Veilig omgaan met een waarschuwing van de wasmachine | Leer japans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 洗濯機がコースの途中で止まりました。

   De wasmachine is halverwege het programma gestopt.

   洗濯機

   wasmachine

   コース

   programma

   途中で

   halverwege

   止まりました

   is gestopt

   Uitgebreide uitleg

   洗濯機 betekent hier ‘wasmachine’. Het is een zelfstandig naamwoord: 洗濯 verwijst naar wassen en 機 naar een machine. In deze zin is het de instantie die stopt. Met が wordt het als onderwerp van de gebeurtenis gemarkeerd. コース betekent hier ‘programma’, in de context van een wasmachine. Het woord kan in andere contexten ook een parcours of cursus aanduiden; hier bepaalt de wascontext de betekenis. の verbindt コース met 途中で: letterlijk gaat het om het midden of verloop van het programma. 途中で betekent ‘halverwege’ of ‘midden in’. 途中 is een zelfstandig naamwoord voor een tussenstadium of het midden van een verloop, en で markeert hier de plaats of fase waarin iets gebeurt. Een herbruikbaar patroon is Nの途中で ...: ‘halverwege/in het midden van N ...’. Bijvoorbeeld: 仕事の途中で電話が鳴りました。 — ‘Halverwege het werk ging de telefoon.’ 止まりました komt van het werkwoord 止まる, ‘stoppen’ of ‘tot stilstand komen’. 止まりました is de beleefde verleden vorm: de gebeurtenis wordt als voltooid in het verleden weergegeven. 止まる is intransitief: het onderwerp stopt zelf. Het verwante transitieve werkwoord 止める betekent ‘iets stoppen’ of ‘iets stilzetten’, bijvoorbeeld 機械を止めました。 — ‘Ik heb de machine stilgezet.’ Samen betekent 洗濯機が ‘de wasmachine’ als onderwerp, コースの途中で ‘halverwege het programma’ en 止まりました ‘is gestopt’. De volledige zin betekent dus: ‘De wasmachine is halverwege het programma gestopt.’

2. 画面に警告が出ていますか。

   Staat er een waarschuwing op het scherm?

   画面

   scherm

   警告

   waarschuwing

   出ていますか

   staat er / verschijnt er

   Uitgebreide uitleg

   画面 betekent hier «scherm». Het is een zelfstandig naamwoord. Een bruikbaar patroon is N の 画面 voor «het scherm van N», bijvoorbeeld: テレビの画面を見ます。 — «Ik kijk naar het televisiescherm.» に volgt op 画面 en geeft hier de plaats aan waar iets verschijnt: «op het scherm». Het is dus niet het onderwerp van de zin; 警告 krijgt die rol met が. 警告 betekent «waarschuwing». In deze zin gaat het om een waarschuwing die op het scherm wordt weergegeven. Het woord kan ook in andere contexten een waarschuwing of waarschuwingstekst aanduiden. が markeert 警告 als datgene wat verschijnt. In het patroon N が 出る is N het ding dat naar voren komt of zichtbaar wordt, bijvoorbeeld: 画面にメッセージが出ます。 — «Er verschijnt een bericht op het scherm.» 出ていますか komt van het werkwoord 出る, «naar buiten komen» of in deze context «verschijnen», met ている, de beleefde vorm ています, en de vraagpartikel か. Hier beschrijft 出ています de zichtbare toestand: de waarschuwing staat op dat moment op het scherm. か maakt er een ja-neevraag van. De vorm 出ていますか vraagt dus of de waarschuwing daar zichtbaar is, niet wie haar heeft geplaatst. Samen vormen 画面に 警告が 出ていますか。 de beleefde vraag «Staat er een waarschuwing op het scherm?» De woordvolgorde is: plaats (画面に) → wat daar verschijnt (警告が) → verschijnen/in beeld zijn (出ています) → vraag (か).

3. フィルターが詰まっているかもしれないと表示されています。

   Er staat dat het filter misschien verstopt is.

