Een activiteit kiezen | Leer frans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Excusez-moi, à quels événements pouvons-nous participer maintenant ?

   Pardon, aan welke evenementen kunnen we nu meedoen?

   Excusez-moi

   Pardon / neem me niet kwalijk

   à quels

   aan welke

   événements

   evenementen

   pouvons-nous

   kunnen we

   participer

   meedoen / deelnemen

   maintenant

   nu

   Uitgebreide uitleg

   Excusez-moi is een vaste beleefde formule om iemands aandacht te vragen of zich te verontschuldigen. Excusez komt van excuser en is de gebiedende wijs voor vous; moi is de beklemtoonde vorm van “ik/mij”. Voorbeeld: Excusez-moi, où est la gare ? — “Pardon, waar is het station?” à quels hoort inhoudelijk bij événements. Quels is de mannelijke meervoudsvorm van het vragende bepalende woord quel: quel, quelle, quels, quelles. De vorm past zich aan het zelfstandig naamwoord aan; hier is événements mannelijk meervoud. À blijft hier de voorzetselvorm die bij participer hoort: participer à quelque chose betekent “aan iets deelnemen”. événements betekent hier “evenementen”. Het enkelvoud is événement; het meervoud wordt gevormd met -s, die in deze uitspraak niet hoorbaar is. Voorbeeld: Cet événement commence demain. — “Dit evenement begint morgen.” pouvons-nous bestaat uit pouvons, de tegenwoordige tijd van pouvoir voor nous, en het onderwerp nous. De gewone volgorde is nous pouvons; in deze vraag staat de omgekeerde vraagvolgorde pouvons-nous. Pouvoir gevolgd door een infinitief drukt mogelijkheid of kunnen uit: Nous pouvons participer. — “We kunnen deelnemen.” Het werkwoord pouvons draagt de persoons- en getalsvorm; nous is het onderwerp. participer is de infinitief “deelnemen/meedoen”. Met de constructie participer à krijgt men bijvoorbeeld participer à une activité — “aan een activiteit deelnemen”. In de vraag staat à quels événements vóór participer, omdat daar naar de evenementen wordt gevraagd: letterlijk gaat het om “aan welke evenementen deelnemen”. maintenant betekent “nu” en plaatst de mogelijkheid in het huidige moment. Voorbeeld: Nous pouvons commencer maintenant. — “We kunnen nu beginnen.” Samen vormen de delen de vraag Excusez-moi, à quels événements pouvons-nous participer maintenant ?: “Pardon, aan welke evenementen kunnen we nu meedoen?” De beleefde aanspreekformule wordt gevolgd door de voorzetselgroep à quels événements, daarna de vraagvorm pouvons-nous, de infinitief participer en ten slotte de tijdsbepaling maintenant.

2. Vous pouvez choisir entre une promenade guidée et une séance de danse.

   U kunt kiezen tussen een wandeling met gids en een danssessie.

   Vous pouvez

   u kunt

   choisir

   kiezen

   entre … et

   tussen ... en ...

