que es útil. — “Ik denk dat het nuttig is.” Estoy is hier de vorm van estar voor yo in de tegenwoordige tijd. Samen met intentando vormt het estar + gerundium: een handeling die op dat moment gaande is. Estoy betekent in deze combinatie dus niet op zichzelf “ik ben” als volledige boodschap. Voorbeeld: Estoy leyendo. — “Ik ben aan het lezen.” Intentando is het gerundium van intentar (“proberen”) en geeft de lopende poging weer. Het verandert hier niet mee met preguntas; de persoon wordt uitgedrukt door estoy. Na intentar staat vaak een infinitief: intento responder betekent “ik probeer te antwoorden”. In de vaste zin maakt estoy intentando responder de poging gaande of tijdelijk. Responder is een infinitief en betekent “antwoorden” of “beantwoorden”. Het volgt hier op intentando, omdat na deze vorm de volgende handeling als infinitief wordt genoemd. Voorbeeld: Quiero responder. — “Ik wil antwoorden.” Demasiadas betekent hier “te veel” en staat vóór het zelfstandig naamwoord dat het bepaalt. Deze vorm is vrouwelijk meervoud en stemt af op preguntas: demasiado (mannelijk enkelvoud), demasiada (vrouwelijk enkelvoud), demasiados (mannelijk meervoud), demasiadas (vrouwelijk meervoud). Het is geen neutrale hoeveelheid “veel”, maar geeft aan dat de hoeveelheid als bovenmatig wordt gezien. Voorbeeld: Hay demasiadas opciones. — “Er zijn te veel opties.” Preguntas is het meervoud van pregunta, “vraag”. Het verwijst hier naar de vragen die de spreker probeert te beantwoorden. Het meervoud wordt gevormd met -s; pregunta is enkelvoud en preguntas meervoud. Samen betekent Creo que + estoy intentando responder + demasiadas preguntas: “Ik denk dat ik te veel vragen probeer te beantwoorden.” De spreker presenteert dit als een eigen inschatting (creo que), beschrijft de lopende poging (estoy intentando) en noemt vervolgens de handeling (responder) met de hoeveelheid en het meervoudige object (demasiadas preguntas).

4. Eso suele pasar cuando el tema es interesante, pero amplio.

   Dat gebeurt vaak wanneer het onderwerp interessant maar breed is.

   Eso

   dat

   suele

   gewoonlijk

   pasar

   gebeuren

   cuando

   wanneer

   tema

   onderwerp

   interesante

   interessant

   amplio

   breed

   Uitgebreide uitleg

   Eso betekent hier “dat” en verwijst naar de zojuist beschreven situatie: het proberen te beantwoorden van te veel vragen. Het is een aanwijzend voornaamwoord; de vorm is enkelvoudig en onzijdig en specificeert geen zelfstandig naamwoord. Suele is de derde persoon enkelvoud van soler in de tegenwoordige tijd. Soler wordt gebruikt voor iets dat gewoonlijk of geregeld gebeurt en staat hier met het infinitief pasar: suele pasar = “gebeurt vaak / pleegt te gebeuren”. Voorbeeld: A veces suele llover. — “Soms regent het gewoonlijk.” Pasar betekent hier “gebeuren”. Het is een infinitief na suele; de persoon en tijd zitten in suele, niet in pasar. In andere contexten kan pasar ook “voorbijgaan” of “doorgeven” betekenen, maar dat zijn niet de betekenis en functie hier. Cuando introduceert de voorwaarde of tijdsomstandigheid “wanneer”. Het verbindt hier de hoofdzin met el tema es interesante, pero amplio. Tema betekent “onderwerp” en is een mannelijk zelfstandig naamwoord. Daarom staat ervoor el; het bijvoeglijk naamwoord amplio sluit er later in getal en geslacht bij aan. Voorbeeld: El tema es importante. — “Het onderwerp is belangrijk.” Interesante betekent hier “interessant”. Het staat in het enkelvoud bij tema. Deze vorm onderscheidt mannelijk en vrouwelijk niet: un tema interesante en una idea interesante; in het meervoud wordt het interesantes. Amplio betekent hier “breed” in de zin van ruim of breed van omvang; het beschrijft tema. De vorm is mannelijk enkelvoud, met basisvorm amplio; vrouwelijk enkelvoud is amplia, en meervoudsvormen zijn amplios en amplias. Het is niet hetzelfde als largo, dat vooral “lang” aanduidt. Samen betekent Eso suele pasar “Dat gebeurt vaak”. Cuando el tema es interesante, pero amplio betekent “wanneer het onderwerp interessant maar breed is”. Pero contrasteert de twee eigenschappen zonder de eerste uit te sluiten: het onderwerp is interessant én breed. De volledige zin betekent dus: “Dat gebeurt vaak wanneer het onderwerp interessant maar breed is.”