   フィルター

   filter

   詰まっている

   verstopt zijn

   かもしれない

   misschien

   表示されています

   er wordt weergegeven

   Uitgebreide uitleg

   フィルター betekent hier “filter”. Het is een zelfstandig naamwoord; in フィルターが markeert が het onderwerp van de inhoud die wordt weergegeven. が staat dus bij フィルター, niet bij de persoon of het systeem dat de melding toont. 詰まっている geeft aan dat het filter in een toestand van verstopping verkeert. De basisvorm is 詰まる (“verstopt raken”); 〜ている beschrijft hier het voortduren van het daaruit ontstane resultaat. Bijvoorbeeld: 排水口が詰まっている。 — “De afvoer is verstopt.” かもしれない betekent “misschien” of “zou kunnen”. Het drukt onzekerheid uit over de voorafgaande inhoud. Het verandert niet de inhoud zelf: フィルターが詰まっているかもしれない betekent dus “misschien is het filter verstopt”. 表示されています betekent hier “wordt weergegeven” of “er staat”. De basisvorm is 表示する (“weergeven”); 表示される betekent dat iets wordt weergegeven, en 表示されています is de beleefde vorm van 表示されている. 〜ている beschrijft hier de toestand waarin de melding op dat moment zichtbaar is. Bijvoorbeeld: 画面に結果が表示されています。 — “Het resultaat wordt op het scherm weergegeven.” Het patroon X と表示されています betekent dat de inhoud X op het scherm of in een melding wordt weergegeven. Het verbindingswoord と markeert hier de geciteerde of weergegeven inhoud. In deze zin is X de hele inhoud フィルターが詰まっているかもしれない. Samen betekent de zin: “Er staat dat het filter misschien verstopt is.” De melding geeft dus niet als vaststaand feit weer dat het filter verstopt is; かもしれない maakt juist duidelijk dat dit onzekerheid in de weergegeven boodschap is.

4. 手当たり次第にボタンを押す前に、説明書を確認してください。

   Bekijk de handleiding voordat je zomaar op knoppen drukt.

   手当たり次第に

   zomaar; lukraak

   ボタン

   knop

   押す

   indrukken; duwen

   前に

   voordat

   説明書

   handleiding

   確認してください

   controleer alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   手当たり次第に betekent hier dat je zonder onderscheid of plan te werk gaat: lukraak, bijvoorbeeld door zomaar verschillende knoppen te proberen. Het is een bijwoordelijke uitdrukking. In combinatie met ボタンを押す beschrijft het de manier waarop het indrukken gebeurt. ボタン is een zelfstandig naamwoord voor een knop. Het is een leenwoord; het verandert hier niet van vorm. Een bruikbaar patroon is ボタンを押す — een knop indrukken. Voorbeeld: そのボタンを押してください。 — Druk op die knop, alstublieft. 押す is de woordenboekvorm van het werkwoord ‘indrukken’ of ‘duwen’. In deze zin gaat het om het indrukken van knoppen. De vorm kan ook in andere contexten ‘duwen’ betekenen; de combinatie met ボタン bepaalt hier de bedoelde betekenis. Voorbeeld: ドアを押す。 — Ik duw tegen de deur. 前に betekent ‘voordat’ wanneer het volgt op een werkwoord in de woordenboekvorm. Het patroon werkwoord in woordenboekvorm + 前に plaatst de handeling vóór een andere handeling: 押す前に betekent ‘voordat je indrukt’. Voorbeeld: 出かける前に、窓を閉めます。 — Voordat ik wegga, sluit ik het raam. 説明書 is een zelfstandig naamwoord voor een handleiding of gebruiksaanwijzing. 説明 betekent uitleg en 書 verwijst hier naar een geschreven document, maar 説明書 moet als de vaste benaming voor het document worden geleerd. Voorbeeld: 説明書を読む。 — Ik lees de handleiding. 確認してください is een beleefde vraag of instructie: ‘controleer alstublieft’ of ‘bekijk het alstublieft’. Het werkwoord is 確認する (‘controleren; nagaan’). De vorm 確認して is de て-vorm, en ください maakt daarvan een beleefd verzoek om de handeling uit te voeren. Dit is dus niet alleen het zelfstandig naamwoord 確認, maar het werkwoordelijke geheel 確認する. De delen vormen samen: 手当たり次第にボタンを押す — lukraak knoppen indrukken; 前に — voordat; 説明書を確認してください — controleer de handleiding alstublieft. De volledige betekenis is daarom: ‘Bekijk de handleiding voordat je zomaar op knoppen drukt.’ Het onderwerp van de handelingen staat in het Japans niet uitgedrukt; de vaste vertaling maakt duidelijk dat de aangesprokene de gevraagde handeling uitvoert.

