Een plan maken nadat je bent buitengesloten | Leer japans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 締め出されていて、予備の鍵はアパートの中にあります。

   Ik sta buitengesloten en mijn reservesleutel ligt in het appartement.

   締め出されていて

   buitengesloten zijn

   予備

   reserve; extra

   鍵

   sleutel

   アパート

   appartement

   中にあります

   zich binnen bevinden

   Uitgebreide uitleg

   締め出されていて komt van 締め出す, “iemand buitensluiten”. De waargenomen vorm 締め出される is de passieve vorm: de spreker ondergaat het buitensluiten. In deze zin beschrijft 締め出されていて de toestand “buitengesloten zijn” en verbindt ていて die toestand met de volgende mededeling. Het gaat hier dus niet om de actieve vorm 締め出している (“iemand buitensluiten”). 予備 betekent hier “reserve” of “extra”: iets dat als vervanging beschikbaar is. Het is een zelfstandig naamwoord. Bijvoorbeeld: 予備の電池 betekent “reservebatterijen”; の verbindt 予備 met het zelfstandig naamwoord dat erna komt. 鍵 betekent “sleutel”. Samen met 予備の vormt het 予備の鍵, “de reservesleutel”. De constructie AのB maakt van A een bepaling bij B; hier geeft 予備の aan welk soort sleutel bedoeld is. In アパートの中 betekent アパート “appartement” en 中 “binnenkant” of “binnen”. の verbindt het appartement met de binnenkant: アパートの中 is letterlijk “de binnenkant van het appartement”, dus “in het appartement”. あります is de beleefde vorm van ある, dat voor niet-levende zaken wordt gebruikt om bestaan of locatie uit te drukken. In 中にあります geeft に de plaats aan waar iets zich bevindt: “zich binnen bevinden” of “erbinnen liggen”. Voor een persoon of ander levend wezen gebruikt het Japans doorgaans います, niet あります. De eerste helft zegt dat de spreker buitengesloten is. Daarna maakt 予備の鍵は de reservesleutel tot onderwerp van de tweede mededeling. アパートの中にあります zegt dat die sleutel zich in het appartement bevindt. Samen betekent de hele zin: “Ik sta buitengesloten en mijn reservesleutel ligt in het appartement.”

2. まず大家さんに連絡してみてください。

   Probeer eerst de verhuurder te bellen.

   まず

   eerst

   大家さん

   verhuurder

   連絡してみてください

   probeer contact op te nemen

   Uitgebreide uitleg

   まず betekent hier “eerst” en geeft de eerste stap in een reeks aan. Het staat vóór de handeling die als eerste moet gebeuren. Voorbeeld: まず名前を書いてください。 — “Schrijf eerst je naam op.” 大家さん betekent “verhuurder” of “huisbaas”. 大家 is het zelfstandige naamwoord voor de eigenaar/verhuurder van een woning; さん is een beleefde aanspreekvorm die achter persoonsaanduidingen kan staan. In deze zin verwijst het volgens de vertaling naar de verhuurder. Voorbeeld: 大家さんに聞きます。 — “Ik vraag het aan de verhuurder.” Na 大家さん staat に. Hier markeert に de persoon tot wie de handeling gericht is: contact opnemen mét iemand. Het is dus niet zelf het woord voor “verhuurder”. 連絡してみてください bestaat uit 連絡する (“contact opnemen”) en みる in de vorm みて, gevolgd door ください. 連絡する is het werkwoord in de basisvorm; 連絡して is de verbindingsvorm die hier nodig is. 〜てみる betekent dat iemand iets probeert of uitprobeert, dus 連絡してみる is “proberen contact op te nemen”. ください maakt daarvan een beleefd verzoek: “doe dat alstublieft”. In combinatie met 〜て vormt het patroon 〜てみてください: “probeer alstublieft om …”. Het onderwerp wordt in het Japans hier niet expliciet genoemd; de vertaling maakt duidelijk dat de aangesproken persoon de handeling moet proberen uit te voeren. Samen betekent まず 大家さんに 連絡してみてください。: “Probeer eerst contact op te nemen met de verhuurder.” まず bepaalt de volgorde, 大家さんに noemt de persoon met wie men contact moet opnemen, en 連絡してみてください formuleert het beleefde verzoek om dat te proberen. In de gegeven situatie is dit de eerste voorgestelde stap; daarna kan een andere stap volgen.

