Beginnen met eenvoudige zinnen | Leer japans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 簡単な言葉のほうが私には言いやすいです。

   Eenvoudige woorden zijn makkelijker voor mij.

   簡単な

   eenvoudig

   言葉

   woorden

   ほうが

   is de geschiktere optie

   私には

   voor mij

   言いやすい

   makkelijk om te zeggen

   です

   is (beleefde afsluiting)

   Uitgebreide uitleg

   簡単な betekent hier “eenvoudig” en staat vóór het zelfstandig naamwoord 言葉. Dit is de vorm van het na-adjectief 簡単な: vóór een zelfstandig naamwoord gebruikt het な. In een predicatieve positie wordt bijvoorbeeld 言葉は簡単です gebruikt: “De woorden zijn eenvoudig.” 言葉 betekent “woord” of “woorden”. Het Japans markeert meervoud hier niet verplicht; de vertaling “woorden” volgt uit de bedoelde betekenis, maar de vorm zelf kan ook naar één woord verwijzen. Een bruikbaar contrast is 言葉 “woord(en)” tegenover 文 “zin”. ほうが maakt van 簡単な言葉のほうが de gekozen of gunstigere kant van een vergelijking: “eenvoudige woorden zijn de betere/gemakkelijkere optie”. Het patroon AのほうがB betekent doorgaans “A is meer … dan B”, waarbij B in deze zin niet wordt uitgesproken. Het の-deel nominaliseert de voorafgaande woordgroep; ほう betekent letterlijk “kant/manier”, maar betekent in dit patroon niet zelfstandig “richting”. 私には betekent “voor mij”. 私 is het persoonlijke voornaamwoord “ik/mij”; に markeert hier de persoon voor wie een beoordeling geldt, en は geeft die woordgroep als onderwerp van vergelijking of contrast aan. De zin zegt dus dat iets vanuit het perspectief van de spreker gemakkelijker is, zonder verder te specificeren wie 私 is buiten de spreker. 言いやすい betekent hier “makkelijk om te zeggen”. De vorm bestaat uit 言う “zeggen” plus やすい, dat aan een werkwoordstam wordt toegevoegd om uit te drukken dat iets gemakkelijk te doen is: 言う → 言い + やすい → 言いやすい. Het gaat om de gemakkelijkheid van het zeggen, niet om een losse betekenis “gemakkelijk” van 言葉. Het tegenovergestelde patroon is 〜にくい, bijvoorbeeld 言いにくい “moeilijk om te zeggen”. Voorbeeld: この名前は言いやすいです。 — “Deze naam is makkelijk uit te spreken.” です is hier de beleefde afsluiting na het i-adjectief 言いやすい. Het voegt beleefdheid toe; het verandert de betekenis of de adjectiefvorm niet. De gewone negatieve vorm wordt bijvoorbeeld 言いやすくないです of beleefder 言いやすくありません — “het is niet makkelijk om te zeggen”. Samen vormt 簡単な言葉のほうが de vergelijkende keuze “eenvoudige woorden zijn de geschiktere/eenvoudigere optie”, 私には beperkt die beoordeling tot de spreker, en 言いやすいです zegt dat ze makkelijk te zeggen zijn. De volledige betekenis is daarom: “Eenvoudige woorden zijn makkelijker voor mij.”

2. 短い文から始められます。

   We kunnen met een korte zin beginnen.

   短い

   kort

   文

   zin

   始められます

   kunnen beginnen

   Uitgebreide uitleg

   短い betekent hier “kort” en beschrijft 文 (“zin”). Het is de i-adjectiefvorm van 短い; voor een beleefde predicatie kan bijvoorbeeld 短いです worden gebruikt. Voorbeeld: 短い文です。 — “Het is een korte zin.” 文 betekent hier “zin”, in de betekenis van een geschreven of uitgesproken zin. Het zelfstandig naamwoord kan ook in andere samenstellingen voorkomen, maar hier wordt het gecombineerd met 短い. 始められます betekent “kunnen beginnen”. De vorm is gebaseerd op 始める (“beginnen”) en gebruikt de potentiële vorm 始められる (“kunnen beginnen”), met de beleefde niet-verleden uitgang ます. De vorm drukt hier mogelijkheid uit, niet een gewone mededeling dat iemand daadwerkelijk begint. Voorbeeld: ここから始められます。 — “We kunnen hier beginnen.” In 短い文から markeert から het vertrekpunt: letterlijk “vanaf/met een korte zin”. Daarna volgt 始められます, “kunnen beginnen”. Samen betekent 短い文から始められます。 “We kunnen met een korte zin beginnen.”

3. それで私は分かります。

   Dat helpt me om het te begrijpen.

   それで

   daarmee; daardoor

   私は

   ik (als gespreksthema)

   分かります

   begrijp het

   Uitgebreide uitleg

   それで betekent hier “daarmee” of “daardoor”: het verbindt een middel of aanleiding met het daaropvolgende resultaat. Het is een bruikbaar patroon voor “daarmee/daardoor begrijp ik het”. De precieze verwijzing van “daarmee” wordt door deze ene zin niet verder gespecificeerd. 私は bestaat uit 私 (“ik”) en は, de topicmarkeerder. 私 verwijst hier naar de spreker; は maakt “ik” tot het gespreksthema. Een topic is niet automatisch hetzelfde als het grammaticale onderwerp, ook al valt dat in veel zinnen samen. は is geen deel van het voornaamwoord en verandert de betekenis van 私 niet in “mij”. 分かります is de beleefde niet-verleden vorm van 分かる, “begrijpen” of “snappen”. In deze zin betekent het dat de spreker iets begrijpt; het begrepene staat niet als afzonderlijk woord in de zin. De gewone niet-verleden vorm is 分かる. Een kort voorbeeld: 分かります。 — “Ik begrijp het.” Samen vormen de delen それで + 私は + 分かります: “Daarmee begrijp ik het.” Dat is de bedoelde betekenis van de vaste vertaling “Dat helpt me om het te begrijpen.”

