Een kort telefoontje plegen vóór de vergadering | Leer frans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Je dois passer un petit coup de fil.

   Ik moet even kort bellen.

   Je dois

   ik moet

   passer

   bellen

   petit

   kort

   coup de fil

   telefoontje

   Uitgebreide uitleg

   Je dois betekent hier “ik moet”. dois is de vorm van devoir bij je in de tegenwoordige tijd: je dois, tu dois, il/elle doit. Met een infinitief erna drukt devoir een verplichting of noodzaak uit. Voorbeeld: Je dois partir. — “Ik moet vertrekken.” passer is hier het werkwoord in de infinitief. In combinatie met un coup de fil betekent passer un coup de fil “een telefoontje plegen” of gewoon “bellen”. Dezelfde vorm kan in andere contexten onder meer “voorbijgaan” of “doorgaan” betekenen; coup de fil bepaalt hier de telefonische betekenis. Na dois staat de infinitief: Je dois passer... — “Ik moet ... bellen.” petit betekent hier “kort” in de vaste uitdrukking un petit coup de fil: het gaat om een kort telefoontje. De basisvorm is petit; deze vorm staat bij het mannelijke enkelvoudige zelfstandig naamwoord coup. Bij een vrouwelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord is de vorm doorgaans petite, bijvoorbeeld une petite pause — “een korte pauze”. coup de fil is een vaste Franse uitdrukking voor “telefoontje” of “telefoongesprek”. Letterlijk verwijst coup hier niet naar een fysieke klap: de hele combinatie moet als één gebruikelijke uitdrukking worden geleerd. Een vergelijkbare zin is Je passe un coup de fil. — “Ik bel even.” Samen betekent Je dois passer un petit coup de fil.: “Ik moet even kort bellen.” Je dois geeft de noodzaak aan, passer un coup de fil vormt de uitdrukking voor bellen, en un petit maakt het telefoontje kort of beknopt. De zin is alledaags en neutraal van register.

2. Tu peux aller dans le couloir si tu as besoin d’intimité.

   Je kunt de gang gebruiken als je privacy nodig hebt.

   Tu peux

   je kunt

   aller

   gaan

   le couloir

   de gang

   tu as besoin d’

   nodig hebben

   intimité

   privacy

   Uitgebreide uitleg

   Tu peux betekent hier dat de aangesprokene iets kan of mag doen: “je kunt”. Het is de vorm van pouvoir bij tu; peux hoort bij het onderwerp tu. Bijvoorbeeld: Tu peux entrer. — “Je kunt binnenkomen.” aller betekent “gaan”. Dit is de infinitief na peux: tu peux aller — “je kunt gaan”. Na pouvoir staat het volgende werkwoord in de infinitief. De vorm aller blijft dus onveranderd in deze constructie. le couloir betekent “de gang”. Couloir is een mannelijk zelfstandig naamwoord, daarom staat hier het bepaalde lidwoord le. Een vergelijkbaar patroon is le bureau — “het kantoor/de werkplek”. tu as besoin d’ maakt deel uit van de vaste constructie avoir besoin de, letterlijk “behoefte hebben aan” en in natuurlijk Nederlands “nodig hebben”. as is de vorm van avoir bij tu; besoin is het zelfstandig naamwoord “behoefte”. Voor een klinker wordt de in deze constructie verkort tot d’, zoals in avoir besoin d’aide — “hulp nodig hebben”. intimité betekent hier “privacy” of “afzondering”. Het staat na d’ als datgene waaraan behoefte is. De constructie avoir besoin d’intimité betekent dus “privacy nodig hebben”. Samen vormen de delen: Tu peux aller dans le couloir — “Je kunt naar/in de gang gaan”, en si tu as besoin d’intimité — “als je privacy nodig hebt”. De volledige zin betekent: “Je kunt de gang gebruiken als je privacy nodig hebt.” De voorwaardelijke bijzin met si geeft de situatie aan waarin die mogelijkheid geldt.

3. Je ne veux pas déranger tout le monde.

   Ik wil niet iedereen storen.