   promenade

   wandeling

   guidée

   met gids

   séance

   sessie

   danse

   dans

   Uitgebreide uitleg

   Vous pouvez betekent hier “u kunt”. pouvoir is het werkwoord “kunnen”; pouvez is de tegenwoordige tijd voor vous. Het kan zowel één aangesproken persoon in een beleefde vorm als meerdere personen aanduiden; de Nederlandse vertaling maakt hier geen verdere keuze nodig. Na pouvoir staat het volgende werkwoord in de infinitief: Vous pouvez choisir = “u kunt kiezen”. choisir betekent “kiezen”. Dit is de infinitief, dus de vorm die na pouvoir nodig is. In de tegenwoordige tijd krijg je bijvoorbeeld je choisis (“ik kies”) en vous choisissez (“u kiest” of “jullie kiezen”). Voorbeeld: Vous pouvez choisir une activité. = “U kunt een activiteit kiezen.” entre ... et ... is de constructie voor “tussen ... en ...”. entre staat vóór de eerste mogelijkheid en et vóór de tweede; in deze zin worden er twee mogelijkheden genoemd. Voorbeeld: Choisissez entre le thé et le café. = “Kies tussen thee en koffie.” promenade betekent hier “wandeling”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat er une promenade (“een wandeling”). Het woord kan in andere contexten ook een uitstapje of wandeling aanduiden, maar hier gaat het volgens de vertaling om een wandeling met gids. guidée betekent hier “met gids” of letterlijk “begeleid”. De vorm hoort bij promenade: het bijvoeglijk naamwoord guidé krijgt hier de vrouwelijke enkelvoudsvorm guidée, omdat promenade vrouwelijk en enkelvoudig is. De basisvorm is guidé; vergelijk bijvoorbeeld un parcours guidé (“een rondleiding/begeleid traject”) met une promenade guidée (“een begeleide wandeling”). séance betekent hier “sessie”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord, vandaar une séance. Het kan een afgebakende activiteit of periode aanduiden. Voorbeeld: une séance de sport = “een sportsessie”. danse betekent “dans”. In une séance de danse specificeert de danse het soort sessie: een sessie die met dans te maken heeft, dus “een danssessie”. danse kan ook als werkwoordsvorm voorkomen, maar in deze woordgroep is het een zelfstandig naamwoord. Samen vormt Vous pouvez choisir entre une promenade guidée et une séance de danse de betekenis: “U kunt kiezen tussen een wandeling met gids en een danssessie.” Vous pouvez choisir drukt de mogelijkheid uit; entre ... et ... introduceert de twee keuzemogelijkheden. De eerste is une promenade guidée, en de tweede is une séance de danse.

3. Comment est la promenade guidée ?

   Hoe is de wandeling met gids?

   Comment

   hoe

   est

   is

   promenade

   wandeling

   guidée

   met gids

   Uitgebreide uitleg

   Comment vraagt hier naar de aard of kwaliteit van iets: “hoe is …?”. Het staat aan het begin van de vraag. Een bruikbaar patroon is Comment est + zelfstandig naamwoord ?, bijvoorbeeld: Comment est le film ? — “Hoe is de film?” est is de derde persoon enkelvoud van être (“zijn”) in de tegenwoordige tijd. Het onderwerp is hier la promenade, dus enkelvoud: la promenade est. Andere nuttige vormen zijn je suis — “ik ben” en vous êtes — “u/jullie zijn”. promenade is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord en betekent hier “wandeling”. Het meervoud is promenades: une promenade — “een wandeling”, des promenades — “wandelingen”. In de context gaat het om een wandeling met een gids; het woord zelf betekent niet automatisch “wandeling met gids”. guidée beschrijft promenade. Het is de vrouwelijke enkelvoudsvorm van het voltooid deelwoord guidé van guider (“begeleiden”, “gidsen”): de uitgang -e stemt overeen met het vrouwelijke zelfstandige naamwoord promenade. Ter vergelijking: un parcours guidé gebruikt de mannelijke vorm guidé, omdat parcours mannelijk is. De vorm guidée betekent hier dus dat de wandeling door een gids wordt begeleid. Samen vormen de delen de vraag Comment est la promenade guidée ?: “Hoe is de wandeling met gids?” De vraag vraagt naar een beoordeling of beschrijving van die begeleide wandeling, niet naar de handeling van het gidsen zelf.

4. Un guide mène la promenade à un rythme lent.

   Een gids leidt de wandeling in een rustig tempo.