5. ¿Cómo puedo delimitarlo sin que resulte simplista?

   Hoe kan ik het afbakenen zonder dat het simplistisch wordt?

   ¿Cómo puedo

   Hoe kan ik

   delimitarlo

   het afbakenen

   sin que

   zonder dat

   resulte

   uitvalt / wordt

   simplista

   simplistisch

   Uitgebreide uitleg

   ¿Cómo puedo vraagt naar de manier waarop de spreker iets kan doen: “Hoe kan ik …?”. puedo is de vorm van poder voor de eerste persoon enkelvoud in de tegenwoordige tijd. poder + infinitief drukt mogelijkheid of kunnen uit: puedo delimitar = “ik kan afbakenen”. Voor een andere persoon verandert poder, bijvoorbeeld puedes delimitar = “je kunt afbakenen”. delimitarlo betekent hier “het afbakenen”. delimitar is het infinitief “afbakenen, begrenzen”. Het slot -lo is een lijdendvoorwerpcliticum: hier verwijst het naar het onderwerp dat wordt afgebakend, in de context het thema. In delimitarlo staat het cliticum achter het infinitief; samen vormen ze één woord. Vergelijk: delimitar la cuestión = “de kwestie afbakenen” en delimitarla = “haar/het afbakenen” wanneer het vervangen woord vrouwelijk enkelvoud is. Voor een meervoudig mannelijk object staat -los, en voor een meervoudig vrouwelijk object -las. sin que betekent “zonder dat” en leidt een bijzin in. Na deze uitdrukking staat hier resulte, de vorm van resultar in de aanvoegende wijs. De constructie sin que + vorm beschrijft dus een vermeden of ongewenst gevolg: iets doen zonder dat er iets anders gebeurt. resulte komt van resultar, hier in de derde persoon enkelvoud van de tegenwoordige aanvoegende wijs. In deze zin betekent resultar niet “blijken”, maar “uitvallen” of “worden” met een bepaald resultaat. Het onderwerp van resulte is niet de spreker, maar het afgebakende onderwerp: dat mag niet simplistisch uitvallen. Voorbeeld: Lo explica sin que resulte complicado. — “Hij/zij legt het uit zonder dat het ingewikkeld wordt.” simplista betekent “simplistisch”: te eenvoudig voorgesteld, waardoor belangrijke nuance verloren kan gaan. Het is een bijvoeglijk naamwoord en verandert in deze vorm niet voor mannelijk of vrouwelijk enkelvoud; bijvoorbeeld un análisis simplista en una explicación simplista. Het meervoud is simplistas. Samen betekent de zin: “Hoe kan ik het afbakenen zonder dat het simplistisch wordt?” ¿Cómo vraagt naar de aanpak, puedo delimitarlo geeft de mogelijke handeling met het onderwerp als object, en sin que resulte simplista legt de gewenste beperking op: de afbakening mag niet tot een simplistische voorstelling leiden.

6. Elige una tensión que aparezca en varias fuentes.

   Kies één spanningsveld dat in meerdere bronnen terugkomt.