3. それから、すぐに助けてもらえなければ、鍵屋さんに電話してください。

   Bel daarna een slotenmaker als je niet snel hulp kunt krijgen.

   それから

   daarna

   すぐに

   snel, meteen

   助けてもらえなければ

   als je geen hulp kunt krijgen

   鍵屋さん

   slotenmaker

   電話してください

   bel alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   それから betekent hier “daarna” en geeft de volgende stap in een volgorde aan. Voorbeeld: それから、駅へ行きます。— “Daarna ga ik naar het station.” すぐに betekent hier “snel” of “meteen” en beschrijft wanneer de hulp kan worden verkregen. Het geeft snelheid aan, terwijl それから de volgorde aangeeft. 助けてもらえなければ betekent hier “als je geen hulp kunt krijgen”. 助ける betekent “helpen”; 助けてもらう betekent dat iemand hulp van een ander ontvangt. In deze vorm staat de potentiële vorm: もらう → もらえる (“kunnen krijgen”), daarna de ontkenning もらえない en de voorwaarde もらえなければ (“als men niet kan krijgen”). Voorbeeld: 友達に助けてもらいました。— “Ik heb hulp van een vriend gekregen.” 鍵屋さん betekent “slotenmaker”. 鍵屋 is een benaming voor een slotenmaker of een zaak die met sloten en sleutels werkt; さん is een beleefde aanspreekvorm achter die benaming. Voorbeeld: 鍵屋さんに電話します。— “Ik bel een slotenmaker.” 電話してください betekent “bel alstublieft”. 電話する is de uitdrukking “bellen”; de て-vorm met ください vormt een beleefd verzoek. Voorbeeld: 先生に電話してください。— “Bel de leraar alstublieft.” Samen betekent de zin: “Bel daarna een slotenmaker als je niet snel hulp kunt krijgen.” それから geeft de volgende stap aan, すぐに geeft de gewenste snelheid aan, 助けてもらえなければ vormt de voorwaarde en 鍵屋さんに電話してください geeft het beleefde verzoek. In 鍵屋さんに電話する markeert に de persoon of instantie die wordt gebeld.

4. メッセージを残しましたが、大家さんはまだ返事をしていません。

   Ik heb een bericht achtergelaten, maar de verhuurder heeft nog niet geantwoord.