   guide

   gids

   mène

   leidt

   promenade

   wandeling

   rythme

   tempo

   lent

   rustig

   Uitgebreide uitleg

   guide betekent hier een gids: de persoon die de wandeling leidt. In un guide is guide een enkelvoudig zelfstandig naamwoord; het onbepaalde lidwoord un markeert een niet nader bepaalde gids, niet op zichzelf een aantal. Voorbeeld: Le guide arrive. — De gids komt aan. mène is de tegenwoordige tijd van mener bij een derde persoon enkelvoud: il/elle mène. De vorm past hier bij un guide. Het accent grave in mène hoort bij deze vervoeging; vergelijk nous menons en vous menez. Voorbeeld: Elle mène le groupe. — Zij leidt de groep. Het werkwoord mener betekent in deze zin iemand of iets leiden; het is niet hetzelfde als marcher (lopen). promenade is een wandeling of wandeltocht. In la promenade staat het vrouwelijke, enkelvoudige bepaalde lidwoord la, omdat naar een specifieke wandeling wordt verwezen. Het woord kan ook een wandeling als activiteit aanduiden, zoals in faire une promenade — een wandeling maken. Voorbeeld: La promenade commence ici. — De wandeling begint hier. rythme betekent tempo of ritme. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat hier un rythme. In deze uitdrukking gaat het om de snelheid waarop de wandeling verloopt. Voorbeeld: Nous marchons à un rythme régulier. — We lopen in een regelmatig tempo. lent is het bijvoeglijk naamwoord lent, met de betekenis langzaam. Het staat hier in de mannelijke enkelvoudsvorm en stemt overeen met het mannelijke enkelvoudige zelfstandig naamwoord rythme: un rythme lent. De vrouwelijke enkelvoudsvorm is lente, zoals in une marche lente — een langzame wandeling. Voorbeeld: Il avance à un rythme lent. — Hij gaat in een langzaam tempo vooruit. De combinatie à un rythme lent geeft de manier of het tempo aan: in een langzaam tempo. Samen vormen Un guide mène la promenade en à un rythme lent de betekenis: een gids leidt de wandeling in een rustig, langzaam tempo. De context bevestigt dat het om een wandeling met gids gaat en dat die gemakkelijk te volgen is.

5. Donc, la promenade est facile à suivre.

   Dus de wandeling is makkelijk te volgen.

   Donc

   dus

   la promenade

   de wandeling

   facile

   makkelijk

   à suivre

   te volgen

   Uitgebreide uitleg

   Donc staat hier aan het begin als verbindingswoord met de betekenis “dus”. Het markeert een gevolgtrekking uit wat eraan voorafgaat. Voorbeelden: Il pleut, donc je reste ici. = “Het regent, dus ik blijf hier.” la promenade betekent hier “de wandeling”. Promenade is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat het bepaald lidwoord la ervoor. Het woord kan in andere contexten ook een uitstapje of wandeling aanduiden. Voorbeeld: La promenade commence à dix heures. = “De wandeling begint om tien uur.” facile betekent hier “makkelijk” of “gemakkelijk”. Het bijvoeglijk naamwoord staat bij la promenade en blijft in het enkelvoud voor mannelijk en vrouwelijk gelijk: un exercice facile, une promenade facile. In het meervoud wordt het faciles. à suivre bestaat uit à plus het infinitief suivre, “volgen”. Suivre is het basiswoord; het is een onregelmatig werkwoord, bijvoorbeeld je suis, nous suivons, maar na à blijft de infinitief suivre staan. De combinatie facile à + infinitief betekent “makkelijk om te ...”: Ce chemin est facile à suivre. = “Deze weg is makkelijk te volgen.” Samen vormt la promenade est facile à suivre de structuur “de wandeling is makkelijk te volgen”. Est is de vorm van être bij het enkelvoudige onderwerp la promenade; facile à suivre beschrijft die wandeling. Met Donc ervoor wordt de volledige betekenis: “Dus de wandeling is makkelijk te volgen.”

6. Ça semble faisable pour un premier essai.

   Dat klinkt haalbaar voor een eerste keer.