   Elige

   Kies

   tensión

   spanningsveld

   varias

   meerdere

   fuentes

   bronnen

   aparezca

   terugkomt

   Uitgebreide uitleg

   Elige betekent hier “kies”. Het is de bevestigende gebiedende wijs van elegir voor tú (enkelvoud): elige. De klinkerwisseling van elegir zie je bijvoorbeeld ook in elige tegenover de infinitief elegir. Voor een formele enkelvoudige aanspreking zou een andere vorm nodig zijn: elija. una tensión betekent hier “een spanningsveld”. Tensión is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat het onbepaalde lidwoord in de vorm una. Het meervoud is tensiones. In deze zin gaat het om een onderwerp of tegenstelling die in verschillende bronnen zichtbaar is, niet om een fysieke spanning. que aparezca leidt de beschrijving van dat spanningsveld in. Aparezca komt van aparecer en is de derde persoon enkelvoud van de aanvoegende wijs. Na que wordt hier die vorm gebruikt omdat het om het gekozen, nog te bepalen spanningsveld gaat: “dat voorkomt/zichtbaar is”. De vorm verwijst grammaticaal naar het enkelvoudige tensión; fuentes is later meervoud en is dus niet de vorm die aparezca bepaalt. Vergelijk als voorbeeld: Busco un tema que aparezca en varias fuentes. — “Ik zoek een onderwerp dat in meerdere bronnen voorkomt.” varias betekent “meerdere” en staat in het vrouwelijk meervoud. Het stemt af op fuentes, niet op tensión. Het bijvoeglijke naamwoord benadrukt dat het om meer dan één bron gaat zonder een exact aantal te noemen. Een vergelijkbaar patroon is varios ejemplos — “meerdere voorbeelden”; varios is daar mannelijk meervoud. fuentes betekent “bronnen”. Het is het meervoud van fuente, een vrouwelijk zelfstandig naamwoord. In deze zin zijn het de bronnen waarin het spanningsveld voorkomt. Het voorzetsel en vóór deze woordgroep betekent “in”: en varias fuentes = “in meerdere bronnen”. Samen betekent Elige una tensión que aparezca en varias fuentes: “Kies een spanningsveld dat in meerdere bronnen terugkomt.” Elige geeft de opdracht, una tensión is wat gekozen moet worden, en que aparezca en varias fuentes beperkt die keuze tot een spanningsveld dat in meer dan één bron voorkomt.

7. Así podré comparar perspectivas sin perder de vista el punto principal.

   Dan kan ik perspectieven vergelijken zonder de hoofdgedachte uit het oog te verliezen.

   Así

   zo; daardoor

   podré

   ik zal kunnen

   comparar

   vergelijken

   perspectivas

   perspectieven

   sin perder de vista

   zonder uit het oog te verliezen

   punto

   punt

   principal

   belangrijkste

   Uitgebreide uitleg

   Así betekent hier “zo” of “daardoor” en verbindt deze zin met een gevolg van wat eraan voorafgaat. In een ander verband kan así ook “op deze manier” betekenen. podré is de eerste persoon enkelvoud van de toekomende tijd van poder (“kunnen”): podré = “ik zal kunnen”. De onregelmatige stam is podr-, met de uitgang -é. Voorbeelden: podrás = “je zult kunnen”, podrán = “zij zullen kunnen”. comparar is het infinitief “vergelijken”. Na podré staat het in de infinitief: podré comparar = “ik zal kunnen vergelijken”. Voorbeeld: Puedo comparar dos fuentes. — “Ik kan twee bronnen vergelijken.” perspectivas is het meervoud van perspectiva, “perspectief”. Het verwijst hier naar meerdere gezichtspunten of invalshoeken. Het enkelvoud is perspectiva; het meervoud krijgt -s: perspectivas. sin perder de vista is een vaste, herbruikbare constructie: “zonder uit het oog te verliezen”. Na sin staat hier het infinitief perder (“verliezen”). Samen drukt de uitdrukking uit dat je iets tijdens een handeling blijft meenemen. Voorbeeld: Lee el texto sin perder de vista la pregunta. — “Lees de tekst zonder de vraag uit het oog te verliezen.” punto betekent hier “punt”. In el punto principal gaat het om het centrale of belangrijkste punt; de vertaling “hoofdgedachte” ontstaat uit de combinatie met principal, niet uit punto alleen. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat ervoor el in el punto. Andere betekenissen van punto, zoals een punt op een lijn, hangen van de context af. principal betekent hier “belangrijkste” en bepaalt punto: el punto principal = “het belangrijkste punt” of “de hoofdgedachte”. Het bijvoeglijk naamwoord principal heeft in het enkelvoud dezelfde vorm bij mannelijke en vrouwelijke zelfstandige naamwoorden; in het meervoud wordt het principales. Samen betekent Así podré comparar perspectivas “Zo zal ik perspectieven kunnen vergelijken”. sin perder de vista el punto principal voegt de omstandigheid toe dat dit gebeurt zonder de hoofdgedachte uit het oog te verliezen. De volledige zin is dus: “Dan kan ik perspectieven vergelijken zonder de hoofdgedachte uit het oog te verliezen.”