   メッセージ

   bericht

   残しました

   heeft achtergelaten

   ましたが

   heeft gedaan, maar

   大家さん

   verhuurder

   まだ

   nog

   返事

   antwoord

   返事をしていません

   heeft nog niet geantwoord

   Uitgebreide uitleg

   メッセージ betekent hier “bericht”. Het is een leenwoord en kan bijvoorbeeld ook voor een kort digitaal of mondeling bericht worden gebruikt. In メッセージを markeert を het bericht als wat wordt achtergelaten. 残しました komt van 残す (“achterlaten”, “laten staan” of “bewaren”, afhankelijk van de context). 残しました is de beleefde verleden vorm: 残す → 残しました, dus hier “heeft achtergelaten”. Het onderwerp wordt in het Japans vaak weggelaten; de Nederlandse vertaling maakt hier duidelijk dat de spreker het bericht heeft achtergelaten. ましたが combineert de beleefde verleden vorm ました met het voegwoord が. Samen geeft het de overgang “heeft gedaan, maar ...”. Het patroon V-ましたが、... is bruikbaar voor “ik heb V gedaan, maar ...”. ました is hier de beleefde verleden vorm bij het voorafgaande werkwoord; が verbindt dit deel met de volgende mededeling. 大家さん betekent hier “verhuurder”. 大家 verwijst naar de eigenaar of verhuurder van een woning en さん is een beleefde aanspreek- of verwijsvorm. De vorm さん drukt hier geen meervoud uit. In 大家さんは markeert は de verhuurder als onderwerp van gesprek. は is een topicmarkeerder; het maakt een woord niet automatisch tot het grammaticale onderwerp. Het patroon Nは ... kondigt aan waarover de volgende mededeling gaat. まだ betekent hier “nog” in combinatie met een ontkenning: er is tot nu toe geen antwoord gekomen. Een bruikbaar patroon is まだ ... ていません voor “nog niet ...”. Zonder ontkenning kan まだ ook “nog steeds” betekenen, maar dat is niet de lezing in deze zin. 返事 betekent “antwoord” of, in deze context, “reactie”. In de vaste combinatie 返事をする betekent het dat iemand antwoord geeft; natuurlijk Nederlands is “antwoorden” of “reageren”. を markeert 返事 als het object van する. 返事をしていません gebruikt 返事をする in de beleefde ontkende ている-vorm: していません. Hier beschrijft die vorm, samen met まだ, dat de handeling tot nu toe niet heeft plaatsgevonden: “heeft nog niet geantwoord”. Het is dus niet simpelweg de verleden ontkenning van een al voltooide reactie. Het bruikbare patroon まだ返事をしていません betekent “heeft nog niet geantwoord”. Samen vormt メッセージを残しましたが het eerste deel: “Ik heb een bericht achtergelaten, maar ...”. Daarna volgt 大家さんはまだ返事をしていません: “de verhuurder heeft nog niet geantwoord”. De hele uiting zegt dus dat de spreker een bericht heeft achtergelaten en dat de verhuurder op dat moment nog geen antwoord heeft gegeven.

5. すぐに中へ入る必要がなければ、もう少し待ってください。

   Wacht nog iets langer, tenzij je meteen naar binnen moet.

   すぐに

   meteen

   中へ

   naar binnen

   入る

   binnengaan

   必要がなければ

   als het niet nodig is

   もう少し

   nog iets langer

   待ってください

   wacht alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   すぐに betekent hier “meteen” of “onmiddellijk”. Het is de bijwoordelijke vorm van すぐ en geeft aan dat 入る zonder uitstel gebeurt. Voorbeeld: すぐに来てください。 — “Kom meteen, alstublieft.” 中へ betekent “naar binnen”. 中 betekent “binnenkant” of “binnen”, en へ markeert de richting. In deze zin wijst 中へ dus de bestemming van het binnengaan aan. へ wordt als richting gebruikt; het is niet zelf het woord voor “binnen”. 入る betekent hier “binnengaan” of “naar binnen gaan”. Dit is de basisvorm van het werkwoord. Het beschrijft dat de handelende persoon zelf naar binnen gaat; 入れる is een ander werkwoord voor iets of iemand naar binnen doen of laten gaan. Voorbeeld: 部屋に入ります。 — “Ik ga de kamer binnen.” 必要がなければ betekent “als het niet nodig is”. 必要 is een zelfstandig naamwoord/adjectiefachtig woord met de betekenis “nodig” of “noodzaak”. 必要がない betekent “niet nodig zijn”; なければ is de voorwaardelijke vorm van het negatieve ない, waardoor het patroon 必要がなければ ontstaat: “als het niet nodig is”. In deze zin verwijst dat naar de noodzaak om meteen naar binnen te gaan. もう少し betekent “nog een beetje” en krijgt hier door de context de betekenis “nog iets langer”. もう voegt “nog” toe en 少し betekent “een beetje”. Samen geeft het aan dat het wachten iets wordt verlengd, niet dat er een exact aantal minuten wordt genoemd. Voorbeeld: もう少し待ちましょう。 — “Laten we nog een beetje wachten.” 待ってください is een beleefd verzoek: “wacht alstublieft”. 待って is de te-vorm van 待つ (“wachten”); met ください vormt die te-vorm een verzoek. Voorbeeld: ここで待ってください。 — “Wacht hier, alstublieft.” Samen vormt すぐに中へ入る必要がなければ de voorwaarde “als je niet meteen naar binnen hoeft te gaan”. Daarna geeft もう少し待ってください het verzoek “wacht nog iets langer”. De volledige betekenis is dus: “Wacht nog iets langer, tenzij je meteen naar binnen moet.”

