Een tas inpakken voor een uitstapje | Leer frans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Je prépare mon sac pour la sortie.

   Ik pak mijn tas in voor het uitstapje.

   prépare

   pak in / maakt klaar

   mon

   mijn

   sac

   tas

   pour

   voor

   sortie

   uitstapje

   Uitgebreide uitleg

   prépare komt van préparer en is hier de tegenwoordige tijd bij je: “ik maak klaar” of, in deze context, “ik pak in”. De vorm prépare is ook dezelfde vorm voor il/elle/on; het onderwerp bepaalt hier de betekenis als eerste persoon enkelvoud. Voorbeeld: Je prépare le dîner. — “Ik maak het avondeten klaar.” mon is een bezittelijk bijvoeglijk woord bij een mannelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord. Het betekent hier “mijn” en verwijst naar de bezitter in de eerste persoon. De vorm stemt hier af op sac, niet op het geslacht van de bezitter. Voorbeeld: mon livre — “mijn boek.” sac betekent “tas”. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat ervoor mon en niet de vrouwelijke enkelvoudsvorm van het bezittelijk woord. Voorbeeld: un sac léger — “een lichte tas.” pour betekent hier “voor” en verbindt sac met het doel of de gelegenheid waarvoor de tas wordt klaargemaakt. Voorbeeld: un sac pour le voyage — “een tas voor de reis.” sortie betekent hier “uitstapje”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord in het enkelvoud. In andere contexten kan het ook een uitje of een uitstap betekenen; hier past “uitstapje” bij de vaste vertaling. Voorbeeld: une sortie scolaire — “een schooluitstapje.” Samen vormt Je prépare mon sac de betekenis “Ik pak mijn tas in” of letterlijker “Ik maak mijn tas klaar”. pour la sortie geeft aan waarvoor: “voor het uitstapje”. De hele zin betekent dus: “Ik pak mijn tas in voor het uitstapje.”

2. Qu'est-ce que tu dois encore prendre ?

   Wat moet je nog meenemen?

   Qu'est-ce que

   wat …?

   tu dois

   je moet

   encore

   nog

   prendre

   nemen / meenemen

   Uitgebreide uitleg

   Qu'est-ce que is de vaste vraagconstructie voor “wat …?”. In deze zin vraagt ze naar wat de aangesprokene nog moet meenemen. De vaste schrijfwijze bevat apostroffen en koppeltekens; leer de hele constructie als patroon: Qu'est-ce que + onderwerp + werkwoord ... ?. tu dois komt van devoir (“moeten”). dois is de tegenwoordige tijd bij tu; het onderwerp tu maakt duidelijk dat de aangesprokene degene is die iets moet doen. Het werkwoord dat daarop volgt blijft in de infinitief: tu dois prendre = “je moet meenemen”. Bijvoorbeeld: Tu dois attendre. — “Je moet wachten.” encore betekent hier “nog”: er is kennelijk iets dat op dit moment nog moet worden meegenomen. Het staat vóór de infinitief prendre. De betekenis is niet “opnieuw” in deze zin; die lezing kan in andere contexten wel mogelijk zijn. prendre is de infinitief van “nemen”. In combinatie met de context van een tas en spullen krijgt het hier de concrete betekenis “meenemen”. De infinitief na devoir verandert niet mee met tu: je dois prendre, tu dois prendre, ils doivent prendre. Bijvoorbeeld: Je dois prendre mon manteau. — “Ik moet mijn jas meenemen.” Samen ontstaat de vraag Qu'est-ce que tu dois encore prendre ?: “Wat moet je nog meenemen?” Qu'est-ce que vraagt naar het ontbrekende voorwerp, tu dois drukt de verplichting van de aangesprokene uit, encore geeft aan dat die handeling nog moet gebeuren, en prendre benoemt het meenemen. De antwoorden in de context — een oplader, een snack en een regenjas — passen bij die vraag.

3. J'ai un chargeur, un encas et un imperméable.

   Ik heb een oplader, een snack en een regenjas.

