Een rustigere tafel regelen | Leer frans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. Nous avions réservé une table au calme, mais cet endroit est beaucoup plus bruyant que prévu.

   We hadden een rustige tafel gereserveerd, maar het is hier veel luidruchtiger dan verwacht.

   Nous avions

   wij hadden

   réservé

   gereserveerd

   table

   tafel

   au calme

   op een rustige plek

   mais

   maar

   cet

   deze

   endroit

   plek

   beaucoup

   veel

   plus bruyant

   luidruchtiger

   que prévu

   dan verwacht

   Uitgebreide uitleg

   Nous avions betekent hier “wij hadden” en vormt samen met réservé de plus-que-parfait: avoir in de imparfait (avions) + het voltooid deelwoord. Deze tijd plaatst de reservering vóór een ander referentiepunt; hier is dat de vaststelling dat de plek luidruchtiger is dan verwacht. Nous avons réservé zou hier de passé composé zijn en presenteert de reservering eerder als een afgeronde gebeurtenis. réservé is het voltooid deelwoord van réserver (“reserveren”). Met avions krijgt het hier de vorm van de samengestelde verleden tijd; het betekent niet op zichzelf “hadden”. Voorbeeld: Nous avions réservé une chambre. — “We hadden een kamer gereserveerd.” table is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord: une table (“een tafel”). Het bijbehorende lidwoord is dus une, niet un. Voorbeeld: La table est libre. — “De tafel is vrij.” au calme is een vaste, compacte uitdrukking voor “op een rustige plek” of “in de stilte”. au is de samentrekking van à + le; calme verwijst hier naar een rustige omgeving. Het zegt in deze zin waar de tafel gereserveerd was, niet dat table zelf een grammaticale eigenschap krijgt. mais verbindt twee tegengestelde delen: wat men had gereserveerd en hoe de plek in werkelijkheid wordt beschreven. Het betekent “maar”. cet is een aanwijzend bijvoeglijk woord bij een mannelijk enkelvoudig zelfstandig naamwoord. De vorm cet wordt gebruikt vóór een mannelijke vorm die met een klinkerklank begint, zoals endroit; vóór een medeklinker staat vaak ce, en bij een vrouwelijk enkelvoud cette. Het Nederlands onderscheidt deze Franse vormen niet op dezelfde manier. endroit betekent “plek” of “plaats” en is mannelijk: un endroit, cet endroit. Voorbeeld: C’est un bon endroit. — “Dit is een goede plek.” beaucoup versterkt hier de daaropvolgende vergelijking: “veel”. Het staat vóór plus bruyant en maakt het verschil groter: niet alleen luidruchtiger, maar veel luidruchtiger. plus bruyant betekent “luidruchtiger”. bruyant is het bijvoeglijk naamwoord “luidruchtig”; plus bruyant is de vergelijkende trap met plus .... De vergelijking kan worden weergegeven als bruyant — “luidruchtig”, plus bruyant — “luidruchtiger”, le plus bruyant — “het luidruchtigst”. Het bijvoeglijk naamwoord hoort inhoudelijk bij endroit; endroit is niet de basisvorm van bruyant. que prévu voltooit de vergelijking: “dan verwacht”. que betekent hier “dan” in de vergelijking. prévu is het voltooid deelwoord van prévoir (“voorzien”, “verwachten”) en staat in een verkorte uitdrukking: “dan verwacht”. Voorbeeld: C’est plus difficile que prévu. — “Het is moeilijker dan verwacht.” Samen betekent de zin: “We hadden een tafel op een rustige plek gereserveerd, maar deze plek is veel luidruchtiger dan verwacht.” De eerste helft gebruikt de plus-que-parfait voor de eerdere reservering. Daarna contrasteert mais die verwachting met de beschrijving van cet endroit: de plek is beaucoup plus bruyant que prévu. In natuurlijk Nederlands maakt de vaste vertaling dit contrast expliciet als “we hadden een rustige tafel gereserveerd, maar het is hier veel luidruchtiger dan verwacht.”

2. Je suis désolé, cette zone s'est remplie plus tôt que prévu.

   Het spijt me; dat gedeelte was eerder vol dan we hadden verwacht.