   Je

   ik

   ne … pas

   niet (ontkenning)

   veux

   wil

   déranger

   storen

   tout le monde

   iedereen

   Uitgebreide uitleg

   Je betekent hier ‘ik’ en verwijst naar de spreker. Het is de vorm voor de eerste persoon enkelvoud. Vergelijk tu = ‘jij’ voor de aangesprokene. ne ... pas vormt hier de gewone Franse ontkenning rond het vervoegde werkwoord: ne staat ervoor en pas erna. Samen met veux krijg je Je ne veux pas ... = ‘Ik wil niet ...’. In informele gesproken taal kan ne soms wegvallen, maar de volledige vorm is de standaardvorm. veux is de tegenwoordige-tijdsvorm van vouloir (‘willen’) bij je: je veux = ‘ik wil’. Na vouloir volgt vaak een infinitief om de gewenste handeling te noemen: Je veux partir. = ‘Ik wil vertrekken.’ déranger is de infinitief ‘storen’ of ‘lastigvallen’. Na veux blijft dit werkwoord in de infinitief: Je veux déranger = ‘Ik wil storen’. De persoon wordt hier door veux aangegeven; déranger krijgt geen persoonsuitgang. tout le monde is een vaste uitdrukking voor ‘iedereen’. De uitdrukking verwijst naar meerdere mensen, maar monde is grammaticaal mannelijk enkelvoud. Daarom staat het lidwoord als le en stemt tout hiermee overeen; het enkelvoud alleen bepaalt niet het grammaticale geslacht. Hier is tout le monde het lijdend voorwerp van déranger: het zijn de mensen die de spreker niet wil storen. Samen vormen Je ne veux pas + déranger + tout le monde de betekenis: ‘Ik wil niet iedereen storen.’ De spreker ontkent zijn wil om de genoemde handeling uit te voeren.

4. Ça devrait être calme là-bas maintenant.

   Het zou daar nu rustig moeten zijn.

   Ça

   dat; het

   devrait

   zou moeten

   être

   zijn

   calme

   rustig

   là-bas

   daar ginds

   maintenant

   nu

   Uitgebreide uitleg

   Ça betekent hier het/dat als onderwerp van de zin. Het verwijst in deze vaste zin niet naar een door de tekst nader genoemd zelfstandig naamwoord; de vertaling maakt alleen duidelijk dat het onderwerp als “het” wordt opgevat. Ça is de alledaagse vorm van cela. Voorbeeld: Ça me plaît. — “Dat bevalt me.” devrait is de derde persoon enkelvoud van de conditionnel présent van devoir; de basisvorm is devoir. In deze zin drukt het uit dat iets naar verwachting of volgens de omstandigheden zo zou moeten zijn: “zou moeten”. De conditionnel maakt de verwachting minder absoluut dan een stellige bewering. Voorbeeld: Il devrait arriver bientôt. — “Hij zou binnenkort moeten aankomen.” être is de infinitief van “zijn”. Na devoir staat de infinitief: devrait être betekent hier “zou moeten zijn”. De infinitief draagt zelf geen persoon of getal; die informatie zit in devrait. Voorbeeld: Ça doit être facile. — “Dat moet gemakkelijk zijn.” calme betekent hier “rustig”, als toestand van de bedoelde situatie. Het is een bijvoeglijk naamwoord en staat na être. In deze vorm is het enkelvoud; calme heeft in het enkelvoud dezelfde vorm voor mannelijk en vrouwelijk, terwijl het meervoud calmes is. Voorbeeld: La rue est calme. — “De straat is rustig.” là-bas is een plaatsaanduiding: “daar ginds” of natuurlijker “daar”. Het wijst naar een plaats die niet bij de spreker is; de precieze plaats wordt in deze ene zin niet genoemd. Het is een vaste combinatie die je als geheel kunt hergebruiken. Voorbeeld: Ils habitent là-bas. — “Ze wonen daar.” maintenant betekent “nu” en plaatst de beschreven toestand op het huidige moment. Het is een bijwoord en verandert niet van vorm. Voorbeeld: Je travaille maintenant. — “Ik werk nu.” Samen vormt Ça devrait être calme: “Het zou rustig moeten zijn”. là-bas voegt de plaats “daar” toe en maintenant het tijdstip “nu”. De volledige betekenis is dus: “Het zou daar nu rustig moeten zijn.”