6. 誰かが助けに来たら、ここに住んでいることを証明しなければならないかもしれません。

   Misschien moet ik bewijzen dat ik hier woon als iemand komt helpen.

   誰か

   iemand

   助け

   hulp

   来たら

   als/wanneer ... komt

   ここ

   hier

   住んでいる

   wonen

   こと

   het feit dat

   証明しなければならない

   moeten bewijzen

   かもしれません

   misschien; mogelijk

   Uitgebreide uitleg

   誰か betekent hier “iemand”: 誰 is “wie” en 誰か maakt daarvan een onbepaald persoon. Het zegt niet wie precies. Vergelijk 誰かが来ます。 — “Iemand komt.” De partikel が markeert hier die persoon als onderwerp van 来たら. 助け betekent “hulp”. In deze zin staat het in de doelconstructie 助けに来る: letterlijk “komen met als doel hulp te bieden”, dus “komen helpen”. 助け is hier een zelfstandig naamwoord; het werkwoord “helpen” is 助ける, een andere vorm. 来たら betekent hier “als/wanneer iemand komt”. De basisvorm is 来る (“komen”); 来た is de verleden vorm en 来たら gebruikt die vorm voor een voorwaarde of tijdsmoment. In combinatie met 助けに is de volledige betekenis “als iemand komt helpen”. De verleden vorm in 来たら betekent hier niet dat de hele hoofdhandeling al voorbij is. ここ betekent “hier”, de plaats die vanuit de spreeksituatie als nabij wordt aangewezen. Het is een plaatswoord en krijgt in deze zin de partikel に in ここに住んでいる, omdat に de plaats van wonen markeert. 住んでいる betekent hier “wonen” of “hier wonen”. De basisvorm is 住む (“wonen”); 住んでいる bestaat uit de te-vorm 住んで plus いる. Bij dit werkwoord beschrijft die vorm de voortdurende toestand dat iemand ergens woont, niet alleen een handeling die op dit moment wordt uitgevoerd. Voorbeeld: 東京に住んでいます。 — “Ik woon in Tokio.” こと maakt de voorafgaande inhoud tot een zelfstandig benoembaar feit of gegeven. ここに住んでいること betekent daarom “het feit dat [ik] hier woon”. De vorm 住んでいる blijft vóór こと staan; samen kunnen ze bijvoorbeeld het onderwerp of lijdend voorwerp van een ander werkwoord vormen. 証明しなければならない betekent “moeten bewijzen”. De basisvorm van het werkwoord is 証明する (“bewijzen”). De verplichtingsconstructie wordt gevormd uit de stam 証明し plus なければならない. なければ is de voorwaardelijke vorm van ない (“niet”): de constructie drukt letterlijk uit dat het niet zo mag zijn dat men niet bewijst, en betekent in gebruik “moeten bewijzen”. Het onderwerp van deze hoofdhandeling is in de vaste vertaling “ik”; ここに住んでいること is datgene wat bewezen moet worden. Voorbeeld: 身分を証明しなければなりません。 — “Ik moet mijn identiteit bewijzen.” かもしれません voegt mogelijkheid en onzekerheid toe: “misschien” of “mogelijk”. Het maakt de voorafgaande verplichting niet zeker, maar zegt dat die verplichting mogelijk zal gelden. かもしれません is de beleefde vorm; het kan na een werkwoordsvorm staan, zoals in 証明しなければならないかもしれません. De zin begint met de voorwaardelijke bijzin 誰かが助けに来たら: “als iemand komt helpen”. Daarna volgt de hoofdzin ここに住んでいることを証明しなければならないかもしれません: “moet ik misschien bewijzen dat ik hier woon”. を markeert het feit dat bewezen moet worden. Samen betekent de volledige uiting: “Misschien moet ik bewijzen dat ik hier woon als iemand komt helpen.”