   Je suis désolé

   Het spijt me

   cette

   dit/deze

   zone

   gedeelte; zone

   s'est remplie

   raakte vol

   plus tôt que prévu

   eerder dan verwacht

   Uitgebreide uitleg

   Je suis désolé is een vaste manier om excuses aan te bieden: letterlijk zegt de spreker dat hij/zij spijt heeft. In deze zin is désolé de mannelijke enkelvoudsvorm van het bijvoeglijk naamwoord; bij een vrouwelijke spreker staat vaak désolée. De vorm stemt hier af op de spreker, niet op zone. Voorbeeld: Je suis désolé d’être en retard. — Het spijt me dat ik te laat ben. cette is een aanwijzend woord voor één vrouwelijk zelfstandig naamwoord. Het stemt hier af op zone, dat vrouwelijk enkelvoud is. De mannelijke enkelvoudsvorm is ce of cet afhankelijk van de volgende klank, en het meervoud is ces; gebruik dus niet alleen de nabijheid van een zelfstandig naamwoord als regel, maar kijk naar het geslacht en getal van het woord dat het bepaalt. zone betekent hier een afgebakend gedeelte of gebied. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord: une zone, la zone. Voorbeeld: Cette zone est fermée. — Dit gebied is gesloten. s’est remplie beschrijft dat het gedeelte vol is geraakt. Dit is de verleden tijd passé composé van het wederkerende werkwoord se remplir (“vol raken”): se remplir → s’est remplie. s’ is de verkorte vorm van se voor een klinker; est is hier het hulpwerkwoord. Het voltooid deelwoord remplie krijgt in deze constructie de vrouwelijke enkelvoudsvorm omdat het onderwerp zone vrouwelijk enkelvoud is. Vergelijk als voorbeeld: La salle s’est remplie. — De zaal is vol geraakt. plus tôt que prévu vergelijkt het tijdstip met wat voorzien of verwacht was: eerder dan verwacht. tôt betekent “vroeg”; plus tôt is de vergelijkende vorm “vroeger/eerder”. prévu is het voltooid deelwoord van prévoir (“voorzien, verwachten”) en staat hier in de vaste verkorte vergelijking que prévu, waarbij de rest van de vergelijking niet wordt uitgesproken. Voorbeeld: Le train est arrivé plus tôt que prévu. — De trein is eerder aangekomen dan verwacht. Samen betekent de zin: Je suis désolé + cette zone s’est remplie + plus tôt que prévu: de spreker biedt excuses aan en zegt dat dit gedeelte eerder vol is geraakt dan verwacht. De verleden tijd maakt duidelijk dat het vollopen al heeft plaatsgevonden; de vergelijking geeft aan dat het tijdstip vroeger was dan voorzien.

3. À cette table, notre groupe aura du mal à s'entendre.

   Aan deze tafel zal het voor onze groep moeilijk zijn om elkaar te verstaan.

   À cette table

   aan deze tafel

   notre groupe

   onze groep

   aura du mal à s'entendre

   zal moeite hebben om elkaar te verstaan

   Uitgebreide uitleg

   De zin betekent: Aan deze tafel zal het voor onze groep moeilijk zijn om elkaar te verstaan. « aura du mal à » betekent dat iets moeilijk zal zijn; « s'entendre » betekent hier elkaar kunnen verstaan.

4. Je peux vous installer à une table dans un coin, avec plus d'espace autour.

   Ik kan u aan een tafel in de hoek zetten, met meer ruimte eromheen.