5. 説明書には、フィルターを注意して掃除するように書いてあります。

   In de handleiding staat dat ik het filter voorzichtig moet schoonmaken.

   説明書

   handleiding

   フィルター

   filter

   注意して

   voorzichtig

   掃除する

   schoonmaken

   ように書いてあります

   er staat dat ...

   Uitgebreide uitleg

   説明書 betekent hier “handleiding”. Het is een zelfstandig naamwoord; in samenstellingen kan het ook vóór een ander zelfstandig naamwoord staan, bijvoorbeeld 説明書の表紙 = “de omslag van de handleiding”. In 説明書には markeert に de handleiding als plaats waar de geschreven inhoud staat, terwijl は die woordgroep als onderwerp van de mededeling presenteert. フィルター is het zelfstandig naamwoord “filter”. De vorm verandert hier niet door grammaticale kenmerken. を markeert het filter als het directe object van de handeling die volgt. 注意して betekent hier “voorzichtig” of “met aandacht”. Dit is de te-vorm van het werkwoord 注意する (“opletten; voorzichtig zijn met”). De te-vorm verbindt deze manierbepaling met de volgende handeling: 注意して掃除する = “voorzichtig schoonmaken”. Een kort voorbeeld: 注意して開けてください。 = “Open het voorzichtig, alstublieft.” 掃除する betekent “schoonmaken”. Het is de woordenboekvorm van 掃除します; する maakt van 掃除 de werkwoordelijke uitdrukking “schoonmaken”. In deze zin staat het niet als een rechtstreeks bevel, maar binnen 掃除するように書いてあります. ように書いてあります geeft hier aan dat iets zo in een tekst is opgeschreven dat iemand een bepaalde handeling moet uitvoeren: “er staat geschreven dat … moet …”. ように kan in zulke instructies vóór een werkwoord staan, bijvoorbeeld 忘れないように書いてください。 = “Schrijf het zo op dat je het niet vergeet.” 書いてあります bestaat uit de te-vorm 書いて van 書く (“schrijven”) plus あります. Die combinatie benadrukt dat de geschreven formulering nu als bestaande tekst aanwezig is; ze is beleefd. Het Japanse onderwerp van 掃除する wordt hier niet expliciet genoemd. De vaste Nederlandse vertaling maakt de bedoelde lezing expliciet als “ik moet schoonmaken”. De delen bouwen dus als volgt op: 説明書には — “in de handleiding”; フィルターを — “het filter”; 注意して掃除するように — “dat het voorzichtig moet worden schoongemaakt”; 書いてあります — “staat geschreven”. Samen betekent de zin: “In de handleiding staat dat ik het filter voorzichtig moet schoonmaken.”

6. それなら、何かに触る前に洗濯機のプラグを抜いてください。

   Haal dan de stekker van de machine uit het stopcontact voordat je iets aanraakt.