7. 身分証明書をすぐ出せるようにして、暖かい場所で待ってください。

   Houd je identiteitsbewijs bij de hand en wacht op een warme plek.

   身分証明書

   identiteitsbewijs

   すぐ

   meteen

   出せる

   kunnen tonen

   ようにして

   ervoor zorgen dat … kan

   暖かい

   warm

   場所

   plek

   待ってください

   wacht alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   身分証明書 betekent hier “identiteitsbewijs”. Het is een zelfstandig naamwoord: 身分 verwijst naar iemands status of identiteit en 証明書 naar een bewijsdocument. In deze zin is het voorwerp van を, dus het document is wat klaargemaakt moet worden. すぐ betekent “meteen” of “direct”. Hier bepaalt het hoe snel het identiteitsbewijs beschikbaar moet zijn: het moet zonder uitstel tevoorschijn kunnen worden gehaald. Voorbeeld: すぐ来てください。 — “Kom alstublieft meteen.” 出せる is de mogelijkheidvorm van 出す (“naar buiten brengen”, “tevoorschijn halen” of in deze context “tonen/voorleggen”). 出す → 出せる geeft dus “kunnen tevoorschijn halen/tonen”. De vertaling maakt duidelijk dat het om het identiteitsbewijs kunnen tonen gaat; de vorm zelf kan in andere contexten ook betekenen dat iemand iets anders naar buiten brengt. Voorbeeld: ここで切符を出せます。 — “Hier kan ik het kaartje tonen.” ようにして hoort bij ようにする, een constructie voor ervoor zorgen dat iets mogelijk wordt of in een bepaalde toestand komt. Hier staat de vorm ようにして vóór het verzoek 待ってください: zorg ervoor dat het identiteitsbewijs zo klaarligt dat je het meteen kunt tonen. Het patroon V-られるようにする kan praktisch worden weergegeven als “ervoor zorgen dat men V kan”. 暖かい is een i-adjectief en betekent hier “warm”. Voor een zelfstandig naamwoord staat het direct ervoor: 暖かい場所 = “een warme plek”. De vorm 暖かい is hier niet verbogen; bij een ontkenning verandert bijvoorbeeld het einde: 暖かくない = “niet warm”. 場所 betekent “plek” of “plaats”. In 暖かい場所 is het de kern van de woordgroep, terwijl 暖かい die plek beschrijft. 場所で geeft aan waar de handeling plaatsvindt: で markeert hier de plaats waar men wacht. 待ってください is een beleefd verzoek: “wacht alstublieft”. Het bestaat uit de te-vorm van 待つ (“wachten”), 待って, plus ください (“geef alstublieft” in deze verzoekconstructie). Het onderwerp wordt niet uitgesproken; de aangesprokene is degene die moet wachten. Voorbeeld: ここで待ってください。 — “Wacht alstublieft hier.” Samen vormt 身分証明書をすぐ出せるようにして het verzoek om het identiteitsbewijs zo bij de hand te hebben dat het meteen kan worden getoond. Daarna geeft 暖かい場所で待ってください de plaats en de verzochte handeling: wacht alstublieft op een warme plek. De volledige betekenis is: “Houd je identiteitsbewijs bij de hand en wacht op een warme plek.”