8. Ese enfoque hará que cada párrafo respalde la misma afirmación.

   Door die focus zal elke alinea dezelfde stelling ondersteunen.

   Ese

   die

   enfoque

   focus

   hará

   zal doen

   cada

   elke

   párrafo

   alinea

   respalde

   ondersteunt

   misma

   dezelfde

   afirmación

   stelling

   Uitgebreide uitleg

   Ese is een aanwijzend woord voor een enkelvoudig mannelijk zelfstandig naamwoord. Hier verwijst het, volgens de vertaling, naar het bedoelde focuspunt: “die”. Het verandert mee met het zelfstandig naamwoord: ese enfoque, maar bijvoorbeeld esa idea. enfoque betekent hier “focus” of “benadering”. Het is een zelfstandig naamwoord; het meervoud is enfoques. Voorbeeld: Este enfoque funciona. — “Deze benadering werkt.” hará is de toekomende vorm van hacer bij een enkelvoudig onderwerp in de derde persoon: hacer → hará. In de combinatie hacer que betekent het geheel hier “ervoor zorgen dat” of “bewerkstelligen dat”. Het onderwerp van hará is ese enfoque, niet cada párrafo. Voorbeeld: La práctica hará que mejores. — “De oefening zal ervoor zorgen dat je beter wordt.” cada betekent “elke” in een verdelende betekenis: de genoemde zaken worden één voor één bekeken. Het staat vóór een enkelvoudig zelfstandig naamwoord: cada párrafo. Het drukt hier niet uit hoeveel alinea’s er zijn. párrafo betekent “alinea”. Het is mannelijk; cada párrafo is daarom een enkelvoudige combinatie. Het meervoud is párrafos. respalde komt van respaldar, “ondersteunen”. Dit is de tegenwoordige conjunctief, derde persoon enkelvoud. Na hacer que wordt deze vorm gebruikt omdat het ondersteunen het beoogde gevolg is van hará; het is hier geen bevel. Het enkelvoud sluit aan bij cada párrafo. Voorbeeld: Quiero que el ejemplo respalde la explicación. — “Ik wil dat het voorbeeld de uitleg ondersteunt.” misma betekent “dezelfde”. Het is de vrouwelijke enkelvoudsvorm van mismo en stemt hier af met het vrouwelijke enkelvoudige zelfstandig naamwoord afirmación: la misma afirmación. Voor een mannelijk zelfstandig naamwoord staat bijvoorbeeld el mismo punto — “hetzelfde punt”. afirmación betekent “stelling” of “bewering”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; het meervoud is afirmaciones. Samen vormt Ese enfoque hará que cada párrafo respalde la misma afirmación de structuur X hará que Y ...: “X zal ervoor zorgen dat Y ...”. Het onderwerp ese enfoque veroorzaakt dus een toekomstig resultaat: elke alinea zal dezelfde stelling ondersteunen. De combinatie cada párrafo maakt duidelijk dat dit voor elke alinea afzonderlijk geldt, terwijl la misma afirmación aangeeft dat het om één en dezelfde stelling gaat.