   J'ai

   ik heb

   chargeur

   oplader

   encas

   snack

   imperméable

   regenjas

   Uitgebreide uitleg

   J'ai betekent hier “ik heb”. Het is de eerste persoon enkelvoud van avoir in de tegenwoordige tijd: j'ai = ik heb, tu as = jij hebt, il/elle a = hij/zij heeft. De vorm j' is de verkorte vorm van je vóór een klinker; ai is de vervoegde vorm van avoir. Voorbeeld: J'ai un billet. — Ik heb een kaartje. chargeur betekent hier “oplader”. Het is een zelfstandig naamwoord; het meervoud is chargeurs. Met un staat het in deze zin als één niet nader bepaalde oplader genoemd, zonder dat het Franse onbepaalde lidwoord op zichzelf een nadruk op het aantal legt. Voorbeeld: J'ai un chargeur. — Ik heb een oplader. encas betekent “snack” of “tussendoortje”. De spelling is in enkelvoud en meervoud gelijk: un encas, des encas; het lidwoord maakt het aantal duidelijk. Voorbeeld: Je prends un encas. — Ik neem een snack. imperméable betekent hier “regenjas”, dus een kledingstuk dat tegen regen beschermt. Het woord kan ook als bijvoeglijk naamwoord worden gebruikt met de betekenis “waterdicht” of “regenbestendig”; in deze zin is het een zelfstandig naamwoord. Als zelfstandig naamwoord heeft het de vorm un imperméable in het mannelijk enkelvoud en des imperméables in het meervoud. Voorbeeld: J'emporte un imperméable. — Ik neem een regenjas mee. De reeks un chargeur, un encas et un imperméable noemt drie dingen die de spreker heeft: een oplader, een snack en een regenjas. Et betekent “en” en verbindt hier het tweede en derde onderdeel van de opsomming. Samen met J'ai vormt dit de volledige betekenis: “Ik heb een oplader, een snack en een regenjas.”

4. Ça devrait suffire si le temps change.

   Daarmee zou je genoeg moeten hebben als het weer verandert.

   Ça devrait

   dat zou

   suffire

   voldoende zijn

   si

   als

   temps

   weer

   change

   verandert

   Uitgebreide uitleg

   Ça devrait betekent hier “daarmee zou”. Ça verwijst volgens de vaste vertaling naar de eerder genoemde spullen als geheel. Devrait is de conditionnel présent van devoir; de basisvorm is devoir. In deze combinatie drukt het een voorzichtige verwachting uit: “zou moeten”. suffire is de infinitief van suffire, “voldoende zijn” of “volstaan”. Na devoir staat de infinitief: Ça devrait suffire = “Daarmee zou je genoeg moeten hebben”. Een bruikbaar voorbeeld is Cela devrait suffire pour aujourd’hui. — “Dat zou voor vandaag voldoende moeten zijn.” Si betekent hier “als” en leidt de voorwaarde in. In si le temps change staat change in de tegenwoordige tijd. Een voorbeeld is Je reste ici si le temps change. — “Ik blijf hier als het weer verandert.” Le temps betekent in deze zin “het weer”; in andere contexten kan le temps ook “de tijd” betekenen. De vaste vertaling en de context ondersteunen hier alleen de betekenis “het weer”. Change betekent hier “verandert”. Het onderwerp is le temps, en de vorm is daarom derde persoon enkelvoud van changer. De basisvorm is changer; il/elle change en ça change hebben dezelfde werkwoordsvorm. De constructie si le temps change betekent “als het weer verandert”. Samen vormen de delen Ça devrait suffire + si le temps change de betekenis: “Daarmee zou je genoeg moeten hebben als het weer verandert.” De zin drukt dus een voorzichtige verwachting uit dat de genoemde spullen voldoende zullen zijn wanneer het weer verandert.

5. Est-ce que je dois prendre une bouteille d'eau en plus ?

   Moet ik een extra fles water meenemen?