8. 必要でない限り、鍵屋さんには電話したくありません。

   Ik wil geen slotenmaker bellen, tenzij het nodig is.

   必要でない限り

   tenzij het nodig is

   鍵屋さん

   slotenmaker

   電話したくありません

   ik wil niet bellen

   Uitgebreide uitleg

   必要でない限り betekent hier “tenzij het nodig is”. 必要 kan zowel een zelfstandig naamwoord als een な-bijvoeglijk woord zijn; in deze uiting staat het in 必要でない, met de ontkennende vorm van de koppelvorm である: “niet nodig zijn”. 限り betekent in dit patroon “zolang” of, met deze ontkende voorwaarde, natuurlijk “tenzij”. Voorbeeld: 緊急でない限り、電話しないでください。 — “Bel alstublieft niet, tenzij het dringend is.” 鍵屋さん betekent hier “slotenmaker”. 鍵屋 duidt een slotenmaker of een zaak voor sloten en sleutels aan. さん is een beleefde aanspreekvorm die ook na een beroep of dienstverlener kan staan. Voorbeeld: 鍵屋さんに電話します。 — “Ik bel een slotenmaker.” 電話したくありません betekent “ik wil niet bellen”. 電話する is het werkwoord “telefoneren” of “bellen”. In したい drukt たい de wens van de spreker uit; したくありません is daarvan de beleefde ontkenning. De minder formele vorm is したくない. In een gewone bevestigende mededeling verwijst deze wensvorm doorgaans naar de wens van de spreker; hier is dat “ik”, zoals ook in de vaste vertaling. Voorbeeld: 今日は出かけたくありません。 — “Ik wil vandaag niet uitgaan.” In 鍵屋さんには電話したくありません markeert に binnen には de slotenmaker als het doel van het bellen. は geeft daar een onderwerp- of contrastnuance aan. De voorwaarde 必要でない限り staat vooraan. Daarna volgt 鍵屋さんには電話したくありません, de ongewenste handeling: “ik wil geen slotenmaker bellen”. Samen betekent de volledige uiting: “Ik wil geen slotenmaker bellen, tenzij het nodig is.”

9. 大家さんがまだ返事をしなければ、鍵屋さんに電話して、事情を説明してください。

   Als de verhuurder nog steeds niet antwoordt, bel dan een slotenmaker en leg de situatie uit.

