Wandelen in je vrije tijd | Leer japans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 歩くのが趣味？

   Is wandelen jouw hobby?

   歩く

   wandelen

   のが

   het ...-en als onderwerp

   趣味

   hobby

   Uitgebreide uitleg

   歩く betekent hier “wandelen”. Dit is de woordenboekvorm van het werkwoord; in deze vraag staat het als inhoud van de activiteit. Voorbeeld: 毎日歩く。 — “Ik wandel elke dag.” のが maakt van 歩く een zelfstandig benoemde activiteit en markeert die activiteit als onderwerp van de volgende beschrijving. Het patroon werkwoord in de gewone vorm + のが + ... kan bijvoorbeeld betekenen: “... doen is ...”. Voorbeeld: 本を読むのが好きです。 — “Ik lees graag boeken.” Hier maakt の dus van “boeken lezen” iets waarover 好きです een voorkeur uitdrukt; が markeert dat onderwerp. 趣味 betekent “hobby”. Het is een zelfstandig naamwoord. In deze zin wordt het gebruikt in de korte vraagvorm 趣味？, zonder expliciet werkwoord; de context maakt duidelijk dat wandelen als hobby wordt bevraagd. Samen vormen de delen 歩くのが趣味？ de vraag: “Is wandelen jouw hobby?” De spreker vraagt of wandelen de hobby van de aangesprokene is.

2. 自由な時間に散歩するのが好き。

   Ik ga in mijn vrije tijd graag wandelen.

   自由な

   vrij

   時間

   tijd

   散歩する

   wandelen

   のが好き

   iets graag doen

   Uitgebreide uitleg

   自由な betekent hier “vrije”. Dit is de vorm van 自由だ (“vrij”, “vrijheid hebben”) die vóór een zelfstandig naamwoord staat: 自由な時間 = “vrije tijd”. Bij een zelfstandig naamwoord kan 自由な bijvoorbeeld worden vervangen door 忙しい in 忙しい時間 (“een drukke tijd”); 忙しい heeft daar geen な nodig omdat het een ander soort bijvoeglijk woord is. 時間 betekent “tijd”. In 自由な時間 gaat het om beschikbare tijd, niet om een expliciet genoemde hoeveelheid tijd. De combinatie 自由な時間に gebruikt に om het tijdstip of de periode aan te geven waarin iets gebeurt. Voorbeeld: 朝に歩きます。 — “Ik wandel ’s ochtends.” 散歩する betekent “wandelen” of “een wandeling maken”. Dit is een werkwoordelijke combinatie met het zelfstandige naamwoord 散歩 (“wandeling”) en する (“doen”). De vorm する is hier de niet-verleden vorm; in een beleefde zin wordt dat 散歩します. Voorbeeld: 公園で散歩します。 — “Ik maak een wandeling in het park.” のが好き maakt van de voorafgaande handeling een onderwerp van 好き: letterlijk ongeveer “het wandelen is geliefd”, natuurlijk vertaald als “graag wandelen”. の nominaliseert hier de handeling 散歩する, en が markeert wat iemand prettig vindt. Het patroon is werkwoord in de gewone vorm + のが好き. Voorbeeld: 本を読むのが好きです。 — “Ik lees graag boeken.” 好き is een な-bijvoeglijk woord; in de beleefde vorm staat vaak 好きです. Samen vormen 自由な時間に (“in mijn vrije tijd”), 散歩するのが (“wandelen”) en 好き (“graag vinden”) de betekenis: “Ik ga in mijn vrije tijd graag wandelen.” Het onderwerp van “graag vinden” is in deze zin niet uitgedrukt; de vaste vertaling maakt duidelijk dat het om de spreker gaat. De zin is informeel door het ontbreken van です; beleefd kan hij eindigen op 好きです.

3. いつもどこへ行くの？

   Waar ga je meestal heen?