   Est-ce que

   vraagmarkering

   je dois

   ik moet

   prendre

   meenemen

   bouteille

   fles

   eau

   water

   en plus

   extra

   Uitgebreide uitleg

   Est-ce que maakt van de zin een ja-neevraag. Het is een vaste vraagmarkering; het betekent hier niet zelf “moeten” of “doen”. Bijvoorbeeld: Est-ce que tu viens ? — “Kom je?” je dois komt van devoir en betekent hier “ik moet”. dois is de tegenwoordige tijd bij je. Dezelfde vorm komt ook voor bij tu: tu dois — “jij moet”; bij il of elle staat de vorm doit. Hier drukt devoir een noodzaak of praktische vraag om advies uit. prendre staat als infinitief na dois: devoir + infinitief betekent “moeten + iets doen”. Hier betekent prendre volgens de vaste vertaling en de context “meenemen”, niet alleen algemeen “nemen”. De vorm blijft na je dois de infinitief; bijvoorbeeld Je dois attendre. — “Ik moet wachten.” bouteille is een zelfstandig naamwoord voor een fles. Het is vrouwelijk, wat in deze woordgroep zichtbaar is aan une bouteille; une is hier een onbepaald lidwoord en drukt niet op zichzelf een numerieke telling uit. Een herbruikbaar voorbeeld is une bouteille de jus — “een fles sap”. eau betekent hier “water”. In une bouteille d'eau staat d' voor de vóór de klinker aan het begin van eau; samen geeft de woordgroep aan wat de inhoud van de fles is: “een fles water”. De apostrof hoort dus bij deze verkorte spelling van de. en plus betekent hier “extra”. Het voegt aan prendre une bouteille d'eau toe dat deze fles boven op iets anders wordt meegenomen. In een andere zin kan en plus ook “bovendien” betekenen, maar die lezing past hier niet bij de vaste vertaling. Samen wordt de structuur: Est-ce que + je dois + prendre + une bouteille d'eau + en plus? Dat levert op: “Moet ik een extra fles water meenemen?” De zin combineert dus een ja-neevraagmarkering, de noodzakelijkheid je dois, de infinitief prendre, het object une bouteille d'eau en de toevoeging en plus.

6. Prends-en une au cas où la balade durerait plus longtemps que prévu.

   Neem er een mee voor het geval de wandeling langer duurt dan verwacht.

   Prends-en

   Neem ervan mee

   une

   één exemplaar

   au cas où

   voor het geval dat

   la balade

   de wandeling

   durerait

   zou duren

   plus longtemps

   langer

   que prévu

   dan verwacht

   Uitgebreide uitleg

   Prends-en is de gebiedende wijs van prendre (“nemen”), gericht aan één persoon. En verwijst hier naar iets waarvan één exemplaar wordt meegenomen; de concrete context identificeert dat als een fles water. Op zichzelf bepaalt en niet het aantal. In een bevestigende gebiedende wijs staat het achter het werkwoord en wordt het met een koppelteken verbonden: Prends-en ! betekent ongeveer “Neem ervan mee!”. Une is hier een zelfstandig gebruikt onbepaald voornaamwoord: “één exemplaar”. Het is de vrouwelijke enkelvoudsvorm die overeenkomt met het weggelaten bedoelde zelfstandig naamwoord bouteille (“fles”). Samen met en vormt Prends-en une dus “Neem er één mee”. In J’en prends deux betekent en bijvoorbeeld “ervan” en geeft deux de hoeveelheid; hier geeft une die hoeveelheid aan. Au cas où is een vaste verbinding met de betekenis “voor het geval dat”. Na deze verbinding staat in het Frans vaak de conditionnel wanneer het om een mogelijke omstandigheid gaat. Het introduceert hier een voorzorgsvoorwaarde, niet de bewering dat de wandeling zeker langer zal duren. La balade betekent “de wandeling”. Balade is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat ervoor het bepaalde lidwoord la. Het contrast une balade = “een wandeling” tegenover la balade = “de wandeling” helpt bij het herkennen van onbepaald en bepaald gebruik. Durerait is de conditionnel présent, derde persoon enkelvoud, van durer (“duren”). De vorm past bij het onderwerp la balade: “de wandeling zou duren”. Vergelijk La balade dure deux heures = “De wandeling duurt twee uur” met au cas où la balade durerait deux heures = “voor het geval de wandeling twee uur zou duren”. Plus longtemps betekent hier “langer” in tijdsduur. Longtemps is het bijwoord voor een lange tijd; plus maakt de vergelijking. La balade dure plus longtemps betekent “De wandeling duurt langer”. Que prévu voltooit de vergelijking plus longtemps que prévu: “langer dan verwacht”. Prévu is het voltooid deelwoord van prévoir (“voorzien, verwachten”) en verwijst hier verkort naar wat vooraf verwacht was. Een vergelijkbaar voorbeeld is Le trajet est plus court que prévu = “De reis is korter dan verwacht”. Samen betekent Prends-en une au cas où la balade durerait plus longtemps que prévu.: “Neem er één mee voor het geval de wandeling langer duurt dan verwacht.” Prends-en une geeft het advies om één fles water mee te nemen, au cas où introduceert de mogelijke omstandigheid, en het laatste deel beschrijft die omstandigheid.

7. Mon sac est plein.

   Mijn tas zit vol.