   大家さん

   verhuurder

   まだ

   nog steeds

   返事をしなければ

   als (iemand) niet antwoordt

   鍵屋さん

   slotenmaker

   電話して

   bel en …

   事情

   situatie

   説明してください

   leg uit, alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   大家さん betekent hier “verhuurder”. 大家 is het zelfstandig naamwoord voor een eigenaar/verhuurder, en さん is een beleefde aanspreekvorm voor een persoon. In deze vaste zin identificeert de vertaling de persoon als de verhuurder. Een vergelijkbare vorm is 店員さん (“winkelmedewerker”, beleefd aangesproken). まだ betekent “nog steeds” in deze context. Samen met een negatieve of uitblijvende handeling geeft het aan dat iets tot nu toe niet is gebeurd: まだ来ていません。 = “Hij/zij is nog niet gekomen.” De precieze referent van het weggelaten onderwerp komt hier uit de vaste betekenis: het gaat om de verhuurder. 返事をしなければ bevat de vaste combinatie 返事をする, “antwoorden” of “een antwoord geven”. 返事 is “antwoord/reactie”; を markeert dit als object van する. Het werkwoord する staat hier in de vorm しなければ, een voorwaardelijke vorm met de betekenis “als men niet antwoordt” of letterlijk “als men geen antwoord geeft”. De vorm is dus niet alleen een gewone ontkenning: zij stelt de voorwaarde voor wat daarna moet gebeuren. Voorbeeld: 返事をしなければ、もう一度連絡します。 = “Als hij/zij niet antwoordt, neem ik nogmaals contact op.” 鍵屋さん betekent “slotenmaker”. 鍵屋 is een woord voor een bedrijf of persoon die met sloten en sleutels werkt; さん maakt de verwijzing beleefd. Het zelfstandig naamwoord wordt hier niet door een grammaticale vorm voor meervoud of geslacht veranderd. 電話して is de te-vorm van 電話する, “telefoneren/bellen”. De te-vorm verbindt deze handeling met de volgende handeling: 電話して、説明してください betekent “bel en leg uit”. Op zichzelf is 電話して hier dus een verbindende vorm; het beleefde verzoek wordt door het latere 説明してください gedragen. 電話する kan ook met een persoon of instantie worden gecombineerd, bijvoorbeeld 会社に電話する = “het bedrijf bellen”. 事情 betekent “situatie” of, vaak iets specifieker, “de omstandigheden van de zaak”. In deze zin gaat het om de relevante omstandigheden die aan de slotenmaker moeten worden uitgelegd. Het is dus niet simpelweg elk willekeurig feit. Voorbeeld: 事情を説明します。 = “Ik leg de omstandigheden uit.” 説明してください is een beleefd verzoek: 説明する betekent “uitleggen”, en 説明してください betekent “leg het alstublieft uit”. 説明して is de te-vorm van 説明する; met ください vormt die te-vorm een verzoek aan de aangesprokene. Het onderwerp van 説明する is hier de aangesprokene, zoals in de Nederlandse vertaling “leg ... uit”. De zin bouwt daarom als volgt op: 大家さんがまだ返事をしなければ stelt de voorwaarde “als de verhuurder nog steeds niet antwoordt”. Daarna verbinden 鍵屋さんに電話して en 事情を説明してください twee gevraagde handelingen: bel een slotenmaker en leg de situatie uit. に markeert hier de instantie of persoon naar wie men belt. De volledige betekenis is: “Als de verhuurder nog steeds niet antwoordt, bel dan een slotenmaker en leg de situatie uit.”

10. ロビーに座って、携帯電話の電源を入れたままにできます。

    Ik kan in de hal zitten en mijn telefoon aan laten staan.

    ロビー

    hal; lobby

    座って

    zitten en

    携帯電話

    mobiele telefoon

    電源

    aan-uitstand; stroomvoorziening

    入れた

    aangezet

    まま

    in die toestand

    できます

    kunnen

    Uitgebreide uitleg

    ロビー betekent hier “hal/lobby”. Het is een zelfstandig naamwoord; met に erachter vormt het ロビーに, “in/naar de lobby”, waarbij に hier de plaats van de handeling markeert. 座って komt van 座る (“zitten”). De vorm 座って is de te-vorm. Hier verbindt zij het zitten met de volgende handeling: 座って、… = “zitten en vervolgens/terwijl …”. Voorbeeld: ここに座ってください。 = “Gaat u hier zitten.” 携帯電話 betekent “mobiele telefoon”. De combinatie 携帯電話の電源 gebruikt の om een relatie aan te geven: de stroomvoorziening of aan-uitstand van de mobiele telefoon. 電源 betekent in deze context de stroom-/aan-uitfunctie van een apparaat. 入れた is de verleden vorm van 入れる (“ergens in doen”, en bij een apparaat “aanzetten”). In 電源を入れた is 電源 het lijdend voorwerp en betekent het geheel “de telefoon aanzetten”. De vorm 入れた staat vóór まま om de toestand aan te geven die daarna behouden blijft; het betekent hier niet dat de handeling zelf het hoofdonderwerp van de mogelijkheid is. まま betekent “in dezelfde toestand laten/blijven”. De constructie Vたままにする beschrijft dat men iets in de toestand van de voorafgaande handeling laat. Hier is dat 電源を入れたままにする: “de telefoon aan laten staan”. Voorbeeld: ドアを開けたままにします。 = “Ik laat de deur open.” できます is de beleefde vorm van できる, “kunnen” of “mogelijk zijn”. In deze zin geeft het aan dat de spreker dit kan doen: zitten en de telefoon aan laten staan. Het onderwerp wordt in het Japans weggelaten; de vaste Nederlandse vertaling maakt hier “ik” van. Samen betekent ロビーに座って、携帯電話の電源を入れたままにできます。: “Ik kan in de hal zitten en mijn telefoon aan laten staan.” De eerste handeling is ロビーに座って (“in de hal zitten”); daarna beschrijft 携帯電話の電源を入れたままにできます dat de telefoon in de toestand “aangezet” kan blijven.