   いつも

   meestal

   どこへ

   waarheen

   行く

   gaan

   の？

   vragende formulering

   Uitgebreide uitleg

   いつも betekent hier ‘meestal’ en staat vooraan als bijwoord van gewoonte. Het kan ook ‘altijd’ betekenen; de precieze sterkte hangt van de context af. In deze zin maakt het de vraag algemeen of herhaaldelijk, niet over één enkele tocht. どこへ vraagt naar een bestemming. どこ betekent ‘waar’ en へ markeert de richting of bestemming: het geheel is dus ‘waarheen’. Vergelijk als herbruikbaar patroon: どこへ行くの？ = ‘Waar ga je heen?’; どこで zou daarentegen vragen waar een handeling plaatsvindt, niet waarheen iemand gaat. 行く is de woordenboekvorm van ‘gaan’. De vorm is hier niet zichtbaar vervoegd voor persoon of getal. De niet-verleden vorm kan afhankelijk van de context een huidige gewoonte of een toekomstige handeling uitdrukken; samen met いつも gaat het hier om herhaaldelijk gaan. Voorbeeld: 明日行く。 = ‘Ik ga morgen.’ の？ aan het einde maakt hier van de voorafgaande inhoud een informele vraag. Het geeft de vraag een gewone, gesprekstaalachtige formulering; het is niet zelf het werkwoord ‘gaan’. De volledige vraag kan als patroon worden hergebruikt: どこへ行くの？ = ‘Waar ga je heen?’ Samen vormen de delen いつも + どこへ + 行く + の？: ‘Waar ga je meestal heen?’ De vraag gaat dus over een gebruikelijke bestemming en gebruikt 行く voor ‘gaan’.

4. 公園を歩くよ。

   Ik wandel in het park.

   公園

   park

   歩く

   lopen; wandelen

   Uitgebreide uitleg

   公園 betekent hier “park”. Het is een zelfstandig naamwoord. Het kan bijvoorbeeld in 公園に行く “naar het park gaan” en 公園で遊ぶ “in het park spelen” voorkomen. In deze zin vormt het met を het gebied of traject dat met 歩く verbonden is. 歩く betekent hier “lopen” of “wandelen”. 歩く is de woordenboekvorm en ook de niet-verleden vorm in gewone stijl. Het onderwerp staat niet expliciet in het Japans; volgens de vaste vertaling is dat hier “ik”. Voorbeeld: 毎日歩く。— “Ik loop elke dag.” を (geschreven を, in deze functie uitgesproken als “o”) markeert hier 公園 als het traject of gebied dat men bewandelt. Bij werkwoorden van beweging kan を dus een route of doorgangsgebied aanduiden, niet alleen een rechtstreeks object. Voorbeeld: 道を歩く。— “Ik loop over de weg.” yo is een zinsfinale partikel. Het geeft de mededeling een bevestigende, informerende nadruk: de spreker deelt mee dat diegene wandelt. Het voegt geen tijdstip of expliciet onderwerp toe. Samen vormen 公園を “het park als bewandeld gebied” en 歩く “lopen/wandelen”; よ presenteert de volledige mededeling nadrukkelijk aan de gesprekspartner. In overeenstemming met de vaste vertaling betekent de hele zin: “Ik wandel in het park.”

5. 道は長い？

   Is de route lang?

   道

   route

   長い

   lang

   Uitgebreide uitleg

   道 betekent hier “route”. Het is een zelfstandig naamwoord; afhankelijk van de context kan het ook een weg of pad aanduiden. In deze zin wordt het als onderwerp van de vraag genomen. は markeert het onderwerp of thema: 道は betekent hier “wat de route betreft”. Deze partikel wordt uitgesproken als wa, hoewel hij met het teken は wordt geschreven. 長い betekent hier “lang”. Dit is de basisvorm van het Japanse i-adjectief 長い. Het kan zelfstandig vóór een vraagteken staan, zonder een apart werkwoord voor “zijn”. Een bruikbare tegenstelling is 短い “kort”. In de context komt dat contrast terug in 短くて “kort en …”, maar die vorm staat niet in de vaste vraag. Het vraagteken geeft aan dat 道は長い als vraag moet worden gelezen: “Is de route lang?” In gesproken Japans wordt zo’n eenvoudige vraag vaak ook door de intonatie als vraag herkenbaar gemaakt. Samen betekent 道は長い？: “Is de route lang?” De route is het onderwerp, 長い beschrijft haar als lang, en de vragende intonatie of het vraagteken maakt er een ja-neevraag van.

6. 短くて、簡単な散歩だよ。

   Het is een korte, makkelijke wandeling.