   それなら

   dan; in dat geval

   何か

   iets

   触る

   aanraken

   前に

   voordat; eerder dan

   洗濯機

   wasmachine

   プラグ

   stekker; plug

   抜いてください

   haal eruit, alstublieft

   Uitgebreide uitleg

   それなら betekent hier “dan” of “in dat geval”: het verbindt deze instructie met een eerder genoemde voorwaarde of situatie. Het is een bruikbaar patroon voor een gevolgtrekking, bijvoorbeeld: それなら、行きましょう。— “Dan gaan we.” 何か betekent hier “iets”. In 何かに触る staat に vóór 触る en markeert het datgene waarmee men in aanraking komt. Het woord kan ook in andere zinnen “iets” betekenen zonder deze specifieke partikelcombinatie. 触る is de woordenboekvorm en betekent “aanraken” of “ergens aan komen”. De combinatie 何かに触る betekent hier “iets aanraken”. Een voorbeeld is: ここに触らないでください。— “Raak dit/hier alstublieft niet aan.” De vorm 触る is niet zelf de beleefde opdracht; in de hoofdzin komt die verzoekfunctie van 抜いてください. 前に betekent “voordat” wanneer het volgt op een handeling of gebeurtenis. Het patroon is [werkwoord in woordenboekvorm] + 前に: 触る前に betekent “voordat je aanraakt”. 前 kan ook zelfstandig “voorkant” of “ervoor” betekenen, maar in deze constructie geeft het een tijdsrelatie aan. 洗濯機 betekent “wasmachine”. Het is een zelfstandig naamwoord. De woordgroep 洗濯機のプラグ gebruikt の om een relatie uit te drukken: “de stekker van de wasmachine”. プラグ is het leenwoord voor “stekker” of “plug”. In deze zin is het de stekker die verwijderd moet worden. Het is een zelfstandig naamwoord en draagt zelf geen werkwoordsbetekenis. 抜いてください bestaat uit de te-vorm 抜いて van 抜く, “eruit halen” of “verwijderen”, plus ください, een beleefde manier om iemand te verzoeken iets te doen. In deze context betekent 抜く specifiek “de stekker eruit halen” of “loskoppelen”. Het patroon [te-vorm] + ください is een beleefd verzoek, bijvoorbeeld: 座ってください。— “Gaat u alstublieft zitten.” Het onderwerp wordt in het Japans niet expliciet genoemd; de Nederlandse vertaling maakt hier van het verzoek een instructie aan “je”. Samen wordt de zin opgebouwd in de volgorde van het Japans: それなら (“dan/in dat geval”) + 何かに触る前に (“voordat je iets aanraakt”) + 洗濯機のプラグを (“de stekker van de wasmachine” als object) + 抜いてください (“haal hem er alstublieft uit”). De volledige betekenis is daarom: “Haal dan de stekker van de wasmachine uit het stopcontact voordat je iets aanraakt.”

7. そのあと、コースを再開すればいいですか。

   Moet ik daarna het programma opnieuw starten?

   そのあと

   daarna

   コース

   programma

   再開すればいいですか

   moet ik opnieuw starten?

   Uitgebreide uitleg

   そのあと betekent hier “daarna” of “na dat moment”. Het verwijst naar een tijdstip dat al uit de situatie bekend is; あと betekent “erna/achteraf”, en その wijst naar dat eerder bepaalde moment. Voorbeeld: そのあとで確認します。 — “Daarna controleer ik het.” コース betekent hier “programma” in de zin van een gekozen programma van bijvoorbeeld een machine. Het is een leenwoord en wordt in het Japans in katakana geschreven. Het is niet het Nederlandse woord “koers” in deze context. 再開すればいいですか vraagt of het goed of passend is om het programma opnieuw te starten. De basisvorm is 再開する — “hervatten/opnieuw starten”. Omdat 再開する een werkwoord op する is, wordt de voorwaardelijke vorm 再開すれば. Daarna volgt いい — “goed/oké” — en ですか maakt er een beleefde vraag van. Het patroon Werkwoord in -ば-vorm + いいですか betekent letterlijk ongeveer “is het goed als ik ...?” en wordt natuurlijk gebruikt om te vragen welke handeling men moet uitvoeren. In deze zin levert dat, samen met de context, de bedoeling “Moet ik daarna het programma opnieuw starten?” op. De delen worden dus als volgt gecombineerd: そのあと geeft het tijdstip “daarna” aan, コース is het programma, en 再開すればいいですか vraagt of het opnieuw starten daarvan de juiste handeling is. Samen betekent de zin: “Moet ik daarna het programma opnieuw starten?”

8. 一度コースを再開してください。でも、警告がまた出たらメンテナンス担当者に連絡してください。

   Start het programma één keer opnieuw, maar neem contact op met de onderhoudsdienst als de waarschuwing terugkomt.