   Mon

   mijn

   sac

   tas

   est

   is

   plein

   vol

   Uitgebreide uitleg

   Mon betekent hier “mijn”. Het is een bezittelijk woord dat bij het volgende zelfstandig naamwoord past: sac is mannelijk enkelvoud, daarom staat hier mon. Het bezittersgeslacht bepaalt deze vorm niet. sac betekent “tas”. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord: un sac, “een tas”; het meervoud is des sacs, “tassen”. est is de vorm van être (“zijn”) in de tegenwoordige tijd bij de derde persoon enkelvoud: il/elle est. Bijvoorbeeld: Le sac est ici. — “De tas is hier.” plein betekent hier “vol”. Het is een bijvoeglijk naamwoord en stemt af op sac: mannelijk enkelvoud plein, vrouwelijk enkelvoud pleine, mannelijk meervoud pleins, vrouwelijk meervoud pleines. Bijvoorbeeld: La boîte est pleine. — “De doos is vol.” Samen vormen de delen Mon sac (“mijn tas”), est (“is”) en plein (“vol”) de volledige betekenis: “Mijn tas zit vol.” De Franse zin gebruikt letterlijk de structuur “Mijn tas is vol”; in het Nederlands is “zit vol” hier een natuurlijke vertaling.

8. Il n'est pas trop lourd.

   Hij is niet te zwaar.

   Il

   hij

   n'est pas

   is niet

   trop

   te

   lourd

   zwaar

   Uitgebreide uitleg

   Il betekent hier “hij” en verwijst in de gegeven context naar mon sac (“mijn tas”). In het Frans kan il ook naar een mannelijk zelfstandig naamwoord verwijzen; de precieze referent moet uit de context komen. n'est pas vormt de ontkenning. n'est is de samentrekking van ne est; in een volledige standaardontkenning staat ne ... pas rond de persoonsvorm: Il n'est pas ... = “Hij is niet ...”. In informele spreektaal valt ne vaak weg, maar dat gebeurt in deze zin niet. trop betekent hier “te” in de betekenis “meer dan wenselijk” of “overmatig”: trop lourd = “te zwaar”. Het staat vóór het bijvoeglijk naamwoord. Dit is anders dan très lourd (“erg zwaar”), dat alleen een hoge graad uitdrukt en niet noodzakelijk een probleem suggereert. lourd betekent hier “zwaar”. De basisvorm is lourd; bij een vrouwelijk enkelvoud komt doorgaans lourde, bijvoorbeeld une valise lourde = “een zware koffer”. In deze zin past de mannelijke enkelvoudsvorm bij het mannelijke referentwoord sac; de vorm lourd draagt dus de overeenkomst met dat zelfstandig naamwoord. Samen vormen de delen Il + n'est pas + trop lourd de betekenis: “Hij is niet te zwaar.” De zin ontkent niet noodzakelijk dat hij enig gewicht heeft; ze zegt dat zijn gewicht niet boven de bedoelde of aanvaardbare grens ligt.

9. Alors, tu es prêt à partir.

   Dan ben je klaar om te vertrekken.

   Alors

   dan

   tu es

   je bent

   prêt

   klaar

   à partir

   om te vertrekken

   Uitgebreide uitleg

   Alors betekent hier “dan” en opent de zin als gevolgtrekking uit de situatie. Het kan in andere contexten ook “toen” of “dus” betekenen, maar hier past de aansluitende betekenis “dan”. tu es bestaat uit het onderwerp tu (“jij”) en de vorm es van être (“zijn”). tu is de enkelvoudige, informele vorm voor “jij”; in een formele aanspreking of bij meerdere personen gebruikt het Frans doorgaans vous. De vaste combinatie tu es betekent hier “je bent”. prêt betekent hier “klaar” of “gereed”. Het is de mannelijke enkelvoudsvorm van het bijvoeglijk naamwoord: prêt voor een mannelijk enkelvoudig referent en prête voor een vrouwelijk enkelvoudig referent. Het Frans maakt die vormkeuze dus niet alleen op basis van enkelvoud, maar ook op basis van grammaticaal geslacht. Voorbeelden: Il est prêt. — “Hij is klaar.” Elle est prête. — “Zij is klaar.” à partir is een infinitiefconstructie: partir betekent “vertrekken”, en na prêt à geeft de infinitief aan waarvoor iemand klaar is. à betekent in deze constructie niet “naar” als bestemming. Voorbeeld: Je suis prêt à commencer. — “Ik ben klaar om te beginnen.” Samen vormen de delen: Alors + tu es prêt + à partir: “Dan ben je klaar om te vertrekken.” De punt aan het einde maakt dit een mededelende zin.