5. Je reviendrai avant le début de la réunion.

   Ik kom terug voordat de vergadering begint.

   reviendrai

   zal terugkomen

   avant

   voordat / vóór

   début

   begin

   réunion

   vergadering

   Uitgebreide uitleg

   reviendrai betekent hier “zal terugkomen”. Het is de toekomende tijd van revenir (“terugkomen”), in de eerste persoon enkelvoud: je reviendrai = “ik zal terugkomen”. De uitgang -ai hoort hier bij “ik” in de futur simple; dit is niet de tegenwoordige tijd. Voorbeeld: Je reviendrai demain. — “Ik kom morgen terug.” avant leidt hier een tijdsbepaling in: “voordat” of, voor een zelfstandig naamwoord, “vóór”. In avant que volgt doorgaans een volledige bijzin; in deze zin volgt avant de naamwoordgroep le début de la réunion, dus “vóór het begin van de vergadering”. Voorbeeld: Nous partirons avant le dîner. — “We vertrekken vóór het avondeten.” début betekent “begin” en is een mannelijk zelfstandig naamwoord. In le début staat het bepaalde lidwoord le. De constructie le début de ... betekent “het begin van ...”. Voorbeeld: Le début du film est calme. — “Het begin van de film is rustig.” réunion betekent hier “vergadering”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord; daarom staat ervoor la wanneer het zelfstandig wordt gebruikt. In de la réunion betekent de la “van de vergadering”. Voorbeeld: La réunion commence à neuf heures. — “De vergadering begint om negen uur.” De onderdelen vormen samen Je reviendrai avant le début de la réunion: Je reviendrai geeft aan dat de spreker later zal terugkomen, en avant le début de la réunion bepaalt dat dit vóór het begin van de vergadering gebeurt. De volledige betekenis is dus: “Ik kom terug voordat de vergadering begint.”

6. Ça marche. On a encore assez de temps.

   Dat is goed. We hebben nog genoeg tijd.

   Ça marche

   Dat is goed.

   On a

   We hebben.

   encore

   nog

   assez

   genoeg

   temps

   tijd

   Uitgebreide uitleg

   Ça marche is hier een vaste, alledaagse uitdrukking met de betekenis “dat is goed” of “dat werkt”. Letterlijk heeft marche verband met marcher (“lopen”, “werken”), maar in deze uitdrukking vertaal je het geheel, niet elk woord afzonderlijk. Een vergelijkbaar voorbeeld is D’accord, ça marche. — “Akkoord, dat is goed.” In On a betekent on hier “we” en a is de tegenwoordige tijd van avoir (“hebben”): j’ai, tu as, il/elle/on a, nous avons. Hoewel on grammaticaal een derde-persoonsvorm krijgt, verwijst het in deze zin volgens de vertaling naar de spreker en anderen samen. In andere contexten kan on ook een onbepaald “men” betekenen; dat is hier niet de bedoelde lezing. Encore betekent hier “nog”: het geeft aan dat de genoemde hoeveelheid of toestand op dit moment blijft gelden. Bijvoorbeeld: J’ai encore du temps. — “Ik heb nog tijd.” Assez betekent “genoeg” en staat hier vóór de temps in de constructie assez de + zelfstandig naamwoord: “genoeg + zelfstandig naamwoord”. Bijvoorbeeld: Nous avons assez de temps. — “We hebben genoeg tijd.” Assez drukt hier voldoende hoeveelheid uit; het is niet hetzelfde als très (“zeer”). Temps betekent hier “tijd”. Het is een zelfstandig naamwoord en verschijnt in deze uitdrukking na de: assez de temps. In andere contexten kan temps ook “weer” betekenen, maar die betekenis past niet bij de vaste Nederlandse vertaling hier. Samen vormen On a encore assez de temps de betekenis “We hebben nog genoeg tijd”: on a geeft aan wie iets heeft, encore betekent “nog”, en assez de temps betekent “genoeg tijd”. De volledige uiting is dus: “Dat is goed. We hebben nog genoeg tijd.”

7. Garde ma place pendant que je téléphone, s’il te plaît.

   Wil je alsjeblieft mijn plek vrijhouden terwijl ik bel?