   一度

   één keer

   コース

   programma

   再開してください

   start opnieuw

   でも

   maar

   警告

   waarschuwing

   また

   opnieuw

   出たら

   als het terugkomt

   メンテナンス担当者

   onderhoudsmedewerker

   連絡してください

   neem contact op

   Uitgebreide uitleg

   一度 betekent hier “één keer”. Het is een bijwoordelijke uitdrukking voor één gebeurtenis; het is niet hetzelfde als 一度も, dat in een ontkennende zin “helemaal nooit” betekent. コース wordt in deze vaste zin, volgens de vertaling en de context, bedoeld als het programma. Het is een zelfstandig naamwoord dat ook voor een cursus of traject kan worden gebruikt; hier past de programmabetekenis. 再開してください is een beleefd verzoek: “start opnieuw” of “hervat alstublieft”. De basisvorm is 再開する “hervatten/opnieuw starten”. 再開して is de て-vorm en ください maakt daarvan een beleefd verzoek. Voorbeeld: 作業を再開してください。 — “Hervat het werk alstublieft.” Samen geven 一度コースを再開してください de instructie om het programma één keer opnieuw te starten. を markeert コース als het object van 再開する. でも staat aan het begin van de tweede zin en verbindt die met de vorige instructie als “maar”. Het introduceert hier een voorwaarde met een andere vervolgstap. 警告 betekent “waarschuwing”. In 警告が markeert が dit zelfstandig naamwoord als het grammaticale onderwerp van 出たら: de waarschuwing is datgene wat verschijnt of terugkomt. また betekent hier “opnieuw/weer”. Het geeft aan dat het verschijnen van de waarschuwing opnieuw gebeurt; het betekent niet op zichzelf “nog een waarschuwing”. 出たら bestaat uit de vorm 出た van 出る (“verschijnen/tevoorschijn komen”) plus ら. De vorm ～たら maakt een voorwaarde of tijdspunt: “als/wanneer …”. In deze zin past volgens de vaste vertaling “als de waarschuwing terugkomt”. Voorbeeld: 警告が出たら、作業を止めます。 — “Als er een waarschuwing verschijnt, stop ik met het werk.” メンテナンス担当者 is een samenstelling voor de persoon die voor het onderhoud verantwoordelijk is: “onderhoudsmedewerker” of “onderhoudsverantwoordelijke”. に markeert hier de persoon tot wie de contactopname gericht is. 連絡してください is opnieuw een beleefd verzoek. De basisvorm is 連絡する, “contact opnemen”; 連絡して plus ください betekent “neem alstublieft contact op”. Voorbeeld: 担当者に連絡してください。 — “Neem contact op met de verantwoordelijke.” De volledige structuur is: 一度 + コースを再開してください — “start het programma één keer opnieuw” — gevolgd door でも — “maar”. Daarna geeft 警告がまた出たら de voorwaarde “als de waarschuwing terugkomt”, en メンテナンス担当者に連絡してください de daaropvolgende instructie “neem contact op met de onderhoudsmedewerker”. De hele uiting betekent dus: “Start het programma één keer opnieuw, maar neem contact op met de onderhoudsdienst als de waarschuwing terugkomt.”

9. まず安全な手順に従います。

   Ik volg eerst de veilige stappen.

   まず

   eerst

   安全な

   veilig

   手順

   stappen; procedure

   従います

   volgen

   Uitgebreide uitleg

   まず betekent hier “eerst” en geeft de volgorde aan: deze handeling komt vóór andere handelingen. Voorbeeld: まず説明を読みます。 — “Eerst lees ik de uitleg.” 安全な betekent hier “veilige”. 安全 betekent veiligheid of veilig-zijn; met な beschrijft het een zelfstandig naamwoord dat erop volgt. Zo betekent 安全な手順 “veilige procedure/stappen”. Als predicaat kan dezelfde beschrijving bijvoorbeeld voorkomen in 手順は安全です — “De procedure is veilig.” 手順 betekent “procedure” of “stappenplan”: een geordende reeks handelingen. In deze zin staat het in 手順に; het is dus niet het lijdend voorwerp, maar datgene waaraan men zich houdt. Voorbeeld: この手順を確認します。 — “Ik controleer deze procedure.” 従います betekent hier “volg”. De basisvorm is 従う; 従います is de beleefde niet-verleden vorm. De Japanse zin noemt het onderwerp niet expliciet, maar de vaste vertaling maakt hier “ik” duidelijk. 従う gebruikt met に de constructie 手順に従う: een procedure of instructie volgen. Voorbeeld: 指示に従います。 — “Ik volg de instructies.” Samen vormen de delen まず + 安全な手順に + 従います: “Eerst volg ik de veilige procedure/stappen.” に markeert hier datgene waaraan men zich houdt; het is geen onderdeel van het zelfstandig naamwoord 手順.