   Ça

   dat

   semble

   lijkt

   faisable

   haalbaar

   premier

   eerste

   essai

   poging / test

   Uitgebreide uitleg

   Ça is hier het aanwijzende voornaamwoord met de betekenis ‘dat’. Een voorbeeld: Ça va. — ‘Dat gaat goed.’ semble komt van sembler en is de tegenwoordige tijd, derde persoon enkelvoud: ‘lijkt’. Het onderwerp is Ça, daarom staat de vorm in het enkelvoud. Sembler kan gevolgd worden door een bijvoeglijk naamwoord: Ça semble simple. — ‘Dat lijkt eenvoudig.’ faisable is een bijvoeglijk naamwoord: ‘haalbaar’ of ‘uitvoerbaar’. Het beschrijft hier de mogelijkheid van de bedoelde activiteit of poging. De uitgang -able komt ook voor in woorden die aangeven dat iets mogelijk is, maar de betekenis moet per woord worden geleerd; possible betekent bijvoorbeeld ‘mogelijk’ en is niet hetzelfde woord. premier betekent ‘eerste’. Dit is de mannelijke enkelvoudsvorm; de vrouwelijke vorm is première, zoals in une première expérience — ‘een eerste ervaring’. De vorm past hier bij het mannelijke enkelvoudige zelfstandig naamwoord essai. essai is een mannelijk zelfstandig naamwoord voor een ‘poging’, ‘test’ of ‘probeersel’. In un premier essai gaat het om een eerste poging. Een bruikbaar voorbeeld is un essai réussi — ‘een geslaagde poging/test’. Het zelfstandig naamwoord blijft daarbij essai. Samen vormen pour un premier essai de bepaling ‘voor een eerste poging’. Pour geeft hier het kader aan: de haalbaarheid wordt beoordeeld met het oog op een eerste poging. In de vaste Nederlandse vertaling is dat natuurlijk weergegeven als ‘een eerste keer’. De hele zin betekent dus: ‘Dat lijkt haalbaar voor een eerste keer.’

7. Est-ce que la séance de danse est très active ?

   Hoe actief is de danssessie?

   Est-ce que

   is ...?

   séance

   sessie

   danse

   dans

   active

   actief

   Uitgebreide uitleg

   Est-ce que is een vaste Franse vraaginleiding voor een ja/nee-vraag. Ze verandert de betekenis van het werkwoord niet en staat vóór de mededelende woordvolgorde. Voorbeeld: Est-ce que tu viens ? = “Kom je?”; tu viens blijft dezelfde werkwoordsvorm als in een mededeling. séance betekent hier “sessie”: een afgebakende activiteit of les. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; daarom krijgt het bijvoeglijk naamwoord hier de vrouwelijke vorm active. Voorbeeld: La séance commence à huit heures. = “De sessie begint om acht uur.” danse is hier het zelfstandig naamwoord “dans” en specificeert het soort sessie in séance de danse: “danssessie”. In deze combinatie is de een verbindingswoord tussen het hoofdwoord en het soort activiteit. Voorbeeld: un cours de danse = “een dansles”. active betekent hier “actief” en beschrijft la séance. De basisvorm van dit bijvoeglijk naamwoord is actif (mannelijk enkelvoud); de vorm active is vrouwelijk enkelvoud. Vergelijk: un cours actif = “een actieve les” en une séance active = “een actieve sessie”. De vrouwelijke vorm hoort dus bij séance, niet bij danse. Est-ce que la séance de danse est très active ? bestaat uit de vraaginleiding, het onderwerp la séance de danse, het werkwoord est (“is”) en het naamwoordelijk deel très active (“erg actief”). De vaste Nederlandse vertaling geeft de bedoelde vraag weer als “Hoe actief is de danssessie?”; de Franse vorm vraagt letterlijk of de sessie erg actief is.