   Garde

   bewaar!

   ma place

   mijn plek

   pendant que

   terwijl

   je téléphone

   ik bel

   s’il te plaît

   alsjeblieft

   Uitgebreide uitleg

   Garde is de gebiedende wijs van garder voor tu, dus voor één informeel aangesproken persoon. De bruikbare reeks is garder — garde — gardez; gardez hoort bij vous (meervoud of formeel enkelvoud). In deze zin krijgt garder door ma place de betekenis “vrijhouden”. Voorbeeld: Garde mon sac, s’il te plaît. — “Wil je alsjeblieft mijn tas vasthouden of bewaken?” ma place betekent hier “mijn plek”. place is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord in het enkelvoud; daarom staat het bezittelijk woord ma ervoor. Het bezit betreft de spreker, terwijl het grammaticale geslacht bij place hoort. Vergelijk mon siège — “mijn stoel”, omdat siège mannelijk is. pendant que is een voegwoordelijke combinatie met de betekenis “terwijl”. Ze verbindt hier het vrijhouden met een handeling die gelijktijdig plaatsvindt. Voorbeeld: Lis pendant que j’écris. — “Lees terwijl ik schrijf.” je téléphone is de tegenwoordige tijd van téléphoner: je téléphone betekent “ik bel”. je is het onderwerp en téléphone is de vervoegde werkwoordsvorm. Voorbeeld: Je téléphone à ma sœur. — “Ik bel mijn zus.” s’il te plaît is een vaste beleefdheidsuitdrukking met de betekenis “alsjeblieft”. s’il is de samentrekking van si en il; te hoort bij de informele aanspreekvorm voor één persoon. Vertaal de uitdrukking als geheel, niet woord voor woord als een gewone voorwaardelijke bijzin. Samen vormt de zin een informeel verzoek in de gebiedende wijs: de aangesprokene moet de plek van de spreker vrijhouden terwijl de spreker belt. pendant que je téléphone geeft aan wanneer dat gebeurt, en s’il te plaît maakt het verzoek beleefd: “Wil je alsjeblieft mijn plek vrijhouden terwijl ik bel?”

8. Je garde tes notes ici.

   Ik bewaar je aantekeningen hier.

   Je

   ik

   garde

   bewaar

   tes

   je

   notes

   aantekeningen

   ici

   hier

   Uitgebreide uitleg

   Je betekent hier “ik” en is het onderwerp: de spreker voert de handeling uit. Het is de eerste persoon enkelvoud van het Franse persoonlijke voornaamwoord. Een voorbeeld is Je lis. — “Ik lees.” garde komt hier van het werkwoord garder, “bewaren” of “bijhouden”. In deze zin is het de tegenwoordige tijd, eerste persoon enkelvoud: je garde. De vorm garde kan zonder je ook de gebiedende wijs voor één persoon zijn, zoals in de eerdere zin Garde ma place, maar hier maakt Je duidelijk dat het om “ik bewaar” gaat. Voorbeeld: Je garde ce livre. — “Ik bewaar dit boek.” tes is een bezittelijk bijvoeglijk naamwoord bij een meervoudig zelfstandig naamwoord: “je” of “jouw”. Het verwijst grammaticaal naar meerdere bezeten zaken; de vorm zelf geeft niet aan of de bezitter één of meer personen is. Bij een enkelvoudig mannelijk zelfstandig naamwoord staat bijvoorbeeld ton, en bij een enkelvoudig vrouwelijk zelfstandig naamwoord ta: tes livres, ton livre, ta note. notes betekent hier “aantekeningen”. Het is het meervoud van note, een vrouwelijk zelfstandig naamwoord. Het meervoud wordt hier zichtbaar gemaakt door de geschreven -s; die s wordt in deze vorm normaal niet uitgesproken. Voorbeeld: Je relis mes notes. — “Ik lees mijn aantekeningen opnieuw.” ici is een bijwoord van plaats en betekent “hier”. Het geeft de plaats van het bewaren aan. Voorbeeld: Le livre est ici. — “Het boek is hier.” Samen vormen de delen Je garde + tes notes + ici: het onderwerp is “ik”, de handeling is “bewaren”, het object is “je aantekeningen” en de plaats is “hier”. De volledige betekenis is dus: “Ik bewaar je aantekeningen hier.”