10. 簡単な問題解決は役に立ちますが、洗濯機を壊す危険は冒さないでください。

    Eenvoudige probleemoplossing is nuttig, maar riskeer geen schade aan de machine.

    簡単な

    eenvoudig

    問題解決

    probleemoplossing

    役に立ちます

    is nuttig

    洗濯機

    wasmachine

    壊す

    beschadigen

    危険

    risico

    冒さないでください

    riskeer alstublieft niet

    Uitgebreide uitleg

    簡単な betekent hier “eenvoudig”. 簡単 is een な-bijvoeglijk naamwoord: vóór een zelfstandig naamwoord krijgt het な, dus 簡単な問題 betekent “een eenvoudig probleem”. Als het woord zelfstandig als beschrijving van een toestand wordt gebruikt, staat er niet altijd な; de vorm hangt af van de constructie. 問題解決 betekent “probleemoplossing”. Dit is een samengesteld zelfstandig naamwoord: 問題 is “probleem” en 解決 is “oplossing” of “het oplossen”. Samen benoemt het de activiteit of aanpak van problemen oplossen. 役に立ちます betekent hier “is nuttig” of “komt van pas”. De basisvorm is 役に立つ; 立ちます is de beleefde niet-verleden vorm. In 役に立つ betekent 役 niet letterlijk alleen “rol”: de volledige uitdrukking betekent dat iets praktisch helpt. Voorbeeld: この情報は役に立ちます。 — “Deze informatie is nuttig.” 洗濯機 betekent “wasmachine”. Het is een zelfstandig naamwoord, gevormd uit 洗濯 (“was”) en 機 (“machine” in zulke samenstellingen). De vorm zelf geeft geen meervoud aan; de context bepaalt of er één of meer machines bedoeld zijn. 壊す betekent hier “beschadigen” of “kapotmaken”. Dit is de transitieve basisvorm: iemand of iets maakt een ander voorwerp kapot. Het bijbehorende intransitieve werkwoord is 壊れる, “kapotgaan”. In 洗濯機を壊す markeert を de wasmachine als object van de handeling. Voorbeeld: 子どもが時計を壊した。 — “Het kind heeft het horloge kapotgemaakt.” 危険 betekent hier “risico” of “gevaar”. In 洗濯機を壊す危険 gaat het om het risico dat men de wasmachine beschadigt. 危険 kan ook als な-bijvoeglijk naamwoord worden gebruikt, bijvoorbeeld 危険な場所 — “een gevaarlijke plaats”. 冒さないでください betekent “riskeer dat alstublieft niet” of natuurlijker “riskeer dit niet”. De basisvorm is het transitieve werkwoord 冒す, “een risico nemen” of “in gevaar brengen”. 冒さない is de negatieve vorm; ないでください vormt een beleefd verzoek om iets niet te doen. De hele vorm richt het verbod op het risico nemen, niet op het enkele bestaan van het risico. De eerste helft stelt dat 簡単な問題解決 — eenvoudige probleemoplossing — nuttig is. が verbindt dit met een tegenstelling. Daarna maakt 洗濯機を壊す duidelijk wat er mogelijk beschadigd wordt, en 危険を冒さないでください verzoekt de luisteraar om dat risico niet te nemen. Samen betekent de uiting: eenvoudige probleemoplossing is nuttig, maar riskeer geen schade aan de wasmachine. De beleefde vorm maakt het verzoek passend voor een veiligheidsinstructie.