Basisverzoeken en instructies | Leer frans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Entrez, s'il vous plaît.

   Kom alstublieft binnen.

   Entrez

   Kom binnen

   s'il vous plaît

   alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   Entrez betekent hier “kom binnen”. Het is de gebiedende wijs van entrer (“binnenkomen”). De vorm entrez hoort bij aanspreking met vous: voor één persoon is dat een beleefde vorm, en voor meerdere personen ook de passende meervoudsvorm. Voorbeeld: Entrez ! — “Kom binnen!” s'il vous plaît is een vaste beleefdheidsformule voor “alstublieft”. In deze uitdrukking staat vous voor de aangesprokene; de volledige formule maakt het verzoek beleefd. Voorbeeld: Attendez, s'il vous plaît. — “Wacht u alstublieft.” Samen vormt Entrez, s'il vous plaît. een beleefd verzoek aan de aangesprokene(n) om binnen te komen: “Kom alstublieft binnen.”

2. Asseyez-vous ici, s'il vous plaît.

   Ga alstublieft hier zitten.

   Asseyez-vous

   gaat u zitten

   ici

   hier

   s'il vous plaît

   alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   Asseyez-vous betekent hier “gaat u zitten”. Het is de beleefde gebiedende wijs voor één persoon of de gebiedende wijs voor meerdere personen. De vorm hoort bij s'asseoir (“gaan zitten”/“zitten”): asseyez is de vorm bij vous, en -vous is het wederkerende voornaamwoord. Het gaat dus niet om een zelfstandig naamwoord of om een gewone tegenwoordige tijd. Voorbeeld: Asseyez-vous, je vous prie. — “Gaat u zitten, alstublieft.” ici betekent “hier” en geeft de plaats aan. Het is een bijwoord en verandert niet naar persoon of aantal. Voorbeeld: Attendez ici. — “Wacht hier.” s'il vous plaît is een vaste beleefdheidsuitdrukking die een verzoek verzacht; hier betekent zij “alstublieft”. De uitdrukking bevat vous, maar dat maakt haar niet tot een extra aanwijzing over wie er precies bedoeld wordt. Voorbeeld: Entrez, s'il vous plaît. — “Komt u alstublieft binnen.” Samen vormt de zin een beleefd verzoek in de gebiedende wijs: “Gaat u alstublieft hier zitten.” De volgorde is: handeling (Asseyez-vous), plaats (ici) en beleefdheidsformule (s'il vous plaît).

3. Attendez ici, s'il vous plaît.

   Wacht hier alstublieft.

   Attendez

   wacht / wacht u

   ici

   hier

   s'il vous plaît

   alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   Attendez betekent hier “wacht”. Het is de gebiedende wijs van attendre (“wachten”) voor vous: dus voor één aangesproken persoon in de beleefde vorm of voor meerdere personen. De informele vorm voor één persoon is Attends; attendons betekent “laten we wachten”. Voorbeeld: Attendez une minute. — “Wacht een minuut.” ici betekent “hier” en geeft de plaats aan. Het is een bijwoord en verandert niet naar persoon of aantal. Voorbeeld: Restez ici. — “Blijf hier.” s'il vous plaît is de vaste beleefde uitdrukking voor “alstublieft”. Ze verzacht een verzoek of bevel; in deze zin hoort ze bij het verzoek om hier te wachten. Voorbeeld: Entrez, s'il vous plaît. — “Komt u binnen, alstublieft.” Samen vormen de delen: Attendez ici = “Wacht hier”, gevolgd door s'il vous plaît als beleefde toevoeging. De volledige betekenis is dus: “Wacht hier alstublieft.”

4. Regardez ici, s'il vous plaît.

   Kijk alstublieft hier.