4. 私のあとにこの文を読んでください。

   Lees deze zin na mij.

   私のあとに

   na mij

   この

   deze

   文

   zin

   読んでください

   lees alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   私のあとに betekent hier “na mij”: 私 is “ik/mij”, の verbindt dit met あと (“achterkant; daarna”), en に markeert het tijds- of volgordepunt. Het geheel geeft dus de volgorde aan: eerst ik, daarna de aangesprokene. Een vergelijkbaar patroon is AのあとにB — “B na A”. Voorbeeld: 授業のあとに帰ります。 — “Na de les ga ik naar huis.” この betekent “deze” en staat vóór het zelfstandig naamwoord dat het aanwijst. Het is de attributieve vorm van de aanwijzende reeks voor iets dat als dichtbij de spreker of de gesprekssituatie wordt aangewezen. In この文 bepaalt この dus welke zin bedoeld wordt; het is zelf geen zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: この本を読んでください。 — “Lees dit boek alstublieft.” 文 betekent hier “zin”, in de betekenis van een geschreven of gesproken taalkundige zin. Het kan in andere contexten ook een tekst of formulering aanduiden, maar hier verwijst de vaste vertaling specifiek naar “deze zin”. Een bruikbaar contrast is 文 “zin” tegenover 本 “boek”; beide kunnen bijvoorbeeld het object van 読む zijn, maar ze duiden verschillende dingen aan. 読んでください is een beleefde vraag of instructie: “lees alstublieft”. De vorm 読んで is de te-vorm van het werkwoord 読む (“lezen”); ください maakt van die vorm een beleefd verzoek. Het onderwerp van 読む wordt in het Japans vaak weggelaten wanneer het uit de situatie blijkt, zoals hier de aangesprokene. Het patroon V-てください is herbruikbaar voor “doe alstublieft V”. Voorbeeld: 見てください。 — “Kijk alstublieft.” Samen vormen de delen 私のあとに + この文 + 読んでください: “Lees deze zin na mij.” De zin vraagt de aangesprokene om de genoemde zin te lezen nadat de spreker dat heeft gedaan. この en 文 vormen samen het object “deze zin”, terwijl 私のあとに de volgorde aangeeft.

5. やってみる準備ができています。

   Ik ben klaar om het te proberen.

   やってみる

   proberen

   準備

   voorbereiding

   できています

   klaar zijn

   Uitgebreide uitleg

   やってみる betekent hier “het proberen”. Het combineert やる (“doen”) met みる als hulpwerkwoord. Het patroon Vてみる betekent “proberen om V te doen”. やってみる is de niet-verleden vorm. Voorbeeld: これをやってみる。 — “Ik probeer dit.” 準備 betekent “voorbereiding”. In やってみる準備 staat やってみる vóór 準備 en beschrijft het waarvoor de voorbereiding dient: “voorbereiding om het te proberen”. できています is de beleefde niet-verleden vorm van できている: できる krijgt hier de vorm できて, waarna いる een bestaande toestand uitdrukt en ます de uiting beleefd maakt. In 準備ができています betekent dit dat de voorbereiding klaar is. できる kan in andere contexten ook “kunnen” betekenen, maar die betekenis past hier niet. Samen vormen やってみる準備 en ができています de betekenis “de voorbereiding om het te proberen is klaar”. In overeenstemming met de vaste vertaling wordt dat natuurlijk weergegeven als: “Ik ben klaar om het te proberen.” De Japanse zin noemt grammaticaal de voorbereiding als wat klaar is; het onderwerp “ik” is niet expliciet uitgesproken. De beleefde vorm maakt de uiting geschikt voor een nette of formele situatie.

6. 急がずに、はっきり言ってください。

   Neem de tijd en zeg het duidelijk.

   急がずに

   zonder te haasten

   はっきり

   duidelijk

   言ってください

   zeg alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   急がずに betekent hier “zonder te haasten”. Het komt van 急ぐ (“zich haasten”): 急がずに gebruikt de ontkennende vorm 急がず plus に en geeft het patroon “zonder te …” aan. Een bruikbaar voorbeeld is 慌てずに話してください。 — “Praat zonder in paniek te raken.” はっきり is een bijwoord en betekent hier “duidelijk”. Het beschrijft hoe de handeling wordt uitgevoerd. Bijvoorbeeld: はっきり答えてください。 — “Antwoord alstublieft duidelijk.” 言ってください betekent hier “zeg alstublieft”. 言って is de te-vorm van 言う (“zeggen”); vóór ください vormt die een beleefd verzoek: V-てください = “doe alstublieft V”. De vorm 言って bevat dus de handeling “zeggen”, terwijl ください het verzoek beleefd maakt. Samen verbinden de delen twee aanwijzingen voor dezelfde gevraagde handeling: doe het zonder haast en voer het duidelijk uit. De volledige betekenis is daarom: “Neem de tijd en zeg het duidelijk.”