11. そこで暖かく過ごしながら、大家さんにもう少し時間をあげることができます。

    Daar kun je warm blijven terwijl je de verhuurder nog iets meer tijd geeft.

    そこで

    daar

    暖かく

    warm

    過ごしながら

    terwijl je tijd doorbrengt

    大家さん

    verhuurder

    もう少し

    nog iets meer

    時間

    tijd

    あげる

    geven

    ことができます

    kunnen

    Uitgebreide uitleg

    そこで betekent hier “daar”. そこ verwijst naar een plaats of situatie, en で markeert de plaats of omstandigheden waarin iets gebeurt. Het is dus niet hetzelfde als そこに, dat eerder een bestemming of aanwezigheid op die plaats markeert. 暖かく is de bijwoordelijke vorm van het bijvoeglijk naamwoord 暖かい (“warm”). De uitgang い wordt vóór een werkwoord く: 暖かい → 暖かく. Hier beschrijft het hoe je 過ごす: je brengt de tijd warm door. 過ごしながら komt van 過ごす (“tijd doorbrengen; leven”) plus ながら (“terwijl”). De vorm vóór ながら gebruikt hier de stam 過ごし-. AながらB betekent doorgaans dat dezelfde persoon A doet terwijl die ook B doet. Een herbruikbaar voorbeeld is 音楽を聞きながら勉強します — “Ik studeer terwijl ik naar muziek luister.” 大家さん betekent “verhuurder” of “huisbaas”. 大家 is het zelfstandig naamwoord voor de eigenaar of beheerder van een huurwoning; さん is een beleefde aanspreekvorm. De vaste vertaling maakt hier de lezing “verhuurder” passend. もう少し betekent “nog iets meer” of “nog een beetje”. Het drukt hier een kleine extra hoeveelheid uit, namelijk extra tijd. もう heeft in deze combinatie niet de betekenis “al”; de combinatie geeft aan dat er boven op de genoemde of bedoelde hoeveelheid een beetje bijkomt. 時間 betekent “tijd”. In もう少し時間 is het de hoeveelheid die iemand krijgt: “nog iets meer tijd”. Het zelfstandig naamwoord krijgt hier geen speciale vorm voor deze hoeveelheid. あげる betekent “geven” vanuit het perspectief van de gever: de handelende persoon geeft iets aan iemand anders. In deze zin is 大家さんに de ontvanger en 時間を het gegevene. Een eenvoudig voorbeeld is 友だちに本をあげます — “Ik geef een boek aan een vriend.” ことができます vormt met een werkwoord in de basisvorm een beleefde uitdrukking voor mogelijkheid of kunnen: V-ることができます. Hier is あげることができます, dus “kunnen geven”. こと maakt de handeling あげる tot iets waarover mogelijkheid wordt uitgedrukt, en できます is de beleefde vorm van できる (“kunnen; mogelijk zijn”). Samen betekent そこで暖かく過ごしながら dat de spreker daar warm kan verblijven of tijd doorbrengen terwijl de andere handeling plaatsvindt. 大家さんにもう少し時間をあげる betekent dat de spreker de verhuurder nog iets meer tijd geeft. Met ことができます wordt het geheel: “Daar kun je warm blijven terwijl je de verhuurder nog iets meer tijd geeft.”