   Regardez

   kijk

   ici

   hier

   s'il vous plaît

   alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   Regardez betekent hier “kijk” en is de gebiedende wijs van regarder (“kijken”). De vorm richt zich op vous: dat kan één persoon in een beleefde aanspreekvorm zijn of meerdere personen. Bij regarder is de gebiedende wijs voor vous regardez; voor vergelijking: regarde richt zich informeel tot één persoon en regardons betekent “laten we kijken”. Voorbeeld: Regardez la porte. — “Kijk naar de deur.” Dit is een nieuw voorbeeld van dezelfde gebiedende wijs. ici betekent “hier” en geeft de plaats aan. Het is een bijwoord en verandert niet mee met persoon of aantal. Het staat in deze zin na Regardez, dus eerst komt de opdracht en daarna de plaatsaanduiding. Voorbeeld: Attendez ici. — “Wacht hier.” Hier werkt ici met een andere opdracht samen, maar de plaatsbetekenis blijft hetzelfde. s'il vous plaît is een vaste beleefde uitdrukking met de betekenis “alstublieft”. De uitdrukking maakt de opdracht beleefder; zij verandert niet de handeling zelf. In s'il is si (“als”) samengevoegd met il (“het/hij”) tot s'il, maar leer de volledige uitdrukking als vaste formule. vous is hier het beleefde aanspreekelement binnen die formule en verwijst niet noodzakelijk naar hetzelfde aantal personen als in een andere zin. Samen betekent Regardez ici, s'il vous plaît.: “Kijk alstublieft hier.” Eerst geeft de spreker de opdracht om te kijken, vervolgens wordt de plaats “hier” genoemd, en aan het einde staat de beleefde formule.

5. Écoutez bien, s'il vous plaît.

   Luister alstublieft goed.

   Écoutez

   luister

   bien

   goed

   s'il vous plaît

   alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   Écoutez betekent hier “luister”. Het is de gebiedende wijs van écouter (“luisteren”) voor vous: die vorm kan tot meerdere personen gericht zijn of als beleefde aanspreekvorm tot één persoon. In een verzoek staat het onderwerp meestal niet apart. Vergelijk: Écoute ! is de gebiedende wijs voor tu, terwijl Écoutez ! de vous-vorm is. bien is hier een bijwoord bij Écoutez. Het geeft aan hoe er geluisterd moet worden: aandachtig of goed. Het is dus niet het zelfstandige naamwoord “het goede”. Hetzelfde bijwoord kan ook bij andere werkwoorden staan, bijvoorbeeld Travaillez bien. — “Werk goed.” s'il vous plaît is een vaste beleefdheidsformule met de betekenis “alstublieft”. De vorm bevat vous, maar in deze formule hoeft dat niet als een afzonderlijk naar een eerder genoemde persoon verwijzend voornaamwoord te worden opgevat. De apostrof in s'il hoort bij de vaste schrijfwijze. Samen vormt Écoutez bien, s'il vous plaît. een beleefd verzoek: “Luister alstublieft goed.” Écoutez geeft de opdracht, bien beschrijft de gewenste manier van luisteren en s'il vous plaît verzacht het verzoek.

6. Parlez lentement, s'il vous plaît.

   Spreek alstublieft langzaam.

   Parlez

   spreek

   lentement

   langzaam

   s'il vous plaît

   alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   Parlez is hier de gebiedende wijs van parler («spreken»). De vorm met -ez wordt gebruikt om één persoon beleefd met vous aan te spreken of om meerdere personen aan te spreken. In deze zin is geen onderwerppronomen nodig: Parlez ! betekent «Spreek!». Ter vergelijking: Écoutez bien uit de vorige zin gebruikt dezelfde gebiedende vorm op -ez, maar van een ander werkwoord. lentement betekent «langzaam» en beschrijft hoe het spreken moet gebeuren. Het is een bijwoord, gevormd bij het bijvoeglijk naamwoord lent («langzaam»); bijwoorden op -ment geven vaak aan op welke manier iets gebeurt. Bijvoorbeeld: Il marche lentement. — «Hij loopt langzaam.» s'il vous plaît is een vaste beleefde uitdrukking met de betekenis «alstublieft». In deze zin maakt ze het verzoek beleefder. Ze kan ook na een ander verzoek staan, bijvoorbeeld: Répétez, s'il vous plaît. — «Herhaal dat alstublieft.» Samen vormen de delen een beleefd verzoek: Parlez geeft de opdracht of het verzoek om te spreken, lentement geeft de gewenste manier aan, en s'il vous plaît voegt beleefdheid toe. De volledige betekenis is dus: «Spreek alstublieft langzaam.»