   短くて

   kort en

   簡単な

   makkelijk

   散歩

   wandeling

   だよ

   het is

   Uitgebreide uitleg

   短くて betekent hier “kort en”. Dit is de て-vorm van het i-bijvoeglijk naamwoord 短い (“kort”): 短い → 短くて. Deze vorm verbindt de beschrijving met wat volgt. Voorbeeld: 安くて、おいしいです。 — “Het is goedkoop en lekker.” 簡単な betekent hier “makkelijk/eenvoudig” en staat vóór het zelfstandig naamwoord 散歩. 簡単 is een na-bijvoeglijk naamwoord; in deze positie krijgt het な: 簡単な散歩. Dat verschilt bijvoorbeeld van een i-bijvoeglijk naamwoord, dat rechtstreeks vóór een zelfstandig naamwoord staat, zoals 短い散歩 (“een korte wandeling”). 散歩 betekent “wandeling” of “wandelen” als zelfstandig naamwoord. In deze zin is het het benoemde ding dat als kort en makkelijk wordt beschreven. Voorbeeld: 毎朝、散歩します。 — “Ik maak elke ochtend een wandeling.” だよ sluit de mededeling af. だ is hier de informele copula na het naamwoordelijke deel 短くて、簡単な散歩; よ geeft aan dat de spreker deze informatie aan de luisteraar meedeelt of benadrukt. De combinatie is informeel. In een beleefde formulering kan de copula bijvoorbeeld です zijn. Samen vormen de delen: 短くて (“kort en”) + 簡単な散歩 (“een makkelijke wandeling”) + だよ (“het is, hoor”): “Het is een korte, makkelijke wandeling.”

7. リラックスできそう。

   Dat klinkt ontspannend.

   リラックス

   ontspannen

   できそう

   lijkt mogelijk

   Uitgebreide uitleg

   リラックス betekent hier “ontspannen”. Dit leenwoord wordt ook gebruikt in de constructie リラックスする (“ontspannen”). Met できる erachter ontstaat リラックスできる: “kunnen ontspannen” of “in staat zijn om te ontspannen”. できそう betekent hier “het lijkt mogelijk” of natuurlijker in deze context: “het klinkt alsof het lukt”. できる is de basisvorm; vóór そう verschijnt de stam でき-: できる → できそう. Na een werkwoordstam drukt そう een indruk of verwachting uit op basis van de situatie, niet een vaststaand feit. Hier sluit dat aan bij de vertaling “Dat klinkt ontspannend.” Samen vormt リラックスできそう。 de betekenis “Het lijkt erop dat we kunnen ontspannen” of, idiomatischer volgens de vaste vertaling, “Dat klinkt ontspannend.” De korte vorm zonder expliciet onderwerp laat de betrokken persoon of personen uit de context komen; de zin zelf noemt die niet.

8. 一緒にそこへ行けるよ。

   We kunnen er samen naartoe gaan.

   一緒に

   samen

   そこへ

   daarheen

   行ける

   kunnen gaan

   Uitgebreide uitleg

   一緒に betekent hier “samen”. 一緒 drukt het samen-zijn uit; に maakt dit geschikt om de manier van handelen aan te geven. Een bruikbaar contrast is 別々に (“apart, ieder afzonderlijk”). Voorbeeld: 一緒に食べます。 — “We eten samen.” そこへ betekent “daarheen”. そこ verwijst naar een plaats die in deze ene zin niet nader wordt benoemd. へ markeert de richting of bestemming; het is dus niet zelf een werkwoord dat “gaan” betekent. Voorbeeld: 駅へ行きます。 — “Ik ga naar het station.” 行ける is de mogelijkheidvorm van 行く (“gaan”): 行く → 行ける. De vorm geeft aan dat gaan mogelijk is of kan lukken; in deze zin wordt die mogelijkheid gecombineerd met 一緒に, zodat de vertaling “samen ernaartoe kunnen gaan” ontstaat. Het onderwerp staat in het Japans niet uitgedrukt; de vaste vertaling maakt hier “we” expliciet. Voorbeeld: 明日行ける。 — “Ik kan morgen gaan.” Samen vormen 一緒にそこへ行ける de betekenis “samen daarheen kunnen gaan”. Het slotpartikel よ presenteert deze mededeling als informatie of verzekering aan de gesprekspartner; het heeft geen afzonderlijke Nederlandse vertaling. De zin zegt dus dat het voor de bedoelde deelnemers mogelijk is om gezamenlijk naar die plaats te gaan.