8. La séance va plus vite, avec des pas simples en groupe.

   De sessie gaat sneller, met eenvoudige passen in een groep.

   séance

   sessie

   va

   gaat

   plus vite

   sneller

   pas

   passen

   simples

   eenvoudige

   groupe

   groep

   Uitgebreide uitleg

   séance betekent hier “sessie”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat er la séance (“de sessie”). Het meervoud is les séances. Voorbeeld: La séance commence. — “De sessie begint.” va is de vorm van aller (“gaan”) in de tegenwoordige tijd voor de derde persoon enkelvoud: il/elle va. In La séance va ... betekent het niet alleen “gaat” als verplaatsing, maar vormt het met de rest van de zin de betekenis “de sessie gaat ...”. Voorbeeld: La séance va bien. — “De sessie verloopt goed.” plus vite betekent “sneller”. vite is het bijwoord “snel”; met plus wordt een vergelijking gemaakt: vite — “snel”, plus vite — “sneller”. Het woord plus hoort hier bij vite, niet bij séance. Voorbeeld: Il marche plus vite. — “Hij loopt sneller.” pas betekent hier “passen”, als meervoud van het zelfstandige naamwoord un pas (“een pas”). Dit is niet het ontkennende pas uit een constructie zoals ne ... pas; hier benoemt het een soort beweging. Voorbeeld: Ces pas sont faciles. — “Deze passen zijn gemakkelijk.” simples betekent hier “eenvoudige” en beschrijft pas. De vorm is het meervoud van simple: un pas simple, des pas simples. De uitgang -s laat hier het meervoud zien; het bijvoeglijk naamwoord heeft in deze vorm geen aparte mannelijke en vrouwelijke vorm: simple en simples. Voorbeeld: des exercices simples — “eenvoudige oefeningen”. groupe betekent “groep”. In en groupe vormt het met en de vaste, bruikbare uitdrukking “in een groep” of “als groep”. Het zelfstandig naamwoord is mannelijk: un groupe, meervoud des groupes. Voorbeeld: Nous travaillons en groupe. — “Wij werken in een groep.” avec des pas simples betekent “met eenvoudige passen”: avec geeft aan waarmee of op welke manier iets gebeurt, des is hier het meervoudige onbepaalde lidwoord, en pas simples is het meervoudige naamwoord met zijn bijvoeglijk naamwoord. en groupe voegt de groepswijze toe. Samen met La séance va plus vite ontstaat de betekenis: “De sessie gaat sneller, met eenvoudige passen in een groep.”

9. La promenade guidée nous convient mieux.

   De wandeling met gids past beter bij ons.

   promenade

   wandeling

   guidée

   met gids; begeleid

   nous convient

   past bij ons

   mieux

   beter

   Uitgebreide uitleg

   promenade betekent hier “wandeling”. Het is een zelfstandig naamwoord; La promenade is vrouwelijk en enkelvoud. Het lidwoord la hoort bij een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord; in het meervoud staat bijvoorbeeld les promenades. guidée beschrijft de wandeling als “met gids” of “begeleid”. Dit is de vrouwelijke enkelvoudsvorm van het voltooid deelwoord of adjectief guidé; de uitgang -e stemt hier overeen met promenade. Bij een mannelijk enkelvoud staat guidé. Deze vorm zegt hier dat de wandeling door een gids wordt begeleid, niet wie die gids is. nous convient betekent “past bij ons”. Het werkwoord is convenir; in deze betekenis gebruik je de constructie quelque chose convient à quelqu’un — iets past bij iemand of is geschikt voor iemand. nous is hier een onbeklemtoond persoonlijk voornaamwoord dat als indirect object bij convenir staat; het verwijst naar “ons”. convient is de derde persoon enkelvoud, omdat La promenade guidée het onderwerp is. Vergelijk: Cette heure nous convient. — “Dit tijdstip past bij ons.” mieux betekent “beter”. Het is de vergelijkende vorm van het bijwoord bien: bien → mieux. mieux beschrijft hier de mate waarin iets past. meilleur is daarentegen de vergelijkende vorm van het bijvoeglijk naamwoord bon en beschrijft een zelfstandig naamwoord, bijvoorbeeld une meilleure promenade — “een betere wandeling”. Samen vormen La promenade guidée (de wandeling met gids), nous convient (past bij ons) en mieux (beter) de volledige betekenis: “De wandeling met gids past beter bij ons.” Mieux vergelijkt deze geschiktheid met een andere mogelijkheid, zonder hier te specificeren op welke afzonderlijke kenmerken het verschil berust.