   Je peux

   ik kan

   vous

   u

   installer

   een plaats geven

   table

   tafel

   coin

   hoek

   plus

   meer

   espace

   ruimte

   autour

   eromheen

   Uitgebreide uitleg

   Je peux drukt hier uit dat de spreker iets kan doen of aanbiedt. peux is de vorm van pouvoir voor je in de tegenwoordige tijd: je peux, tu peux, maar il/elle peut. Na pouvoir staat een infinitief: Je peux installer... betekent “Ik kan ... een plaats geven”. vous is hier het object van de handeling en wordt in de vaste vertaling met “u” weergegeven. In het Frans kan vous zowel naar meerdere personen als naar één persoon in de beleefde aanspreekvorm verwijzen; deze zin legt niet vast welke mogelijkheid hier geldt. installer betekent hier iemand een plaats geven of iemand neerzetten. Het is een infinitief na peux. In een andere context kan installer ook “installeren” of “zich installeren” betekenen, maar hier gaat het om iemand een zitplaats geven. Een bruikbaar patroon is pouvoir + persoon + infinitief, bijvoorbeeld: Je peux vous aider. — “Ik kan u helpen.” table betekent hier “tafel”. Het is een vrouwelijk zelfstandig naamwoord: une table. In à une table geeft à de plaats aan waar de spreker de aangesprokene kan plaatsen; une is een onbepaald lidwoord en stelt op zichzelf geen bepaald aantal vast. coin betekent hier “hoek” of “hoekje”. Het is een mannelijk zelfstandig naamwoord: un coin. dans un coin betekent “in een hoek(je)”; dans geeft de plaats aan. plus geeft hier een grotere hoeveelheid aan: “meer”. In plus d'espace vergelijkt het Frans de beschikbare ruimte met een andere, niet expliciet genoemde hoeveelheid. Bij een niet-telbare hoeveelheid staat na plus de; voor een klinker wordt dat d'. espace betekent “ruimte”. In plus d'espace is het het zelfstandig naamwoord waarvan de hoeveelheid wordt aangegeven. De combinatie betekent “meer ruimte”. autour betekent “eromheen” of “rondom”. Hier geeft het de plaats aan van de extra ruimte rond iets dat in de context bedoeld is; de vorm zelf benoemt geen afzonderlijk grammaticaal referent. Een bruikbaar patroon is de l'espace autour — “ruimte eromheen”. Samen vormen de delen Je peux + vous installer + à une table dans un coin + avec plus d'espace autour. De volledige betekenis is: “Ik kan u aan een tafel in de hoek zetten, met meer ruimte eromheen.” De formulering past bij een beleefd praktisch aanbod bij het regelen van een zitplaats.

5. Cela nous aiderait, tant que notre serveur peut continuer à suivre notre rythme.

   Dat zou helpen, zolang onze ober ons nog goed kan bijhouden.

   Cela nous aiderait

   Dat zou ons helpen.

   tant que

   zolang

   notre serveur peut continuer à suivre notre rythme

   onze ober kan ons tempo blijven volgen

   Uitgebreide uitleg

   De zin betekent: “Dat zou ons helpen, zolang onze ober ons tempo kan blijven volgen.” «Cela nous aiderait» betekent “dat zou ons helpen”; «tant que» betekent “zolang”; en «peut continuer à suivre» betekent “kan blijven volgen”. «Notre rythme» is “ons tempo”.

6. Le même serveur s'occupe de ce coin, donc le service devrait continuer à bien se dérouler.

   Dezelfde ober bedient die hoek, dus de bediening zou soepel moeten blijven verlopen.

   Le même serveur

   dezelfde ober

   s'occupe de ce coin

   bedient die hoek

   donc le service devrait continuer à bien se dérouler

   dus de bediening zou soepel moeten blijven verlopen

   Uitgebreide uitleg

   Dezelfde ober bedient die hoek, dus de bediening zou soepel moeten blijven verlopen. «Le même» betekent «dezelfde» en «devrait» drukt uit dat iets waarschijnlijk of verwacht is; «continuer à» betekent «blijven».

7. Alors, changeons de table avant que tout le monde s'assoie.

   Laten we dan van tafel wisselen voordat iedereen gaat zitten.

   Alors

   dan / dus

   changeons de table

   laten we van tafel wisselen

   avant que tout le monde s'assoie

   voordat iedereen gaat zitten

   Uitgebreide uitleg

   De zin betekent: "Laten we dan van tafel wisselen voordat iedereen gaat zitten." «Changeons» is de nous-vorm van de gebiedende wijs van «changer» en drukt een voorstel uit; na «avant que» staat hier de aanvoegende wijs «s'assoie».

8. Je vais faire remettre la table en place maintenant.

   Ik laat de tafel nu opnieuw dekken.

   Je vais

   ik ga

   faire remettre la table en place

   de tafel opnieuw laten dekken / op haar plaats laten zetten

   maintenant

   nu

   Uitgebreide uitleg

   De zin betekent: “Ik laat de tafel nu opnieuw dekken.” «Je vais» drukt een nabije toekomst uit. Met «faire» + een infinitief («remettre») laat de spreker iemand anders iets doen; «la table» is wat opnieuw in orde wordt gebracht en «maintenant» betekent “nu”.